NOS Nieuws - Algemeen

Een poging van de Amerikaanse regering om tot een vredesakkoord voor Gaza te komen lijkt weinig concreets te hebben opgeleverd. Kushner, de schoonzoon van Trump die namens de Amerikaanse president als gezant optreedt, sprak gisteren met de politieke leiding van Hamas in Caïro, vandaag ging hij langs bij de Israëlische premier Netanyahu in Jeruzalem.

Een bron dicht bij de onderhandelaars laat aan persbureaus weten dat Kushner en Netanyahu het eens zijn dat het Israëlische leger zich pas uit Gaza hoeft terug te trekken als Hamas al zijn wapens ter vernietiging heeft aangeboden.

Volgens Israël moet de Amerikaanse generaal Jeffers daar toezicht op houden. Hij is de beoogd commandant van de toekomstige internationale 'stabilisatiemacht' voor Gaza.

Standpunt Hamas

Het is ondertussen de vraag hoe dit gegeven een vredesakkoord over Gaza dichterbij brengt. Ruim twee weken geleden werd bekend dat Hamas onder voorwaarden bereid is om gefaseerd zijn wapens in te leveren bij een nieuw Palestijns overgangsbestuur. Dat overgangsbestuur zit in Egypte en mag van Israël Gaza niet in.

Verder houdt Israël zich het recht voor om Palestijnen te liquideren die Israël als terroristen beschouwt. Hamas heeft steeds als voorwaarde voor ontwapening gesteld dat de Israëlische aanvallen op Gaza stoppen en het Israëlische leger zich uit Gaza terugtrekt.

Israël houdt op het moment 60 à 70 procent van het grondgebied van Gaza bezet. De Israëlische minister van Defensie Katz kondigde vorige maand nog de bouw van drie Israëlische nederzettingen aan.

Kushner zei tegen Fox News dat Hamas in Caïro "de goede dingen" heeft gezegd. "Maar dat moet met daden en concrete stappen gepaard gaan."

Het Amsterdamse coldcaseteam is al drie jaar bezig met de zoektocht naar de identiteit van een persoon die vanwege een beroerte niet meer kan communiceren. Hij verblijft inmiddels in een verzorgingstehuis in Amsterdam-Zuidoost.

De onbekende man kwam op 10 mei 2023 op straat ten val. Bij het Amsterdamse OLVG-ziekenhuis bleek dat hij getroffen was door een herseninfarct of een hersenbloeding. Hier heeft hij afasie aan overgehouden. Dat is een taalstoornis waardoor communiceren nauwelijks mogelijk is.

In het geval van de onbekende lukt het hem niet om informatie over zijn identiteit te geven. De enige woorden die de man nog spreekt, komen uit het Engels: nonsense en definitely. Hij gebruikt ze om iets te bevestigen of te ontkennen. Veel meer communicatie dan dat is niet mogelijk.

Twee pensionado's

Om toch te achterhalen wie de man is, stelde de recherche in Amsterdam-West een onderzoek in. Naar eigen zeggen omdat ze "graag willen helpen", want het is officieel geen politiezaak, schrijft de regionale omroep NH. Het leverde niets op.

De zoektocht werd overgedragen aan het Team Cold Case, hoewel het niet om een strafrechtelijk onderzoek ging. Twee inmiddels gepensioneerde medewerkers van dit team begonnen aan hun speurwerk.

Zij ontdekten dat de man lid was van een boeddhistische gemeenschap in Amsterdam-Oost. Hier bleek hij bekend te staan onder de bijnaam 'Lucky'.

Ook kwamen de twee erachter dat de man voor zijn beroerte af en toe wat dronk bij een eettentje aan het Waterlooplein. Hier kennen ze hem als 'Chris de Canadees'. Op het Amsterdamse plein werd hij vaker gezien, maar verdere details over identiteit wist niemand.

Recht op een identiteit

De Cold Case-medewerkers zijn vastbesloten iemand te vinden die wel weet wie de onbekende is. "Het gaat er bij mij niet in dat niemand weet wie deze man echt is. Het is toch gek dat je misschien wel twintig jaar onder de radar kan leven in Nederland", zegt een van de twee.

De politie heeft vandaag meer informatie over de man gedeeld, en een video, in de hoop dat dit leidt tot meer informatie over wie hij precies is.

Een week nadat bouwvakkers in het Vlaamse dorpje Sint-Gillis-Dendermonde tijdens renovatiewerkzaamheden in een kelderwand voor 9 miljoen euro aan goud hebben ontdekt, melden mensen van over heel de wereld zich bij de lokale politie. Zij beweren allemaal de eigenaar van het edelmetaal te zijn.

Een van hen zegt dat het goud in een vorig leven van hem was, schrijft de Belgische korpschef Patrick Feys op sociale media.

Dat gelukzoekers die wel een extra zakcentje kunnen gebruiken zich vanuit alle hoeken van de wereld per mail bij de politie melden, is op zich niet gek. De vondst was wereldnieuws. De BBC berichtte erover, net als het Noorse TV2, het Japanse Jiji.com en zelfs The New York Times.

Goud verstopt in vorig leven

De politiechef licht een paar opvallende melders uit. Zo vraagt iemand zich af of die op basis van reïncarnatie aanspraak kan maken op het goud. "Laat me gerust weten welke documenten u nodig heeft", mailt de melder verwachtingsvol.

"Ik ben bereid een beëdigde verklaring af te leggen waarin ik bevestig dat ik, naar het beste vermogen van de herinneringen uit mijn vorige leven, het goud heb verstopt en het vervolgens ongeveer zestig jaar lang volledig ben vergeten."

Een ander beweert dat het goud van zijn grootvader uit Letland was. Feys: "De grootvader van de persoon die de mail verstuurde had hem verteld zo rijk te zijn als de zee diep is, maar dat zijn geld in een muur verstopt zat in België waar hij een tijdje had gewerkt."

"Nu is het een van de kleinzonen die zegt: 'Nu weten we dat opa altijd de waarheid heeft gesproken, dus het is van ons'."

Link met criminaliteit

Hoe creatief misschien ook, de mails die de politie binnenkrijgt zullen niet beantwoord worden, zegt de politieman tegen de Belgische krant Het Nieuwsblad. "We herhalen dat wij en het Openbaar Ministerie alleen onderzoeken of er een criminele link bestaat met het goud. Voor de rest is het een burgerlijke zaak en daar komen wij niet tussen."

Mensen die aanspraak denken te maken op het goud moeten zich volgens Feys melden bij een notaris of een advocaat. Tegen de VRT voegt hij daaraan toe: "Als het van jouw opa of familie is, dan is het aan de burgerlijke rechtbank om te beslissen of je al dan niet eigenaar bent."

Inwoners van het Belgische dorp Sourbrodt in de Ardennen mogen vanavond weer naar huis. Zij werden eergisteren geëvacueerd wegens de brand die woedt in het natuurgebied de Hoge Venen.

