Aggregator

De EU bereidt tegenmaatregelen voor nadat de Amerikaanse president Trump gisteren had aangekondigd dat hij importheffingen van 10 procent oplegt aan Europese landen die meedoen aan een Deense missie op Groenland. Dat meldt de Financial Times.

Het zou gaan om een pakket aan heffingen ter waarde van 93 miljard euro, dat nog klaarligt van vorig jaar. Toen onderhandelden de VS en de EU over een handelsakkoord dat eind juli werd bereikt.

Als dat niet was gebeurd, had de EU een lijst met Amerikaanse goederen opgesteld waar Europa importtarieven op zou kunnen heffen. Het gaat om spullen als spijkerbroeken, motoren en vliegtuigen. Ook zou de Unie overwegen om Amerikaanse bedrijven de toegang tot de EU-markt te ontzeggen.

Spoedoverleg

De 27 EU-lidstatenambassadeurs zouden het eens zijn geworden over de tegenmaatregelen tijdens een ingelast spoedoverleg van vandaag. Deze bijeenkomst was georganiseerd na de Trumps aankondiging van gisteren.

Europese landen uitten vandaag al eerder in een gezamenlijke verklaring kritiek op de plannen van Trump. "Dreigingen met invoerheffingen ondermijnen de trans-Atlantische betrekkingen", zei Commissie-voorzitter Von der Leyen gisteren al.

Deze boodschap werd vandaag in de officiële verklaring van de EU-landen die worden geraakt door de heffingen herhaald.

Na dagen van gevechten zegt de Syrische regering een staakt-het-vuren te zijn overeengekomen met de door Koerden gedomineerde SDF. In het akkoord is afgesproken dat het staakt-het-vuren per direct ingaat, op alle fronten, meldt de Syrische staatstelevisie.

De handtekeningen van de Syrische president Ahmed al-Sharaa en van het hoofd van de Koerdische strijdkrachten, Mazloum Abdi, staan onder het document. Abdi was tijdens het tekenen van de president niet in Damascus aanwezig.

In het akkoord staat dat de Syrische overheid de controle krijgt over IS-gevangenen, en verantwoordelijk is voor hun beveiliging. Dat geldt ook voor buitenlandse IS-gevangenen. Het is iets waar internationaal zorgen over zijn gezien het jihadistische verleden van de nieuwe machthebbers. Er zouden al direct IS-gelieerde gevangenen zijn vrijgelaten.

De SDF domineerde bijna tien jaar lang het noordoosten van Syrië, maar de afgelopen maand rukte het regeringsleger op. Gisteren werd duidelijk dat SDF-strijders zich terug zouden trekken tot achter de rivier de Eufraat. Er zou op meerdere plaatsen fel zijn gevochten, ook met zware wapens.

De Verenigde Staten hebben een grote rol gespeeld bij de totstandkoming van het staakt-het-vuren. De speciaal gezant voor Syrië, Tom Barrack, bemiddelde. De SDF heeft al jaren goede banden met de VS, en de nieuwe regering in Damascus sinds kort ook. De VS hief de economische sancties tegen Syrië op, nadat al-Sharaa in december 2024 de macht had gegrepen na het omverwerpen van het regime van Assad.

"Twee grote Syrische leiders, gedreven door de gedeelde visie om hun land en volk te bevrijden van tirannie, zijn nu samengekomen om een betere toekomst voor alle Syriërs te creëren", schrijft Barrack op X. "President al-Sharaa heeft bevestigd dat de Koerden een integraal onderdeel van Syrië zijn", vervolgt hij.

Barrack zegt dat de VS uitkijkt naar de samenwerking met hun "historische partner" in de strijd tegen IS en terrorisme.

Correspondent Midden-Oosten Daisy Mohr:

"Het gaat nu opeens erg snel. Over bepaalde punten die in deze staakt het-vurenovereenkomst staan, was de SDF buitengewoon sceptisch toen ik in december een week lang in dat gebied was. Individuele integratie van Koerdische strijders in het reguliere Syrische leger was toen bijvoorbeeld iets waar ze niets voor voelden.

Het lijkt alsof er, onder zware druk van de Amerikanen, niet veel andere opties voor ze zijn dan dit akkoord. Hoewel Mazloum Abdi zelf niet aanwezig was in Damascus om de overeenkomst te ondertekenen. Het wachten is ook nog op een verklaring van hem.

We zullen sowieso moeten afwachten hoe snel en effectief dit alles geïmplementeerd zal worden. Soepel zal het ongetwijfeld niet gaan en de zorgen onder Koerdische burgers in het gebied nemen nu met de dag toe. Ze hebben het afgelopen jaar gezien hoe het nieuwe Syrische leger met minderheden is omgegaan en ze vrezen voor hun veiligheid.

Zorgelijk zijn de berichten over gevangenissen in Raqqa en Tabqa waar gevangenen zijn vrijgelaten nadat het regeringsleger het gebied overnam. We moeten niet vergeten dat er in het noordoosten van Syrië tienduizenden IS-gerelateerde gevangenen vastzitten in gevangenissen die door de Koerden bewaakt werden. Wat de plannen van Damascus zijn voor deze gevangenen is niet geheel duidelijk. En welke gevangenen vandaag precies zijn vrijgekomen, ook niet.

De terugtrekking van de Koerdische strijdkrachten betekent terreinwinst voor het Syrische leger. Eerder vandaag veroverde het leger het grootste olieveld van het land, waardoor de Omar-faciliteit en de nabijgelegen gasvelden nu weer onder controle van de regering zijn.

In de gebieden Raqqa en Tabqa worden gevangenen door het Syrische leger vrijgelaten, nu dat daar de dienst uitmaakt. Het regeringsleger bevindt zich nog niet in gebieden waar ook Nederlandse gevangenen vastzitten.

Correspondent Daisy Mohr en cameravrouw Edmée van Rijn gingen er in december naartoe en spraken een Nederlandse gevangene.

