Aggregator

De CPB-doorrekening van de plannen van het nieuwe minderheidskabinet bewijzen volgens de meeste oppositiepartijen dat D66, VVD en CDA de rekening voor allerlei hervormingen bij de verkeerde mensen neerleggen. De koopkracht van de lage en middeninkomens blijft achter en dat is niet eerlijk, vinden ze.

Ze willen dat de plannen veranderd worden, en daarin konden ze wel eens hun zin krijgen: het aanstaande kabinet-Jetten steunt maar op 66 zetels in de Tweede Kamer en zal dus moeten aankloppen bij de oppositie. Volgende week, bij het debat over de regeringsverklaring, zullen de onderhandelingen daarover waarschijnlijk beginnen.

De rekenmeesters van het Centraal Planbureau en het Planbureau voor de Leefomgeving namen de plannen uit het coalitieakkoord onder de loep. Als ze onverkort uitgevoerd worden -en die kans is klein met een minderheidskabinet- dan gaan de mensen met een laag inkomen er niet of nauwelijks op vooruit.

De gemiddelde koopkracht stijgt wel, maar dat wordt bij deze groepen grotendeels tenietgedaan door maatregelen als de verhoging van het eigen risico in de zorg. Dat stijgt van 385 naar meer dan 500 euro per jaar in 2030.

Meer 'zoet' nodig

JA21 is een van de oppositiepartijen waar het nieuwe kabinet naar kijkt voor steun. Kamerlid Hoogeveen van die partij heeft wel begrip voor sommige hervormingen, zoals fors extra geld voor defensie en het beteugelen van de zorgkosten. "Maar als je daar geen lastenverlichting tegenover zet, dan gaat de koopkracht door het putje."

De balans tussen "zuur en zoet" moet volgens JA21 beter. "En dat is meer dan een jaartje langer minder dure benzine", zegt Hoogeveen, wijzend op de accijnsmaatregel die wel in de plannen zit.

De linkse oppositiepartijen stellen zich harder op. "Gewone mensen gaan honderden euro's meer betalen, terwijl de allerrijksten niets extra's gevraagd wordt. Dat is niet eerlijk en brengt Nederland niet vooruit", zegt fractievoorzitter Klaver van GroenLinks-PvdA. Ook hij wil dat de kabinetsplannen aangepast worden. "Dit moet anders."

Boze emoji

PVV-leider Wilders wijst op X op de verdere verhoging van het eigen risico en plaatst daar een boze emoji bij. In het huidige kabinet wilde zijn partij het eigen risico halveren, maar dat lukte PVV-minister Agema niet. Dat de nieuwe coalitie wel miljarden investeert in windparken, noemt Wilders "knettergek".

Defensie en onderwijs krijgen er vooral geld bij en ook op het gebied van klimaat en stikstof worden er stappen gezet. Toch waarschuwt het Planbureau voor de Leefomgeving dat die plannen niet genoeg zijn om de klimaat- en stikstofdoelen te halen.

De Partij voor de Dieren en Volt vinden dat ook die plannen "verspijkerd" moeten worden. Niet alleen de "rijken", maar ook de "grootste vervuilers" worden in de huidige plannen gespaard, vindt fractieleider Ouwehand van de Partij voor de Dieren.

De coalitiepartijen benadrukken dat de doorrekeningen laten zien dat de gemiddelde koopkracht toch nog een beetje stijgt, en dat de hervormingen noodzakelijk zijn om de zorg en de sociale zekerheid ook voor de toekomst betaalbaar te houden.

Jetten krijgt graag 'input'

Aanstaand premier Jetten, die vandaag de laatste twee beoogde bewindspersonen uit zijn kabinet ontving, stelt zich ondertussen constructief op tegenover de oppositie. Hij erkent dat de koopkracht "nog wat ongelijk verdeeld" is.

"Maar we hebben gelukkig de komende maanden de tijd om dat te verbeteren", zegt hij. Pas komende zomer moeten de definitieve begrotingen voor volgend jaar klaar zijn. Jetten krijgt daarbij graag "input" van de oppositiepartijen.

Experts van de Verenigde Naties hebben Iran opgeroepen om transparant te zijn over wat er is gebeurd met de mensen die tijdens de recente massale demonstraties zijn opgepakt of verdwenen. Volgens de experts zijn er berichten dat demonstranten de doodstraf of andere zware straffen hebben gekregen.

De VN roept Iran ook op om te stoppen met het opleggen van doodvonnissen en het uitvoeren van executies. Amnesty International onderschrijft die oproep. Volgens de mensenrechtenorganisatie zijn acht mensen deze maand ter dood veroordeeld. 22 anderen lopen het risico om de doodstraf te krijgen.

De demonstraties begonnen op 28 december in de hoofdstad Teheran en hielden dagenlang aan. Iraniërs gingen de straat op uit onvrede over de verslechterde economische situatie. Later liepen de protesten uit op demonstraties tegen het regime.

De protesten werden door de autoriteiten met veel geweld neergeslagen en duizenden mensen zijn opgepakt. Vorige maand meldde het Iraanse regime dat 3117 mensen zijn gedood en zo'n 3000 mensen gearresteerd.

Eerlijk

VN-experts denken echter dat het om tienduizenden gaat. "De werkelijke omvang van het gewelddadige optreden tegen Iraanse demonstranten is op dit moment onmogelijk vast te stellen", staat in een verklaring.

