NOS Nieuws - Algemeen

Het beroemdste en kostbaarste wandkleed ter wereld is na bijna duizend jaar terug op Britse bodem. Het Tapijt van Bayeux is vannacht vanuit Frankrijk overgebracht naar het British Museum in Londen waar het een jaar lang te zien zal zijn.

Persbureau Reuters omschrijft het als een omgekeerde meesterkraak: in het holst van de nacht werd het middeleeuwse meesterwerk in het geheim en onder strenge veiligheidsmaatregelen bij het museum afgeleverd en binnengebracht.

Het was al bekend dat het transport ergens deze week 's nachts zou plaatsvinden. Dat ging niet zo maar. Het 70 meter lange kleed moest worden samengevouwen en in een kast met klimaatbeheersing worden geplaatst.

De kast werd op een schokbestendige kar gezet die op zijn beurt in een vrachtwagen verdween. Die vertrok vannacht onder politiebegeleiding vanaf een geheime locatie naar de Kanaaltunnel.

Het tapijt kwam vannacht aan bij het British Museum:

De aankomst liet de curator van deze tentoonstelling niet onberoerd: "Het klinkt misschien een beetje raar dat je enthousiast wordt van een vrachtwagen die achteruit rijdt naar een laadplatform en dat een doos wordt geopend", zei ze tegen de BBC. "Maar als je je realiseert wat erin zit, hoe oud dat is, hoe dicht dat was bij de gebeurtenissen die worden afgebeeld, door mensen die het meemaakten - dat is heftig."

100.000 kaartjes

Het kleed is vanaf 10 september een jaar lang te zien in het museum. De belangstelling is groot. Op de eerste dag van de verkoop, verkocht het museum bijna 100.000 kaartjes.

"Het leek wel of het om het popfestival van Glastonbury ging", zegt museumdirecteur Nicholas Cullinan. "Ik had niet verwacht dat mensen zo geïnteresseerd zouden zijn in een duizend jaar oud borduurwerk."

Slag bij Hastings

Een deel van de verklaring is dat het wandkleed het verhaal van een cruciale gebeurtenis uit de geschiedenis van het Verenigd Koninkrijk vertelt: dat van de Slag bij Hastings in 1066. Dat jaar trok Willem de Veroveraar vanuit Normandië Het Kanaal over, versloeg hij de Angelsaksische koning Harold en werd hij de eerste Normandische koning van Engeland.

Aangenomen wordt dat Willems halfbroer, bisschop Odo van Bayeux, kort daarna Britse nonnen opdracht gaf om het verhaal van de slag gedetailleerd vast te leggen.

Het resultaat was een kleurrijk wandkleed, waarin het verhaal in 58 scènes wordt verteld, compleet met man-tegen-mangevechten, afgehakte lichaamsdelen en de ongelukkige Harold die in de slag na een pijl in zijn oog het leven liet.

Na voltooiing werd het kleed naar Bayeux overgebracht. Daar is het nooit weggeweest, op twee korte uitstapjes naar het Louvre in Parijs na.

Symbool

Het kleed symboliseert de geschiedenis van de relatie tussen Britten en Fransen die in de eeuwen na de Slag bij Hastings soms tegen elkaar vochten en dan weer zij aan zij tegen een gezamenlijke vijand.

Op dit moment is de relatie weer goed. Het museum in Bayeux, waar het normaal gesproken hangt, wordt gerenoveerd. Om die reden stond president Macron niets in de weg om het kleed een jaar aan het British Museum af te staan.

Een oma heeft per ongeluk niet haar kleinzoon, maar een ander kind meegenomen uit de kinderopvang in het Belgische Strombeek-Bever.

Toen de vergissing werd ontdekt werd er een bericht verstuurd via het buurtinformatienetwerk, een samenwerking tussen buurtbewoners en de politie in België. "Dringend op te sporen: dame met buggy met daarin kind van 2 jaar. Vermoedelijk te voet richting centrum van Strombeek-Bever", luidde de oproep.

Het kind werd daarna snel teruggebracht naar de kinderopvang door de opa. "Alles is gelukkig goed afgelopen, maar dat neemt niet weg dat dit niet mag gebeuren", zegt woordvoerder Jelle Scheepers van de opvang tegen de Vlaamse omroep VRT.

Identiteitskaart vragen

De kinderopvang is in gesprek gegaan met de ouders van het kind dat werd meegenomen. Vandaag gaat de opvang in gesprek met het personeel om te bespreken hoe dit voorkomen kan worden. "We gingen ervan uit dat een grootouder een kleinkind herkent", zegt teamleider Nele Macharis.

Om dit te voorkomen gaat de kinderopvang bekijken welke procedures ze moeten aanpassen. Als voorbeelden noemt Macharis het opvragen van de naam en voornaam van grootouders of anderen die de kinderen ophalen. Ook de identiteitskaart opvragen behoort tot de mogelijkheden.

Een tweede koper heeft zich gemeld voor de overname van Easyjet. Nadat de Amerikaanse investeringsmaatschappij Castlelake eind mei zei de vliegmaatschappij te willen overnemen, meldt zich nu ook een andere Amerikaanse investeerder: Apollo. Dat kan leiden tot een overnamestrijd.

Easyjet was van plan om aandeelhouders te adviseren om het geplande bod van Castlelake te accepteren: 6,90 Britse pond per aandeel. Maar dat advies trekt Easyjet nu in, want Apollo wil meer bieden: 7,15 pond per aandeel. Apollo zou daarmee in totaal 5,7 miljard pond betalen. Easyjet wil daarom aandeelhouders gaan adviseren hun aandelen aan Apollo te verkopen.

Apollo heeft nu tot 7 augustus de tijd om een definitief bod te doen. Easyjet is in aantal passagiers de vijfde vliegmaatschappij van Europa, na Ryanair, Lufthansa Group, IAG (met bijvoorbeeld British Airways en Iberia) en Air France-KLM.

Verzekeringsmaatschappijen en vastgoed

Apollo werd in 1990 opgericht en investeerde onder meer in verzekeringsmaatschappijen en vastgoed. De investeerder is ook al actief in de luchtvaartsector. Zo kreeg Air France-KLM leningen van Apollo tijdens de coronapandemie. Apollo bezit voor meer dan 1000 miljard dollar aan investeringen.

Castlelake is veel kleiner. De investeerder werd in 2005 opgericht in New York en heeft momenteel voor 38 miljard dollar aan investeringen uitstaan. Het bedrijf richt zich voornamelijk op overnames van bedrijven die laag gewaardeerd worden, hoewel zij het relatief goed doen.

Door onder meer kosten te besparen probeert Castlelake de winst op de krikken, om het overgenomen bedrijf uiteindelijk voor meer geld door te verkopen. Sinds enkele jaren richt de durfinvesteerder zich ook op de luchtvaart.