Vanaf 21.00 uur mogen de inwoners terugkeren naar hun woning, zegt de gemeente Waimes in een bericht op sociale media. Volgens de verklaring zijn de omstandigheden "voldoende veilig". Uit het dorp werden zo'n 500 mensen geëvacueerd. Zij sliepen twee nachten in een sportcentrum.

Ook uit het nabijgelegen Bütgenbach werden honderd mensen geëvacueerd. Het is nog niet bekend wanneer zij naar huis mogen.

De brand in het natuurgebied woedt sinds vrijdag en groeide dit weekend enorm in omvang. Ruim 3000 hectare is in de as gelegd.

De regen heeft vandaag uitbreiding van het vuur vertraagd, maar de brand is nog altijd niet onder controle. De grond is ook nog altijd droog.

De hulpdiensten schatten uiterlijk woensdag de brand onder controle te hebben. Het nablussen kan nog weken duren, zei minister van Binnenlandse Zaken Quintin eerder vandaag.

Er zijn 500 Belgische hulpverleners op de been. Ook krijgt België Europese hulp in de brandbestrijding. Nederland stuurde dit weekend twee Chinook-helikopters. Vandaag werd er er één gestuurd, meldde de luchtmacht op X.

Op het Trafalgar-plein in Londen zijn duizenden mensen bijeengekomen voor een wake ten nagedachtenis aan Jason Arday. Hij werd vorige week op 41-jarige leeftijd dood aangetroffen nadat hij recent was afgetreden bij de prestigieuze Universiteit van Cambridge na beschuldigingen van plagiaat en liegen op zijn cv.

Het vermoeden bestaat dat Arday suïcide heeft gepleegd, de politie houdt geen rekening met een misdrijf. In een verklaring na zijn aftreden schreef de oud-hoogleraar dat hij sinds zijn benoeming doelwit was van "onophoudelijke kritiek en persoonlijke aanvallen". Britse media hadden uitgebreid bericht over de aantijgingen, zijn aftreden als hoogleraar en zijn dood.

In de media werd onder meer de vraag opgeworpen of Ardays aanstelling aan de prestigieuze universiteit het gevolg was van een doorgeschoten diversiteitsbeleid. De organisatie van de wake houdt rechtse media, politici en radicaalrechts verantwoordelijk voor zijn dood. Volgens organisatoren zijn zij schuldig aan "een racistische heksenjacht die heeft geleid tot het meest tragische resultaat".

Plagiaatbeschuldigingen

De Brit van Ghanese afkomst werd in 2023 op 37-jarige leeftijd benoemd tot hoogleraar sociologie. Daarmee was hij de jongste zwarte hoogleraar in de geschiedenis van de Cambridge-universiteit. Hij werd aangenomen op het moment dat er aan de universiteit nog weinig zwarte professoren werkten, tot onvrede van een deel van de studenten en andere professoren. Zij pleitten voor een diverser hooglerarenbestand.

Arday werd na zijn aanstelling door het hoofd van de faculteit gepresenteerd als de beste in zijn vakgebied, maar enkele maanden daarna werd de universiteit door wetenschappers gewezen op mogelijke gevallen van plagiaat in zijn werk. Ook zijn eerder gepubliceerde werk zou fouten bevatten en deels geplagieerd zijn.

Signalen hierover van verschillende wetenschappelijke instituten en deskundigen werden door de universiteit niet opgepakt, schrijft The New York Times. Zo werden waarschuwingen over het werk van Arday door de universiteit in de wind geslagen en weigerde Cambridge lange tijd onderzoek naar zijn werk.

Volgens de krant blijkt dat de universiteit onvoldoende onderzoek heeft gedaan naar de kwalificaties van Arday. Zo zou hij zijn aangenomen na een procedure waarin ook beter gekwalificeerde academici werden geïnterviewd voor de positie, onder wie twee zwarte vrouwen.

Onderzocht

Pas toen een grote groep academici opriep tot een evaluatie van de benoeming van Arday, besloot de universiteit tot een onderzoek. Wat betreft deze groep moet dit door een onafhankelijk instituut worden uitgevoerd. De rector van de Cambridge-universiteit, Chris Smith, erkent dat beschuldigingen van plagiaat moeten worden onderzocht, maar hij zegt dat daarbij geen plaats is voor een "racistische hetze".

Arday heeft zelf beschuldigingen van plagiaat altijd ontkend, maar hij erkende wel dat er fouten in zijn werk zaten. Zo had hij op zijn cv meerdere functies staan die hij niet zou hebben vervuld. De Liverpool John Moores Universiteit, waar Arday in 2015 zijn doctoraalt behaalde, zegt beschuldigingen van plagiaat in het proefschrift van Arday te hebben onderzocht, maar zegt dat deze zijn verworpen.

Na de plagiaatbeschuldigingen kwamen er nog meer vraagtekens over het persoonlijke leven van de academicus. Zo zei Arday dat hij vanwege een autismediagnose een groot deel van zijn jeugd niet praatte en dat hij pas sinds zijn achttiende kon lezen en schrijven. In Britse media worden bronnen opgevoerd die deze beweringen tegenspreken. Ook het waarheidsgehalte achter andere beweringen wordt betwijfeld, zoals bedragen die Arday zou hebben binnengehaald voor goede doelen.

'Onophoudelijk lastiggevallen'

Onder anderen de organisatoren van de wake wijzen met een beschuldigende vinger naar de Britse pers. Zij stellen dat Arday, in vergelijking met witte academici, onevenredig hard werd aangepakt. "Het echte doel van radicaalrechts is om te suggereren dat zwarte mensen alleen posities krijgen vanwege hun huidskleur, in plaats van hun prestaties en kunde."

Een open brief aan premier Burnham waarin wordt opgeroepen tot een onderzoek naar hoe een verantwoordelijke pers wordt gewaarborgd, is inmiddels al 80.000 keer ondertekend. Volgens de ondertekenaars is de dood van Arday een direct gevolg van intimidatie door de pers. "Twee weken lang werd hij onophoudelijk lastiggevallen, zelfs nadat hij ontslag had genomen als professor."

Andere gevallen van plagiaatbeschuldigingen kregen veel minder media-aandacht dan de zaak van Arday, omdat die over witte mensen gingen, staat in de brief. "Er kan geen enkele twijfel over bestaan dat racisme de kern van dit verhaal was."

Hulp nodig?

Denk je aan zelfdoding of maak je je zorgen om iemand? Praten over zelfdoding helpt en kan anoniem via de chat op www.113.nl of telefonisch op 113 of 0800-0113.