In maart vorig jaar werd al een akkoord bereikt tussen de SDF en de Syrische regering, maar dit kwam niet van de grond omdat beide partijen elkaar beschuldigden van schending van de overeenkomst.

Al-Sharaa sprak met de Koerden af dat het SDF-gebied uiteindelijk weer onder het gezag van de regering in Damascus zou vallen. In ruil daarvoor beloofde hij dat de grote Koerdische minderheid in Syrië meer rechten zou krijgen. Onder Assad werden de Koerden gediscrimineerd en vervolgd.

Koerdisch als nationale taal

Gisteren erkende de Syrische president voor het eerst officieel rechten van Koerden. In een ondertekend decreet erkende hij bijvoorbeeld het Koerdisch als nationale taal.

Het decreet is de eerste formele erkenning van Koerdische nationale rechten sinds de onafhankelijkheid van Syrië in 1946. De Koerden zijn het grootste volk zonder eigen staat. Ze wonen verspreid over vooral Turkije, Iran, Irak, en Syrië.

Al-Sharaa riep in een televisietoespraak de Koerden in het land op om "actief deel te nemen aan de opbouw van deze natie".

Professional mountain bike racing is a rather bizarre sport. At the highest level, times between podiums will be less than a second, and countless hours of training and engineering go …read more

De Iraanse president Pezeshkian heeft op X gewaarschuwd dat een aanval op geestelijk leider ayatollah Khamenei "een totale oorlog tegen Iran" betekent.

Het bericht van Pezeshkian lijkt bedoeld als dreigement aan de Amerikaanse president Trump, die gisteren zei dat het "tijd is om op zoek te gaan naar nieuw leiderschap" in Iran.

Ook zei Trump dat de hoogste Iraanse leider "een zieke man is en moet stoppen met het vermoorden van zijn mensen". Volgens de Amerikaanse president is "Iran de slechtste plek ter wereld om te wonen", en dat is volgens Trump te wijten aan het leiderschap van de ayatollah.

Massale protesten

In Iran werden massale protesten tegen het streng-islamitische regime, waarvan ayatollah Khamenei de opperste leider is, keihard neergeslagen. De betogingen waren wellicht nog groter dan de demonstraties na de dood van Mahsa Amini in 2022.

De Iraanse regering staat zwaar onder druk door de demonstraties en de economische crisis en boven de protesten hangt ook nog de dreiging van een militaire aanval van de VS. De afgelopen dagen heeft Trump meermaals gehint op ingrijpen.

Alle opties, waaronder een militaire aanval op Iran, liggen volgens de Amerikanen op tafel.

Ook riep Trump Iraniërs op om te blijven demonstreren en "instellingen over te nemen". Er zou "hulp onderweg zijn", een uitspraak die hij volgens Politico een dag later terugnam.

Duizenden doden

Bij de demonstraties zijn duizenden doden gevallen, zo erkende Khamenei gisteren. Mensenrechtenorganisaties schatten dat er zo'n 3000 mensen om het leven zijn gekomen. Volgens de in de VS gevestigde Iraanse mensenrechtenorganisatie HRANA zijn er zeker 3300 mensen gedood en worden nog 4400 mogelijke sterfgevallen onderzocht. HRANA stelt dat zeker 24.000 mensen zijn gearresteerd.

Een Iraanse overheidsfunctionaris zei vandaag dat er minstens 5000 mensen zijn gedood bij de protesten, onder wie 500 veiligheidsmedewerkers. Dat is volgens hem niet door het regime gedaan: hij beschuldigt "terroristen en gewapende demonstranten" ervan onschuldige Iraniërs te hebben vermoord.

Ook Khamenei stelt dat de demonstranten zijn gedood door "gewapende relschoppers" die zouden doen alsof ze demonstranten zijn. Volgens hem zijn de Verenigde Staten en Israël schuldig aan het opruien van de betogers.

Huurlingen van de Israëlische geheime dienst Mossad en de Amerikaanse CIA hebben volgens de ayatollah moskeeën en onderwijsinstellingen vernietigd, een bewering die uitermate onwaarschijnlijk is en waarvoor geen enkel bewijs is.

De afgelopen dagen lijkt de omvang van de demonstraties af te nemen. Maar dat is moeilijk met zekerheid vast te stellen omdat het regime het internet heeft afgesloten en onafhankelijke journalistiek in het land onmogelijk is.

Dit weekend voelde het buiten soms al een heel klein beetje alsof het lente was. Vooral in het midden en zuiden van het land straalde de zon en werd het zelfs warmer dan 10 graden. In het noorden gaven hardnekkige mist en lagere temperaturen vandaag een hele andere beleving van het weer.

Voor de liefhebbers van zonnig weer heb ik goed nieuws. De eerste dagen na het weekend is het opnieuw zonnig en droog. De luchtvochtigheid gaat geleidelijk omlaag, waardoor de kans op mist en een grotendeels grijze dag kleiner wordt. Het waait vaak ook niet zo hard uit het zuidoosten wat het buiten een stuk aangenamer maakt dan bij een gure oostenwind het geval zou zijn.

Zacht

Overdag warmt het in de zon op naar 5 tot 10 graden. Op sommige plekken kan het 's middags zelfs weer iets warmer dan 10 graden worden. Vooral dinsdag wordt het waarschijnlijk behoorlijk zacht. Het verschil met de temperatuur 's nachts is groot. Dan vriest het namelijk een paar graden en kan het op de koudste plekken tot -5 graden afkoelen.

Vanaf donderdag gaat er wel het een en ander veranderen. Het is alleen nog niet helemaal duidelijk hoe dat gaat uitpakken in welk deel van het land. De bewolking neemt toe en de grens tussen koude en zachte lucht komt heel dicht bij of misschien zelfs pal boven Nederland te liggen. Het noordoosten maakt de grootste kans op koud winterweer, terwijl het zuidwesten dichter bij de zachte lucht zit.

