Aggregator

Tyrannosaurus was groot en angstaanjagend, maar liep helemaal niet zo hard

1 day 11 hours ago

Het was een van de allergrootste dinosauriërs en zeker een van de angstaanjagendste, de tyrannosaurus of T. rex. Uit nieuw Nederlands onderzoek blijkt nu dat hij, anders dan werd aangenomen, helemaal niet zo hard liep. Als hij het rustig aan deed, liep hij met zo'n 4,6 kilometer per uur over de aarde, dat is net zo snel als een wandelende mens.

De enorme staart van de tyrannosaurus speelde een belangrijke rol bij de manier waarop hij zich voortbewoog, blijkt uit het onderzoek, dat is gedaan door student bewegingswetenschappen Pasha van Bijlert, in samenwerking met Naturalis in Leiden.

Van Bijlert maakte gebruik van de kennis dat mensen en dieren zich het liefst voortbewegen bij een snelheid die het minste energie kost, dus zo efficiënt mogelijk is. Dat punt wordt bereikt als een lichaam een regelmatige beweging maakt en daarbij in een prettig ritme komt. Resonantie heet dat verschijnsel. Een mens maakt daarbij gebruik van het zwaaien van zijn armen en benen en bij de tyrannosaurus was zijn enorme staart daarvoor van groot belang.

Bekijk hier hoe Van Bijlert uitlegt hoe hij zijn onderzoek heeft gedaan:

De tyrannosaurus had korte voorpoten en liep op hoge achterpoten, waarbij zijn brede romp in evenwicht werd gehouden door een zware staart. Die staart zat vast aan de gewrichtsbanden. "Dat kun je vergelijken met een hangbrug, maar dan met bijna een ton aan spieren erin", zegt Van Bijlert. Die dinostaart zwaaide bij elke stap op en neer.

Om te bepalen wat het prettigste resonantietempo voor een T. rex was, bouwden Van Bijlert samen met zijn begeleiders Anne Schulp (Universiteit Utrecht) en Knoek van Soest (Vrije Universiteit) een driedimensionaal model van dino Trix. Dat skelet staat in Naturalis.

Digitaal werden daar spieren aan toegevoegd en met dat model werden biomechanische analyses gedaan. Resultaat: een tyrannosaurus die het rustig aan deed, liep zo'n zeventig miljoen jaar geleden dus met dezelfde snelheid over de aarde als de mens nu, net geen 5 kilometer per uur.

Volgens Van Bijlert waren er al wel studies naar het looptempo van dino's, maar keken die meestal alleen maar naar de benen. "Die negeren dus de staart, terwijl dat het lopen van dino's uniek maakt. Dan vind je meestal een veel hogere wandelsnelheid. Onze snelheid is een stuk lager, maar dit komt veel beter overeen met levende dieren."

Van Bijlert vertelde in het NOS Radio 1 Journaal dat hij al van jongs af aan enthousiast is over dinosaurussen door de film Jurassic Park, uit 1993 van Steven Spielberg. "Die heb ik wel tientallen keren gezien. Een paar jaar geleden, toen ik geneeskunde studeerde, zag ik in een krant een foto van paleontologen van Naturalis." Die hadden toen het skelet van een T. rex blootgelegd.

Voor Van Bijlert was het in een klap duidelijk. "Ik zag die schedel en dacht: ik moet stoppen met geneeskunde, ik word helemaal niet gelukkig van die studie. Maar je kan geen paleontologie studeren, dus toen werd het bewegingswetenschappen." Via die omweg kon hij alsnog dino-onderzoek gaan doen.

Het artikel van Van Bijlert, Van Soest en Schulp is vandaag gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Royal Society Open Science.

Topsnelheid

Van Bijlert richt zich in nieuw onderzoek op de maximumsnelheid die een tyrannosaurus kon bereiken. In Jurassic Park is te zien hoe een T.rex een jeep achtervolgt, maar de snelheden die daarbij in de film gesuggereerd worden haalde de dino volgens Van Bijlert zeker niet. Hij denkt dat het dier een topsnelheid van maximaal 20 tot 30 kilometer per uur kon bereiken.

Bekijk hier de beroemde achtervolgingsscene uit Jurassic Park:

Oud-ambtenaar gemeente Bergen vervolgd voor corruptie

1 day 11 hours ago

Het Openbaar Ministerie gaat een voormalige topambtenaar van de gemeente Bergen In Noord-Holland vervolgen voor ambtelijke corruptie. De 52-jarige man zou in 2006 een hypotheek hebben afgesloten bij een projectontwikkelaar die hij kende vanuit zijn functie.