Het staakt-het-vuren van zestig dagen waarbinnen de VS en Iran tot een vredesakkoord moesten komen, loopt vandaag officieel af. De Straat van Hormuz zit nog altijd praktisch dicht en het lijkt erop dat beide landen nooit écht dicht bij een akkoord zijn gekomen, hoewel Trump dit tientallen keren heeft beweerd. Sterker nog, de standpunten lijken verder uit elkaar te liggen dan twee maanden geleden.

Trump herhaalde vandaag bij Fox News nog eens dat Iran zich moet overgeven om een einde te maken aan de oorlog. Een Iraanse functionaris dreigde tegenover het persbureau Reuters juist om van een defensief beleid over te schakelen naar een "volledig offensieve aanpak" als er geen einde komt aan de impasse.

Geen goede opties

Beide partijen hebben zich dus ingegraven, in de hoop dat de ander als eerste zal toegeven. Tot nu toe is dat nog niet gebeurd. Iran heeft zich jarenlang voorbereid op een aanval en heeft nog tal van raketten liggen. Kopstukken van het regime zitten verstopt en het land lijkt alle geduld te hebben om deze oorlog te overleven. De VS heeft ondertussen geen goede opties om uit de oorlog te stappen.

Zo nu en dan wordt er tussendoor een kleine vooruitgang geboekt, zoals in de onderhandelingen die Oman met Iran voert over het toekomstige beheer van de Straat van Hormuz. De VS en Oman hebben afzonderlijk met Iran onderhandeld over de heropening van daarvan.

Dit tot woede van Trump, die gedreigd heeft om Oman - een bondgenoot van de VS - "kapot te bombarderen" als het land de gesprekken van zijn regering met Iran in de weg staat, meldt Fox News. Iraanse functionarissen melden vandaag dat ze dicht bij een akkoord met Oman zijn.

Toch zal met name de VS een einde aan de oorlog wensen. In november zijn er tussentijdse verkiezingen en de dure oorlog is niet populair onder de Amerikaanse bevolking. Volgens minister Hegseth van Defensie heeft de oorlog al bijna 33 miljard euro gekost. En Trump wil nog eens 79 miljard euro vrijmaken voor de defensiebegroting, voornamelijk bedoeld voor de oorlog tegen Iran. In november zou Trump daar wel eens op afgerekend kunnen worden.

Bodem raketvoorraad

Tegelijkertijd begint de bodem van de Amerikaanse raketvoorraad steeds meer in zicht te komen. Er zijn ongelooflijk veel (dure) raketten gebruikt om Iraanse drones en raketten uit de lucht te schieten. Ook om de Golfstaten te verdedigen die door Iran herhaaldelijk werden aangevallen. Dergelijke raketten kosten jaren om te produceren. Dat merkt ook Oekraïne, dat minder Patriot-raketten van de VS krijgt.

Iran weet dat de Amerikaanse opties tot actie of oorlog relatief beperkt zijn en houdt daarom vast aan zijn eisen. Zo wil het land onder meer doorgaan met het ontwikkelen van het kernprogramma en een tol heffen op schepen die door de Straat van Hormuz varen. Dat laatste is een doorn in het oog van Trump, die liever ziet dat de VS er de controle heeft.

Directe lijn VS met Revolutionaire Garde

De complexe situatie in het Midden-Oosten ondervonden de onderhandelaars van de VS in mei: ze probeerden via onderhandelingen een einde te maken aan de oorlog, maar wisten niet of ze aan tafel zaten met de in Iran machtige Islamitische Revolutionaire Garde.

Daarom deden de Amerikanen iets opmerkelijks, schrijft nieuwssite Axios: ze omzeilden de Iraanse onderhandelaars en namen rechtstreeks contact op met de leiding van de Revolutionaire Garde. Daarvoor maakten ze gebruik van Barzani, de president van de Koerdische regio in Irak. Hij heeft als een van de weinigen het vertrouwen van zowel Amerikaanse als de IRGC-leiders.

Het toont aan hoe lastig de onderhandelingen zijn voor de VS, waarbij ze niet exact weten wie er daadwerkelijk de touwtjes in handen heeft in Iran.

Waar Trump bevestigd heeft een directe lijn te hebben met de Revolutionaire Garde, wordt dit door henzelf ontkend. Een "leugen" zei een woordvoerder van de Revolutionaire Garde tegen het Iraanse persbureau Tasnim. "Het zijn niets meer dan fantasieën voortkomend uit de waanideeën en nachtmerries veroorzaakt door de nederlaag in de oorlog."

Op het terrein van sportclub Prins Hendrik in Vught is vanmiddag een handgranaat ontdekt. Het explosief uit de Tweede Wereldoorlog werd gevonden door kinderen van de nabijgelegen buitenschoolse opvang.

Kinderen sloegen alarm bij de leiding omdat ze een voorwerp hadden gevonden dat op een bom leek. Daarop werd meteen de politie gebeld.

Het grasveld naast de opvang werd afgesloten voor ouders en kinderen tot de granaat was opgeruimd. De kinderen konden op de opvang blijven.

Op de heide

De Explosieven Opruimingsdienst Defensie (EOD) heeft de granaat weggehaald en meegenomen naar de heide. Het explosief werd daar onschadelijk gemaakt. Om 16.30 uur mocht iedereen ook het grasveld weer op.

De kinderopvang laat weten dat de kinderen er rustig onder waren. "Onze medewerkers hebben er met hen over gesproken en hebben het ritme van de middag vastgehouden."

Niet de eerste keer

Het is niet de eerste keer dat er een granaat wordt gevonden op het terrein. In 2024 werd vlak bij de kinderopvang een oefengranaat ontdekt. Dat is een gewicht dat op een granaat lijkt en gebruikt wordt om te oefenen met het gooien van granaten.

Ruim twee jaar eerder werd er bij een boom een granaat uit de Tweede Wereldoorlog gevonden.

Een 31-jarige vrouw uit Purmerend is medeverdachte in de zaak van de 'Heerhugowaardse vriezermoord'. Ze wordt verdacht van het wegmaken van het lichaam van Albert Visser (67). Die werd bijna vier jaar na zijn verdwijning in twee vrieskisten in zijn huis gevonden.

Vandaag bevestigde het Openbaar Ministerie (OM) aan de regionale omroep NH dat de Purmerendse de tweede verdachte is, naast de 33-jarige zoon van Visser die wordt verdacht van de moord op zijn vader. Wat de relatie is tussen de vrouw en de hoofdverdachte wilde het OM niet zeggen.

Volgens NH doet het OM sinds vorig jaar al onderzoek naar een mogelijke tweede verdachte. Sinds wanneer het OM haar als verdachte beschouwt, is niet bekend. De vrouw zit op dit moment niet vast.

'Zelfverdediging'

De inhoudelijke behandeling van de zaak staat op 3 november gepland. Mogelijk moet de vrouw dan ook naar de zitting komen. Hierover moet de rechtbank nog een besluit nemen. De advocaat van hoofdverdachte is daar geen voorstander van, hij heeft liever dat de zaken afzonderlijk worden behandeld.