De Syrische autoriteiten hebben meerdere verdachten gearresteerd die worden verdacht van explosies in de hoofdstad Damascus afgelopen dinsdag. Daarbij viel een dode en raakten 36 mensen gewond volgens het Syrische ministerie van Volksgezondheid.

Dinsdag was de Franse president Macron op bezoek in Damascus. De explosies waren in de buurt van het hotel waar hij verbleef. Macron was op dat moment onderweg naar een ontmoeting met de Syrische president al-Sharaa.

Persbureau AP meldt dat volgens de veiligheidsdienst in Syrië terreurbeweging Islamitische Staat (IS) achter de aanslag zit. IS zelf heeft de explosies niet opgeëist.

Volgens een commandant van de Binnenlandse veiligheidsdiensten kwamen de onderzoekers een van de leden van de groep op het spoor doordat hij op beveiligingscamera's stond. Door hem te traceren konden ook andere verdachten worden geïdentificeerd.

Buitenlandse bezoeken

Een paar dagen eerder kwamen zeker tien mensen om het leven bij een explosie in Damascus. Meer dan twintig mensen raakten gewond.

Sharaa is sinds eind 2024 aan de macht, toen het regime van Assad viel. De afgelopen tijd ontving hij meerdere buitenlandse delegaties in zijn land. Ook een hoge delegatie van het Nederlandse kabinet ging vorige maand op bezoek.

Macron was het eerste staatshoofd uit de Europese Unie dat een bezoek bracht aan Syrië sinds de val van het regime van Assad.

Goedemorgen! In de kwartfinale van het WK staan vandaag Europees kampioen Spanje en België tegenover elkaar. En in Rotterdam opent koningin Máxima de vijftigste editie van het North Sea Jazz Festival.

Eerst het weer: vandaag is het zonovergoten en bij een matige noordenwind wordt het 24 graden in Noord-Holland en lokaal 30 graden in Limburg.

Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en hier alles over de situatie op het spoor.

Wat kun je vandaag verwachten? Wat heb je gemist?

Door een grote bosbrand in het zuiden van Spanje zijn zeker elf mensen omgekomen. De brandhaard is in de buurt van de stad Almería. Zo'n 150 brandweerlieden zijn bezig het vuur te bestrijden. Honderden mensen zijn geëvacueerd.

De bosbrand ontstond gisteren toen een stroomkabel losraakte en de extreem droge ondergrond vlam vatte. Grote delen van Andalusië kampen met een hittegolf, waarvoor code oranje geldt. Ook waait het flink, waardoor bosbranden zich makkelijk kunnen verspreiden.

Ander nieuws uit de nacht: En dan nog even dit:

Frankrijk plaatste zich gisteravond als eerste voor de halve finales van het WK. Het land won met 2-0 van Marokko.

Bekijk hier de samenvatting:

Fijne dag!

Door een grote bosbrand in het zuiden van Spanje zijn zeker twaalf mensen omgekomen. Er worden 23 mensen vermist melden de regionale autoriteiten in de regio Andalusië.

De brandhaard is in de buurt van de stad Almería. Zo'n 150 brandweerlieden zijn bezig het vuur te bestrijden. Honderden mensen zijn geëvacueerd.

Alle dodelijke slachtoffers vielen in het kleine plaatsje Bédar, op zo'n 50 kilometer van Almería. Ook raakten meerdere mensen gewond. Het is volgens de Spaanse krant El País de dodelijkste brand in Andalusië sinds men deze aantallen bijhoudt.

Drooggevallen rivierbedding

Volgens Spaanse media ontstond de brand nadat een stroomkabel was losgeraakt. De extreem droge grond vatte toen vlam, waarna het vuur zich snel verspreidde. Volgens El País werden meerdere slachtoffers in hun auto aangetroffen. Het Spaanse leger staat de brandweer inmiddels bij om het vuur te blussen. Ook zijn meerdere wegen in de regio afgesloten.

Volgens waarnemend minister van Volksgezondheid en Noodsituaties van Andalusië, Antonio Sanz, komen de meeste of zelfs alle dodelijke slachtoffers uit het buitenland. Ze zouden via een drooggevallen rivierbedding een uitweg hebben geprobeerd te zoeken, citeert het persbureau EFE hem.

Op deze beelden is te zoen hoe de Spaanse brandweer aan het blussen is in Almería:

De Spaanse premier Sánchez heeft zijn medeleven betuigd aan de nabestaanden van de slachtoffers. Hij spreekt over "enorm verdriet en verslagenheid".

Grote delen van Andalusië hebben op dit moment te maken met een hittegolf. Ook is de grond droog en waait het flink, waardoor bosbranden zich makkelijk kunnen verspreiden. Vanwege de hittegolf geldt code oranje in het gebied.

Ook in buurland Frankrijk woeden bosbranden. Een brand in het Franse departement Drôme woedt al een week en heeft zich inmiddels uitgebreid tot meer dan 3700 hectare. Gisteravond riepen de regionale autoriteiten daarom 400 mensen op te evacueren.

Na de 2-0 nederlaag van Marokko tegen Frankrijk in de kwartfinale van het WK zijn in meerdere steden fans de straat op gegaan. Onder meer in Amsterdam, Rotterdam en Den Haag waren er veel supporters aanwezig, werd er vuurwerk afgestoken en was er veel getoeter te horen. In Amsterdam, Den Haag en Utrecht zijn meerdere mensen gearresteerd.

Op de meeste plekken vertrok het grootste deel van de supporters toen de politie had opgeroepen te vertrekken. Toch kwam in de drie steden de ME verschillende keren in actie om straten en pleinen schoon te vegen. In Amsterdam zijn in totaal acht aanhoudingen verricht.

De politie Amsterdam noemt de sfeer tijdens de wedstrijd "gemoedelijk en feestelijk". Volgens een woordvoerder gingen de meeste supporters na afloop teleurgesteld naar huis. Op een aantal plekken bleef een klein groepje hangen. In de wijk Osdorp werd ook brand gesticht en vuurwerk gegooid naar de politie. Hiervoor zijn vier mensen opgepakt.

De Amsterdamse politie deelde rond de Cornelis Lelylaan zo'n 220 bekeuringen uit, onder meer voor rijden door rood licht, rijden over de trambaan en het overschrijden van de maximumsnelheid.

Glas naar politie

Ook in de Haagse Schilderswijk zijn vier mensen opgepakt. Zij zouden met glas hebben gegooid naar de politie. In de loop van de nacht keerde rust in de wijk terug.

Fans van Marokko in de Schilderswijk over de teleurstelling na de uitschakeling:

Tegenover regionale omroep Rijnmond zegt de politie dat de sfeer in Rotterdam "over het algemeen best goed was". Uit voorzorg waren meerdere straten in het centrum afgesloten.

Ook in Utrecht was het na de wedstrijd nog even druk op sommige straten. Volgens de politie waren er geen grote incidenten, maar zijn twee mensen aangehouden voor het verstoren van de openbare orde. In de wijk Overvecht zijn wat spullen in brand gestoken. Bij een leegstaande woning aan de Vleutenseweg is vermoedelijk vuurwerk naar binnen gegooid. Het brandje dat ontstond kon snel worden geblust.