De Iraans-Amerikaanse mensenrechtenorganisatie HRANA meldde deze maand dat het dodental is opgelopen naar 7000. Dat is meer dan wat de Iraanse autoriteiten zeggen en minder dan de VN-deskundigen denken.

De VN wil dat Iran eerlijk is over de daadwerkelijke aantallen. "Iraniërs hebben het recht om te weten wat er in hun eigen land gebeurt. Zonder antwoorden vrezen we het ergste."

Deze video laat zien hoe het Iraanse regime ingreep en hoe moeilijk het is om een beeld van de situatie te krijgen:

There was a period from the 1970s to the mid-2000s or so when a fixture underneath the family TV set was a VHS videocassette recorder. These were a masterpiece of …read more

In Delft heeft de politie een bijzonder hardleerse automobilist van de weg gehaald: de man werd voor de 32ste keer aangehouden voor het rijden zonder rijbewijs. Ook was hij onder invloed, daarvoor was hij al vijftien keer eerder aangehouden.

De politie zag hem in de nacht van woensdag op donderdag in Delft achter het stuur zitten. De auto werd aan de kant gezet en de bestuurder moest een speekseltest doen, schrijft Omroep West. Volgens de politie testte de bestuurder positief "op alle direct testbare stoffen".

Vastlopende systemen

Uit het administratie van de politie werd al snel duidelijk dat ze met een veelpleger te maken hadden. "De bestuurder had bovendien zoveel registraties dat de politiesystemen op straat vastliepen", schrijft de politie.

De man werd aangehouden en meegenomen naar het bureau. Daar bleek dat het rijbewijs van de man door het CBR en het OM ongeldig was verklaard. Hij weigerde mee te werken aan een bloedonderzoek.

In beslag genomen

De auto van de man is in beslag genomen en zal 'verbeurd' verklaard worden. Dat betekent dat de man de wagen niet meer terugkrijgt.

Daarnaast moet hij voor de rechter komen. Die zal bepalen of hij nog een verdere straf krijgt opgelegd.

Bij een grootschalige politiecontrole in Zoetermeer en Rijswijk zijn rijinstructeurs en hun leerlingen betrapt op rijden onder invloed. Twee instructeurs en twee leerlingen testten positief op drugs, omdat zij onder meer cannabis of speed hadden gebruikt.

De twee rijinstructeurs hebben een rijverbod gekregen. Het Openbaar Ministerie bepaalt verder wat de consequenties voor hen zijn. Mogelijk raken ze hun bevoegdheid om rijles te geven kwijt, of worden ze ontslagen. Ook is een proces-verbaal opgesteld voor de leerlingen die reden onder invloed.

Bellen achter het stuur

In totaal zijn er bij de controles 350 drugstesten afgenomen. Daarvoor waren ook twee politieartsen aanwezig. Wanneer een eerste blaas- of speekseltest aangaf dat bestuurders onder invloed waren, werd er direct een uitgebreidere ademanalysetest gedaan of werd bloed afgenomen.

Tijdens de controles konden drie instructeurs geen rijbewijs laten zien. Ook voor hen is een proces-verbaal opgesteld. Een andere instructeur was aan het bellen tijdens het rijden. Een leerling had een verlopen identiteitsbewijs.

Het Amerikaanse Hooggerechtshof heeft een streep gehaald door de importheffingen die president Trump heeft opgelegd aan tientallen landen. Ook de Europese Unie wordt erdoor getroffen.

De beslissing van het Hooggerechtshof draait om heffingen die zijn opgelegd op grond van een noodwet uit 1977.

Het Hooggerechtshof nam de beslissing met een ruime meerderheid van zes tegen drie rechters. Zij bekrachtigden de beslissing van een lagere rechtbank, die al had bepaald dat Trump zijn bevoegdheid te buiten was gegaan door de noodwet in te zetten als onderbouwing voor de heffingen.

Het is het eerste belangrijke onderdeel van Trumps beleid dat rechtstreeks door het hoogste gerechtshof van het land is beoordeeld. De regering-Trump ziet de heffingen als cruciaal voor zijn economische agenda.

Het Witte Huis heeft nog niet gereageerd. Democraten en verschillende brancheorganisaties hebben de uitspraak al toegejuicht.

'Economische noodtoestand'

Het gaat om de International Emergency Economic Powers Act (IEEPA). Die gaf Trump naar eigen zeggen de bevoegdheid om andere landen importheffingen op te leggen. De president redeneerde dat de heffingen nodig waren vanwege het handelstekort dat de VS met veel landen heeft.

Dat leidt tot een economische noodtoestand, zei Trump. Die riep hij kort na zijn aantreden uit en vervolgens haalde hij de oude noodwet uit de kast om de heffingen te kunnen invoeren. De president hoopt dat daardoor ook meer bedrijven en fabrieken hun productie naar de VS verplaatsen.

Volgens het Hooggerechtshof geeft de economische noodtoestand de president niet het recht om importheffingen op te leggen. Zijn methode om de IEEPA in te zetten is daarmee niet toelaatbaar.

Andere wet

Wat dat betekent voor de deals die de VS al met een aantal landen heeft gesloten, met de heffingen als stok achter de deur, is niet duidelijk. Ook heeft het Hooggerechtshof zich niet uitgesproken over wat er moet gebeuren met de ruim 130 miljard dollar aan heffingen die al zijn geïnd.

Het is ook lang niet zeker dat de heffingen nu van tafel zijn. Er zijn nog andere manieren om hogere importtarieven voor specifieke landen in te voeren. Trump heeft al gezegd dat hij een plan B achter de hand heeft.

Mogelijk doelt hij op een andere wet uit de jaren 70: de Trade Act uit 1974 (sectie 122). Die geeft het Witte Huis de mogelijkheid om landen 150 dagen lang een heffing van maximaal 15 procent op te leggen om handelstekorten tegen te gaan. Voor verlenging is de goedkeuring van het Congres nodig.

Correspondent VS Ryan Hermelijn:

"Het moet even slikken zijn voor president Trump, die nu door een paar rechters die hij zelf heeft benoemd flink op zijn vingers is getikt. Hij noemt de uitspraak dan ook 'schandalig'.

Keer op keer ging het in meerderheid conservatieve hof mee met de regering-Trump, bijvoorbeeld bij zijn immigratiebeleid. Maar dit chaotische en ad-hoc beleid om importheffingen op te leggen, is kennelijk een stap te ver.

Trump probeert nu terug te grijpen op andere wetten om heffingen te blijven opleggen, maar zijn bevoegdheden zijn drastisch ingeperkt. De uitspraak bevestigt dat de bevoegdheid vooral bij het Congres ligt.

De gevolgen zijn groot voor Trumps agenda. Politiek gezien is het een afgang in binnen- en buitenland, zeker omdat hij de dreiging van importheffingen te pas en te onpas inzet om handelspartners zijn wil op te leggen. En economisch gezien staat de deur nu wagenwijd open voor consumenten, bedrijven en zelfs landen om hun geld terug te vragen.

Rechter Kavanaugh, die het eens was met de president, voorziet een 'puinhoop' als die miljarden moeten worden terugbetaald. Een puinhoop die Trump zelf heeft veroorzaakt, en nu is hij verantwoordelijk voor het opruimen ervan."

De Friese taal moet een prominentere rol krijgen in het onderwijs in de provincie Friesland, hebben de Provinciale Staten daar gisteren unaniem besloten. Het was voor scholen in de provincie al verplicht om het vak Fries te geven, maar nu moeten ze het Fries ook actief gaan gebruiken in andere lessen.

"Je kunt bij het vak geschiedenis bijvoorbeeld over de Friese cultuur en historie lesgeven", zegt BBB-gedeputeerde Eke Folkerts. Ze heeft het Friese taalonderwijs in haar portefeuille als provinciebestuurder.

De Provinciale Staten stelden gisteren nieuwe kerndoelen voor het onderwijs in de Friese taal vast. Het is uniek dat een provincie dat voor een schoolvak doet: normaal gesproken beslist het Rijk welke kerndoelen voor vakken gelden. Voor Friesland is een uitzondering gemaakt.

Volgens de nieuwe kerndoelen moeten scholen er vanaf 1 augustus onder meer voor zorgen dat leerlingen de taal gebruiken en stimuleren dat ze zich ontwikkelen tot "bewuste deelnemers aan de Friese cultuur".

"Het is voor scholen in Friesland dus al langer verplicht om het vak te geven, maar niet alle scholen deden daar genoeg mee", zegt Alex de Jager. Hij is directeur van de Friese taalinstelling Afûk. Folkerts vult aan: "We zien er inmiddels al langer streng op toe dat het vak wél echt gegeven wordt."

Inwoners van Leeuwarden reageren wisselend op het plan, maar zijn vooral positief:

Volgens De Jager zijn de nieuwe kerndoelen goed nieuws. "Kleine talen hebben gewoon dit soort aandacht nodig. Het is nog niet zo ver dat het Fries uitsterft, maar het vergt wel extra aandacht om de jongere generatie de waarde van het Fries te laten snappen."

Hij is blij dat de taal op sociale media bijvoorbeeld wel steeds meer gesproken wordt. "We zien dat het daar wat toeneemt. Maar in de breedte neemt het Fries onder jongeren wel af, dat tij willen we graag keren. We hopen ook dat ouders zien dat een meertalige opvoeding een goede optie is."

In de hele provincie wordt de taal nog veel gesproken. "De helft van de mensen spreekt het nog altijd dagelijks", zegt De Jager. Ook gedeputeerde Folkerts ziet dat. "Er wordt ook Friestalige muziek gemaakt en op dorpsfeesten wordt het veel gesproken."

Fatsoenlijke kansen

Het is niet te zeggen of het Fries zonder ingrijpen zou uitsterven. "We zien wel dat minderheidstalen in het buitenland soms weggedrukt worden, in Nederland is ook lang een sentiment geweest dat een lokale taal iets voor alleen boeren was. Het idee was dat je voor fatsoenlijke kansen in het leven de dominantere Nederlandse taal moest spreken."

Als dat lang genoeg doorzet, kan een taal uitsterven, zegt Folkerts. "Gelukkig gebeurt dat in Friesland niet." Ze hoopt dan ook dat het nieuwe onderwijs jongeren het gevoel geeft dat hun taal er mag zijn. "Door ze te bekwamen in hun taal, aard je mensen ook in de provincie."

Verschillende thuistalen

Volgens Folkerts is het ook voor inwoners die Fries niet als moedertaal hebben, goed om wel met de taal in aanraking te komen. "Ik sprak laatst met een jongen die later monteur wil worden en het Fries veel tegenkomt. Hij krijgt later waarschijnlijk Friese collega's en aan kantinetafels of met klanten wordt het ook vaak gesproken. Fries wil en moet hij voor zijn gevoel dus ook kunnen spreken."

De Jager maakt zich geen zorgen over of niet-Friestalige leerlingen door het gebruik van het Fries in de war raken of de les niet kunnen volgen. "Kinderen kunnen heel makkelijk meerdere talen tegelijk leren. Dat verandert niet als je daar ook Fries naast legt."

Ook voor leerlingen die naast het Fries het Nederlands nog niet volledig beheersen, bijvoorbeeld omdat zij of hun ouders in het buitenland geboren zijn, kunnen veel leren van het Friese onderwijs. "Dat is juist een heel mooi aanknopingspunt, dat leerlingen verschillende thuistalen hebben, maakt een discussie alleen maar interessanter."

Waardevol

Het is dus niet alleen zo dat scholen ervoor moeten zorgen dat leerlingen het Fries verstaan. "Ze moeten ook met kinderen praten over welke functie de taal heeft en waarom het waardevol is om Fries met elkaar te spreken", zegt De Jager.

De nieuwe kerndoelen moeten gaan gelden voor zowel basisscholen als middelbare scholen. De Jager: "Het allermooist zou zijn als iedereen die van de middelbare school komt, de taal ook echt spreekt."

During the Cold War, the specter of a nuclear “dead man’s switch” was central to the concept of Mutually Assured Destruction (MAD). In the event that one side was annihilated …read more

Een 43-jarige vrouw uit Arnhem is veroordeeld tot een werkstraf van 240 uur omdat zij handelde in harddrugs. Dat deed ze onder meer in de verslavingsinstelling waar ze werkte.

Behalve voor de handel is de vrouw veroordeeld voor het bezit van ruim tien kilo amfetamine. De voorraad lag in de vriezer in een schuur bij haar thuis, schrijft Omroep Gelderland.

Terrein van kliniek

De 43-jarige handelde samen met haar (inmiddels ex-)partner ruim twee jaar lang in verschillende soorten harddrugs. Dat deed ze vanuit haar woning, waar ook haar minderjarige kinderen woonden.

De vrouw verkocht de drugs aan collega's van de verslavingskliniek. De rechtbank vindt dat kwalijk, omdat ze de verdovende middelen ook afleverde op het terrein van de kliniek. "De vrouw was door haar werk in het bijzonder bekend met verslavingsproblematiek", aldus de rechtbank.

De Arnhemse ontkent dat ze wist van de drugs in de schuur, maar dat gelooft de rechter niet. "De vrouw kwam dagelijks in de schuur en wist dat haar partner harddrugs produceerde." Haar ex-man werd deze zomer al veroordeeld tot een celstraf.

Ontwrichten

De rechtbank wilde de vrouw eigenlijk ook een onvoorwaardelijke celstraf opleggen. Maar zij draagt in haar eentje de zorg voor haar vier minderjarige kinderen. Een tijdelijke uithuisplaatsing zou hun leven te veel ontwrichten, oordeelde de rechter.

Als de vrouw toch de fout in gaat, moet ze alsnog een jaar de gevangenis in.

Caroline van der Plas legt het partijleiderschap van BBB neer. Ze draagt het over aan Tweede Kamerlid en medeoprichter van de partij Henk Vermeer, blijkt uit een persbericht. Van der Plas blijft wel Tweede Kamerlid, bevestigt de partij aan de NOS.

In de zomer heeft ze al besloten dat ze geen kandidaat meer wil zijn voor het lijsttrekkerschap. "Ik heb vijf jaar lang de kar getrokken en het is tijd voor een volgende stap voor de BBB."

Van der Plas heeft "het volste vertrouwen in Vermeer". Zelf zegt ze zich in de Kamer als volksvertegenwoordiger te gaan storten op het landbouw- en visserijdossier.

De Tweede Kamerfractie spreekt dinsdag over de voordracht van Vermeer als nieuwe fractieleider. Behalve Van der Plas en Vermeer bestaat die uit de Kamerleden en oud-ministers Mona Keijzer en Femke Wiersma. Het is niet zeker of zij akkoord zullen gaan.

Van der Plas vindt dat er met de plannen van de nieuwe coalitie "donkere wolken afkomen op boeren, vissers en tuinders". "Zonder de last van het partijleiderschap" denkt ze "de stem van en voor het platteland beter te vertolken".

Afnemende populariteit

Vermeer is medeoprichter van BBB en vertrouweling van Van der Plas. Hij assisteerde haar bijvoorbeeld bij de coalitieonderhandelingen die leidden tot het kabinet met PVV, VVD en NSC.

Van der Plas kwam in 2021 als eenmansfractie van de BBB in de Tweede Kamer. De partij profileert zich vooral op het gebied van landbouw- en stikstofbeleid. Er volgde in 2023 een grote verkiezingsoverwinning in de provincies, met een nog altijd grote fractie in de Eerste Kamer als gevolg.

Onder meer door deelname aan het kabinet-Schoof verminderde de populariteit van BBB. Bij de laatste Tweede Kamerverkiezingen behaalde de partij vier zetels.

"Den Haag, here we are!" roept ze na de Tweede Kamerverkiezingen van 2021:

Aankomend premier Rob Jetten reageerde vanmiddag na afloop van zijn werk als formateur op het besluit van Van der Plas. "Ik ben diep onder de indruk van haar enorme arbeidsethos. Ze heeft met een heel klein clubje mensen een partij uit de grond gestampt, die op alle niveaus heeft mee gedaan aan verkiezingen en daar ook grote uitslagen heeft neergezet. Knap dat dat haar gelukt is"

D66 en BBB stonden op veel onderwerpen lijnrecht tegenover elkaar, waarvan het stikstofbeleid het meest in het oog sprong. Ook dat stipt Jetten aan: "Ik heb vaak met haar gebotst in allerlei inhoudelijke debatten. Maar wij hebben altijd ook persoonlijk goed contact gehad." Hij is blij dat ze Kamerlid blijft en dat "we voorlopig niet van haar af zijn".

De Duitse omroep ZDF heeft het hoofd van zijn correspondentenpost in New York per direct teruggeroepen vanwege het gebruik van AI. In een bijdrage over de angst van kinderen voor arrestaties door de Amerikaanse immigratiedienst ICE is een filmpje gebruikt dat door middel van AI is gemaakt. Ook gebruikte Nicola Albrecht een fragment in de reportage voor het tv-programma Heute-Journal dat niet over ICE ging en een heel andere context had.

In een eerste bijdrage eerder die week was wel een goede versie uitgezonden. Maar voor het betreffende item twee dagen later werden de gewraakte beelden toegevoegd. Zo kwam een video van een arrestatie uit 2022 en was bij de andere video een watermerk te zien van AI-tool Sora.

ZDF spreekt in een verklaring van ernstige overtredingen van ZDF-richtlijnen en journalistieke standaarden. "Het door AI gegenereerde materiaal had niet zonder journalistieke rechtvaardiging gebruikt mogen worden."

Ook de eindredactie van het nieuwsprogramma krijgt ervan langs. "De vereiste controle van het videofragment en de herkomst daarvan heeft niet plaatsgevonden", aldus de omroep. "De eindredactie van het Heute-Journal had dit bij de goedkeuring van de bijdrage moeten opmerken."

Volgens ZDF-hoofdredacteur Bettina Schausten staat de geloofwaardigheid van de berichtgeving op het spel. "De schade die wordt veroorzaakt door het negeren van journalistieke regels is aanzienlijk", zegt ze.

Nicola Albrecht werkt bijna 25 jaar voor de ZDF. Ze was eerder correspondent in Peking en leidde het bureau in Tel Aviv.

Gijzelnemer Corné H. krijgt geen voorrang op een plek in een tbs-kliniek. Dat heeft de rechtbank in Den Haag besloten. De advocaten van de veroordeelde H. eisten begin deze maand in een kort geding dat hij direct moest worden opgenomen in een tbs-kliniek.

Volgens de rechter heeft iedereen op de wachtlijst belang bij een zo spoedig mogelijke behandeling in een tbs-kliniek. De rechter oordeelt dat de situatie van Corné H. niet uitzonderlijk is, waardoor hij geen voorrang krijgt.

H. gijzelde in 2024 medewerkers van een café in Ede en werd veroordeeld tot negen maanden cel en tbs met dwangverpleging. Daarna werd hij vastgezet in de gevangenis in Vught, momenteel zit hij in een gevangenis in Zaanstad.

Scheermesjes ingeslikt

Vanwege lange wachtlijsten wachten veel veroordeelden op een plek in een kliniek, waaronder Corné H. Zijn advocaten wilden dat hij voorrang kreeg omdat hij een gevaar zou zijn voor zichzelf en zijn omgeving. "H. is onberekenbaar en niet te lezen voor derden", zeggen zijn advocaten.

Afgelopen december gijzelde H. twee medewerkers van de gevangenis. Hij hoort stemmen in zijn hoofd, stak zijn onderbeen in brand, heeft scheermesjes ingeslikt en een bewaarder aangevallen, volgens zijn advocaten.

De Staat ziet het anders. De situatie van H. zou niet ernstiger of schrijnender zijn dan die van andere wachtenden. Ook wil de Staat afwachten wat het Openbaar Ministerie doet met de gijzeling in Ede. Een rechtszaak zou een tbs-behandeling in de weg kunnen zitten, aldus de Staat.

Steeds meer geld

De druk op de tbs-capaciteit neemt al jaren fors toe. Op dit moment staan er zo'n 270 veroordeelden op de wachtlijst. In 2020 ging dat nog om 49 personen. Dat de lijst elk jaar langer wordt komt omdat het hele systeem verstopt zit, zei Judith Serrarens, voorzitter van de Vereniging van TBS-Advocaten, eerder tegen de NOS.

Rechters leggen steeds vaker tbs op, maar het aantal tbs-plekken stijgt niet mee. "Er zijn in het verleden tbs-klinieken gesloten. En aan het einde van de behandeling is de doorstroom moeilijk. Er zijn te weinig huizen en te weinig bedden voor beschermd wonen", zei Serrarens. Ook is er te weinig personeel.

De lange wachttijd kost de samenleving steeds meer geld. Tbs'ers die langer dan vier maanden in de gevangenis wachten tot er een plek vrijkomt, hebben recht op een schadevergoeding.

Schandalig

In de plannen van het nieuwe kabinet gaat er meer geld naar gevangenissen, maar dat is volgens H.'s andere advocaat, Jan-Jesse Lieftink, niet genoeg. "Ik lees niets over de tbs, schandalig", zei hij tegen het AD. Het kabinet wil 100 miljoen euro investeren in het gevangeniswezen, onder andere om de voortijdige vrijlatingen een halt toe te roepen.

Oekraïne en Moldavië hebben tien mensen gearresteerd die moordaanslagen zouden hebben gepland op hooggeplaatste Oekraïners, meldt de Oekraïense politie.

Volgens het Openbaar Ministerie in Oekraïne handelden de verdachten in opdracht van Rusland en konden zij per doelwit tot 100.000 dollar verdienen, omgerekend zo'n 85.000 euro. De hoogte van het bedrag hing af van de invloed en bekendheid van het beoogde slachtoffer.

De procureur-generaal Kravchenko liet in een verklaring weten dat bij huiszoekingen geld, wapens, explosieven en bewijs van communicatie met Russische contactpersonen in beslag werden genomen. Zeven mensen zijn opgepakt in Oekraïne, de drie andere arrestaties waren in buurland Moldavië.

Moskou heeft nog niet gereageerd op de verdenkingen.

Georganiseerde groep huurmoordenaars

De verdachten zouden deel uitmaken van een groep huurmoordenaars onder de naam Enigma 2.0. Het doel van de moorden zou onder meer zijn om angst te zaaien en de situatie in Oekraïne te "destabiliseren".

Volgens de politie werd de groep geleid door een 34-jarige Moldaviër die eerder in Rusland gevangen zat en daar zou zijn gerekruteerd door de Russische geheime diensten.

De procureur-generaal heeft de naam bekendgemaakt van één persoon die op hun dodenlijst zou staan: Andri Joesov. Hij is verantwoordelijk voor de strategische communicatie binnen de Oekraïense krijgsmacht en coördineert de gevangenenuitwisselingen met Rusland. Ook zou een bekende journalist op de lijst staan, die door Rusland eerder werd aangemerkt als extremistisch.

Verwijten

Oekraïne heeft Rusland er eerder van beschuldigd complotten te smeden om hooggeplaatste functionarissen te vermoorden, onder wie president Zelensky en het hoofd van de inlichtingendienst.

Moskou op zijn beurt maakt Oekraïne soortgelijke verwijten.

Steeds meer winkels roepen speelzandproducten terug waar mogelijk asbest in zit. Naast winkelketens Action, Top1Toys en Marskramer roept ook HEMA speelgoed terug.

"Na extra onderzoek is gebleken dat in minimaal één buisje van de producten asbest is aangetroffen", schrijft HEMA. De winkelketen roept vijf producten van het eigen merk terug "om elke vorm van risico uit te sluiten".

Bij Action gaat het om de uitrekbare Stretch Squad-speelgoedfiguren. De producten hebben een vulling waar sporen van asbest zijn aangetroffen, meldde de keten vorige week. Als het product beschadigd raakt, kan de vulling naar buiten komen.

Bij zowel Top1Toys en Marskramer gaat het om het product Creafun Zand Schilderen Boerderij. Consumenten wordt gevraagd het product niet te gebruiken en terug te brengen naar de winkel.

Ook de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) waarschuwt voor een product: Moxy Sand painting. Het product wordt verkocht door verschillende winkelketens.

Daarnaast onderzoekt de NVWA zelfstandig ruim 100 producten op de aanwezigheid van asbest. Dat schrijft demissionair staatssecretaris Tielen vrijdag aan de Tweede Kamer. Daarmee is het onderzoek nog uitgebreider dan eerder bekend was.

De Voedsel- en Warenautoriteit heeft monsters verzameld van kinetisch zand, knijpspeelgoed, decoratiezand en gekleurd strooizand. Die worden door onafhankelijke laboratoria onderzocht. Staatssecretaris Tielen verwacht binnen twee weken resultaten te kunnen geven.

Niet in de afvalbak

Het blijft nog wel de vraag hoe schadelijk het speelzand is voor kinderen en ook volwassenen die bijvoorbeeld werken op scholen of kinderdagverblijven. Ook dit probeert de NVWA vast te stellen. Hierover moet volgende week duidelijkheid komen, schrijft de staatssecretaris.

Ook wordt onderzocht of de norm die nu wordt gehanteerd wel volstaat. Daarin staat dat speelzand maximaal 0,1 procent asbest mag bevatten.

En de vraag blijft wat mensen die speelzand hebben dat verdacht is daarmee moeten doen. Daarvoor maakt de NVWA een plan. Producten met asbest mogen niet in de afvalbak gegooid worden.

Hoe schadelijk zijn de speelzandproducten?

Deskundigen zeggen dat er niet direct reden is voor paniek. Bij korte blootstelling aan de stof kunnen kinderen niet snel ziek worden. Mensen die langdurig zijn blootgesteld aan asbest lopen een groter risico, volgens Martin van den Berg, emeritus hoogleraar toxicologie aan de Universiteit Utrecht.

"Het algemene idee is dat je zoveel mogelijk moet wegblijven van asbestvezels, omdat ze in je lichaam niet afgebroken worden. Dan komen ze in je longen terecht en veroorzaken daar permanente irritatie. Naarmate je meer aan asbest wordt blootgesteld, krijg je meer irritatie. Uiteindelijk kunnen die lokale irritaties leiden tot kanker."

De NVWA deed al langer onderzoek, naar aanleiding van berichten uit Australië. Daar werd in november asbest gevonden in speelzand.

Uit voorzorg waarschuwde onder meer de kinderopvangbranche daarom om het speelgoedzand voorlopig niet te gebruiken. De NVWA sloot zich aan bij dat advies.

Begin deze maand berichtte het AD dat in verschillende speelzandproducten asbest was gevonden. De krant had twaalf stukken speelgoed laten onderzoeken in een laboratorium. Bij de helft van het speelgoed werd de kankerverwekkende stof aangetroffen. De producten kwamen van onder meer bol.com, Amazon, AliExpress en Koppen Speelgoed.

Niet meer te koop

Een groot deel van de Tweede Kamer wil dat het kabinet actie onderneemt. Eerder deze maand werd demissionair staatssecretaris Tielen gevraagd waarom de producten niet uit voorzorg uit de schappen werden gehaald. Maar zij wilde eerst de onderzoeksresultaten van de NVWA afwachten.

In de brief die ze vrijdag naar de kamer stuurde staat dat de zes producten die werden genoemd in het artikel van de AD met asbest erin niet meer te koop zijn.

Ook in België leidde het onderzoek tot grote zorg. Omdat ook daar niet vaststond om wat voor zand het ging, riep de betrokken minister op om alle soorten speelzand niet meer te gebruiken. Ook moesten winkels alle speelzandproducten uit de schappen halen.

Een lange lijst tegenstanders ruimt Richard III uit de weg in het toneelstuk van Shakespeare, maar het publiek blijft toch meestal wel gespaard. Niet in Berlijn gisteravond, waar een oudere theaterbezoeker gewond raakte.

Tijdens een scène aan het eind van het toneelstuk, waarin de valse koning geplaagd door schuldgevoel haast waanzinnig wordt, glipte het zwaard uit de hand van acteur Lars Eidinger. Het heft raakte daarbij het hoofd van de vrouw op de eerste rij.

Eidinger stopte het toneelstuk, liet het zaallicht aangaan en keek hoe de vrouw eraan toe was. Toen ze bleek te bloeden uit een wond vroeg hij of er een dokter in de zaal was. Dat was zo.

Er hoefde uiteindelijk geen ambulance te komen voor de vrouw, maar Eidinger was te veel aangeslagen om het koningsdrama te hervatten. Het publiek moest daarom vlak voor het einde van het toneelstuk de zaal verlaten.

Intens

Richard III wordt al ruim een decennium opgevoerd in de Schaubühne bij de Kurfürstendamm in Berlijn, altijd voor een uitverkochte zaal. Omdat het publiek dicht op het podium zit, wordt het als een bijzonder intense ervaring beschreven. Naar aanleiding van het incident bekijkt het theater of daar iets aan moet veranderen.

Eidinger (50) is in het buitenland vooral bekend van de historische Duitse krimi Babylon Berlin en miniserie All the light we cannot see. Afgelopen jaar speelde hij een wielrenner die doordraait in Jay Kelly met George Clooney. Recent werd bekend dat hij de schurk Brainiac wordt in de nieuwe Supermanfilm. Daarnaast is hij actief als dj en rapper.

Het theater en Eidinger hebben vanmorgen contact met de vrouw gehad om te kijken hoe het met haar gaat. De opvoeringen van dit weekend gaan door als gepland.

A few months back, Sandia National Laboratories announced they had acquired a new supercomputer. It wasn’t the biggest, but it still offered in their eyes something unique. This particular supercomputer …read more

In de vastentijd na carnaval proberen veel mensen weer tijdelijk of zelfs helemaal te stoppen met het drinken van alcohol.

Bekende Nederlanders die stopten, vertellen er graag over. Maar ondertussen lijkt het leven op sociale media pas écht geslaagd met een cocktail of glas wijn in de ondergaande zon en is alcohol nog steeds op heel veel plaatsen de norm.

Luister hier:

Deze aflevering van De Dag kun je beluisteren via NPO Luister en alle andere podcastkanalen. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren!

Hoe lastig is het dan om niets te drinken? Wat levert het je op? En hoe pak je dat aan? In de podcast vertelt Nanja van Vliet, coach voor een alcoholvrij leven, over haar eigen verslaving en hoe zij honderden mensen begeleidde naar een leven met minder of helemaal geen drank.

Reageren? Mail naar dedag@nos.nl

Presentatie & montage: Mattijs van de Wiel

Redactie: Lisa Konings

De marechaussee heeft op Eindhoven Airport een 54-jarige man uit Deventer aangehouden die 250.000 euro aan contant geld in zijn bagage had zitten. Het geld kwam aan het licht tijdens een controle.

"In de koffer van de man werden stapels biljetten van 50 en 100 euro aangetroffen, strak verpakt in kledingstukken en enveloppen", zegt de marechaussee.

Omdat de man geen goede verklaring kon geven waar het geld vandaan komt en waarom het geld zo goed was verpakt, werd hij aangehouden. Hij wordt verdacht van witwassen.

Het volledige geldbedrag is in beslag genomen.

In de VS zijn de makers van het populaire gameplatform Roblox aangeklaagd omdat kinderen blootgesteld zouden worden aan seksuele inhoud en online kinderlokkers. In de aanklacht van de regio Los Angeles staat dat het bedrijf onvoldoende modereert en dat de leeftijdsverificatie niet goed werkt.

"Roblox presenteert zijn platform als een veilige en geschikte plek voor kinderen om te spelen", valt daarin te lezen. "In werkelijkheid, en dat weet Roblox heel goed, maakt het ontwerp van het platform kinderen tot een makkelijke prooi voor pedofielen."

'Kinderen betalen de prijs'

Ook neemt de regionale overheid het Roblox kwalijk dat ouders en kinderen niet worden gewaarschuwd voor de gevaren van het platform. Zo zegt de regio dat geregistreerde zedendelinquenten het platform blijven gebruiken. "Kinderen betalen de prijs."

In een verklaring aan AFP wijst Roblox de beschuldigingen van de hand en benadrukt dat het platform is gebouwd "met veiligheid als kernwaarde". "We hebben geavanceerde beveiligingsmaatregelen die ons platform controleren op schadelijke inhoud en communicatie. Gebruikers kunnen geen afbeeldingen verzenden of ontvangen via de chat, waardoor we een van de meest voorkomende mogelijkheden voor misbruik online vermijden", zegt een woordvoerder.

Roblox bestaat sinds 2004 en richt zich voornamelijk op kinderen, bij wie het heel populair is. Gebruikers kunnen er games spelen en ook zelf games maken. Zo'n 140 miljoen gebruikers zijn er dagelijks op actief.

Nederland

Roblox is in het verleden vaker op het matje geroepen, ook in Nederland. In januari is de Autoriteit Consument en Markt een onderzoek begonnen, ook vanwege de risico's voor kinderen. De toezichthouder kijkt of Roblox voldoende doet om hen te beschermen.

Eerder kondigde ook het ministerie van Binnenlandse Zaken een onderzoek aan om de veiligheidsrisico's en de impact op kinderen te analyseren.

In 2024 werd Roblox geblokkeerd in Turkije vanwege aanstootgevende inhoud.

In de Amerikaanse stad Philadelphia zijn panelen teruggeplaatst waarop het verhaal wordt verteld van negen mensen die daar door George Washington als slaaf werden gehouden. President Trump had de borden laten verwijderen, maar dat mag niet van de rechter zolang er nog een rechtszaak over loopt.

Het gaat om teksten bij de resten van het afgebroken President's House, in het hart van het historische centrum van de stad waar ooit de regering zetelde. Toen hij daar woonde, was vader des vaderlands Washington eigenaar van zeker negen mensen: Austin, Giles, Hercules, Joe, Moll, Paris, Richmond, Christopher Sheels en Oney Judge. Slavernij zou pas tijdens de Amerikaanse Burgeroorlog zeventig jaar later worden afgeschaft in het land.

De borden, die twintig jaar op deze plek hingen, werden eind januari verwijderd omdat Trump musea, archieven en nationale parken opdracht heeft gegeven teksten te verwijderen die kritisch waren over de geschiedenis van Amerika. Onder de belofte "waarheid en gezond verstand te herstellen" werden zo verwijzingen geschrapt naar slavernij, de inheemse bevolking of lhbti-onderwerpen. In Nederland verdwenen in Margraten panelen over zwarte WO II-militairen.

Wisseltruc

De stad Philadelphia, die financieel had bijgedragen aan de panelen, stapte naar de rechter. Tijdens een zitting eind vorige maand betoogde de advocaat van de regering dat erover getwist mag worden wat je precies vertelt over de geschiedenis. "Het is aan de overheid om te bepalen welke boodschap er uitgedragen wordt."

Het kwam hem op een felle uitbrander van de rechter te staan. "Dat is een gevaarlijke uitspraak. Vreselijk om te horen", zei rechter Rufe. "Mag het allemaal aangepast naar de nukken van wie het land leidt? Dat is toch niet waar we voor stemmen?"

In haar tussenvonnis oordeelde ze dat als de informatie bij het President's House niet compleet is, de geschiedenis geweld wordt aangedaan. Een alternatieve tekst, zoals bijvoorbeeld in Margraten gebeurde, deed ze af als een wisseltruc. "Iedereen die het President's House bezoekt zonder te horen over de slavernij die er was toen ons land werd gesticht, krijgt een valse versie van onze geschiedenis."

250-jarig bestaan

Burgemeester Cherelle Parker van Philadelphia, de eerste zwarte vrouw in de functie, ging zelf langs bij de werklieden die de panelen gisteren weer ophingen. "Ik ben jullie zeer dankbaar", zei ze tegen hen. "Het is ons een eer", antwoordde een van hen. Philadelphia is een van de plekken waar dit jaar groots het 250-jarige bestaan van de VS wordt gevierd.

De panelen hangen nu weer over de teksten als "slavernij was echt" en "vertel de hele geschiedenis" die inwoners van Philadelphia zelf op de lege plekken hadden gekalkt. Er was zelfs een karikatuur gemaakt waarin Washington opbiecht op deze plek mensen te hebben vastgehouden. "President Trump wil niet dat je dat doorhebt. Goed hè?"