Het OM ziet de lening als een dienst en een gift, omdat de ambtenaar financieel voordeel heeft gehad van deze hypotheek. Zo was er onder meer een lage rente afgesproken, schrijft NH Nieuws. De ambtenaar, Erik van H., had volgens het OM kunnen vermoeden dat de projectontwikkelaar iets van hem terug zou kunnen verlangen.

Projectontwikkelaar niet voor rechter

De betrokken projectontwikkelaar hoeft niet voor de rechter te verschijnen. Hij werd verdacht van ambtelijke omkoping. De zaak tegen die inmiddels 83-jarige man is geseponeerd. Vanwege zijn gezondheid heeft het OM besloten de zaak af te doen met een betaling van 30.000 euro.

Er is overigens geen bewijs dat de projectontwikkelaar daadwerkelijk om gunsten heeft gevraagd.

Omstreden projecten

Van H. was een belangrijke ambtenaar die verantwoordelijk was voor veel grote - maar ook omstreden - projecten in de gemeente Bergen. Zo was hij betrokken bij de plannen voor de herinrichting van het centrum, de ontwikkeling van een sporthal en de fusielocatie van voetbalclubs in Egmond.

De ambtenaar is op staande voet ontslagen en meerdere aangiftes volgden. De Rijksrecherche deed onderzoek. Op basis van dat onderzoek heeft het OM nu besloten de man te vervolgen.

Het is nog niet duidelijk wanneer de zaak inhoudelijk wordt behandeld.

Politie Ohio geeft snel beelden vrij van doodschieten meisje

1 day 12 hours ago

De politie in de Amerikaanse stad Columbus heeft sneller dan gebruikelijk beelden vrijgegeven van de bodycam van een agent die gistermiddag een zwart tienermeisje doodschoot. Zij zou 15 of 16 jaar oud zijn.

"Normaal gesproken geven we informatie niet zo snel vrij als nu", zei het hoofd van het politiekorps van Columbus een paar uur later. "Maar we begrijpen de behoefte van het publiek aan openheid en de verwachtingen daarover."

Aanval met een mes

Bijna een half uur voor de uitspraak in de zaak van George Floyd in Minneapolis belde iemand in Columbus naar de politie. Hij of zij zei dat vrouwen probeerden de melder en anderen neer te steken, zegt de politie.

Op de beelden van zijn bodycam is te zien dat de agent die het eerst ter plaatse is, probeert om aanwezigen bij een woning te kalmeren. Vrijwel onmiddellijk wordt rechts van hem een vrouw of meisje door het tienermeisje en een man aangevallen. Direct daarna valt het tienermeisje een ander meisje of andere vrouw aan.

Het speelt zich allemaal in een paar seconden af. De agent heeft dan al zijn pistool getrokken en vuurt vier keer, waarna het tienermeisje dodelijk gewond in elkaar zakt. Een keukenmes valt naast haar op de grond.

Bekijk hier de beelden van de bodycam van de gebeurtenissen:

Andere agenten, die er nu ook zijn, onderzoeken het meisje. Ze hebben geprobeerd haar leven te redden en ook medische hulp opgeroepen, zei de politie. Maar bij aankomst in het ziekenhuis was ze overleden.

Burgemeester

Het hoofd van politie zei dat dodelijk geweld gebruikt mag worden door agenten om zichzelf en anderen te beschermen en dat onderzoek zal uitwijzen of deze agent terecht zijn wapen gebruikte.

Voor de burgemeester van Columbus is dat geen vraag. "Uit de beelden blijkt dat de agent in actie kwam om een ander jong meisje uit onze gemeenschap te beschermen."

Op het moment dat de politie in het gemeentehuis de beelden aan de pers liet zien, hadden zich voor het gemeentehuis demonstraten verzameld die tegen de dood van het meisje protesteerden en openheid eisten over wat gebeurd was. In Columbus lopen meerdere onderzoeken naar dodelijke schietincidenten waarbij agenten betrokken waren.

Eerste prikken met Janssen-vaccin gezet in Leiden

1 day 12 hours ago

In Rijksmuseum Boerhaave in Leiden is de eerste prik met het Janssen-vaccin gezet. Een medewerker van een geestelijke gezondheidszorginstelling was de eerste die met het in Leiden ontwikkelde vaccin werd ingeënt. "Ik heb niets gevoeld", zei Babette Engelsman. Nog vier collega's kregen daarna een prik.