Op verzoek van de advocaat is er een tweede patholoog aangesteld. Die zou moeten bewijzen dat de gebroken nek van Visser is veroorzaakt door een zelfverdedigingsactie van zijn cliënt. Of de patholoog voor 3 november het onderzoek heeft afgerond, is nog niet zeker.

Rattengif

De zoon heeft altijd gezegd dat hij uit zelfverdediging handelde. De vader, met wie hij een slechte relatie had, zou geprobeerd hebben hem rattengif toe te dienen. Toen hij zijn vader daarop aansprak, viel de vader zijn zoon aan met een mes, zo stelde de advocaat.

Tijdens een worsteling die daarop volgde, sloeg de zoon zijn vader meerdere keren, tot het hem opviel dat hij niet meer ademde, aldus de verdediging.

In paniek en uit afschuw zou de zoon het lichaam van zijn vader in stukken hebben gezaagd. Daarna sloeg hij ze in de vrieskisten op. Hij heeft de herinneringen aan de gebeurtenis jarenlang verdrongen, verklaarde hij op een eerdere zitting.

Gaat het eigen risico in de zorg volgend jaar omhoog? Hoe gaat de vrijheidsbijdrage eruitzien, en hoe worden de miljarden die het kabinet in defensie en onderwijs wil steken betaald? Het kabinet is vandaag begonnen met gesprekken met de oppositie om meerderheden te zoeken voor de begroting van volgend jaar.

Na een eerste dag van gesprekken vindt Pro-leider Klaver dat ze nog weinig zijn opgeschoten en de verschillen nog "levensgroot" zijn. Wat het kabinet nog in petto heeft om partijen over de streep te trekken is voor hem nog onduidelijk.

De tijd dringt, over twee weken moet de begroting klaar zijn om op Prinsjesdag te kunnen presenteren. Vanaf de start van dit kabinet eind februari spreekt premier Jetten als premier van een minderheidskabinet al over het belang van uitgestoken handen aan de oppositie. Welke handen aan wie en hoe worden uitgestoken is kort voor Prinsjesdag nog niet helder.

Premier Jetten (D66) en de vicepremiers Yesilgöz (VVD) en Van den Brink (CDA) deden vandaag de "politieke aftrap" van de gesprekken. Later schuift minister Heinen (VVD) van Financiën weer aan. Vrijdag liet Jetten al doorschemeren te hopen partijen met tegemoetkomingen over te halen. Dat zouden verzachtingen van de bezuinigingen op sociale zekerheid kunnen zijn, maar dat werd volgens Klaver vandaag niet duidelijk.

Verschillende wensen

Pro en JA21 waren vandaag de eerste afzonderlijke gesprekspartners, partijen met wensen lijnrecht tegenover elkaar. Pro-leider Klaver heeft nog een keer uitgelegd dat zijn partij niet akkoord zal gaan met bezuinigingen op sociale zekerheid. Het snijden in uitkeringen bij ziekte en werkloosheid is voor hem een no-go en die onzekerheid "moet nog dit jaar van tafel".

De miljarden moeten wat Pro betreft vooral ook bij de allerrijksten worden weggehaald. Dat lijkt onbespreekbaar voor de VVD.

JA21 pleit juist voor extra bezuinigingen en lastenverlichting. Zo moet de 'vrijheidsbijdrage', die het CDA heeft bedacht om meer uit te kunnen geven aan defensie, wat die partij betreft omlaag.

Woensdag wordt gesproken met SGP, ChristenUnie en 50Plus.

'Niet over rode lijn'

SGP-leider Stoffer waarschuwde het kabinet vandaag nog een keer: voor steun van zijn partij moet het kabinet niet de medisch-ethische rode lijn overschrijden, zei hij tegen de NOS. Als voorbeeld noemde hij de wet draagmoederschap. Zijn partij wil het "niet meemaken" dat er een wet in behandeling komt die het mogelijk maakt dat een baby direct na de geboorte bij de moeder wordt weggehaald.

De BBB liet de NOS vandaag weten teleurgesteld te zijn deze gespreksronde niet aan tafel te zitten. De partij heeft meermaals aangegeven dat er zonder aanpassingen van de stikstofplannen weinig te onderhandelen valt, maar fractievoorzitter Vermeer vindt het een "onverstandige zet" van het kabinet hen nu niet aan tafel te vragen.

Hij wijst erop dat zijn partij met elf zetels in de Eerste Kamer na Pro het "meest voor de hand liggend alternatief" is. Zowel premier Jetten als vicepremier Van den Brink zeiden dat de deur voor de begrotingsonderhandelingen voor alle partijen altijd open staat.

'Basisbegroting'?

Partijen stellen zich vooralsnog dus hard op, maar dat zegt nog weinig over hoe het nu verder gaat. Met zo weinig tijd en partijen die allemaal iets anders lijken te willen, lijkt het steeds aannemelijker dat het kabinet inderdaad met enige toezeggingen komt en met een basisbegroting zonder al te grote keuzes voor de langere termijn.

Daarmee zou het kabinet partijen voor nu over de streep kunnen trekken en voor de grotere keuzes tijd kunnen kopen, tot bijvoorbeeld na de de provinciale verkiezingen volgend jaar. In de hoop dat de verhoudingen in de Eerste Kamer dan gunstiger zijn.

Vraag is dan in hoeverre Pro het zal accepteren dat er nu geen langetermijnkeuzes worden gemaakt. Aan de andere kant is het ook de vraag of Pro echt een begroting zal afwijzen waar bijvoorbeeld voor komend jaar al wel de eerder gepresenteerde grote stikstofplannen in staan.

Partijen vinden in elk geval allemaal dat de tijd krap is. SGP-leider Stoffer is benieuwd naar de route van het kabinet. "De tijd dringt, het is echt kort". "Het kabinet maakt het heel spannend, vooral voor zichzelf'", vindt Klaver.

In Twente mogen boeren voortaan niet meer met tractoren en andere zware voertuigen op de snelweg demonstreren. Dat is de uitkomst van een overleg tussen burgemeesters in Twente, de politie en het Openbaar Ministerie.

Roelof Bleker, voorzitter van de Veiligheidsregio Twente en burgemeester van Enschede, bevestigt dit na berichtgeving van Tubantia.

Afgelopen vrijdag kwamen twee zeventigers om bij een ongeluk op de A59 in Noord-Brabant. Dat gebeurde in de staart van een file die was veroorzaakt door boeren die met tractoren op de snelweg reden. Een 34-jarige vrouw uit Nistelrode is aangehouden op verdenking van het veroorzaken van een ongeval met letsel. Na verhoor is ze weer vrijgelaten, zegt de politie.