Daarbij kan ook weer een klein beetje neerslag vallen. Dat zou eventueel wat ijzel of sneeuwval kunnen opleveren, afhankelijk van in welke luchtsoort de neerslag terecht komt.

In delen van Chili is de noodtoestand uitgeroepen vanwege hevige bosbranden. De branden hebben het leven van zestien mensen geëist. Zeker 20.000 mensen zijn geëvacueerd.

President Boric heeft de noodtoestand uitgeroepen voor de regio's Biobío en Nuble, ongeveer 500 kilometer ten zuiden van hoofdstad Santiago. "Alle middelen zijn beschikbaar", schrijft Boric op X. In de twee regio's is al 20.000 hectare aan natuur in de as gelegd. Zeker 250 huizen zijn verwoest.

Hoge temperaturen

In Biobío vielen vijftien doden, in de regio Nuble is één sterfgeval vanwege de bosbranden geregistreerd. De Chileense autoriteiten zeggen dat de harde wind en de hoge temperaturen het vuur hebben aangewakkerd.

Het Chileense weerinstituut heeft gewaarschuwd voor extreme temperaturen in het gebied. Het is zomer op het zuidelijk halfrond. In Chillán, de hoofdstad van de regio Nuble, kan het vandaag 38 graden worden.

Buurland Argentinië wordt ook geteisterd door bosbranden. In Patagonië werd deze maand ruim 15.000 hectare natuur in de as gelegd. De brand, die op 5 januari uitbrak, is inmiddels onder controle.

De politie heeft vannacht drie mannen aangehouden nadat er in het centrum van Rotterdam binnen een halfuur twee berovingen op straat waren geweest.

De eerste roof gebeurde rond 03.30 uur, toen een 18-jarige Drontenaar een ketting van de nek van een slachtoffer trok. Agenten konden hem snel oppakken. Toen bleek dat hij nog meer sieraden bij zich had. Volgens de politie is dit mogelijk de buit van andere berovingen.

Een halfuur later werd een soortgelijke roof gepleegd. Om 04.00 uur werd op de Lijnbaan bij een ander slachtoffer ook een ketting van de nek getrokken. Kort daarna werden twee verdachten uit Oosterhout aangehouden, een 16-jarige jongen en een man van 22.

De politie heeft het vermoeden dat de drie verdachten elkaar kenden en samen optrokken.

President Trump heeft de leiders van zo'n zestig landen uitgenodigd om lid te worden van zijn vredesraad voor Gaza. Om permanent lid te worden van deze 'Board of Peace' moet een miljard dollar worden betaald. Wie dat niet doet, kan drie jaar lid worden, met mogelijkheid tot verlenging door de voorzitter: Trump zelf.

Eergisteren werd de raad aangekondigd met een verklaring op de website van het Witte Huis. De raad treedt in werking wanneer drie lidstaten het handvest hebben ondertekend.

Een conceptversie van het handvest is ingezien door persbureau Bloomberg. Dat citeert dat "de Raad van Vrede dient als organisatie die ernaar streeft stabiliteit te bevorderen, betrouwbaar en rechtmatig bestuur te herstellen en duurzame vrede te waarborgen in gebieden die zijn getroffen of bedreigd door conflicten".

In het document staat ook dat Trump als voorzitter beslist wie voor lidmaatschap worden uitgenodigd. De raad beslist bij meerderheid, maar besluiten moeten ook worden goedgekeurd door Trump.

Een onderdeel van Trump's Board of Peace is de 'Gaza Executive Board'. Die moet in de tweede fase van Trumps 20-puntenplan voor Gaza toezien op het overgangsbestuur in Gaza. VS-gezant Witkoff kondigde die fase woensdag aan.

'Trump Verenigde Naties'

Europese regeringen zijn bezorgd. "Het is de 'Trump Verenigde Naties', die de grondbeginselen van het VN-handvest negeert," zegt een anonieme diplomaat tegen persbureau Reuters.

Drie andere westerse diplomaten zeggen tegen het persbureau dat het erop lijkt dat de Raad de Verenigde Naties zou ondermijnen als het doorgaat.

VS-correspondent Sjoerd den Daas:

"Internationale wetten en regels en instituten als de VN werden voor een groot deel vormgegeven onder leiding van Amerika. Maar volgens Trump heeft de VS er geen profijt meer van en moet het anders. Een nieuwe manier om de wereld te runnen en snel te kunnen schakelen bij conflicten, zonder landen als China, met een kleine clubje vertrouwelingen en loyalisten.

Wat een lidmaatschap van de Board of Peace een land of individu precies brengt, is nog volstrekt onduidelijk. Ook is onduidelijk wat Trump met het ingezamelde geld zou willen doen: het Witte Huis spreekt over diplomatie, wederopbouw en economische ontwikkeling.

De Board of Peace werd in eerste instantie in het leven geroepen via de VN, bedoeld om zelfbestuur terug te brengen naar Gaza. Veel voortgang is daarmee nog niet geboekt, maar duidelijk is dat Trump de club ziet als nuttig middel, een soort zakenclub die ook kan worden ingezet bij het oplossen van conflicten elders in de wereld.

Een club die deals moet sluiten, waarin Trump het uiteindelijk zelf voor het zeggen heeft. Het is de vraag voor welke landen dat een aantrekkelijk aanbod is."

De Amerikaanse president heeft de wereldleiders van tientallen landen uitgenodigd om lid te worden van zijn vredesraad. Onder anderen koning Abdullah van Jordanië, minister-president Sharif van Pakistan en de Canadese minister-president Carney melden dat zij een uitnodiging hebben ontvangen.

Carney is al ingegaan op die uitnodiging. Hij stelt dat de details, zoals geldzaken, nog moeten worden uitgewerkt. Volgens Carney spraken hij en Trump enkele weken geleden voor het eerst over het plan. Hij zegt dat "Canada alles in het werk zal stellen om het lijden in Gaza te verlichten".

