Aggregator

President Zelensky is van plan de noodtoestand voor de energiesector in Oekraïne af te kondigen. Aanleiding zijn de intensivering van Russische aanvallen op kritieke energie-infrastructuur en de extreme vrieskou in het land.

"De gevolgen van Russische aanvallen en verslechterende weersomstandigheden zijn ernstig", schrijft Zelensky op X. "Reparatieploegen, energiebedrijven en de Oekraïense noodhulpdienst blijven de klok rond werken om de elektriciteit en verwarming te herstellen. De problemen vereisen een dringende oplossing."

Geen stroom

De omstandigheden in de Oekraïense hoofdstad Kyiv, maar ook in andere delen van het land, zijn extreem, met temperaturen ver onder het vriespunt. Terwijl het steeds kouder wordt, voert Rusland de aanvallen op de Oekraïense energie-infrastructuur verder op.

Begin deze week voerde Rusland aanvallen uit op onder meer een energiecentrale in Kyiv. Volgens de eigenaar is het sinds oktober de achtste keer dat deze centrale werd geraakt. In enkele buitenwijken van Kyiv en in de omgeving van de hoofdstad zijn de elektriciteit en de drinkwatervoorziening uitgevallen.

Volgens The Kyiv Independent zat gisteren 70 procent van de inwoners van de hoofdstad zonder stroom. Het is de grootste stroomuitval in Kyiv sinds het begin van de oorlog.

Ook zaten zeker 400 appartementencomplexen gisteren zonder verwarming en de situatie is sindsdien niet verbeterd. De burgemeester van Kyiv, Klytsjko, noemde de energiecrisis in de hoofdstad "ongeëvenaard". "Dit is de eerste keer in vier jaar van grootschalige oorlog dat we een situatie van deze omvang hebben gezien", schreef Klytsjko in een Telegram-bericht.

Christiaan Paauwe, correspondent Midden- en Oost-Europa:

"Sinds het begin van de grootschalige invasie voert Rusland luchtaanvallen uit op de energie-infrastructuur om de wil van de Oekraïeners te breken. Maar in Kyiv is de impact hiervan nog niet eerder zo groot geweest. Zware aanvallen hebben ertoe geleid dat honderden flatgebouwen zonder verwarming zitten. De stroom valt grote delen van de dag uit en op veel plekken zijn problemen met de watervoorziening. Dat gecombineerd met het winterweer en temperaturen tot -16 graden, leidt tot een nijpende situatie.

Burgemeester Klytsjko heeft inwoners opgeroepen om tijdelijk de stad te verlaten als ze dat kunnen. Al is er geen sprake van een evacuatiebevel of een uittocht. Voor veel inwoners is het een principekwestie geworden om ondanks alles niet op te geven. Bovendien doen de autoriteiten er alles aan om de infrastructuur zo snel mogelijk te repareren. Maar hoe vaak kan iets dat kapot is, weer gemaakt worden? Want op een gegeven moment raken bijvoorbeeld de reserveonderdelen op. Dat weet Moskou ook. De verwachting is dat meer zware luchtaanvallen zullen volgen en dat Oekraïne nog loodzware wintermaanden tegemoet gaat."

Rusland zet kou in als wapen en valt heviger dan ooit de Oekraïense gas- en elektriciteitsinfrastructuur aan. De gevolgen voor burgers zijn enorm. Vandaar dat Zelensky noodmaatregelen neemt om de situatie te verbeteren. Zo komt er een coördinatiecentrum om problemen in Kyiv aan te pakken, met de vicepremier en de pas benoemde minister van Energie, Shmyhal, die het werk zal overzien.

Volgens Zelensky heeft Kyiv zich aanzienlijk minder goed voorbereid dan andere grote steden, zoals Charkiv, op grootschalige Russische aanvallen op de energie-infrastructuur. "Zelfs de afgelopen dagen zie ik niet voldoende intensiteit", zei hij. "Dit moet dringend worden gecorrigeerd. Er moeten beslissingen worden genomen."

Avondklok herzien

Ook wil de Oekraïense regering in gesprek gaan met buitenlandse partners om kritieke energieapparatuur aan te schaffen die als back-up kan dienen. Ook wil Zelensky meer elektriciteit importeren en extra hulptenten in Kyiv neerzetten, die worden verwarmd met noodstroom.

Hij liet weten dat de avondklok in de hoofdstad (die tussen middernacht en 05.00 uur 's ochtends geldt) wordt herzien, zodat burgers ook gedurende de nacht toegang hebben tot de hulptenten. Daar kunnen mensen zich wat opwarmen en hun telefoon opladen.

Zelensky besloot onlangs een nieuwe stafchef en nieuwe ministers aan te stellen, onder meer voor Defensie en Energie. Vandaag sprak de defensieminister voor het eerst nadat zijn aanstelling was goedgekeurd door het parlement. Zijn belangrijkste taak is om de krijgsmacht van Oekraïne te hervormen en te moderniseren.

Volgens hem zijn er nu zo'n twee miljoen Oekraïners die de dienstplicht ontlopen. Het land kampt daardoor met kritieke tekorten in het leger.

Rusland lijdt grote verliezen aan het front. Vorig jaar riep president Poetin het hoogste aantal dienstplichtigen op sinds 2011. Daardoor moet dat aantal groeien naar 1,5 miljoen actieve militairen en krijgt het Russische leger een totale krijgsmacht van 2,39 miljoen militairen, inclusief reservisten.

Nieuwsuur sprak de burgemeester van Kyiv over de erbarmelijke omstandigheden in de stad:

Beoogde oppositiepartijen hebben nog geen idee hoe D66, CDA en VVD steun gaan zoeken voor de plannen van hun minderheidskabinet. Dat zeggen ze na twee dagen met gesprekken met de formerende partijen. Behalve de SGP, die morgen op gesprek gaat, en de PVV, die het nut van praten niet inziet, zijn alle partijen nu op gesprek geweest.