Feest in Frankrijk

In veel Franse steden gingen fans massaal de straat op, zowel supporters van het Franse als het Marokkaanse elftal. Onder meer de Champs-Élysées in Parijs stroomde vol met feestvierders. Daar was ook veel politie aanwezig. Vooralsnog zijn er geen grote incidenten gemeld.

In Londen raakte een politieagent gewond bij rellen direct na de wedstrijd, melden Britse media. Hij moest naar het ziekenhuis na een confrontatie tussen de politie en een groep voetbalfans.

Acht mannen zijn in de Verenigde Staten aangeklaagd voor hun rol bij een plan om een aanslag te plegen tijdens een UFC-kooigevecht bij het Witte Huis. Ze worden onder meer verdacht van samenzwering met een terroristisch oogmerk en van het voorbereiden van moorden op federaal grondgebied.

Ter ere van de 80e verjaardag van de Amerikaanse president Trump werd het vechtevenement vorige maand gehouden in de tuin van het Witte Huis. Naar schatting waren daar 4300 bezoekers bij, onder wie zo'n 1200 militairen. Enkele dagen na het evenement maakte de FBI bekend dat ze de terreuraanslag hadden verijdeld.

Explosieven en sluipschutters

Volgens justitie begon de groep in mei met de voorbereidingen. De verdachten zouden geld hebben ingezameld en onder meer vuurwapens, munitie, kogelwerende vesten, explosieven, drones en communicatieapparatuur hebben aangeschaft. Vier dagen voor het evenement kregen de autoriteiten informatie over een mogelijke dreiging. Daardoor kon het plan volgens justitie worden verijdeld.

Uit een verklaring van een van de verdachten blijkt dat het plan was om drones met explosieven op het evenement af te sturen. Daarna zouden sluipschutters het vuur openen op mensen die in paniek probeerden te vluchten. De verdachten zouden onder meer het plan hebben om president Trump, vicepresident Vance en techondernemer Elon Musk te doden.

Mochten de verdachten worden veroordeeld, dan kunnen ze levenslange gevangenisstraffen krijgen.

Volkswagen wil de komende jaren het aantal automodellen flink terugbrengen en de productiecapaciteit verlagen. De directie heeft plannen hiervoor voorgelegd aan de raad van commissarissen. De plannen zouden geleidelijk uitgevoerd moeten worden en moeten helpen bij het verlagen van de kosten.

Volkswagen is Europa's grootste autofabrikant en heeft het al langer lastig. Het bedrijf kampt met hoge kosten en overcapaciteit. Daarnaast zorgen toenemende concurrentie uit China, strengere regelgeving en Amerikaanse importheffingen voor een verslechterde financiële positie. De winstmarge van Volkswagen is tussen 2021 en 2025 gehalveerd.

Ook bij de andere merken binnen de groep, zoals Audi, Skoda, Seat en Porsche, zal het aantal modellen met de helft worden verkleind. De productiecapaciteit moet dan op termijn worden teruggebracht naar ongeveer 9 miljoen voertuigen per jaar. De capaciteit zou nu ongeveer 10 miljoen voertuigen per jaar bedragen.

Gedwongen ontslagen?

In de plannen wordt niks gezegd over gedwongen ontslagen. Er zijn berichten dat Volkswagen vier fabrieken in Duitsland wil sluiten, waarbij 100.000 banen zullen verdwijnen. Het gaat dan om de fabrieken in Hannover, Emden, Zwickau en de Audi-fabriek in Neckarsulm.

Vanwege de berichten over mogelijke ontslagen waren er bij verschillende vestigingen afgelopen dag protesten. Bij het hoofdkantoor in Wolfsburg demonstreerden zeker 400 werknemers. Vakbond IG Metall heeft gezegd zich fel te zullen verzetten tegen grootschalig banenverlies bij Volkswagen.

De stappende nachtbraker heeft misschien al wel gemerkt dat het minder goed gaat met het nachtleven bij Nederlandse poppodia. Clubnachten werden in 2025 minder goed bezocht dan een jaar eerder.

Het gaat om een daling van bijna 14 procent in een jaar, blijkt uit cijfers van de Vereniging Nederlandse Poppodia en Festivals (VNPF). Daarmee lijkt de 'knaldrang' na corona wat op te drogen.

De branchevereniging ziet op basis van gesprekken met de achterban verschillende oorzaken. "Als we daarover praten met podia, horen we toch gewoon andere behoeften van jonge mensen; dat ze minder vaak uit willen gaan", zegt Arne Dee van de VNPF. Hij wijst ook op prijsstijgingen binnen en buiten podia.

Zalen zijn minder goed gevuld. Het aantal uitverkochte clubnachten liep terug; in 2025 was 1 op de 5 nachtprogramma's uitverkocht. Een jaar eerder, in 2024, was dat 1 op de 4.

Ook Poppodium Simplon in Groningen merkt dat het lastiger is kaartjes voor de nachtprogramma's te verkopen. "Het zit denk ik vooral in de persoonlijke financiële situatie van mensen", zegt hoofdprogrammeur Hanneke Dijkstra. "Mensen hebben echt, echt minder te besteden."

Ook bij poppodium Hedon in Zwolle bleef de kaartverkoop vorig jaar achter. "Wij zagen in het najaar een behoorlijke dip", zegt hoofdprogrammeur Erik Delobel. "Daarna begon het weer op te lopen." Hij plaatst de cijfers wel in context. "Na corona ging alles over de kop, nu heb je ook normalisatie."

Ook minder concertbezoeken

Meer dan de helft van de aangesloten poppodia eindigde vorig jaar in het rood, net als een jaar eerder. De branchevereniging benadrukt wel dat er grote verschillen zijn tussen podia.

De rode cijfers komen niet alleen door minder bezoekers. Ook de kosten voor personeel liepen op en het boeken van artiesten werd duurder.

Niet alleen de clubnachten worden minder bezocht, ook het aantal concertbezoeken daalde. Poppodia telde afgelopen jaar 3,6 procent minder concertbezoeken dan in 2024. Dat is wel nog ruim boven het aantal bezoeken van 2023.

Bij het gemeentehuis in Oldebroek hebben ongeveer honderd mensen gedemonstreerd tegen het besluit van de nieuwe coalitie om het lokale lhbti+-beleid te schrappen.

Vanavond werden in de Gelderse gemeente de nieuwe wethouders geïnstalleerd; voor de demonstranten een moment om hun stem te laten horen. Ook hielden tientallen mensen een tegendemonstratie.

In het coalitieakkoord van de partijen SGP, Christelijk Verbond Oldebroek (CVO) en Algemeen Belang Oldebroek (ABO) staat dat de "onchristelijke" regenboogvlag niet meer gehesen zal worden op de internationale Coming-Outdag. Dat is een breuk met beleid dat vijf jaar geleden werd gevormd. Ook wil de coalitie ander lhbti+-beleid intrekken.