Een voormalig premier en miljardairs

Vrijdag kondigde Trump het uitvoerend bestuur aan van de vredesraad, met daarin veel prominenten. Zo staan de voormalige Britse premier Tony Blair, Trumps schoonzoon Jared Kushner, de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio en de speciale Amerikaanse gezant voor het Midden-Oosten Steve Witkoff op de lijst.

Lid van de Gaza Executive Board, de tak die zich met specifiek Gaza bezig zal houden, zijn de Turkse minister van Buitenlandse Zaken Hakan Fidan, de Qatarese diplomaat Ali Al Thawadi, minister van de Verenigde Arabische Emiraten Reem Al-Hashimy en de Israëlisch-Cypriotische miljardair Yakir Gabay.

Ook Sigrid Kaag vervult een rol in de speciale raad voor Gaza. Zij was tot 1 juli vorig jaar VN-vredescoördinator voor het Midden-Oosten. Prominenten Witkoff, Kushner en Blair zullen ook voor de Gazaraad taken gaan uitvoeren.

Persbureau Reuters schrijft dat ook de leiders van Frankrijk, Duitsland, Australië en Canada zijn uitgenodigd voor het bestuur, maar dat is nog niet bevestigd. Het Witte Huis heeft nog niet bekendgemaakt welke rollen elk van de genoemde personen zal vervullen, of wanneer ze naar verwachting zullen beginnen.

Drie Venezolanen die een paar maanden geleden naar Nederland werden gehaald door een mensenrechtenorganisatie, kunnen voorlopig niet naar huis. Dat komt door de onzekere situatie in hun thuisland. Een terugkeer is op dit moment te riskant.

Het gaat om een politiek activist en twee mensenrechtenadvocaten. Mensenrechtenorganisatie Justice & Peace nodigde hen in het kader van het Shelter City-programma uit om drie maanden in Nederland te verblijven. Het gaf hun de kans om tijdelijk een normaal leven te leiden waarin ze geen gevaar lopen.

Daarnaast ontvingen ze ondersteuning en ontmoetten ze bondgenoten. Het doel was om met hernieuwde kracht het werk in Venezuela voort te zetten.

Toen het luchtruim in Venezuela begin december gesloten werd was al duidelijk dat ze niet terug konden. Met de ontvoering van president Maduro is terugkeer nog onzekerder geworden.

Advocaten zelf slachtoffer

Victoria is een van de drie. Ze is mensenrechtenadvocaat en academicus. Vanwege haar werk loopt ze het risico in Venezuela opgepakt te worden. "In het verdedigen van onze cliënten ervaren we een hoop obstakels. Helaas worden advocaten hierdoor soms zelf ook slachtoffer."

Ze vertelt dat de maanden in Nederland haar goed deden. "Er is hier een goede kwaliteit van leven. De afgelopen maanden kon ik mijn academisch werk veilig doen. Daardoor ervoer ik minder stress en voel ik mij zowel mentaal als fysiek een stuk beter."

Ook Ezequiel is mensenrechtenadvocaat. Hij houdt zich bezig met het documenteren van mensenrechtenschendingen. "Het verdedigen van de mensenrechten wordt in Venezuela als crimineel gezien", legt hij uit.

Sinds de ontvoering van president Maduro hoort Victoria van familie en collega's dat de situatie in Venezuela erg gespannen is. "Mensen zijn bang om naar buiten te gaan. Onlangs werden zestien jongeren opgepakt omdat ze grappen over Maduro maakten. Ze worden nu verdacht van terrorisme. Venezolanen vragen zich af of dit een nieuwe golf van onderdrukking is of blijvend."

'Ondanks het risico willen ze altijd terug'

Omdat het voor hen allebei nu niet veilig is om terug te gaan, is hun tijdelijke verblijfsvergunning verlengd. "Het is voor hen niet fijn om hier te zijn terwijl het thuis zo escaleert", zegt Maral Khajeh van Justice & Peace. "Maar mensenrechtenverdedigers behoren tot de eerste groep mensen die de gevolgen ondervinden omdat ze zich uitspreken."

De organisatie bekijkt nu samen met hen wanneer en hoe ze terug naar huis kunnen. "We werken al jaren met mensen die gevaar lopen in eigen land. Ondanks het risico willen ze altijd terug naar hun eigen land", aldus Khajeh.

Ezequiel is hoopvol dat de situatie in Venezuela beter wordt. "We hopen op vrede, daar hebben we altijd voor gewerkt, dus dat blijft ons motiveren om door te gaan."

Ook Victoria hoopt op een betere toekomst. "Ik wil helpen de democratische instituties in Venezuela weer op te bouwen. Ik hoop op een omwenteling zoals we die in Zuid-Afrika en Colombia hebben gezien."

In an update video by [Hacker University] to an earlier video on ESP32-C3 Super Mini development boards that feature a Flash-less version of this MCU, the question of adding your …read more

Het kookadvies voor huishoudens in delen van Amersfoort en omgeving is opgeheven. Dat heeft waterbedrijf Vitens bekendgemaakt. Sinds 5 januari gold het advies voor bewoners van de stad en omliggende plaatsen om het water voor gebruik te koken.

Dat hoeft vanaf nu niet meer. Uit tests blijkt dat de enterokokken-bacterie helemaal verdwenen is. Het waterbedrijf adviseert mensen wel om, als ze de afgelopen dagen geen kraanwater hebben gebruikt, de kraan een minuut te laten doorlopen om de leiding in huis door te spoelen.

Weerbarstige bacterie

Het advies om water voor gebruik te koken werd begin januari gegeven, omdat bij een controle van het drinkwater de enterokokkenbacterie was gevonden. Ondanks het leegpompen en schoonpompen van de watervoorraadkamer waar de bacterie was gevonden, bleek het probleem niet te zijn verholpen; de enterokokken bleven opduiken bij testen. Het kookadvies werd daarom drie keer verlengd.