GroenLinks-PvdA-leider Klaver, die het minderheidskabinet een "risicovol experiment in turbulente tijden" noemt, had verwacht meer te horen over hoe de drie "begrotingen aan meerderheden willen helpen". Hij miste een "financiële plaat" en concludeert dat partijen "nog geen idee hebben hoe ze het gaan doen".

Die indruk hadden Volt-leider Dassen en SP-leider Dijk ook. Volgens Dassen zijn de drie nog "heel erg aan het zoeken". Dijk vreest chaos en denkt dat het allemaal heel wankel gaat worden. Maar er ligt nog geen concreet stuk, en zonder inhoud praten is lastig, erkent Dijk.

'Geluisterd naar partijen'

D66-leider en beoogd premier Jetten begrijpt dat partijen meer over de inhoud willen weten. "Ik snap dat sommige partijen het liefst nu alle conceptteksten van ons zouden zien, maar wij moeten eerst de inhoudelijke financiële onderhandelingen daarover afronden", zei hij. Daar gaan de drie nu ook weer hard mee aan de slag, zegt Jetten. Hij spreekt tegen dat er geen idee is hoe ze in een minderheidskabinet willen samenwerken. Zelf had hij "een heel andere indruk van de gesprekken" dan "wat hij in sommige liveblogs las".

De ambitie is nog steeds om met een programma met scherpe keuzes te komen. Er is volgens Jetten zeker ook geluisterd naar ideeën van andere partijen. Niet alles kon volgens hem "meteen op applaus rekenen", maar er zaten "zeker goede ideeën bij". Jetten sluit niet uit dat één, twee of drie partijen nog een keer op gesprek gevraagd worden. Maar de komende tijd gaan nu eerst de drie partijen met de plannen verder.

Jetten heeft er vertrouwen in dat een minderheidskabinet op grote thema's als stikstof en woningbouw straks "brede steun kan krijgen uit de Tweede Kamer". Het is de ambitie met een goede ministersploeg te komen die de Kamer steeds in een vroeg stadium bij plannen zal betrekken, aldus Jetten.

Miljarden voor defensie

Welke plannen er ook komen, duidelijk is al dat D66, VVD en CDA miljarden voor defensie en veiligheid willen. Om aan de NAVO-normen te voldoen is zo'n 16 tot 19 miljard per jaar nodig. Ook een Kamermeerderheid is voor hogere defensieuitgaven, maar waar het van betaald moet worden is nog de vraag. De drie formerende partijen willen onder meer de zorgkosten omlaag brengen, wat bij partijen als GroenLinks-PvdA en de PVV op weerstand stuit.

De kans is groot dat partijen in ruil voor steun van de plannen van het minderheidskabinet vaak wat zullen terugvragen, of juist iets blokkeren.

'Liberale etalagepolitiek'

Vraag is dus hoe straks die totaalpuzzel gemaakt en betaald kan worden. Een nieuwe minister van Financiën kan het nog wel eens heel druk krijgen. Wat ChristenUnie-leider Bikker betreft moet hij of zij straks soms "net even wat meer gaan meedenken in plaats van tegen denken".

Bikker zit ook niet te wachten op "liberale etalagepolitiek". De moties die ze voor de kerst zag verschijnen over onderwijsvrijheid, koopzondagen en het verruimen van embryokweek vond ze bepaald geen uitgestoken hand naar de ChristenUnie. Maar ze wacht de plannen van de drie af en zal die op de inhoud bekijken.

Ook Klaver zit er ondanks de vraagtekens bij het slagen van het experiment zo in, hoewel de grote vraag volgens hem blijft wat de drie willen en hoe. "Ik weet niet óf ze met ons willen samenwerken, maar ze móeten met ons samenwerken", zei hij, doelend op het aantal zetels van zijn partij in de Tweede, maar vooral ook de Eerste Kamer.

Partij voor de Dieren-leider Ouwehand begrijpt ook niet hoe partijen het voor zich zien. "Ze hebben een poging gedaan om het uit te leggen, maar dat is niet gelukt", zei ze na afloop van haar gesprek. Ouwehand is "niet per se tegen een minderheidskabinet". Maar ze begrijpt niet waarom "redelijke partijen zoals GroenLinks-PvdA" niet mogen meedoen aan een kabinet", om dan vervolgens "zo'n beetje de hele Tweede Kamer te vragen mee te helpen". Mensen in het land snappen dat niet, denkt ze, en of dat het vertrouwen in de politiek gaat herstellen is volgens haar ook maar de vraag.

An audio amplifier was once a fairly simple analogue device, but in recent decades a typical home entertainment amplifier will have expanded to include many digital functions. When these break …read more

Het topoverleg in Washington met de buitenlandministers van Denemarken en Groenland heeft de "fundamentele meningsverschillen" tussen het Deense koninkrijk en de Verenigde Staten niet opgelost. Dat zei de Deense minister van Buitenlandse Zaken Rasmussen in een gezamenlijke persconferentie met de Groenlandse buitenlandminister Motzfeldt.

De landen gaan nu een werkgroep vormen op hoog niveau om te kijken hoe ze tegemoet kunnen komen aan de Amerikaanse veiligheidszorgen zonder de "rode lijnen" van het Deense koninkrijk te overschrijden, zei Rasmussen.

"We zijn hier gekomen na een aantal, hoe zal ik het zeggen, opmerkelijke publieke uitlatingen over Groenland", begon Rasmussen. "We zijn er niet in geslaagd om het Amerikaanse standpunt te veranderen." Hoewel de landen niet nader tot elkaar zijn gekomen, noemde hij het gesprek "open en constructief".

Hij voegde eraan toe dat hij ook niet had verwacht dat de kwestie met deze ontmoeting opgelost zou kunnen worden. Het is duidelijk dat de Amerikaanse president bij zijn wens blijft om Groenland te veroveren, zei Rasmussen.

De buitenlandminister van Groenland sloot zich aan bij wat haar ambtgenoot zei. Ze verwees daarbij naar de lange diplomatieke betrekkingen tussen de landen en dat het land openstaat voor meer samenwerking. "Maar dat betekent niet dat we eigendom willen zijn van de VS."