Felle kritiek

Premier Jetten uitte vrijdag al felle kritiek op boeren die snelwegen gebruiken voor protest. "Het is onacceptabel en onbegrijpelijk dat je op de snelweg demonstreert, omdat het leidt tot zeer gevaarlijke situaties", zei hij. Ook gaf hij aan niet blij te zijn met de politie en het Openbaar Ministerie, die van tevoren hadden aangekondigd de boeren niet te zullen tegenhouden.

Zeker honderd tractoren en andere zware landbouwvoertuigen reden vrijdag over de snelweg richting Utrecht. In Twente is nu besloten dat demonstreren op de snelweg niet binnen het demonstratierecht valt en dat zal worden opgetreden als het toch wordt geprobeerd. "Als burgemeesters heeft veiligheid voor iedereen onze prioriteit", staat in een persbericht.

Hoe dit besluit wordt gehandhaafd, wordt niet verduidelijkt. Dat zal in een later overleg besloten worden. Tegen Tubantia zegt Bleker dat hij hoopt dat de boeren zich uit eigen beweging aan het verbod zullen houden.

Een rechtbank in Rusland heeft vicevoorzitter Lev Shlosberg van oppositiepartij Jabloko tot 11 jaar en 1 maand strafkolonie veroordeeld. Die straf krijgt hij omdat hij het Russische leger in diskrediet zou hebben gebracht en "valse informatie" zou hebben verspreid.

Shlosberg zette een dag na de Russische invasie van 2022 in Oekraïne een foto van een Britse krant op Telegram. Daarop waren een bebloede Oekraïense vrouw en president Poetin te zien. "Haar bloed... Zijn handen" luidde de tekst die erbij stond.

De aanklacht dat hij het leger in diskrediet heeft gebracht, is gebaseerd op een debat dat hij met een historicus had. Shlosberg riep daarin op tot een onmiddellijk staakt-het-vuren, schrijft de Russische nieuwssite Mediazona.

Politiek proces

Shlosberg zei tijdens de zitting dat hij slachtoffer is van een politiek proces. Zijn partij was de enige politieke partij in Rusland die zich openlijk tegen oorlog in Oekraïne uitsprak. Het hooggerechtshof verbood vorige week de deelname van Jabloko aan de parlementsverkiezingen volgende maand. Volgens critici is het Kremlin bang dat kiezers hun afkeer van de oorlog laten zien met een stem op Jabloko.

In zijn slotwoord keerde Shlosberg zich opnieuw tegen de oorlog. "Eerder vroeger dan later zal het precieze en totale dodental bekend worden, en ook de namen. Dan zal het hele land sidderen bij het zien van de lijst met martelaren."

Mediazona en de BBC proberen met hulp van openbare bronnen te achterhalen hoeveel Russische militairen in deze oorlog zijn omgekomen. In een update van vrijdag waren dat er 239.354. Gekeken naar het extra aantal erfenissen in 4,5 jaar oorlog kwamen ze uit op 350.000 doden.

Orlov en Navalny

Wie zich in Rusland tegen de oorlog in Oekraïne uitspreekt, moet rekenen op een zware straf. Mensenrechtenactivist Oleg Orlov verdween in 2024 voor 2,5 jaar achter de tralies.

Aleksej Navalny, de bekendste Kremlin-criticus, overleed datzelfde jaar in een strafkolonie in het Noordpoolgebied. Volgens onderzoeksjournalist, anti-corruptieactivist en Navalny-bondgenoot Maria Pevtsjich is Navalny op last van president Poetin vermoord. Volgens Nederland en vier andere Europese landen is Navalny gif toegediend.

Een auto is aan het einde van de middag door een muur van een parkeergarage in Delft gereden. Dat gebeurde nadat de bestuurder van het voertuig onwel was geworden.

Rond 17.45 uur kregen de hulpdiensten een melding van het ongeval in de parkeergarage van winkelcentrum De Hoven in Delft-Zuid. De auto reed op de eerste verdieping door de muur en hing met een wiel uit de garage.

De bestuurder is overgebracht naar het ziekenhuis. Het is nog niet duidelijk hoe groot de schade aan de parkeergarage is.

De extreemrechtse Israëlische minister Ben-Gvir heeft opgeroepen om iedere dag 30 tot 40 Palestijnen in Gaza te vermoorden. Hij deed dat dit weekend in de podcast van Rom Braslavski, die meer dan twee jaar werd gegijzeld door Hamas.

"Ik vind dat er gerichte liquidaties in Gaza moeten worden uitgevoerd, waarbij er elke nacht 30 tot 40 mensen worden uitgeschakeld", zei Ben-Gvir. "Niet alleen degenen die een directe bedreiging vormen. Er zijn daar mensen die het leven niet waard zijn. Ze zouden niet moeten leven. Het zijn niet eens mensen", zei hij.

De extreemrechtse minister herhaalde in de podcast ook dat hij het oneens is met premier Netanyahu, die de Israëlische militaire operaties in Gaza heeft teruggeschroefd. Toch worden nog altijd vrijwel dagelijks Palestijnen gedood door Israël, ondanks een bestand.

Geen zeggenschap

Ben-Gvir pleitte ook voor massale deportatie van Palestijnen uit Gaza. Hij zei dat "heel Gaza" van Israël is en terroristen "een voor een gedood moeten worden". Experts en mensenrechtenorganisaties waarschuwen al langer dat plannen voor gedwongen of grootschalige verplaatsing van Palestijnen uit Gaza neerkomen op etnische zuivering.

Als minister van Nationale Veiligheid is Ben-Gvir verantwoordelijk voor de Israëlische politie en het gevangeniswezen. Hij heeft geen zeggenschap over het leger en kan dus geen militaire aanvallen op Gaza bevelen. Wel geldt Ben-Gvir als invloedrijk binnen de regering-Netanyahu.

Inreisverboden

In Nederland is Ben-Gvir al langer persona non grata. Vorig jaar juli stelde het toenmalige demissionaire kabinet een inreisverbod tegen hem in, wegens het herhaaldelijk aanwakkeren van geweld tegen Palestijnen. Ook andere landen, waaronder het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk en Canada, hebben een inreisverbod tegen hem ingesteld.

In mei van dit jaar deelde Ben-Gvir zelf beelden op X waarin hij activisten van de hulpvloot Global Sumud Flotilla, die met hulpgoederen op weg was van Barcelona naar Gaza, bespotte en vernederde. Westerse regeringsleiders reageerden geschokt. Pogingen om de Israëlische minister op EU-niveau te sanctioneren mislukten in juni, omdat geen unaniem akkoord werd bereikt.

In het verleden deed Ben-Gvir soortgelijke uitspraken. Twee jaar geleden reageerde hij minachtend op het Internationaal Gerechtshof in Den Haag. Het hof legde Israël voorlopige maatregelen op om genocide te voorkomen. Op X schreef hij toen in het Hebreeuws "Haag Shmaag", wat zoveel betekent als "Den Haag, wat maakt het uit".