Initiatiefnemer van de demonstratie Kjeld Mooi schrok van het coalitieakkoord. Hij is geen lid van de lhbti+-gemeenschap, maar wil wel voor hun belangen opkomen. Hij kocht met donaties van 250 anderen een pagina in de lokale krant, om op te roepen tot een vreedzame manifestatie.

Het protest verliep vreedzaam en rustig. Er waren sprekers en er werd gedanst. "Heel veel mensen hier zitten in de knoop met het lhbti-verhaal", zegt Mooi tegen de NOS. "Er zijn veel mensen die zich onveilig voelen, het is belangrijk dat de gemeente voor ze opkomt."

Tegengeluid

Voorafgaand aan de demonstratie riep gebedsgenezer Jelthe Kloens op om een tegengeluid te laten horen. Hij schreef op sociale media dat hij "in alle rust, liefde en vrede" met mensen in gesprek wil gaan. Ook schreef hij nadrukkelijk dat het niet moest gaan om een tegendemonstratie. "We komen niet om te protesteren of om de confrontatie op te zoeken." Kloens heeft op Instagram tienduizenden volgers.

Een NOS-verslaggever ter plaatse zag geen aanhangers van Kloens. Wel waren er naar schatting 70 mensen van rechtse groeperingen die een tegengeluid lieten horen.

Tom de Nooijer is de lijsttrekker van de CVO. Die partij kreeg bij de gemeenteraadsverkiezingen de meeste stemmen en haalde 7 van de 19 zetels in de raad.

"Als er onveiligheid is dan pak je dat aan, dan investeer je in politie en als je aangifte doet dan moet dat serieus worden opgepakt. Dat zet echt zoden aan de dijk, en niet deze polariserende symbolen", zegt De Nooijer tegen de NOS, in reactie op het weghalen van de regenboogvlag bij het gemeentehuis.

Ook waren er ruim honderd boeren bij het gemeentehuis in Oldebroek. Zij waren er voor een ander protest, tegen de wolf.

Actief beleid terugdraaien

Niet iedere gemeente in Nederland voert actief beleid voor de lhbti+-gemeenschap, maar met dit coalitieakkoord is Oldebroek wel de eerste gemeente die bestaand beleid voor die groep actief terug wil draaien.

In 2021 werd juist ingezet op sociale acceptatie en veiligheid voor de lhbti+-gemeenschap. Burgemeester Tanja Haseloop-Amsing voerde toen gesprekken met inwoners van Oldebroek over die thema's en de vraag of iedereen in de gemeente zichzelf kan zijn.

De gesprekken leidden tot een plan voor het verbeteren van de veiligheid, weerbaarheid en sociale acceptatie van lhbti+'ers in de gemeente, met actiepunten als het bespreekbaar maken van het onderwerp op scholen en verenigingen en het hijsen van de regenboogvlag bij het gemeentehuis tijdens de jaarlijkse Coming-Outdag.

Haseloop-Amsing is nog steeds burgemeester van de gemeente. Ze zal nu samenwerken met de nieuwe wethouders. Ze zegt dat het hoort bij een democratie, dat er soms plannen zijn die niet altijd voor iedereen "blijmakend" zijn.

Volledig onverwacht is D66'er Eva Heijblom vanavond niet verkozen tot wethouder Cultuur en Mobiliteit in Rotterdam. Een meerderheid van de gemeenteraad koos in haar plaats voor partijgenoot Joan Nunnely.

De bloemen lagen al klaar voor partijgenoot Heijblom maar zij verliet de raadszaal direct na de verloren stemming met lege handen, meldt omroep Rijnmond. Zij gaf geen commentaar.

Joan Nunnely oogde overdonderd door de gebeurtenissen. Eerder uitte ze kritiek op de 'witte wethoudersploeg' die Rotterdam zou moeten leiden. "Een stadsbestuur met vrijwel uitsluitend witte mensen is wat mij betreft onacceptabel in 2026", zei ze tegen het AD. "Een diverse stad vraagt om een bestuur dat herkenbaar is voor haar inwoners. Representatie zou heel vanzelfsprekend moeten zijn."

Mooie verrassing

Het D66-raadslid zal nu gaan nadenken of ze wel wethouder wil worden. "Ik wist niet dat dit eraan kwam", aldus Nunnely. "Dus het is voor mij ook een mooie verrassing en ik ben trots dat ik vertrouwen krijg van de raad."

Of ze dit zag aankomen? "Geen idee." Voordat ze haar functie kan aanvaarden moet ze eerst het gebruikelijke antecedentenonderzoek nog doorlopen, wat voor de negen andere wethouders al was afgerond.

De Rotterdamse coalitie van Pro, D66, VVD, Volt en het CDA presenteerde tien kandidaat-wethouders, onder wie Eva Heijblom. Zij was eerder D66-raadslid in Lansingerland en is nu directeur-generaal Digitalisering en Overheidsorganisatie bij het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.

Samen met haar gezin zat ze vanavond achter in de raadszaal te wachten op de uitslag van de geheime stemming. Op papieren biljetten brachten de raadsleden hun stem uit. Toen een groepje raadsleden de biljetten telde, bleek dat Heijblom 21 raadsleden achter zich kreeg, maar raadslid Nunnely twee stemmen meer: 23.

Fractie verdwenen

Snel na de benoeming van de andere D66-wethouder, Chantal Zeegers, was de hele fractie uit de raadszaal verdwenen. In een reactie schrijft de partij verrast te zijn en de zaak vrijdag te gaan evalueren.

Jeroen Postma van Pro reageerde uitgebreider. "Ik weet niet precies wat iedereen op het briefje heeft ingevuld, maar wij als fractie hebben afgesproken dat we op alle voorgedragen kandidaat-wethouders stemmen", zei hij. "Want daar hebben we vertrouwen in."

Hij wil nu overleg. "Ik moet het even laten bezinken, net als het college en de coalitie hoe we hiermee verder moeten."

Goed met elkaar praten

Ook de vraag of Nunnely wel wethouder kan worden, ligt daarbij op tafel, zegt Postma. "Ik denk dat we daar nog even heel goed met elkaar over moeten praten."

Feit is dat de vijf partijencoalitie rust op een meerderheid van één zetel in de gemeenteraad. Opgeteld hebben de vijf in totaal 23 van de 45 raadszetels.

Het is mogelijk dat de hele oppositie voor Nunnely heeft gestemd en Nunnely op zichzelf, in totaal 23. Er zijn ook andere scenario's mogelijk, waarbij gemeenteraadsleden van coalitiepartijen op haar hebben gestemd.