Groenland kopen

De ontmoeting in Washington volgde op dreigementen van de Amerikaanse president Trump. Die wil Groenland, onderdeel van het Deense koninkrijk, in handen krijgen. "Of ze het nu willen of niet", zei hij dit weekend hierover. Ook militair ingrijpen wilde Trump niet uitsluiten.

Trump was zelf niet bij het overleg aanwezig. Hij liet kort voor de ontmoeting nog eens zijn standpunt horen. "NAVO: zeg tegen Denemarken dat ze daar nu moeten vertrekken", schreef hij op Truth Social. "Twee hondensleeën zijn niet genoeg, alleen de VS kan dit", voegde hij daaraan toe.

Tijdens de ontmoeting tussen de delegaties plaatste het X-account van het Witte Huis een afbeelding van twee hondensleeën op een kruispunt. De ene weg leidt naar de VS, de andere naar China en Rusland.

Daaraan refereerde Rasmussen ook tijdens zijn persconferentie. Denemarken heeft de defensie al opgevoerd zei hij. "Niet met hondensleeën, maar met schepen, gevechtsvliegtuigen en drones."

Denemarken en Groenland maakten vandaag bekend per direct de militaire aanwezigheid op en rondom Groenland te verhogen. Ook Zweden, Noorwegen en Duitsland sturen militairen naar het gebied. Noorwegen stuurt twee militairen om de samenwerking met bondgenoten af te stemmen. Duitsland stuurt meer dan tien militairen.

'Geen Chinese oorlogsschepen'

Rasmussen weersprak ook de aanwezigheid van China in Groenland. Het is niet waar dat we omringd worden door Chinese oorlogsschepen, zei hij. "We hebben al zo'n decennium geen Chinees oorlogsschip gehad".

Het is wel zo dat de veiligheidssituatie veranderd is, erkende Rasmussen. "Natuurlijk delen we tot op zekere hoogte zijn zorgen", zei hij over de beweringen van Trump. Ook Motzfeldt benadrukte dat het in het belang van de VS en Groenland was om samen te werken als bondgenoten.

Trump herhaalde vanavond in gesprek met journalisten dat de VS Groenland "nodig heeft" en dat Denemarken niet heeft wat nodig is om Groenland te verdedigen tegen Rusland en China. De VS kan dat wel, zei Trump. "Jullie hebben dat vorige week kunnen zien met Venezuela."

This week Jonathan and Randal chat with Jose Valim about Elixir! What led Jose to create this unique programming language? What do we mean that it’s a functional language with …read more

De Verenigde Staten trekken een deel van het personeel terug van de Amerikaanse luchtmachtbasis Al Udeid in Qatar. Het is een voorzorgsmaatregel naar aanleiding van de opgelopen spanningen in de regio. Dat zeggen een Amerikaanse functionaris en drie diplomaten tegen persbureau Reuters.

Directe aanleiding zijn de waarschuwingen van een hoge Iraanse functionaris aan landen in de regio om Amerikaanse bases in het buitenland aan te vallen als de VS zich bemoeit met de golf van protesten in Iran.

Ook het VK trekt personeel terug

Al Udeid is de grootste basis van de VS in het Midden-Oosten en huisvest zo'n 10.000 manschappen. De basis ligt vlak bij de Qatarese hoofdstad Doha, aan de Perzische Golf. De regering van Qatar bevestigt dat deze stappen worden gezet. Ook het Verenigd Koninkrijk heeft laten weten personeel terug te trekken van een luchtmachtbasis in Qatar.

Volgens de drie diplomaten werd een deel van het Amerikaanse personeel opgedragen vóór vanavond de basis te verlaten. Hoeveel er al zijn vertrokken, is niet duidelijk. Er zijn nog geen tekenen dat grote aantallen militairen worden verplaatst naar een voetbalstadion of een winkelcentrum, zoals uren vóór een Iraanse raketaanval vorig jaar op de Amerikaanse basis wel gebeurde.

De VS heeft nog andere bases in het Midden-Oosten, zoals het hoofdkwartier van de Amerikaanse marine in Bahrein. Het is nog niet duidelijk of daar ook personeel wordt weggehaald.

Ruim 2500 doden

In Iran is de grootste opstand in jaren gaande. Wat begon als onrust over economische problemen heeft geleid tot een landelijke protestgolf tegen het regime van ayatollah Khamenei vanwege onder meer het gebrek aan politieke vrijheid. Teheran probeert de binnenlandse onrust de kop in te drukken en treedt met harde hand op.

De Iraanse autoriteiten hebben het internet platgelegd en dat maakt het lastiger om een volledig beeld te krijgen van de situatie. Schattingen over het dodental door verschillende groepen en organisaties lopen uiteen.

Het geverifieerde dodental bij de protesten stond vanochtend op ruim 2500. Volgens de Noorse mensenrechtenorganisatie Iran Human Rights ligt het aantal mogelijk nog hoger: zij schrijven op basis van data van de Iraanse overheid dat bij de protesten al bijna 3500 mensen zijn omgekomen en minstens 10.000 mensen zijn gearresteerd.

NOS op 3 maakte deze video over de grootschalige protesten in Iran:

De Iraanse autoriteiten proberen de Amerikaanse president Trump ervan te weerhouden zich te bemoeien met de onrust, terwijl hij zinspeelt op een mogelijke aanval op het land. Op Truth Social riep hij gisteren Iraanse "patriotten" op om door te protesteren en zei dat "hulp onderweg" is. Wat die hulp precies inhoudt, is niet duidelijk.

Volgens Trump behoort militair ingrijpen tot de mogelijkheden, zonder dat hij daar verdere details over geeft. Hij heeft zijn landgenoten opgeroepen om Iran zo snel mogelijk te verlaten.

Ook twee Europese functionarissen zeiden tegen Reuters dat een militaire interventie van de VS "waarschijnlijk lijkt". Een functionaris zei dat dit binnen de komende 24 uur zou kunnen gebeuren. Een Israëlische functionaris zei ook dat het erop leek dat Trump het besluit had genomen om in te grijpen, hoewel de timing nog niet duidelijk is.