Het kabinet besloot gisteren dat het prikken met het Janssen-vaccin kon doorgaan, nadat het Europees Medicijnagentschap (EMA) een oordeel had gegeven over een mogelijke bijwerking van trombose en een verlaagd aantal bloedplaatjes. Volgens het EMA is het aannemelijk dat dit een zeer zeldzame bijwerking is van het vaccin, maar wegen de voordelen op tegen de nadelen.

60-plussers en kwetsbaren

Demissionair minister De Jonge van Volksgezondheid zei gisteravond dat het EMA goed heeft gekeken naar het vaccin. Hij noemde het aantal gemelde gevallen van de bijwerkingen extreem laag. "Daarmee is het vaccin in te zetten als gepland", zei De Jonge. "Doordat we Janssen kunnen inzetten, blijven we op koers om in de tweede helft van mei de mensen met de hoogste medische kwetsbaarheid en de 60-plussers het eerste vaccin te hebben gegeven."

Van het coronavaccin van Janssen hoeft maar één prik te worden gegeven, waar bij andere goedgekeurde vaccins (Pfizer, Moderna en AstraZeneca) twee prikken nodig zijn. Tot juli verwacht Nederland 3 miljoen doses van het Janssen-vaccin.

Van de 80.000 Janssen-vaccins die Nederland nu op voorraad heeft gaan er 35.000 naar de ziekenhuizen. Die beginnen komend weekend met prikken. De overige vaccins gaan onder meer naar de geestelijke gezondheidszorg.

Ouders van relschopper (13) moeten 18.000 euro betalen om avondklokrellen Eindhoven

1 day 13 hours ago

Ouders van een 13-jarige jongen moeten 18.000 euro aan schade vergoeden die hun zoon aanrichtte tijdens de coronarellen in Eindhoven begin dit jaar. Dat heeft de rechtbank in Den Bosch gisteren bepaald.

De jonge relschopper was onder meer betrokken bij het gooien van stenen door de ruiten van het station en de plundering van een supermarkt, schrijft Omroep Brabant.

De rechter legde de jongen zelf een leerstraf van 35 uur en een voorwaardelijke werkstraf van 60 uur op. Zijn ouders moeten opdraaien voor de schade van bijna 18.000 euro.

Vorige maand werd ook al een jongen van 17 veroordeeld voor deelname aan de rellen. Hij moet 10.000 euro betalen.

Protest tegen avondklok

Een protest tegen invoering van de avondklok liep zondag 24 januari uit de hand in de binnenstad van Eindhoven. Honderden relschoppers richtten vernielingen aan bij het station en in het winkelgebied. Ook werd een auto van ProRail in brand gestoken en de Jumbo in het stationsgebouw geplunderd.

Er werd voor zeker 670.000 euro aan schade aangericht in Eindhoven, schrijft de regionale omroep. Ook in onder meer Den Bosch, Tilburg en Rotterdam waren avondklokrellen.

Grote brand in Swifterbant legt bedrijf met mini-trekkers in de as

1 day 14 hours ago

Een grote brand heeft in de nacht van dinsdag op woensdag een bedrijfsgebouw in Swifterbant in de as gelegd. In het pand stonden mini-trekkers opgeslagen. De brand is inmiddels onder controle.

Het vuur aan De Maalstroom werd even na 01.30 uur ontdekt. Bij de brand kwam veel rook vrij, schrijft Omroep Flevoland. De rookwolken trokken vooral langs Swifterbant, waardoor er weinig overlast was voor inwoners.

In de omgeving van het gebouw zijn verbrandingsresten neergekomen. Het gaat volgens de brandweer om ongevaarlijk materiaal, dat bij het restafval gegooid kan worden.

Er raakte niemand gewond. Over de oorzaak van de brand is niets bekend.

EU sluit akkoord over 55 procent minder CO2-uitstoot in 2030

1 day 14 hours ago

Onderhandelaars van het Europees Parlement en de EU-lidstaten zijn het vannacht eens geworden over een nieuwe Europese klimaatwet. Daarin wordt vastgelegd dat de Europese Unie in 2050 klimaatneutraal is.

Om dat doel te bereiken is het de bedoeling dat in 2030 de uitstoot van broeikasgassen zoals CO2 met 55 procent is afgenomen ten opzichte van 1990. De oude ambitie was een reductie van 40 procent. Het Europees Parlement wilde eigenlijk een afname van 60 procent, omdat anders de aarde toch te veel zou opwarmen.