Onderhandelingen

De uitspraken komen op een moment dat opnieuw wordt onderhandeld over de toekomst van Gaza. De Amerikaanse gezant en tevens Trumps schoonzoon, Jared Kushner, sprak gisteren in Egypte met president Abdel Fattah al-Sisi en vertegenwoordigers van Hamas. Vandaag ontmoette hij Netanyahu.

De door Trump opgerichte Vredesraad zei vorige maand dat een akkoord was bereikt over de "volledige ontwapening" van Hamas en andere groeperingen in Gaza. De Israëlische premier Netanyahu liet al weten dat Israël zich niet terugtrekt uit Gaza zolang Hamas niet volledig ontwapend is.

Bij de brute Hamas-aanval van 7 oktober 2023 werden ongeveer 1200 mensen in Israël gedood en 251 mensen gegijzeld. Sindsdien heeft Israël meer dan 70.000 Palestijnen gedood.

De Britse premier Andy Burnham heeft berichten uitgewisseld met iemand die zich voordeed als de stafchef van de Amerikaanse president Trump. Dat meldt de Amerikaanse nieuwssite Politico. Dit gebeurde volgens de Britse krant The Times zowel voor als na het aantreden van Burnham als premier op 20 juli.

Over de inhoud van de communicatie tussen Burnham en de persoon die zich presenteerde als Susie Wiles is weinig bekend. Wiles wordt gezien als een van de invloedrijkste vertrouwelingen rond Trump en beheert de agenda van en de toegang tot de Amerikaanse president. De rol van stafchef geldt als een van de machtigste banen van het Witte Huis.

Tijdens de presidentsverkiezingen van 2024 was zij de campagneleider van Trump. Haar zwijgzame en koele stijl van leidinggeven leverde haar de bijnaam "ice maiden" op, ijskoningin.

Downing Street 10 wil niet reageren op de zaak. "We geven geen commentaar op zaken die de nationale veiligheid aangaan", laat de Britse regering weten aan Politico. Bronnen melden aan de nieuwssite dat er "een paar" berichten zijn uitgewisseld die "van geen betekenis" waren.

De Britse ambassade in Washington kreeg al snel na de uitwisseling van de eerste berichten tussen Burnhan en de persoon die zich voordeed als Wiles argwaan en kaartte de situatie aan bij het Witte Huis. Waar het vermoeden van misleiding in deze zaak op gebaseerd was, is onduidelijk. Wel is bekend dat de FBI vorig jaar mei al een onderzoek was gestart naar het telefoonverkeer van Wiles.

Meerdere Amerikaanse senatoren, gouverneurs en topmannen uit het Amerikaanse bedrijfsleven kregen toen ook al app-berichten van iemand die beweerde de stafchef van Trump te zijn. Bij de Britten rees de angst dat de telefoon van Wiles nu wederom gehackt was en dat iemand bij haar contactlijst was gekomen.

Veiligheid in gevaar

Het is niet het eerste incident in het Witte Huis wat digitale veiligheid betreft. In maart 2025 werd, twee dagen voordat Amerika een reeks aanvallen uitvoerde op Jemen, per ongeluk een journalist toegevoegd aan een app-groep waarin deze militaire actie werd besproken. Behalve vicepresident JD Vance zaten ook minister van Defensie Hegseth en veiligheidsadviseur Waltz in deze groepschat.

December vorig jaar het Amerikaanse ministerie van Defensie in een rapport dat hierdoor de veiligheid van Amerikaanse militairen in gevaar was gebracht.

De politie heeft de bestuurder aangehouden van een voertuig dat betrokken was bij het dodelijke ongeval op de A59 afgelopen vrijdag. Twee zeventigers kwamen om het leven toen de vrouw met haar SUV achter op hun auto botste.

Het ongeluk gebeurde in de staart van de file die was veroorzaakt door protesterende boeren met tractoren.

De aangehouden persoon is een 34-jarige vrouw uit Nistelrode. Zij wordt verdacht van het veroorzaken van een ongeval met letsel. Na verhoor is ze weer vrijgelaten, bevestigt de politie.

De exacte toedracht van het dodelijke ongeluk wordt nog onderzocht. Op de snelweg reden vrijdag veel tractors naar Den Bosch, waar een boerenprotest was bij het provinciehuis Noord-Brabant. De tractoren reden op de rechterrijstrook, waarbij het gewone verkeer er via de linkerrijstrook langs kon. Toch ontstond er een file, waarna het ongeluk in de staart van de file plaatsvond.

Bij het ongeval waren vier auto's betrokken. Een man van 71 en vrouw van 72 uit Oss kwamen om het leven. Zes anderen raakten gewond. Over de medische toestand van die slachtoffers doet de politie geen uitspraken.

Tractors op snelweg

De boeren waren onderweg om te protesteren tegen het plan van de provincie Noord-Brabant om de vergunning van vijf pluimveebedrijven in te trekken. De vergadering daarover werd kort geschorst toen het nieuws over het ongeluk de raadszaal bereikte. Er werd daarna een moment stilte voor de twee overleden slachtoffers in acht genomen.

De dochter van het omgekomen echtpaar uit Oss heeft op Facebook gezegd dat haar ouders onderweg waren om te winkelen in Den Bosch, "hun wekelijkse uitje".

De vrouw schrijft dat het ongeluk niet door de boeren komt, en ook niet door haar ouders. Zij houdt alleen de achteropkomende automobilist verantwoordelijk. "Mijn ouders zijn doodgereden door iemand die vol op de file is ingereden."

Fans van de musical Soldaat van Oranje kunnen hun hart nog één keer ophalen. Vorige maand viel het doek voor de Nederlandse musical, sinds kort kunnen liefhebbers een object uit de voorstelling in huis halen. Ruim driehonderd decorstukken en andere voorwerpen worden geveild.

Op 12 juli kwam na zestien jaar een einde aan de langstlopende voorstelling uit de Nederlandse theatergeschiedenis. De musical werd in Katwijk 3.967 keer opgevoerd en trok zo'n vier miljoen bezoekers.

Een Bentley en een boot

Decorstukken, rekwisieten, meubilair en technische inventaris uit de productie worden sinds 14 augustus online geveild via Troostwijk Auctions, meldt Omroep West.

Tot de opvallendste objecten behoren volgens veilingmanager Clarissa Berner een Bentley-replica, een drie meter lange decor-motorboot, een telefooncel met licht- en geluidsaansluiting en een grote reproductie van een portret van koningin Wilhelmina.

"Er is voor ieder wat wils en het aanbod is heel divers. Al deze spullen hebben zestien jaar lang op het toneel gestaan", zegt Berner.