Executies

Trump heeft het Iraanse regime ook gewaarschuwd geen opgepakte demonstranten te executeren. Dat zou ertoe kunnen leiden dat de VS in actie komt. Mensenrechtenorganisaties als Amnesty International waarschuwden dat Iran mogelijk demonstranten zal executeren.

Vandaag bijvoorbeeld zou Erfan Solfani, een 26-jarige demonstrant, terechtstaan. Hij werd vorige week aangehouden en zou de eerste betoger in de afgelopen weken zijn die ter dood zou worden veroordeeld. De angst is groot dat dit ook zal gebeuren.

Volgens de autoriteiten zal het waarschijnlijk niet bij deze executie blijven. Het hoofd van de Iraanse justitie liet gisteren in een video doorschemeren dat de arrestanten snel berecht en geëxecuteerd zullen worden, mogelijk als afschrikmiddel. In een interview met CBS zei Trump gisteravond dat "zeer krachtige maatregelen" volgen als dit gebeurt.

Solidariteitsmars

Iran heeft als reactie op de dreigende taal vanuit het Witte Huis landen in de regio, zoals Saudi-Arabië, de Verenigde Arabische Emiraten en Turkije gewaarschuwd dat Amerikaanse militaire bases daar worden aangevallen als het komt tot een Amerikaanse aanval op Iran. Ook heeft Iran die landen gevraagd te voorkomen dat de VS aanvalt.

Over de hele wereld zijn demonstranten deze week de straat opgegaan om zich uit te spreken tegen het islamitische regime in Iran. Op de Dam in Amsterdam kwamen vanavond enkele honderden mensen bijeen voor een solidariteitsmars naar het Amerikaanse consulaat op het Museumplein.

Inwoners van delen van Amersfoort en omgeving moeten hun drinkwater waarschijnlijk nog tot volgende week blijven koken voor gebruik. Waterbedrijf Vitens kan op dit moment niet garanderen dat het water in het hele gebied schoon is en zoekt nog naar de oorzaak van de vervuiling.

Bij een controle van het drinkwater op 5 januari werd de enterokokkenbacterie aangetroffen. De bron was niet meteen duidelijk. Eergisteren werd de bacterie aangetroffen in een van de voorraadkelders. Water uit die kelder wordt inmiddels niet meer gebruikt. Maar ook daarna bleken nog niet alle testresultaten goed te zijn.

Vitens wil het kookadvies pas opheffen als het hele gebied schoon is, omdat het bedrijf geen enkel risico wil nemen. Het bedrijf heeft experts ingeschakeld om te helpen bij de oplossing van het probleem.

Tien dagen koken

Het advies om het drinkwater voor gebruik drie minuten te koken geldt inmiddels tien dagen. Het gaat om water om te drinken, voor het zetten van koffie of thee, voor het bereiden van eten en voor het tandenpoetsen.

Het Meanderziekenhuis in Amersfoort krijgt tijdelijk water van een andere productielocatie van Vitens, zodat het kookadvies daar is vervallen. Dat geldt ook voor de wijk Isselt. Voor de rest van het gebied is dat niet mogelijk.

Het getroffen gebied bestaat uit delen van Amersfoort en een aantal aangrenzende gemeenten.

Vitens komt volgende week dinsdag weer met een update, tenzij het probleem eerder is verholpen.

Stationskat Brammetje heeft bijna drie jaar na zijn dood een permanent eerbetoon gekregen op de plek waar hij jarenlang rondhing. Op station Purmerend Weidevenne staat een bronzen beeld van de kat, dat via een crowdfundingsactie bij elkaar is gespaard.

De rode kater had gewoon een huis, maar was het liefst op het station. Volgens baasje Joshua van 't Veer was Brammetje "een echte socializer". Voor veel reizigers en inwoners van Purmerend was het aaien van Brammetje daarom vaste prik geworden.

Brammetje was jarenlang op het perron en rond het station te vinden:

In april 2023 overleed de kater na een aanrijding met een auto. Al snel werd via crowdfunding ruim 8000 euro voor een beeld verzameld, maar het eerbetoon liet enkele jaren op zich wachten. Het oorspronkelijke doel was een standbeeld op het perron waar Brammetje vaak zat. "ProRail staat een beeld op het perron niet toe", legt wethouder Natalie Saaf uit. "Dus dat was een hiccup waardoor het langer duurde dan je zou verwachten."

Steun en verbintenis

Vanmiddag is het beeld tegenover het station door de wethouder onthuld. Van 't Veer is er heel blij mee. "Hij heeft ontzettend veel betekend voor mensen in de buurt. Het is heel mooi dat hij op deze manier vereeuwigd is en toch nog een hoop steun en verbintenis kan brengen voor betrokkenen."

Inwoner Nuray was een van de mensen die gek waren op Brammetje. Ze wilde daarom graag bij de onthulling zijn. "Ik heb er een kaarsje met I love you to the moon and back naast gezet. En dat is zo."

Een groot deel van de Tweede Kamer maakt zich zorgen over de gezondheidsrisico's voor omwonenden van geitenhouderijen en vindt dat het kabinet snel actie moet ondernemen. Veel Kamerleden wezen in een debat vandaag op onderzoek waaruit blijkt dat omwonenden volgens onderzoek meer kans op longontsteking hebben. Ook haalden ze cijfers aan van het CBS, waaruit blijkt dat sinds 2000 het aantal geiten vervijfvoudigd is. Inmiddels zijn er bijna 600.000 geiten in Nederland.

Het kabinet werkt aan een afstandsnorm voor nieuwbouwlocaties, maar heeft nog niet besloten wat de afstand wordt. Voor bestaande situaties wordt onder meer onderzoek gedaan naar stalmaatregelen.

Voorrang voor woningbouw

Volgens het Kamerlid Kostic van de Partij voor de Dieren worden omwonenden al jaren in de steek gelaten. Ook de SP en GroenLinks-PvdA stelden zich in het debat stevig op. Zij willen nu al een afstandsnorm van 1 kilometer voor alles dat gebouwd gaat worden, zoals de Gezondheidsraad adviseert. Binnen die afstand is het risico voor omwonenden groter. Maar als woningbouwplannen daardoor in gevaar komen, moet volgens de partijen gekeken worden of boerderijen met geiten kunnen wijken.