'55 procent is genoeg'

Maar Eurocommissaris Frans Timmermans, die over de aanpak van klimaatverandering gaat, noemde zo'n aanscherping onverstandig en niet haalbaar. "We hebben een heel uitvoerige analyse gedaan en onze conclusie is dat die 55 procent genoeg is om de doelstelling te halen", zei hij in oktober al tegen de NOS.

De deal die de EU vanochtend vroeg bereikte, noemt Timmermans ambitieus. "De klimaatwet zal de maatstaf zijn voor al ons beleid de komende dertig jaar. De wet zal het groene herstel van Europa bepalen en een duurzame overgang garanderen die sociaal verantwoord is."

GroenLinks-Europarlementariër Bas Eickhout, die graag een CO2-reductie van 60 procent had gezien, reageert minder uitgelaten. "Een stap, maar geen grootse doorbraak", noemt hij de overeenkomst op Twitter.

Toezichthouder kreeg recordaantal meldingen over racisme en discriminatie

1 day 14 hours ago

Een recordaantal mensen is vorig jaar naar het College voor de Rechten van de Mens gestapt, omdat ze zich slachtoffer voelden van racisme of discriminatie. Dat staat in de Monitor Discriminatiezaken die het college elk jaar uitbrengt.

Meldingen over racisme hadden bijvoorbeeld te maken met de kinderopvangtoeslagaffaire bij de Belastingdienst, zei voorzitter Adriana van Dooijeweert in het NOS Radio 1 Journaal. "We kregen veel vragen en verzoeken, maar ook een klacht van iemand die continu gecontroleerd wordt, vernederend behandeld wordt aan de telefoon, en zegt: 'Dat heeft er echt mee te maken dat ik niet in Nederland geboren ben'."

Van Dooijeweert denkt dat de opkomst van de Black Lives Matter-beweging effect had op het aantal meldingen dat binnenkwam. "Dat is voor ons aanleiding geweest om het project institutioneel racisme te beginnen, om beter te onderzoeken hoe dit in Nederland zit. Overheden hebben de verplichting om te zorgen dat racisme wordt voorkomen en bestreden. Het project is ook bedoeld om naar overheden toe duidelijker te zijn over wat die verplichting inhoudt."

Wagentje of mandje

In het afgelopen coronajaar gingen de meeste vragen en meldingen over rechten van mensen met een beperking. "Bijvoorbeeld over winkels die slecht toegankelijk zijn, doordat mensen met een beperking een wagentje of mandje moeten meenemen, wat ze soms helemaal niet kunnen."

Ook waren er vragen van mensen met een medische beperking die niet in staat zijn een mondkapje te dragen en daar onaangename en discriminerende opmerkingen over kregen.

Toptijden voor ASML dankzij wereldwijde chiptekorten

1 day 14 hours ago

De wereldwijde tekorten aan computerchips zorgen ervoor dat chipmachinefabrikant ASML toptijden beleeft. Het afgelopen kwartaal werd er 4,4 miljard euro omgezet, bijna twee keer zoveel als in dezelfde periode vorig jaar. Toen werd er 2,4 miljard euro omzet gedraaid.

"Je zag een verandering begin dit jaar", zegt de hoogste baas Peter Wennink. "Er kwam een aanzienlijke spurt in de vraag naar chips. Klanten waaraan wij leveren hebben er alles aan gedaan om hun productie te verhogen."

ASML is verreweg de grootste leverancier van machines die chips maken ter wereld. Niet alleen kwamen er meer bestellingen voor chipmachines binnen, ook vroegen klanten om een software-upgrade van hun bestaande machines. Ze kunnen dan met die machines de productie verhogen, maar voor die software moet worden betaald. "En daar zit een goede marge op", zegt Wennink.

Hoogste beurswaarde

Grote chipfabrikanten houden er rekening mee dat de chiptekorten tot in 2022 kunnen aanhouden. Door de coronapandemie is het productieproces verstoord en de vraag naar chips is in verschillende industrieën zoals de auto-industrie groot. Ook de wereldwijde uitrol van het communicatienetwerk 5G leidt tot meer vraag naar chips. ASML rekent voor het hele jaar op een groei van de omzet met 30 procent.

Op de beurs is het bedrijf uit Veldhoven snel in waarde gestegen. Het is ruim 210 miljard euro waard en daarmee met afstand het waardevolste Nederlandse bedrijf met een beursnotering. Dit jaar is de waarde al bijna 30 procent toegenomen.