Volgens de veilingmanager hoef je als fan niet gelijk diep in de buidel te tasten. Naast de grote decorstukken worden er kleinere onderdelen van de musical aangeboden. "Je hoeft echt geen complete Bentley of boot mee naar huis te nemen."

Theaterhangar

Soldaat van Oranje vertelt het verhaal van verzetsstrijder Erik Hazelhoff Roelfzema, die tijdens de Tweede Wereldoorlog als Engelandvaarder naar Londen vluchtte, van daaruit zendapparatuur naar Nederland smokkelde en als piloot betrokken was bij bombardementen op Duitsland.

Voor de musical werd een nieuwe theatervorm in het leven geroepen, waarbij de 1100 bezoekers 360 graden meedraaien naar het decor. Op Vliegkamp Valkenburg in Katwijk werd een theaterhangar speciaal daarvoor gebouwd.

Een Chinese low budget animatiefilm heeft zó'n slecht verhaal en ziet er zó knullig uit, dat hij in een paar dagen tijd tot een cultfilm is uitgegroeid. Chinezen gaan massaal naar de bioscoop om Niu Lai met eigen ogen te zien.

Volgens The South China Morning Post heeft de film in ruim een week tijd al meer dan 1,3 miljoen euro opgebracht. Daar zag het niet naar uit toen hij begin deze maand in roulatie ging.

De 86 minuten durende film, het scenario, de animaties, geluidseffecten en de stemmen - kortom alles - is het werk van twee personen: moeder en zoon Sun Lifang en Xin Yumeng.

Sprookje

Niu Lai is een sprookje over het kalfje Niu Lai dat door zijn moeder wordt opgevoed. In een droom ontmoet hij een slang die hem vertelt dat de wereld onveilig is en dat hij voor zichzelf moet kunnen zorgen. Daarna sluit Niu Lai vriendschap met een luipaard die het kalfje en zijn kudde beschermt tegen een horde wolven.

Kort verhaal kort, ook omdat het plot volgens de krant sowieso onnavolgbaar is: als Niu Lai weer wakker wordt, weet hij wat het is om zijn mannetje te staan en verantwoordelijkheid te nemen.

Moeder en zoon

Op 5 augustus ging film stilletjes in première. Geld voor promotie was er niet, zelfs een trailer ontbrak. In de eerste negen dagen werd er nog niet 1000 euro aan verdiend.

Dat veranderde toen Niu Lai op sociale media belachelijk werd gemaakt. De knullig ogende beelden worden geprezen omdat de makers ermee bewijzen dat ze geen AI hebben gebruikt.

Een groep bewoners van Amsterdam-Zuidoost keert zich tegen de komst van een datacenter. Het vergunningentraject van het datacenter van het Amerikaanse bedrijf Equinix loopt al jaren. Maar nog niet alle vergunningen zijn vergeven en ze hopen de bouw nog tegen te kunnen houden door bezwaar te maken.

Volgens initiatiefnemer Dylan Bakker van Stop Datacenter Zuidoost is de bouw onnodig en legt die een te groot beslag op voorzieningen. "Het gaat om ons drinkwater, onze elektriciteit, onze nutsvoorzieningen die we nodig hebben en waar we trots op zijn. Die worden nu gebruikt voor enorme techbedrijven en hun winst."

Meer dan 500 mensen hebben zich bij hem aangesloten. "Er is nul-komma-nul toevoeging voor de wijk. Er zijn al genoeg datacenters om alles draaiende te houden, dit is overkill aan het worden."

De komst van datacenters leidt de laatste tijd vaker tot protest. Zo ketenden activisten van Geef Tegengas zich twee maanden geleden vast aan een hek bij de bouwplaats van een datacenter bij Amsterdam-Sloterdijk. Ook Extinction Rebellion voerde actie tegen dit datacenter, dat voor Microsoft wordt gebouwd.

Ook de landelijke politiek, provincies en gemeenten zijn de afgelopen jaren kritischer geworden over datacenters, vooral vanwege de ruimte die ze innemen en de krapte op het stroomnet. In 2024 waren datacenters goed voor 4,6 procent van al het elektriciteitsverbruik in Nederland. Maar veel plannen voor nieuwe centers zijn nog van voordat er landelijke of lokale verboden werden ingevoerd.

"Ik denk dat we allemaal wel weten dat we datacenters nodig hebben", zegt Michiel Eielts, directeur van Equinix Benelux. "Elk huis heeft internet nodig, we hebben datacenters nodig voor de groei van onze bedrijven, onze publieke diensten, onze veiligheid."

Zijn bedrijf bouwt het datacenter niet voor één grote Amerikaanse klant. Allerlei bedrijven en organisaties gaan er volgens hem gebruik van maken.

"Het Nederlandse bedrijfsleven, de Rijksoverheid en dat soort organisaties gaan samen meer dan 50 procent van de capaciteit gebruiken", aldus Eielts.

Ook buitenlandse bedrijven zullen capaciteit huren. "Dat zijn ook bedrijven die hier kantoren hebben, die wat toevoegen aan de Nederlandse economie, waar ook veel Nederlandse mensen werken. En of ze nou Duits of Frans, Amerikaans of Japans zijn, die helpen wij ook hier", zegt Eielts.

Verbod op (grote) datacenters

In 2022 heeft de overheid een verbod ingevoerd op zeer grote datacenters. Het betreft datacenters met een aansluitvermogen van meer dan 70 megawatt en een oppervlakte van meer dan 10 hectare (15 voetbalvelden).

Alleen in twee gebieden mogen die nog wel komen: in een deel van gemeentes Het Hogeland in Groningen en Hollands Kroon in Noord-Holland.

Maar grote datacenters waarvoor eerder al vergunningen waren afgegeven mogen er nog steeds komen. En het Equinix-datacenter gaat dan wel uiteindelijk zo'n 80 megawatt gebruiken, maar wordt kleiner dan 10 hectare. Dus het verbod geldt sowieso niet voor dit datacenter.

Amsterdam heeft in 2023 een verbod ingesteld op alle nieuwe datacenters. Maar de aanvraag voor dit datacenter is van voor dat verbod.

De vergunningverlening voor het datacenter is al vergevorderd. Omwonenden en andere belanghebbenden proberen de bouw nog wel tegen te houden, maar initiatiefnemer Bakker is weinig hoopvol. "Het zal er vast wel komen." Hij hoopt dat Equinix wel in gesprek gaat over wat het datacenter zou kunnen toevoegen aan de buurt.

Maar kwart gebouwd

De gemeente Amsterdam zegt in een reactie goed te begrijpen dat inwoners kritisch kijken naar de komst van een datacenter. De gemeente is zelf ook kritisch en heeft daarom al extra afspraken gemaakt. Bijvoorbeeld over het beschikbaar stellen van restwarmte en voorzieningen voor de buurt.