Nieuw kabinet

Hoewel D66 net als de linkse partijen vindt dat het advies van de Gezondheidsraad opgevolgd moet worden, wilde de partij samen met de twee andere formerende partijen eerst meer weten over de overwegingen van het kabinet. VVD en CDA benadrukten het kabinet de ruimte te willen geven om zorgvuldig te werken: "Het kabinet is aan zet voor de kamer er een schepje bovenop doet", aldus het Kamerlid Den Hollander van de VVD. Hiermee lijken ze de beslissing aan een nieuw kabinet te laten.

SGP en BBB vragen zich af of op basis van het onderzoek nu al rigoureus beleid kan worden gemaakt. Ze wijzen erop dat een precieze oorzaak voor het verband tussen geiten en longontstekingen nog niet gevonden is. En vrezen voor de gevolgen voor de sector. Ook JA21 is sceptisch over het nemen van maatregelen op basis van het onderzoek. De partij verwacht veel van maatregelen vanuit de sector zelf.

Proportioneel en zorgvuldig

De ministers van VWS en Landbouw zeggen de gezondheidseffecten serieus te nemen en hebben om aanvullend onderzoek gevraagd. Een vraag van het Kamerlid Bromet van GroenLinks-Pvda of dat niet gewoon een manier was om een ruzie hierover tussen het Ministerie van Landbouw en het Ministerie van VWS te parkeren, beantwoordde minister Bruijn van VWS ontkennend. Volgens Bruijn is dat onderzoek nodig om een zorgvuldige en proportionele afweging te maken. Ook nú een norm van 500 meter instellen, het minimum waarnaar gekeken wordt, wil hij niet: "we willen in één keer een duidelijk besluit nemen".

De eerste resultaten van onderzoeken worden binnen enkele weken verwacht. Na een eventueel kabinetsbesluit, duurt het dan nog zeker anderhalf jaar voordat de regels ingaan, zegt Bruijn. Tot die tijd heeft het kabinet gemeentes en provincies opgeroepen om geen uitbreidingen of nieuwe vestigingen van geitenhouderijen toe te staan.

For those born with certain types of congenital deafness, the cochlear implant has been a positive and enabling technology. It uses electronics to step in as a replacement for the …read more

Over 62 dagen, op woensdag 18 maart, zijn er weer verkiezingen. Dan mogen bijna veertien miljoen kiesgerechtigden stemmen voor de gemeenteraad.

Tussen deze en de laatste verkiezingen in oktober zit weinig tijd. Toch heeft het ministerie van Binnenlandse Zaken een evaluatie gemaakt, ook over het experiment met het kleinere stembiljet. De Tweede Kamer besprak die vandaag met demissionair minister Rijkaart (BBB).

De overheid wil bij de gemeenteraadsverkiezingen in nog meer gemeenten experimenteren met het nieuwe, kleinere stembiljet. De kiezers in Alphen aan den Rijn, Boekel, Gouda, Leiden, Meierijstad, Midden-Delfland, Nijmegen, Noordoostpolder, 's-Hertogenbosch, Soest en Tynaarlo doen dan mee.

Het experiment in vijf gemeenten bij de afgelopen Tweede Kamerverkiezingen is goed verlopen, zegt de minister. 0,47 procent van de stemmen was ongeldig. Landelijk zou dat neerkomen op ongeveer 50.000 ongeldige stemmen.

Minder fouten bij 'oude' stembiljet

De Tweede Kamer vindt het foutenpercentage nog steeds aan de hoge kant. Zeker omdat tijdens de experimenteerfase stemmen geldig worden geacht terwijl ze eigenlijk ongeldig zijn. Ter vergelijking: in de gemeenten waar met het 'oude' stembiljet werd gestemd was het aantal ongeldige stemmen nog lager: 0,26 procent.

Als een kiezer op het nieuwe biljet wel de witte stip bij een partijnummer rood maakt, maar vergeet de witte stip bij een kandidaatnummer rood te maken, dan telt de stem toch. De stem gaat dan naar de lijsttrekker van die partij. Dat is vastgelegd in het Tijdelijk experimentenbesluit nieuwe stembiljetten.

BBB-Kamerlid Vermeer vindt dat vreemd, omdat de kieswet in Nederland juist uitgaat van individuen die een Kamerzetel krijgen en niet een partij. Maar zo is het nu eenmaal afgesproken in de experimenteerfase, zegt de minister.

Met het nieuwe stembiljet maak je eerst het rondje rood voor de partij:

En vervolgens het rondje voor het nummer van de kandidaat van die partij:

Vermeer wil weten welke kiezers de fouten maken en waar dat aan ligt. Ook Kamerlid Van Baarle van Denk wil weten of het nieuwe biljet wel wetenschappelijk is getest op begrijpelijkheid voor alle opleidings- en vaardigheidsniveaus. Ook hij vindt het foutenpercentage nog erg hoog.

De minister zegt dat het door het stemgeheim onmogelijk is om er achter te komen wat de kenmerken van de kiezers zijn die de fout maakten. Wel is uit tests gebleken dat mensen met een beperking erg tevreden zijn met het nieuwe biljet. Ook zijn de kosten voor het maken van de stemmallen, een hulpmiddel voor blinde en slechtziende kiezers, veel lager met het nieuwe biljet.

Werkdruk stembureaus

Dat vindt Van Baarle geen argument. "Democratische verkiezingen mogen wat kosten", vindt hij. De minister zegt dat er meerdere voordelen aan het nieuwe stembiljet zitten, zoals ook de werkdruk op de stembureaus. Hij stuurt nog een uitgebreidere evaluatie en de voorgaande onderzoeken over het kleinere stembiljet naar de Kamer.

Over het definitief invoeren van het kleinere stembiljet wordt in ieder geval pas na de gemeenteraadsverkiezingen een besluit genomen. Hoe de experimenten daar verlopen, speelt een belangrijke rol bij dat besluit.