Terneuzen

In Terneuzen werd gisteravond ook een beoogd wethouder weggestemd, zo meldt Omroep Zeeland. Sonja Suij kreeg vijftien stemmen voor en vijftien stemmen, met één onthouding en had dus niet voldoende steun om terug te keren als wethouder. Ze keert ook niet terug als raadslid voor TOP/Gemeentebelangen, daarvoor had zij niet voldoende stemmen bij de verkiezingen.

Marc de Haas van TOP/Gemeentebelangen was enigszins aangeslagen. "Ik vind dit echt vervelend. We verliezen een heel kundig wethouder. Nu moeten we namens onze partij op zoek naar een nieuwe wethouder. We moeten snel om de tafel."

Totdat iemand gevonden is, gaat de gemeente met vier wethouders verder.

Het bestuur van het Cornelius Haga Lyceum in Amsterdam heeft zich schuldig gemaakt aan wanbeheer. Dat heeft de Inspectie van het Onderwijs vastgesteld. Volgens de inspectie heeft de Stichting Islamitisch Onderwijs (SIO), het bestuur van de islamitische middelbare school, jarenlang nagelaten de noodzakelijke maatregelen te nemen om de kwaliteit van het onderwijs te verbeteren.

Vanwege de ernst van de bevindingen vraagt de inspectie staatssecretaris Tielen in te grijpen.

Zij schrijft aan de Tweede Kamer: "Ik deel de zorgen van de inspectie en beraad mij op vervolgstappen waarbij het belang van de leerlingen voorop zal staan."

De inspectie concludeert dat het bestuur sinds 2022 onvoldoende heeft gedaan om de aanhoudend slechte onderwijskwaliteit te verbeteren. Leerlingen worden daardoor volgens de inspectie "nodeloos en voortdurend" geconfronteerd met onderwijs van onvoldoende kwaliteit.

Slechte resultaten

Uit het onderzoek blijkt dat het bestuur geen systeem heeft om de kwaliteit van het onderwijs te bewaken en te verbeteren. Ook voldoet het niet aan wettelijke eisen voor goed bestuur en intern toezicht. Zo zijn verantwoordelijkheden binnen de organisatie onduidelijk verdeeld, ontbreekt een wettelijk verplicht professioneel statuut voor leraren en functioneert de medezeggenschap volgens de inspectie niet zoals de wet voorschrijft.

Daarnaast heeft het bestuur volgens de inspectie onvoldoende zicht op de eigen organisatie. Zo was het niet op de hoogte van een intern onderzoek waaruit bleek dat een deel van het personeel zich niet altijd veilig voelt en vindt dat zorgen binnen de school onvoldoende serieus worden genomen.

Ook de onderwijsresultaten zijn aanleiding voor grote zorgen. Vooral op de mavo blijven de examenresultaten en slagingspercentages al jaren ver achter bij het landelijk gemiddelde. Zo slaagde de afgelopen drie schooljaren telkens ongeveer 35 procent van de mavoleerlingen, tegenover ruim 91 procent landelijk.

Heel veel verbetering noodzakelijk

De inspectie heeft het bestuur opnieuw meerdere herstelopdrachten gegeven, maar heeft er weinig vertrouwen dat die worden opgevolgd. Volgens de inspectie zijn eerdere verbetertrajecten nauwelijks uitgevoerd en is er na jaren nog altijd geen werkend stelsel van kwaliteitszorg.

In de herstelopdrachten staat onder meer dat de bestuursstructuur moet worden aangepast met een duidelijke scheiding tussen bestuur en intern toezicht en dat de medezeggenschap volgens de wettelijke regels moet worden ingericht.

Ook moet het onderwijs worden verbeterd en moeten meer lessen door bevoegde docenten worden gegeven. De inspectie geeft het schoolbestuur een jaar de tijd om de tekortkomingen te herstellen. Daarna beoordeelt de inspectie of de herstelopdrachten zijn uitgevoerd.

Reactie bestuur: geen wanbeheer

SIO zegt de herstelopdrachten van de inspectie serieus te nemen en erkent dat de kwaliteit van het onderwijs op onderdelen moet verbeteren. De stichting verwerpt echter de conclusie dat sprake is van wanbeheer.

Volgens het bestuur is die conclusie onvoldoende feitelijk en juridisch onderbouwd en baseert de inspectie zich te veel op interpretaties, mondelinge verklaringen en ontbrekende documentatie. De stichting sluit juridische stappen niet uit als de conclusie in stand blijft.

Jarenlange strijd met de overheid

De islamitische school ligt al lange tijd overhoop met de overheid, om verschillende redenen. Het lyceum opende de deuren in 2017, na een jarenlange strijd met de politiek. Toenmalig staatssecretaris Dekker van Onderwijs en de gemeente Amsterdam weigerden de oprichting van de school te subsidiëren, onder meer vanwege radicale uitlatingen van een bestuurder.

In 2019 maakte de Nederlandse staat een brief van de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) openbaar, waarin werd gewaarschuwd voor de invloed van salafisten op de school. Dit gebeurde na een bericht van inlichtingendienst AIVD.

In 2022 bestempelde de inspectie het onderwijs als 'zeer zwak'. De kwaliteit van het onderwijs schoot volgens de inspectie tekort.

De school zegt jarenlang imagoschade te hebben geleden door de vijandige opstelling van de overheid. Daardoor zou het bijvoorbeeld moeilijk zijn geweest docenten te werven. In september 2024 kreeg het Haga Lyceum op dit vlak gelijk van de rechter. De rechtbank oordeelde dat de Nederlandse staat een onjuist beeld heeft geschetst van de school, van een radicaalislamitisch bolwerk waar leerlingen werd geleerd zich af te keren van de samenleving.

In Venezuela liggen uitbraken van infectieziekten op de loer na de aardbevingen waarbij vele duizenden mensen dakloos zijn geworden. In de getroffen gebieden is een gebrek aan schoon drinkwater en sanitaire voorzieningen.

In de zwaar getroffen kustplaats La Guaira nemen ontheemden hun toevlucht tot het strand om zich te wassen en hun behoefte te doen. Een arts zegt tegen kinderrechtenorganisatie Save the Children dat het water hierdoor besmet raakt met huidziekten en oogirritaties tot gevolg.

"Duizenden kinderen verblijven buiten zonder regelmatige toegang tot drinkwater, toiletten of douches, waardoor ze worden blootgesteld aan een tikkende tijdbom van nieuwe gezondheidsrisico's.", zegt Fatima Andraca, de Venezolaanse Save the Children-directeur.

'Een of twee toiletten'

In sommige geïmproviseerde opvangcentra zijn volgens Save the Children maar één of twee toiletten beschikbaar voor honderden daklozen. Deze toiletten zijn volgens de kinderrechtenorganisatie soms ook nog eens beschadigd door de aardbevingen.

De Pan-Amerikaanse Gezondheidsorganisatie (PAHO), onderdeel van de Wereldgezondheidsorganisatie, noemt gebrek aan schoon drinkwater en sanitaire voorzieningen een van de grootste gezondheidsrisico's. Daarnaast zijn er zorgen over overbevolkte opvangcentra en de verminderde toegang tot reguliere zorg, zegt directeur Jarbas Barbosa.