Voor de eerste toren had Equinix al jaren geleden stroom aangevraagd, voordat de huidige netcongestie speelde. Voor de volgende torens is die capaciteit er nu niet. Het plan is dat pas verder wordt gebouwd als daar plek voor is op het elektriciteitsnet. Volgens de huidige planning is dat pas in 2036.

De tegenstanders stellen dat het datacenter ook de bouw van woningen in de weg zit. Maar volgens netbeheerder Liander zit dat anders: in het gebied worden de komende jaren 2500 woningen gebouwd en daarvoor is al ruimte op het elektriciteitsnet gereserveerd.

Verder in de toekomst, richting 2050, moeten er nog eens 5500 woningen bij komen. En woningen krijgen dan voorrang voor een elektriciteitsaansluiting ten opzichte van datacenters.

Door de oorlog met Iran is de wereld op zoek naar alternatieve routes om nauwe zeestraten als de Straat van Hormuz en Bab el-Mandeb te omzeilen. Velen zijn inmiddels uitgekomen bij het strategisch gelegen Syrië, dat meerdere havens aan de Middellandse Zee heeft.

De ogen van de wereld zijn gericht op dit fragiele land, dat nog volop aan het opkrabbelen is na een jarenlange oorlog en dictatuur.

Dat de zoektocht naar alternatieve routes nieuwe kansen kan bieden, is in het Syrische kustgebied goed te merken. Een kilometerslange rij vrachtwagens vol olie uit Irak staat in de zomerse hitte langs de weg naar het havenstadje Banyas. Irak is deze zomer begonnen ruwe olie via Syrië te exporteren.

"We hebben vier dagen in de rij gestaan om hier te komen," zegt een opgeluchte chauffeur uit Mosul in Noord-Irak. Zijn gloednieuwe vrachtwagen lost olie uit de Iraakse havenstad Basra in het verouderde Syrische depot terwijl hij staat te wachten. "Het is een nieuwe route, alles verliep soepel, onderweg voelde ik me veilig. Dit is mijn tweede keer en ik hoop deze weg nog vaak te rijden."

Deze Iraakse olie wordt dus niet langer via de Straat van Hormuz geëxporteerd, maar gaat nu over land via Syrië naar de Middellandse Zee. "Vier maanden geleden begonnen de gesprekken met Irak, vijftien dagen later tekenden we het contract en zijn we meteen begonnen", zegt Ahmad Qabahji van het Syrische staatsoliebedrijf in zijn verouderde kantoor in Banyas.

"In een razend tempo zijn we van tien naar duizend vrachtwagens per dag gegaan. Het is een groot project."

Iedereen heeft haast

Qabahji is druk, want veel mensen willen hem spreken over de mogelijkheden hier. Er staan talloze projecten in de steigers. Ook Golfstaten tonen belangstelling voor de Syrië-route én iedereen heeft haast.

"Het gaat hard en er moet veel gebeuren", gaat Qabahji verder. "We beginnen vanaf nul. We hebben nieuwe apparatuur nodig en we zijn op zoek naar kennis en geld."

Hij wijst op een kaart in zijn kantoor naar een afbeelding van de oude oliepijpleiding die van de Iraakse stad Kirkuk naar de haven van Banyas gaat. "De werkzaamheden zijn in volle gang. Deze pijpleiding is veel effectiever dan olie vervoeren in vrachtwagens over de weg. Hopelijk kunnen we deze over twee jaar weer in gebruik nemen."

De Syrische infrastructuur is verwaarloosd en zwaar verouderd door de jarenlange oorlog, dictatuur, sancties en economische crises. Ook is de fragiele veiligheidssituatie en de wankele politiek een zorg voor veel buitenlandse investeerders.

Maar nood breekt wet, iedereen zoekt naar manieren om minder afhankelijk te worden van de Straat van Hormuz. En dus wordt hier met internationale investeerders volop gepraat over miljardeninvesteringen in pijpleidingen, wegen, treinrails en havens. Vooral de Verenigde Staten en Frankrijk tonen belangstelling.

Impuls voor Syrië

De olie die de wereld nodig heeft, zal de Syrische economie een impuls geven. De nieuwe handel is voor het land een weg terug richting de wereldeconomie. Ooit, voor de burgeroorlog (2011-2024), was Syrië al een hub voor olie en gas.

"Dit gaat zeker bijdragen aan het bieden van werkgelegenheid aan Syrische burgers, naast de welkome instroom van buitenlandse valuta", zegt Imad Ghafir, directeur van de haven van Banyas. Hij vertelt over de plannen om deze haven te vernieuwen zodat er veel meer mogelijkheden zijn. "En mocht de Straat van Hormuz uiteindelijk toch weer opengaan, dan biedt dit alsnog kansen."

Ghafir heeft het aantal olietankers de afgelopen periode enorm zien toenemen. "Ze liggen hier een paar dagen voor de kust en varen dan naar bestemmingen over de hele wereld, vooral naar Europa."

"De oliesector groeit hier snel en we zijn blij daar deel van uit te maken", zegt de kapitein van de Griekse olietanker waar we aan boord gaan. Hij is zeer te spreken over de gang van zaken in Banyas. "Ze zijn gastvrij en behulpzaam. Hoewel alles verouderd is en het dus langer duurt dan we gewend zijn, zijn we tevreden. Ik voel me hier veilig en ik kom hier graag snel nog een keer. Liever dit dan de Straat van Hormuz."

Op Brussels Airport zijn vrijdagavond en -nacht piloten vijf keer vlak voor de landing gehinderd door laserstralen. Dat bevestigt luchtverkeersleider Skeyes aan Belgische media.

De incidenten vonden plaats ter hoogte van de Belgische gemeente Dilbeek. Volgens Skeyes kregen de piloten tussen 20.45 uur en 02.45 uur een laserstraal op hun gezicht gericht. Vijf incidenten op één avond is opvallend, meldt dagblad HLN. Ze komen wel vaker voor: vorig jaar registreerde Skeyes in totaal 169 meldingen van laserincidenten.

De lokale politie kreeg zaterdag via de luchthavenpolitie melding van de vijf incidenten. Volgens commissaris Koen Luppens werd direct een patrouille naar de omgeving gestuurd, maar konden de dader of daders niet worden gevonden. Zonder een exacte locatie is het volgens hem moeilijk om de laser te traceren.

De politie roept buurtbewoners op alert te zijn en vraagt getuigen zich te melden.

Klachten over aanvliegroute

In de plaats Dilbeek is de afgelopen weken veel te doen over een nieuwe aanvliegroute naar Brussels Airport. Inwoners van de gemeente hebben daardoor te maken met meer geluidsoverlast. 42 gezinnen zijn een procedure tegen de Belgische staat begonnen.

Of de laserincidenten verband houden met de nieuwe aanvliegroute, is niet duidelijk. De politie zegt tegen HLN dat daarvoor voorlopig geen rechtstreeks bewijs is.