Frankrijk heeft een groep extreemrechtse Britse activisten de toegang tot het land ontzegd. Ze hadden geprobeerd om migrantenboten met geweld tegen te houden en te vernietigen. Volgens de minister van Binnenlandse Zaken Nunez waren hun acties bedoeld om aan te zetten tot geweld en de openbare orde te verstoren.

De activisten zijn lid van de groep Raise the Colours, die betrokken was bij een campagne om migrantenboten die naar het Verenigd Koninkrijk probeerden te komen op te sporen en te verwoesten. Ook verspreidden ze volgens het ministerie propagandamateriaal langs de Franse noordkust waarin ze Britten opriepen de migratie te stoppen.

Na een melding van geweld tegen migranten in de nacht van 9 op 10 september in Grand Fort Philippe, niet ver van Duinkerke, werd een onderzoek ingesteld. Vier mannen vielen migranten aan en zeiden dat ze niet welkom waren in Engeland. Ook werden de migranten bestolen.

Individuen

Volgens minister Nunez is er in de Franse samenleving geen plaats voor haatcampagnes en gewelddadige acties. "Onze rechtsstaat is niet onderhandelbaar", schrijft hij op X.

Het ministerie weet sinds december van de acties van de groep en heeft toen maatregelen genomen om te voorkomen dat het tot verdere ordeverstoringen zou komen. Hoeveel boten de activisten hebben verwoest en hoe de propaganda werd verspreid, zegt het ministerie niet.

Raise the Colours zegt geen officieel bericht te hebben ontvangen van de Franse autoriteiten. De groep zegt niet achter het gebruik van geweld en overtreding van de wet te staan. Het gaat hier om individuen, stellen ze.

Farage

De groep ontstond als burgerinitiatief in Birmingham, waar een kleine groep honderden nationale vlaggen aan lantaarnpalen hing. Dat initiatief verspreidde zich over het Verenigd Koninkrijk. De Britse en Engelse vlag werden opgehangen als uitingen van het nationale gevoel. Ze werden ook opgehangen bij hotels waar asielzoekers verbleven, tijdens een golf van protest afgelopen zomer. Dat leidde tot onrust onder groepen migranten. Het werd gezien als uiting van antimigratiesentiment.

Vorig jaar slaagde een recordaantal van bijna 41.500 migranten erin Het Kanaal in kleine boten over te steken van Frankrijk naar het Verenigd Koninkrijk. In de zomer tekenden de twee landen een akkoord om een einde te maken aan de migratiestroom. Migranten die illegaal Het Kanaal oversteken, kunnen worden teruggestuurd naar Frankrijk.

Het is een belangrijk onderwerp geworden onder Britse kiezers en het heeft de radicaal-rechtse politicus Nigel Farage van de anti-immigratiepartij Reform UK een flinke stijging in de opiniepeilingen opgeleverd.

VS-gezant Witkoff heeft de tweede fase van het Gaza-plan aangekondigd. Witkoff spreekt over de "overgang van een staakt-het-vuren naar demilitarisering, technocratisch bestuur en wederopbouw".

Het gaat om de tweede fase van het vorig jaar voorgestelde Amerikaanse twintigpuntenplan. De eerste fase ging in met een staakt-het-vuren in oktober vorig jaar.

Egypte meldt dat er overeenstemming is over wie het bestuur moet krijgen over de Gazastrook. Het bestuur moet in handen komen van een vijftienkoppig Palestijns technocratisch comité, dat tijdelijk Gaza moet besturen. Die mensen zijn niet gebonden aan een politieke partij.

Aan het hoofd van het bestuur staat volgens persbureau Reuters Ali Shaath. Hij is een voormalig plaatsvervangend minister bij de Palestijnse Autoriteit. In het bestuur komen verder onder meer de voorzitter van de Kamer van Koophandel in Gaza en een oud-medewerker van een Palestijns telecombedrijf.

Toezicht van Trump

Volgens de Israëlische krant Haaretz hebben ze jarenlange ervaring in economische, sociale en publieke instellingen in de Gazastrook. Ze hebben daardoor goed zicht op de gevolgen van de oorlog en de humanitaire crisis in Gaza.

Een zogeheten vredesraad onder leiding van de Amerikaanse president Trump moet toezicht houden op de overgangsregering.

Wachten op lichaam laatste gijzelaar

In de tweede fase zou Hamas zich moeten ontwapenen. Volgens het persbureau DPA is verder afgesproken dat leden van Hamas die de wapens neerleggen en zeggen vreedzaam met Israël samen te willen leven, amnestie moeten krijgen.

Al in december werd door de Israëlische premier Netanyahu gezegd dat de tweede fase "zeer binnenkort" zou beginnen. Hij zei toen dat het wachten was op het overhandigen van de laatste dode gijzelaar die in handen is van Hamas.

Dat is nog altijd niet gebeurd. Witkoff roept Hamas op dit alsnog onmiddellijk te doen. "Als Hamas hieraan geen gehoor geeft, zal dit ernstige gevolgen hebben." Hamas claimt dat ze het laatste lichaam niet kunnen vinden.

Correspondent Nasrah Habiballah:

"Het is nog onduidelijk wat deze aankondiging van de volgende fase door Witkoff concreet gaat betekenen voor de mensen in Gaza. Er zou nu dus een nieuw bestuur zijn gevormd, maar wat dan nu de concrete stappen zijn als het gaat over wederopbouw, ontwapening van Hamas of terugtrekking van het Israëlische leger is nog onduidelijk.

Palestijnen die in Gaza wonen hebben in ieder geval weinig vertrouwen in het plan van Trump. Want sinds het bestand is de humanitaire situatie in Gaza maar nauwelijks verbeterd. Bovendien zijn er nog dagelijks aanvallen door Israël.

Ook in Israël is niet iedereen blij met het ingaan van de tweede fase. Het lichaam van de laatste gijzelaar is nog steeds niet overgedragen aan Israël. Familieleden van de gijzelaars hebben er bij premier Netanyahu op aangedrongen niet over te gaan op de volgende fase tot ook het laatste lichaam is vrijgegeven. Netanyahu bracht die boodschap ook over aan Trump toen hij onlangs op bezoek ging in de VS. Om druk uit te oefenen op Trump, nam hij de ouders van de laatste gijzelaars zelfs mee bij zijn bezoek."