Het waterbedrijf onderzoekt nog hoe de bacterie in het leidingwater is gekomen. Volgens Vitens moeten de enterokokken er van buiten in zijn gekomen, door bijvoorbeeld hoge grondwaterstanden of een lekkage. Een woordvoerder van het waterbedrijf zei eerder tegen de NOS dat het "een erg weerbarstige bacterie is die erg lastig uit het leidingwerk verdwijnt."

Meestal ongevaarlijk

Rond de feestdagen gold ook al een enterokokkenprobleem in een deel van Amersfoort. Toen duurde het kookadvies zes dagen.

Enterokokken komen van nature voor in de darmen en zijn niet gevaarlijk voor gezonde mensen. Mensen met een kwetsbare gezondheid of een verminderde weerstand kunnen er wel ziek van worden.

Europese landen hebben in een gezamenlijke verklaring kritiek geuit op de plannen van de Amerikaanse president Trump, die gisteren invoerheffingen aankondigde voor landen die militairen sturen ter voorbereiding op een NAVO-missie in Groenland. "Dreigingen met invoerheffingen ondermijnen de trans-Atlantische betrekkingen."

De verklaring is naar buiten gebracht door Nederland, Denemarken, Finland, Frankrijk, Duitsland, Noorwegen, Zweden en Groot-Brittannië. Dat zijn de landen waaraan Trump de heffing van 10 procent oplegde. België stuurt ook een militair naar Groenland, maar werd om onduidelijke redenen niet genoemd door Trump. Het statement is ook niet ondertekend door België.

Demissionair premier Schoof deelt de boodschap op X. Daarin staat ook dat er gevreesd wordt voor een "gevaarlijke neerwaartse spiraal" als Trump zijn plan echt doorvoert. "Wij zijn volledig solidair met het Koninkrijk Denemarken en de bevolking van Groenland."

Vanochtend sprak demissionair buitenlandminister Van Weel van "chantage" door Trump. "We moeten zorgen dat dit belachelijke plan van tafel gaat", zei hij bij WNL op Zondag. Ook defensieminister Brekelmans zei dat het belangrijk is dat Europese landen met één mond spreken. "Anders vindt de VS ons zwak en verdeeld".

Van Weel reageerde na afloop ook bij de NOS:

Meerdere Europese landen hebben deze week militairen naar Groenland gestuurd, ter voorbereiding op een NAVO-missie daar. Namens Nederland zijn twee militairen afgereisd. Die blijven er enkele dagen.

Duitsland had vijftien militairen gestuurd, maar die zijn vandaag ineens weer vertrokken, meldt Bild. Volgens de Duitse krant kregen ze vanochtend plotseling het bevel om te vertrekken. Een woordvoerder van het Duitse leger zegt dat het verkenningsteam zijn opdracht heeft volbracht en de komende dagen de resultaten gaat evalueren.

Trump kritisch

President Trump uitte kritiek op de plannen voor troepenzendingen naar Groenland. Hij zegt dat de landen die militairen sturen zorgen voor een "gevaarlijke situatie voor de veiligheid, bescherming en het voorbestaan van de planeet".

Trump zinspeelt al tijden op het inlijven van Groenland, en dat voornemen lijkt de laatste twee weken zeer serieus en urgent geworden. Inlijving is volgens hem belangrijk voor de veiligheid van de Verenigde Staten. Groenland is onderdeel van het koninkrijk Denemarken.

Bij een kringloopwinkel in Aalsmeer is een grafsteen ingeleverd. De eigenaar van de kringloop voelt zich er "niet goed bij" en is op zoek naar de nabestaanden van de in 1989 overleden vrouw.

Eigenaar Gideon Italiaander deed vandaag een oproep op zijn sociale media. Hij plaatste een foto van de grafsteen van de vrouw, genaamd Wilhelmina F.J. Straathof. De vrouw is in 1896 geboren.

"Kent u deze steen, of weet u bij wie hij hoort? Dan horen we dat heel graag. We behandelen hem met alle respect", staat in de oproep. Verschillende mensen hebben onder de post informatie gedeeld over de mogelijke identiteit van de vrouw.

Italiaander wil de steen graag terugbrengen naar de familie of nabestaanden, schrijft regionale omroep NH.

In Amsterdam heeft de politie gisteren in een tuin een verdachte aangehouden. De man wordt verdacht van een overval op een juwelierszaak in Amsterdam-Oost. Het gezin dat het huis bewoont waarbij de tuin hoort, was getuige van de aanhouding.

Bij de overval werd het personeel van de juwelierszaak bedreigd met een mes. Er is niemand gewond geraakt.

Huiseigenaar Oscar was in de slaapkamer toen hij de verdachte met een bivakmuts op het dak van de overkapping zag staan. "Door de bivakmuts zag ik meteen dat het niet een buurjongen was die een voetbal aan het zoeken was", zegt hij tegen AT5.

De verdachte leek naar beneden te willen springen. "Ik heb geroepen dat hij niet onze tuin in mocht." Op dat moment waren de dochters van Oscar en een vriendinnetje van hen beneden. Oscar wilde voorkomen dat de verdachte door hun huis zou ontsnappen. "Later heb ik geroepen dat als hij toch naar beneden zou springen, ik de hond zou loslaten. Ik was toen al 112 aan het bellen."

Politie in de woning

Boven de tuin hing inmiddels een politiehelikopter. "Dat was om 16.35 uur, terwijl de overval rond half vijf was. Dus de helikopter was echt heel snel ter plaatse", zegt Oscar.

Daarna kwamen twee agenten de woning van Oscar binnen die direct naar de achterdeur van de tuin liepen. Zij hadden een politiehond bij zich. "Ik dacht eerst: ze maken een grapje, maar mijn vader was best wel serieus", zegt Emma, een van de dochters van Oscar.

De verdachte klom daarna op bevel van de politie vanaf de overkapping de tuin in. Hij werd met getrokken wapens opgepakt en is via het huis naar het bureau afgevoerd. "Wat wel heel bijzonder was, was hoe lief de politie voor de kinderen was. Ze hebben hen uitgebreid bedankt", zegt de huiseigenaar.