Barbosa benadrukt dat de toegang tot vaccinaties prioriteit heeft. Vooral in opvangcentra lopen mensen groot risico op infectieziekten. De PAHO werkt samen met het Venezolaanse ministerie van Volksgezondheid om eventuele uitbraken van luchtweginfecties of aandoeningen aan het spijsverteringsstelsel op te sporen.

Na de hevige aardbevingen werden grootschalige zoekacties op touw gezet om mensen onder het puin te bevrijden:

Venezuela werd op 24 juni kort na elkaar getroffen door twee bevingen met een kracht van 7,2 en een kracht van 7,5. Het dodental is opgelopen naar 3811. Ook zijn er ruim 16.000 gewonden en zijn bijna 18.000 mensen dakloos geraakt.

Intussen zijn in kustplaats La Guaira driehonderd slachtoffers begraven zonder dat ze zijn geïdentificeerd, meldt de PAHO. Mogelijk krijgen nabestaanden later wel te horen waar hun geliefden zijn begraven. De Venezolaanse forensische dienst bewaart genetisch materiaal om identificatie mogelijk te maken.

De Tilburgse wijkagent Erwin van E. (62), die wordt verdacht van het doorspelen van vertrouwelijke informatie uit politiesystemen, komt morgen voorlopig op vrije voeten. Ook de voorlopige hechtenis van zijn vriendin Kaylee van O. (24) is geschorst.

Dat heeft de rechtbank vandaag besloten nadat Van E. de rechtbank ervan had overtuigd dat er in de gevangenis in Krimpen aan den IJssel een aanslag op zijn leven werd beraamd, meldt Omroep Brabant. "Buiten loop ik geen gevaar meer, maar binnen wel", zei hij.

Van E. werkt sinds 1984 bij de politie. Hij staat in Tilburg bekend als de 'vlogger'. Op het Instagramaccount van wijkagenten Tilburg Centrum Noord-West gaf hij zijn volgers dagelijks een inkijkje in zijn werk. Hij deelde regelmatig beelden van zijn diensten en de incidenten waarbij hij hulp verleende.

1400 kilo cocaïne

Begin dit jaar werd hij samen met Van O. vastgezet. Hij zou tussen 2023 en 2026 vertrouwelijke informatie hebben opgezocht over een gestolen partij van 1400 kilo cocaïne, ontvoeringen in Hoofddorp en Waalwijk en een explosie bij een huis in Goirle.

Van die informatie zou Van E. screenshots en aantekeningen hebben gemaakt. Zijn vriendin speelde ze volgens het Openbaar Ministerie door aan criminelen.

Het stel zat aanvankelijk in beperkingen. De twee mochten alleen contact hebben met hun advocaten en konden elkaar niet spreken. Tijdens de zitting in de rechtbank werd duidelijk dat daar later verandering in kwam. Via een speciale belregeling konden de twee, van wie tijdens deze zitting ook bleek dat ze verloofd zijn, contact met elkaar hebben.

Gespannen sfeer

In de gevangenis in Krimpen aan den IJssel waar Van E. vastzat hing een gespannen sfeer sinds zijn komst, vertelde de agent vandaag aan de rechtbank. "Medewerkers van de gevangenis zeggen tegen mij: dit hebben we nog nooit meegemaakt met een politieman, alleen bij pedofielen die vastzitten", aldus Van E..

Uit voorzorg werd hij binnen de gevangenis overgeplaatst. Bij een zoekactie werd een zelfgemaakt mes gevonden. "Ik ben geschrokken dat het zo ver gaat", zei de politieman.

"Het maakt dat detentie voor u meer belastend is dan voor een gemiddelde verdachte", concludeerde de rechtbank. Daarna werd besloten dat hij samen met zijn verloofde voorlopig vrijkomt - in juridische taal: het voorarrest van de twee is geschorst.

Meldplicht

Aan de schorsing zijn voorwaarden verbonden. Zo moeten beide verdachten aanwezig zijn bij komende zittingen en krijgen ze een meldplicht bij de reclassering. Ook is er een contactverbod met slachtoffers opgelegd. Voor Van O. geldt een verbod op kansspelen. Zij moet meewerken aan een persoonlijkheidsonderzoek.

Of ze samen naar huis terugkeren, is onduidelijk. Advocaat Jan-Hein Kuijpers liet wel weten dat Van E. overweegt zijn huis in Tilburg te verkopen. Volgens de advocaat heeft de wijkagent behoefte aan meer privacy.

De volgende zitting vindt na de zomer plaats. De datum is nog niet bekend.

Oekraïne heeft de afgelopen dagen de aanvallen op Russische schepen bij de bezette Krim opgevoerd. Volgens het Oekraïense leger zijn in de nacht van woensdag op donderdag twaalf Russische tankers geraakt in de Zee van Azov.

De Zee van Azov is een binnenzee die via de Straat van Kertsj verbonden is met de Zwarte Zee.

Het Oekraïense leger heeft beelden van de aanval naar buiten gebracht. De locatie en de datum waarop de beelden zijn gemaakt konden niet worden vastgesteld:

De Oekraïense generale staf meldt dat de schepen werden gebruikt voor het bevoorraden van Russische troepen en voor het vervoer van olie en olieproducten. Ook een sleepboot en een vrachtschip zouden zijn getroffen.

Aanvallen op energie-infrastructuur

Volgens het Oekraïense ministerie van Defensie zijn in de afgelopen vier dagen 36 schepen geraakt in de Zee van Azov en de Zwarte Zee. Het zou onder meer gaan om 32 tankers van de Russische "schaduwvloot", schepen die volgens Kyiv worden gebruikt om olie te vervoeren en internationale sancties te omzeilen.

De gouverneur van de Russische regio Rostov bevestigde eerder dat twee tankers in de Zee van Azov waren aangevallen door Oekraïense drones. Moskou heeft verder geen uitgebreide reactie gegeven op de aanvallen.

De aanvallen maken deel uit van een bredere Oekraïense campagne tegen Russische logistieke en energie-infrastructuur rond de Krim. Oekraïne heeft de afgelopen weken ook Russische olieraffinaderijen en brandstofopslagplaatsen aangevallen.

Brandstofproblemen

Uit analyse van satellietbeelden door BBC Verify blijkt dat het aantal tankers rond de haven van Kertsj na eerdere Oekraïense aanvallen is afgenomen. Op beelden is ook rookontwikkeling bij een schip te zien die mogelijk verband houdt met een van de aanvallen.

De aanvallen komen op een moment dat Rusland kampt met brandstofproblemen. Op verschillende plekken in het land zijn bij tankstations lange rijen gezien van automobilisten. De aanvallen op raffinaderijen en transportverbindingen dragen bij aan tekorten in verschillende Russische regio's en op de Krim.

Het begrip werd al flink opgerekt, maar de wapenstilstand tussen de VS en Iran ligt deze week echt even in de prullenbak. Amerika bombardeerde gisteren en afgelopen nacht ruim 170 plekken in Iran. Het Iraanse leger lanceerde raketten en drones richting buurlanden waar militairen van de VS zijn gestationeerd.

"Het is tuig. Het zijn zieke mensen", zei president Trump gisteren over het Iraanse regime. Wat hem betreft is het bestand voorbij en zijn verdere onderhandelingen "tijdverspilling".

Vanuit Teheran werd het einde van de wapenstilstand niet bevestigd. Gematigde functionarissen riepen op tot verdere dialoog, terwijl Iraanse haviken strijdlustige taal uitslaan.

Chaos

Het voelt een beetje als de film Groundhog Day, waarin de hoofdpersoon steeds dezelfde dag herbeleeft. "Er is al lange tijd een patroon van escalatie en vervolgens de-escalatie", zegt Midden-Oostenexpert Kawa Hassan van denktank Stimson Center. Hij beargumenteert dat in de regio inmiddels zo veel rode lijnen zijn overschreden dat afspraken nauwelijks nog iets waard lijken. "En dan krijg je deze chaos."

Maandag en dinsdag werden drie commerciële schepen in de Straat van Hormuz beschoten. De tankers werden aangevallen door Iraanse strijdkrachten met raketten en drones. De VS sprak van onrechtvaardige agressie tegen de burgerscheepvaart en reageerde met bombardementen, de zwaarste sinds de wapenstilstand drie weken geleden inging.

Vingerwijzen

"Het is belangrijk om te vermelden dat vanuit Iraans perspectief juist was gereageerd op Amerikaanse schendingen van het memorandum", zegt Irankenner Ali Vaez (International Crisis Group). In het zogenoemde memorandum of understanding (MOU) staan de voorlopige afspraken tussen Iran en de VS.

Het lastige is dat de tekst bewust vaag is gehouden waardoor de twee landen een eigen interpretatie hebben van wat wel of niet is toegestaan.

Vaez: "De Iraniërs vrezen dat de VS de wapenstilstand gebruikt om Irans grip op de Straat van Hormuz af te breken. Maar ze willen die troef niet opgeven voordat er een definitief akkoord is gesloten. Daarom heeft Iran die schepen aangevallen."

Het is maar de vraag of de aanval op de tankers intern goed gecoördineerd was, zegt Irankenner Babak Rezaeedaryakenari van de Universiteit Leiden. "Het is mogelijk dat delen van de Iraanse Revolutionaire Garde zonder volledige afstemming met de politieke leiding hebben gehandeld."

Met de liquidatie van ayatollah Khamenei is het bestuur van Iran sterk gefragmenteerd geraakt, legt hij uit. Er zijn spanningen tussen de pragmatische tak van het regime en de haviken. "De aanval op de schepen is voor mij een teken dat de coördinatie er alleen maar slechter op zal worden."

Meer over de zesdaagse uitvaart van Khamenei:

Het lag voor de hand dat Trump hard zou reageren op de beschieting van de schepen in de Straat van Hormuz. "Het is heel duidelijk dat hij gefrustreerd is", zegt Hassan. Hij denkt dat hardliners in Iran kijken hoever ze kunnen gaan, en zich gesterkt voelen door de voor Iran gunstige voorwaarden in het MOU. "De grote vraag is of de Iraniërs met deze aanval hun hand hebben overspeeld."

Washington noch Iran heeft belang bij hervatting van de grootschalige oorlog. Daar zijn de drie experts het over eens. Ze verwachten dat er opnieuw escalaties komen, maar dat de twee vijanden toch zullen proberen de strijd beperkt te houden.

Verder onderhandelen is onvermijdelijk volgens Hassan. De kans lijkt klein dat Iran en de VS het op cruciale punten definitief eens kunnen worden, maar "er is momenteel geen alternatief voor het MOU."

'Steeds harder terugslaan'

Rezaeedaryakenari: "Het schenden van een wapenstilstand is niets nieuws. Maar wat we zien is dat de VS steeds weer harder terugslaat, zeker nu burgerschepen zijn aangevallen." Hij sluit niet uit dat Trump, na de tussentijdse verkiezingen in november, in het uiterste geval zelfs overgaat tot een militaire inval in Iran. Het uitschakelen van de doelwitten die nu worden aangevallen zou zo'n aanval in ieder geval makkelijker maken.

"Ik verwacht dat we voorlopig in grijs gebied blijven zitten", zegt Vaez. "Het MOU zal halfslachtig worden uitgevoerd, met alle verwarring van dien." Hij benadrukt dat een zware heropleving van de strijd altijd op de loer ligt. "Trump is berucht om zijn ongeduld in zowel oorlog als diplomatie."

Een meisje van 4 is door de hond uit haar gezin doodgebeten. Het ongeluk gebeurde in Drosa, een plaats in deelstaat Saksen-Anhalt in het oosten van Duitsland.

Volgens de politie speelde het meisje met de hond in een appartement toen hij haar aanviel. Het gaat vermoedelijk om een Amerikaanse staffordshireterriër, een hondenras dat bekendstaat om zijn gespierde bouw.

Aanwezigen hebben geprobeerd de hond en het meisje uit elkaar te halen, maar zij konden niet voorkomen dat de kleuter ernstige verwondingen opliep. Een toegesnelde arts heeft ter plekke haar dood vastgesteld.

De hond is naar een dierenasiel gebracht. Wat er met het dier gaat gebeuren heeft de politie niet bekendgemaakt.

Eerder bijtincident

De politie is een onderzoek begonnen naar de rol van de 32-jarige moeder van het meisje en een 30-jarige kennis. De vraag is of zij de aanval hadden kunnen voorkomen.

De burgemeester van Östernienburger Land, waar Drosa onder valt, zei tegen een regionale omroep dat de hond van het gezin al eens eerder bij een bijtincident betrokken was, maar dat het dier de 'temperamentstest' daarna had doorstaan.

De politie heeft dinsdag drie verdachten aangehouden in een onderzoek naar de voorbereiding van een liquidatie. Eerder werden in dezelfde zaak al drie andere verdachten opgepakt, onder wie twee jonge Scandinaviërs. Het lijkt te gaan om een moord op bestelling.

Het onderzoek begon na een melding dat zich mogelijk personen met een vuurwapen bevonden in een hotel in Amsterdam. In een hotelkamer werden handvuurwapens en een aanzienlijke hoeveelheid munitie gevonden, meldt de politie. De twee Scandinaviërs werden aangehouden voor het bezit van de wapens.

Uit vervolgonderzoek bleek volgens de politie dat de vuurwapens verband hielden met de voorbereiding van een liquidatie. Nog diezelfde dag werd een 25-jarige man uit Utrecht aangehouden.