Een man van 85 uit Ridderkerk is vanmiddag om het leven gekomen bij een schuurbrand bij zijn woning. Dat meldt de politie.

De brand brak rond 15.00 uur uit aan de Begoniastraat. De bewoner was op dat moment in de schuur. Over de oorzaak van de brand is nog niets bekendgemaakt.

De regionale omroep Rijnmond schrijft dat buren in paniek waren, omdat de brandweer niet naar binnen kon. Het vuur is inmiddels geblust. Hulp mocht voor de bewoner niet meer baten.

De politie heeft in een container in Barneveld 319 kilo cocaïne gevonden. De lading was verstopt in diepgevroren vis afkomstig uit Suriname.

Twee dagen geleden werd de politie getipt dat er "verdovende middelen" in een lading vis verstopt zaten. Die troffen rechercheurs aan bij een niet nader genoemd bedrijf in Barneveld.

Aanvankelijk zag de politie niets afwijkends, maar toen de vissen vervolgens een voor een werden gescand, bleken ze een "vreemde substantie" te bevatten. Bij het openzagen van de bevroren vissen werd duidelijk dat de dieren pakketjes cocaïne bevatten.

Cocaïne vernietigd

De drugs zijn vernietigd door de douane. De politie doet verder onderzoek. Het bedrijf uit Barneveld heeft volgens de politie niets te maken met de lading coke.

Denemarken en Groenland breiden per direct hun militaire aanwezigheid in en rond Groenland uit. Het gaat onder meer om vliegtuigen, schepen en militairen. Dat maakten de landen kort voor hun afspraak in Washington bekend.

De Zweedse premier Kristersson zegt dat er vandaag meerdere Zweedse militairen arriveren in Groenland. De militairen maken deel uit van een groep bondgenoten die op verzoek van Denemarken militairen stuurt naar Groenland. Hij specificeert niet om hoeveel militairen of om welke landen het gaat.

Noorse media melden dat Noorwegen twee militaire planners stuurt om de samenwerking tussen de bondgenoten te bespreken.

Correspondent Rolien Créton bezocht begin vorig jaar Groenland en sprak daar toen met Groenlanders over de interesse in hun land:

De Amerikaanse vicepresident Vance en buitenlandminister Rubio hebben vandaag in Washington gesproken met de buitenlandministers van Denemarken en Groenland, Rasmussen en Motzfeldt. De afspraak volgde op dreigementen van de Amerikaanse president Trump. Die wil Groenland, onderdeel van het Deense koninkrijk, in handen krijgen. "Of ze het nu willen of niet", zei hij er dit weekend over.

Het Europees Parlement zei vandaag in een verklaring de uitlatingen van de Trump-regering "ondubbelzinnig te veroordelen".

De EU bestempelt de uitspraken als een "flagrante schending" van het internationaal recht, het VN-handvest en de soevereiniteit en territoriale integriteit van een NAVO-bondgenoot. "Dergelijke verklaringen zijn onaanvaardbaar en horen niet thuis in de betrekkingen tussen democratische partners."

De Deense minister van Buitenlandse Zaken Rasmussen liet weten onderweg te zijn naar het Witte Huis:

Trump is zelf niet bij de ontmoeting, maar liet voorafgaand aan de meeting nog eens zijn standpunt weten. "NAVO: zeg tegen Denemarken dat ze daar nu moeten vertrekken", schreef hij op Truth Social. "Twee hondensleeën zijn niet genoeg, alleen de VS kan dit", voegde hij daaraan toe.

Een aantal uur eerder herhaalde hij zijn eerdere stelling dat de VS Groenland nodig heeft voor de nationale veiligheid. "Het is cruciaal voor de Golden Dome die we bouwen", aldus Trump, refererend aan plannen voor een Amerikaans raketafweersysteem. De NAVO moet er volgens hem voor zorgen dat het land in handen komt van de VS.

NAVO-secretaris-generaal Rutte zei begin deze week dat de NAVO-lidstaten samen moeten zorgen dat Groenland beschermd wordt tegen landen als Rusland en China. Rutte zei dat alle lidstaten, dus ook de VS, het eens zijn over het belang van Groenland. De NAVO zou daarom werken aan "nieuwe stappen" om de veiligheid van het land te versterken.

Inval Venezuela

Dat Trump Groenland wil hebben is niet nieuw. Al in zijn eerste termijn als president had hij het al over het "kopen" van Groenland. Maar nadat de VS Venezuela was binnengevallen en president Maduro had ontvoerd, namen de zorgen hierover toe.

Groenlanders houden hun hart vast:

Groenland wil graag onafhankelijk worden van Denemarken, maar dat is even lager op de prioriteitenlijst beland. "Het is niet het moment om te gokken met ons recht op zelfbeschikking, nu een ander land het heeft over ons overnemen", zei de Groenlandse premier Nielsen in een interview met het tijdschrift Sermitsiaq.

Dat betekent volgens Nielsen niet dat ze deze wens opgeven. "Nu zijn we onderdeel van het koninkrijk en staan we achter het koninkrijk. Dat is cruciaal in deze ernstige situatie."

De EU verwees in de verklaring van vandaag naar het verdrag dat de VS in 1916 sloot met Denemarken, waarin de VS erkende dat Denemarken de volledige soevereiniteit had over Groenland.

The ESP32-P4 is the new hotness on the microcontroller market. With RISC-V architecture and two cores running 400 MHz, to ears of a certain vintage it sounds more like the …read more

In de VS heeft de FBI huiszoeking gedaan in de woning van een journalist van The Washington Post. De huiszoeking vond plaats binnen een onderzoek naar een overheidsmedewerker die ervan wordt beschuldigd geheime overheidsdocumenten te hebben meegenomen. De journalist zelf zou niet de hoofdverdachte zijn.

In het huiszoekingsbevel dat de krant heeft ingezien staat dat het gaat om systeembeheerder Aurelio Perez-Lugones uit Maryland. Hij had een machtiging om topgeheime documenten in te mogen zien en zou onder meer vertrouwelijke rapporten van de inlichtingendienst mee naar huis hebben genomen. Deze rapporten werden volgens The Washington Post gevonden in zijn broodtrommel en in zijn kelder.

Wat de link is tussen deze overheidsmedewerker en de journalist Hannah Natanson, is niet bekendgemaakt.

'Zeer ongebruikelijk en agressief'

In het huis van Natanson in de staat Virginia werden volgens The Washington Post een telefoon, twee laptops en een smartwatch in beslag genomen.

The Washington Post noemt het "zeer ongebruikelijk en agressief dat de politie een huiszoeking uitvoert bij een journalist". De krant zegt de situatie nauwlettend te volgen.

Fluisteraar van de federale overheid

Natanson berichtte vorig jaar over de transformatie van de federale overheid onder de regering-Trump. Die liet duizenden overheidsmedewerkers ontslaan tijdens een conflict met de Democraten over de nieuwe begroting van de overheidsuitgaven. The Washington Post noemt het "de meest spraakmakende en gevoelige berichtgeving van The Washington Post gedurende het eerste jaar van de regering-Trump".

Natanson omschreef zichzelf vorige maand in een persoonlijk verslag over die periode als de "fluisteraar van de federale overheid". Ze schreef over de honderden telefoontjes en berichten, dag en nacht, die ze kreeg van "federale ambtenaren die me wilden vertellen hoe president Trump hun werkplekbeleid herschreef, hun collega's ontsloeg of de missie van hun agentschap veranderde". Ze ging er bijna aan onderdoor, schreef ze.

(Telecompaper) A strong showing from market leaders Apple and Samsung fuelled by demand for premium handsets saw global Q4 smartphone shipments rise 2.3 percent...

Het bedrag (60 miljoen euro) is uitzonderlijk, maar het gebaar zelf niet. De miljoenenschenking die het Rijksmuseum ontvangt past in een trend. En die is essentieel voor Nederlandse musea om voort te bestaan, zegt directeur Taco Dibbits van het Rijksmuseum.

Want de Nederlandse musea staan al geruime tijd onder druk. De kosten lopen op door bijvoorbeeld inflatie terwijl tegelijkertijd de subsidies steeds meer slinken. "Om overeind te blijven zijn musea de afgelopen jaren heel actief geworden in fondsenwerving, want het is van levensbelang dat er schenkers zijn die ons een warm hart toedragen", aldus Dibbits.

Volgens de Museumvereniging zijn subsidies en kaartverkoop voldoende voor de basis, maar is extra geld van particulieren nodig voor innovaties en nieuwe ontwikkelingen in musea. Directeur Vera Carasso ziet dat het aantal particuliere schenkingen toeneemt. "Mensen schenken terwijl ze nog leven, maar ook steeds vaker in nalatenschap, omdat de vergrijzing toeneemt."

Toch zijn schenkingen van alle tijden, zegt Rijksmuseum-directeur Dibbits. "In Nederland zijn, door de hele geschiedenis heen, veel schenkingen gedaan aan musea zodat zij hun collectie konden uitbreiden. Zonder schenkers zou het Rijksmuseum er niet zo uitzien zoals het er vandaag uitziet."

De grootste giften aan Nederlandse musea

Voor kleinere musea zoals het Stedelijk Museum in Schiedam (78.000 bezoekers per jaar), is zo'n enorm bedrag natuurlijk iets om van te dromen. Directeur Anne de Haij kan enige jaloezie niet onderdrukken, maar is er tegelijkertijd ook blij mee. "Ik word gelukkig van elke gift aan kunst en cultuur. Wij kunnen het natuurlijk ook goed gebruiken, maar ik hoop vooral dat dit andere mensen kan inspireren ook te schenken aan kleinere instellingen."

Musea als het Rijksmuseum hebben speciale mensen in dienst die relaties onderhouden met donateurs. Voor kleinere musea is dat lastig omdat daar geen geld voor is. De Haij: "Het is wel een beetje het The Winner Takes It All-principe. Het Rijksmuseum is een fantastisch museum dat het heel erg goed doet. Het heeft een mooie collectie die veel publiek en sponsoren trekt. Met dat geld kunnen ze dan weer meer medewerkers aannemen voor fondsenwerving en donaties. Dat voordeel hebben kleinere musea minder."

Het museum in Schiedam heeft verschillende donateurs die het museum jaarlijks steunen. Eenmalige giften zoals het Rijksmuseum krijgt, komen minder vaak voor. Wel krijgt het museum vaak kunstwerken aangeboden. In 2021 schonk de Stichting Beheer SNS Reaal zelfs de hele bedrijfscollectie van bijna 600 kunstwerken van Nederlandse kunstenaars. "Daarnaast kregen we een bedrag om die collectie te onderhouden, dat ging om een paar ton", aldus De Haij.

Onafhankelijkheid

Kan de onafhankelijkheid van musea door schenkingen, zeker die van vele miljoenen, in gevaar komen? Rijksmuseum-directeur Dibbits vindt van niet. "Voor ons is het uitgangspunt dat de schenker niet bepaalt. Natuurlijk praat je samen over de invulling, maar wij bepalen uiteindelijk hoe het geld besteed wordt. Het is van essentieel belang dat musea onafhankelijk blijven."

De Haij is het daar mee eens. "We zijn een publieke instelling en daar moet je geen inmenging in krijgen. Ik heb tot nu toe niet meegemaakt dat een schenker of donateur vertelde wat er met het geld moet gebeuren."

De Museumvereniging is wel enigszins bezorgd. Directeur Carasso: "In Nederland zijn de subsidies voor musea relatief klein vergeleken met landen om ons heen. Dus we zijn wel degelijk afhankelijk van zulke geldstromen, dat is zorgelijk. Tegelijkertijd is het ook een manier om particulieren te betrekken en een mooie bijdrage voor de sector te krijgen."