"In de avond is de politie nog even teruggekomen met een beertje. Dat zorgde ervoor dat het geen traumatische ervaring is geworden, maar dat ze met veel respect voor de politie erop terugkijken."

Geen hond

Overigens heeft Oscar zelf helemaal geen hond. "Ik had in het programma De Politie op je Hielen gezien dat iemand dat ook riep bij een achtervolging."

De 26-jarige Matthijs van den Dolder uit Arnhem besloot vijf jaar geleden abrupt te stoppen met zijn studie en werk als barman. Hij ging aan de slag bij een uitvaartondernemer, waar hij nu uitvaartleider is. Van den Dolder is niet de enige, het aantal jongvolwassenen in de uitvaartsector is sinds 2020 bijna verviervoudigd.

In de coronapandemie besloot de Arnhemmer het roer om te gooien. Via een vriend die al werkzaam was in de uitvaartsector, hoorde hij hoe het werk er in de bijzondere coronatijd aan toeging. Ook een overlijden in zijn directe omgeving trok zijn interesse voor het vak, schrijft Omroep Gelderland.

"Mensen reageren vaak verbaasd als ik vertel dat ik dit werk doe. Van jongen achter de bar naar de jongen die een uitvaart voorgaat en vooraan in de aula staat", zegt Van den Dolder. "Regelmatig zeggen mensen tegen mij dat ze dit werk nooit zouden kunnen doen. Ik vind het het mooiste vak dat er is, het is motiverend en het geeft je voldoening."

Jonge uitvaartleider

Zijn leeftijd roept verraste reacties op als hij na een overlijden bij een familie voor de deur staat. "Gelukkig is het meestal positief, maar mensen hadden toch vaak iemand anders verwacht."

"Ik denk niet dat mijn leeftijd invloed heeft op hoe nabestaanden mij zien, maar ik zou me wel kunnen voorstellen dat mensen van de oudere generatie wellicht een ander beeld van de uitvaartbranche hebben", zegt hij.

"In zo'n geval is het belangrijk om je kennis en ervaring mee te nemen naar een rouwende familie en hen het vertrouwen geeft om er samen een mooi afscheid van te maken. Dat staat los van leeftijd."

Jongvolwassenen in de uitvaartsector

Volgens uitvaartverzorger DELA is het aantal jongeren in de uitvaartsector de afgelopen jaren flink gegroeid. Zo is het aantal jongeren dat werkt bij uitvaartcentra, crematoria en in het vervoer sinds 2020 bijna verviervoudigd. Ook is het aantal jonge uitvaartverzorgers sterk toegenomen.

De uitvaartleider verzorgt overledenen, begeleidt het afscheid en heeft veel te maken met verdriet. "Hoewel ik de overledenen vaak niet ken, creëer je voor jezelf toch wel een muur. Ik denk dat als elke uitvaart je diep raakt, je het werk niet kan doen. Toch zal ik niet ontkennen dat ik soms geraakt ben. Ik ben ook maar een mens en de emotie is er zeker."

Het werk heeft Van den Dolder geleerd om anders naar het leven te kijken. "Van de ene op de andere dag kan je leven op de kop staan. Ik ben wel gaan inzien dat je van elke dag moet genieten en van de mensen om me heen", zegt hij.

Uitlaatklep

Heel af en toe staat de uitvaartleider nog achter de bar. "Sommige situaties zijn natuurlijk heel verdrietig en zwaar, dus die uitlaatklep heb ik soms ook wel even nodig."

"Naast dat ik veel met mijn team praat, vooral in de week van een uitvaart of bij heftige situaties, is het ook fijn om afleiding te hebben door simpelweg bier te tappen en het mensen naar hun zin te maken."

[Dr Ali Shirsavar] from Biricha Digital runs us through How to Select the Perfect Output Capacitor for Your Power Supply. Your switching-mode power supply (SMPS) will require an output capacitor …read more

In Parijs is de vloer van de hoogste verdieping van een gebouw naar beneden gekomen. Op dat moment vierde daar een vrouw haar zestigste verjaardag. Twintig gasten zijn gewond geraakt, van wie één ernstig.

Volgens de Franse zender RTL stortte de vloer van de vijfde verdieping in rond middernacht. Op dat moment werd volgens gasten net de verjaardagstaart aangesneden. "We waren net klaar met zingen toen plotseling de vloer instortte. Daarna lagen we op elkaar gestapeld", zegt een van de gasten.

De politie zegt dat er geen sprake was van een gaslek, maar dat de vloer waarschijnlijk naar beneden kwam doordat er mensen tegelijkertijd hebben gesprongen. In hoeverre de staat van het gebouw in orde was, is niet duidelijk. Volgens de beheerder was alles op orde. Er waren ongeveer vijftig mensen op het feest.

150 jaar oud gebouw

Het is niet duidelijk of onder de gewonden ook mensen zijn die op de vierde verdieping verbleven. De brandweer heeft die verdieping gestut en het hele gebouw geïnspecteerd. Er zou geen gevaar meer zijn voor de rest van het gebouw, dat meer dan 150 jaar oud is.

"Het was jammer. Het was een prachtig feest dat heel slecht eindigde", zegt een man die op het feest was.

Morgenmiddag bezoeken Deense en Groenlandse ministers NAVO-topman Rutte op het hoofdkwartier van de alliantie in Brussel. "There will be no media opportunity", meldt de site. Journalisten worden kortom niet te woord gestaan.

Het is tekenend voor de grote stilte die heerst vanuit de NAVO. "Ik geef in het openbaar nooit commentaar op discussies tussen bondgenoten", zei Rutte dinsdag in het Europees Parlement.

Sinds de belangrijkste verdragspartner, Amerika, zijn zinnen heeft gezet op Groenland, dat bij medelid Denemarken hoort, werkt Rutte achter de schermen aan een diplomatieke oplossing van de crisis.