In het verdere onderzoek kwamen meer verdachten in beeld. Afgelopen dinsdag werden drie jongemannen van 18 jaar aangehouden, uit Sassenheim, Hoofddorp en Amsterdam.

De politie maakt geen verdere details bekend over de identiteit of achtergrond van de twee Scandinavische verdachten, behalve dat de één 19 en de ander minderjarig is. Ook wil de politie niet zeggen uit welke landen de twee afkomstig zijn. Wel is bekendgemaakt dat zij niet uit hetzelfde land komen.

Een woordvoerder van de Landelijke Eenheid zegt dat de rol van de aangehouden verdachten nog wordt onderzocht.

Politie waarschuwde doelwit

NU.nl schrijft op basis van ingeziene processtukken dat het gaat om een Zweedse (16 jaar) en een Noorse (19) verdachte. Ze zouden kort voor hun aanhouding naar Nederland zijn gekomen. Op telefoons is informatie gevonden die volgens het onderzoek wijst op de voorbereiding van een liquidatie.

Ook zou uit het dossier blijken dat het mogelijke doelwit van de aanslag in Amsterdam werd geobserveerd. De identiteit van die persoon is niet openbaar gemaakt. Het doelwit zou door de politie zijn gewaarschuwd en zou hebben aangegeven al langer rekening te houden met een dreiging. Volgens het dossier zou de mogelijke liquidatie verband houden met een conflict in het criminele milieu.

De politie bevestigt dat de informatie van NU.nl over dezelfde zaak gaat, maar wil niet inhoudelijk reageren op de details uit de rechtbankstukken.

Zweedse verdachten in Nederland

De politie verwijst naar het fenomeen Violence as a Service. Daarbij worden jongeren via sociale media geronseld om gewelddadige opdrachten uit te voeren, vaak buiten hun eigen land. Volgens de politie is deze ontwikkeling al langer zichtbaar in Scandinavië en verspreidt het fenomeen zich ook naar andere Europese landen.

De Amsterdamse zaak is niet de eerste keer dat jonge Scandinavische verdachten in Nederland in verband worden gebracht met zwaar geweld. Eerder werden bij de dodelijke schietpartij in Oosterhout drie Zweedse verdachten aangehouden, en bij de beschieting bij de gevangenis in Alphen aan den Rijn kwam een jonge Zweedse verdachte in beeld.

Straf in Zweden

NU.nl meldt dat de rechtbank in Amsterdam eind juni besloot dat de Noorse verdachte en de 25-jarige man uit Utrecht nog zeker drie maanden vast blijven zitten.

De zaak van de minderjarige Zweedse verdachte wordt vanwege zijn leeftijd apart en achter gesloten deuren behandeld. Zijn advocaat wil geen mededelingen doen over de inhoud van de zaak. Bij een eventuele veroordeling is het de bedoeling dat hij zijn straf in Zweden kan uitzitten.

Tot verbazing van kunstkenners is het Groninger Museum bezig om een enorm glazen kunstwerk van de Amerikaanse artiest Dale Chihuly weg te halen. De Grand Stairwell Installation krijgt een nieuwe plek in de Universiteitsbibliotheek (UB) in de binnenstad.

"Deze verhuizing stelt het werk van Chihuly in staat een geheel nieuw publiek te bereiken", aldus artistiek directeur Roos Gortzak van het museum bij RTV Noord. "Dat gebeurt in een ruimte die dezelfde kwaliteiten van licht en beweging op een andere manier tot leven brengt."

Anderen, onder wie voormalig Groninger Museum-directeur Andreas Blühm, zijn minder enthousiast. Zij wijzen erop dat de verplaatsing van de zeventig rode, oranje en gele glazen sculpturen waarschijnlijk duur en bepaald niet eenvoudig is.

Elk glazen sculptuur heeft een gewicht van tussen de acht en vijftien kilo. Bij een verhuizing breekt zo een stukje af, is de vrees.

"Als ik er nu nog had gezeten, had ik het onvoorwaardelijk laten hangen waar het hing", aldus voormalig directeur Blühm.

Bijna een miljoen

De Grand Stairwell Installation werd in 2019 door het Groninger Museum voor bijna een miljoen euro aangeschaft. Het ging om de duurste aankoop ooit door het museum, mede mogelijk gemaakt door gerenommeerde geldschieters zoals het Mondriaanfonds en de Vereniging Rembrandt.

Blühm, toen nog directeur, vertelde in 2019 dat Grand Stairwell Installation speciaal was gemaakt was voor de trapzaal van het Groninger Museum. "Alle bezoekers zeiden: Wow, wat fantastisch! Ze schreven in het gastenboek: Jullie moeten dit houden", aldus Blühm toen. "Dit werk kan ook niet in het depot, dit blijft hier."

Ontmanteling

Maar zes jaar later is de ontmanteling afgelopen maandag begonnen. De kunstenaar zelf is op de hoogte gesteld, wat die ervan vindt is niet bekend. Binnenkort begint de daadwerkelijke verhuizing naar de UB.

Wat de verhuizing kost, wordt niet bekendgemaakt. "Omdat de voorwaarden van de overeenkomst nog worden afgerond, kunnen we (het Groninger Museum en de Rijksuniversiteit Groningen) nog geen details vrijgeven", laat het museum weten.

Hartje binnenstad

De bieb zegt dat er vooral een inhoudelijke reden is voor de nieuwe locatie, direct achter de Grote Markt in hartje binnenstad. "'Dankzij de glazen gevel van deze locatie kan het kunstwerk de interactie aangaan met de buitenwereld, een dialoog tussen natuur en cultuur die centraal staat in het werk van Chihuly", aldus de UB in een schriftelijke reactie.

"Wij zijn vereerd dit werk in ons gebouw te mogen verwelkomen", voegt UB-directeur Marjolein Nieboer daar mondeling aan toe. "Waar het dagelijks gratis te zien zal zijn voor vele studenten en bezoekers, en onderdeel wordt van zowel onderzoek als het dagelijks leven in de bibliotheek."

Trappenhal

Blühm vraagt zich vooral af wát bezoekers straks in de UB te zien krijgen. "Het is wat we in goed Nederlands een site-specific kunstwerk noemen: het reageert op de architectuur van de ruimte. Chihuly heeft het specifiek ontworpen om de hoogte en het licht van onze trappenhal in het museum te benutten."

De kunstenaar bouwde de installatie aanvankelijk als proefopstelling in zijn studio in Seattle. Daarna reisde zijn gespecialiseerde team naar Groningen om het werk definitief te plaatsen. Voor de nieuwe locatie moet de compositie dan ook opnieuw worden ontworpen, zegt Blühm.

Op een rijtje

"Al die losse onderdelen moeten compositorisch opnieuw worden gerangschikt. Dat is echt hogere kunst; dat kunnen wij als museumstaf niet zelf bepalen. Als ik ze zelf zou moeten ophangen, zette ik ze waarschijnlijk braaf op een rijtje. Maar dan is het geen echte, dynamische Chihuly meer."