Afgelopen week werden de contouren daarvan duidelijk. Er komt een 'werkgroep op hoog niveau', zei de Deens-Groenlandse delegatie na een afspraak in Washington. Uit solidariteit met de Denen stuurden tal van landen, waaronder Nederland, militairen naar Groenland. Zo laten de Europeanen Trump zien dat ze de veiligheid in het Noordpoolgebied serieus nemen.

Heffingen

De Denen hadden de missie met de Amerikanen afgestemd. Maar toch had die een averechts effect, waarmee de situatie verder escaleert. De Amerikaanse president stelde gisteravond dat de deelnemende landen "een zeer gevaarlijk spel spelen" en kondigde aan importheffingen op te leggen aan de deelnemende landen.

"Rutte zal zijn best gedaan hebben Trump en zijn entourage op andere gedachten te brengen de afgelopen weken, maar ze hebben duidelijk niet geluisterd," zegt Michelle Haas, onderzoeker Europese veiligheid aan de Universiteit Gent. "Zo'n werkgroep komt natuurlijk niet tegemoet aan de realiteit waarin de ene bondgenoot de soevereiniteit van de ander ontkent."

Grote woorden worden niet geschuwd. "Europeanen moeten nadenken over het ondenkbare", schreef buitenlandcommentator Gideon Rachman in de Financial Times. "Een alliantie waarvan het fundament is dat de leden elkaar te hulp komen, kan niet overleven als de ene bondgenoot de ander aanvalt. Amerikaanse veiligheidsgaranties aan Europa zouden waardeloos zijn. Zelfs als sommige Europeanen zich aan het NAVO-wrak zouden vastklampen, zou het uiteindelijk zinkend ten onder gaan in de golven van de Noord-Atlantische oceaan."

Drie tactieken

Hoe dit scenario te voorkomen? De Europeanen kunnen drie tactieken inzetten richting Trump, schrijft The Economist: afzwakken, afschrikken en afleiden. Een nieuwe NAVO-missie in het gebied zou de Amerikaanse zorgen over de bescherming van Groenland mogelijk afzwakken.

De tweede optie, Trump afschrikken, zou eventueel via de Europese Unie kunnen. Tot nu toe probeert die de kwestie Groenland vooral af te schuiven op het NAVO-bordje. Maar in achterkamertjes wordt wel degelijk gesproken over wilde plannen als het opschorten van delen van de handelsdeal tussen de VS en de EU, een verbod op het leveren van chipmachines van ASML aan Amerikaanse bedrijven en het sluiten van Amerikaanse bases in Europa.

Dat de VS Groenland wil hebben is geen nieuw idee:

Daarnaast is vernieuwde aandacht voor artikel 42.7 van het Europees verdrag. Deze 'solidariteitsclausule' doet denken aan het beroemde NAVO-artikel 5. Ook de Europese variant bepaalt dat landen elkaar moeten helpen als één van hen wordt aangevallen. En dat geldt ook voor Groenland, via EU-lid Denemarken, bevestigde de Europese Commissie deze week.

Probleem: de EU heeft geen leger, noch een commandostructuur zoals de NAVO, en geen enkel land gaat het opnemen tegen het oppermachtige Amerikaans leger, zeggen militair experts. Maar als Denemarken een beroep zou willen doen op de solidariteitsclausule hoeft Europese hulp niet per se militair te zijn, er zouden bijvoorbeeld ook economische sancties tegen de VS kunnen komen.

"Leuke gedachte-experimenten allemaal", zegt een EU-diplomaat, "maar kansloos, er is helemaal geen eenheid onder de EU-landen voor dit soort vergaande stappen. Die zouden ons bovendien veel harder raken dan Amerika".

Een NAVO-collega vult aan: "We hebben Trump helaas nog veel te hard nodig. Het lijkt erop dat hij nu eindelijk aan boord is voor veiligheidsgaranties voor Oekraïne. Dat mogen we niet in de waagschaal stellen door hem boos te maken. De veiligheid van 40 miljoen Oekraïners en de identiteit van 56.000 Groenlanders, die mag je natuurlijk niet tegenover elkaar zetten, maar dat zijn afwegingen die wél meespelen."

Afleiden

Blijft over: Trump afleiden. Hij heeft geen lange spanningsboog, er komen belangrijke tussentijdse verkiezingen in november, en de Amerikaanse president heeft zijn handen vol aan de crisis in Iran, hopen diplomaten.

"In een bestcasescenario had hij de verhoogde Europese inzet gebruikt als een uitweg om toch te kunnen verkopen dat hij gelijk had en Groenland nu hoger op de agenda staat", zegt onderzoeker Haas. "Maar daar lijkt het niet op. Het verhaal zal een vervolg hebben. Al is er nu geen enkele aanleiding een militaire aanval te verwachten, het gaat om grote diplomatieke schade, een gigantische vertrouwenscrisis in de NAVO."

Europese landen moeten volgens haar achter de schermen benadrukken dat verdere escalatie geen zin heeft. "En ondertussen blijven werken aan het verminderen van hun militaire en economische afhankelijkheid van de VS, want dat maakt ons kwetsbaar."

De omroep AVROTROS heeft de documentaireserie Hila voorbij de Taliban offline gehaald. De reeks was eind vorig jaar op tv, maar is nu niet meer te zien op NPO Start en NL Ziet. Aanleiding is de arrestatie door de Taliban van een Afghaanse vrouw die in de serie zat.

Een woordvoerder van de omroep meldt: "We hebben de serie offline gehaald in het belang van de veiligheid van de vrouwen."

Ruim een week geleden pakten de Taliban de vrouwelijke journalist Nazira Rashidi en sportlerares Khadija Ahmadzada op. Die laatste werd in de documentaire gevolgd, was openhartig over de onderdrukking van vrouwen en herkenbaar in beeld.

Afghaanse media melden dat de sportlerares en haar vader op 13 januari in de westelijke provincie Herat werden opgepakt door de inlichtingendienst van de Taliban. Het is niet bekend of de Taliban haar heeft opgepakt vanwege haar aandeel in de documentaire. De vrouw gaf als taekwondocoach in het geheim zelfverdedigingslessen aan vrouwen. Onder de Taliban is het voor vrouwen verboden om te sporten.

Volgens AVROTROS heeft de lokale journalist Rashidi geen link met de serie.

Grote zorgen over arrestaties bij VN

De arrestaties worden ook gemeld door Richard Bennett, speciaal rapporteur voor mensenrechten in Afghanistan bij de Verenigde Naties. In een bericht op X schreef hij gisteren dat hij "extreem bezorgd is over de gevangenneming van Nazira Rashidi en Khadija Ahmadazada." Hij vraagt om hun onmiddellijke vrijlating.

De AVROTROS schrijft in een reactie: "Het feit dat een vrouw die aan onze serie heeft meegewerkt nu vastzit, raakt ons diep en verplicht ons om alles te doen wat in ons vermogen ligt."

Verder wil de omroep er niet veel over kwijt: "Zolang deze zaak loopt, is ons nadrukkelijk verzocht om, in het belang van haar veiligheid, grote terughoudendheid te betrachten. Om die reden doen wij op dit moment geen verdere uitspraken."

Vrouwenrechten

Voor de docuserie reisde presentatrice Hila Noorzai naar haar geboorteland Afghanistan. Ze onderzocht hoe het gaat met de vrouwen in het land. De Taliban zijn er sinds 2021 aan de macht en perken de rechten van vrouwen en meisjes steeds verder in.

Zo mogen vrouwen geen gebruikmaken van het openbaar vervoer en niet op straat komen of een auto besturen zonder dat er een echtgenoot of mannelijk familielid bij is. Vrouwen mogen ook niet praten of zingen in het openbaar en bijna niet meer werken. Meisjes mogen alleen nog naar de lagere school. De middelbare school, beroepsonderwijs en universiteiten zijn voor hen verboden.

Praten met media gevaarlijk

Die onderdrukking maakt het ook gevaarlijk voor vrouwen om met de media te praten. Vooraf werd daar rekening mee gehouden, zei Noorzai op 29 december in radioprogramma Met het Oog op Morgen: "Je gaat ernaartoe met de prioriteit dat je de vrouwen veilig wilt achterlaten. Het beeld was dat we daar heel voorzichtig mee moesten omgaan. (...) We hebben er ook bewust voor gekozen om niet alles te vertellen."

In juli vorig jaar vaardigde het Internationaal Strafhof arrestatiebevelen uit tegen twee leiders van de Taliban. Ze worden verdacht van "een misdaad tegen de menselijkheid door de vervolging van meisjes en vrouwen op basis van hun geslacht", omdat zij vrouwen onder meer het recht op onderwijs, privacy en andere vrijheden, zoals bewegingsvrijheid, meningsuiting en godsdienst, ontnemen.

Het Amerikaanse ministerie van Defensie heeft 1500 militairen de opdracht gegeven zich gereed te maken om naar de staat Minnesota gestuurd te worden, melden Amerikaanse media. Daar zijn de laatste weken felle protesten tegen het optreden van agenten van immigratiedienst ICE.

Begin deze maand werd de 37-jarige Renee Nicole Good doodgeschoten door een ICE-agent. Sindsdien zijn er grote protesten. President Trump heeft zo'n drieduizend ICE-agenten naar de steden Minneapolis en St. Paul gestuurd.

Anonieme defensiefunctionarissen zeggen tegen The Washington Post dat de militairen in paraatheid worden gebracht "voor het geval het geweld escaleert". ABC News meldt dat het gaat om militairen die gestationeerd zijn in Alaska en gewend zijn aan koude weersomstandigheden. In Minnesota wordt het vandaag overdag niet warmer dan -11 graden.

Of ze daadwerkelijk op korte termijn naar Minnesota gaan, wil het Witte Huis niet zeggen. "Het Pentagon is voorbereid op elke beslissing die de president wel of niet kan nemen."

Ook dit weekend protesten

Gisteren werd er in Minneapolis ook weer gedemonstreerd tegen ICE. Daarbij kwam het tot een confrontatie met een kleine groep extreemrechtse demonstranten. Een van de Capitoolbestormers, Jake Lang, had ze opgeroepen te komen. Volgens persbureau Reuters werden ze weggejaagd door de anti-ICE-demonstranten, die ze onder meer met waterballonnen bekogelden.

Op foto's is te zien dat Lang daarbij gewond raakte aan zijn hoofd. Het is niet duidelijk hoe ernstig die verwondingen zijn.

Insurrection Act

Trump dreigde afgelopen donderdag al met het sturen van militairen. Hij zei een beroep te willen doen op de Insurrection Act. Dat is een wet uit 1807 die een president de mogelijkheid geeft het leger in te zetten op Amerikaans grondgebied.

"Als de corrupte politici zich niet aan de wet houden en demonstranten ervan weerhouden ICE-patriotten aan te vallen, zal ik de Insurrection Act invoeren!", schreef hij op Truth Social.

De gouverneur van Minnesota, Democraat Tim Walz, is zeer kritisch over het optreden van de ICE-agenten. In reactie daarop kondigde het Amerikaanse ministerie van Justitie een strafrechtelijk onderzoek naar hem aan en naar de burgemeester van Minneapolis. Ook burgemeester Jacob Frey heeft fel uitgehaald naar de regering en ICE. Minister Bondi zegt dat de twee ICE hebben tegengewerkt.

Walz reageerde verontwaardigd op de dagvaarding. "Het rechtssysteem inzetten als wapen tegen je tegenstanders is een autoritaire strategie", zei hij. "De enige persoon die niet wordt onderzocht voor de schietpartij op Renee Good is de federale agent die haar neerschoot."

NOS op 3 maakte eerder deze video over de werkwijze van en kritiek op ICE: