Aggregator

Meer dan 3000 Palestijnen in Hebron, de grootste stad op de bezette Westelijke Jordaanoever, zijn volgens het stadsbestuur uit hun huis verdreven. Dat is een reactie van Israël op een schietpartij bij een checkpoint nabij Hebron waarbij twee Israëlische militairen werden gedood.

Twee vermoedelijk Palestijnse mannen openden vrijdag het vuur op militairen bij het checkpoint. De schutters werden niet gearresteerd, maar door Israëlische militairen doodgeschoten. In de auto van de schutters werden volgens het Israëlische leger wapens gevonden.

De gedode aanvallers waren van plan om een aanslag te plegen op Israëlische burgers, vermoedt het Israëlische leger. Bewijs hiervoor ontbreekt.

Premier Netanyahu zei vervolgens dat het leger de wijk in Hebron waar de schutters vandaan kwamen, zou "vernietigen". Woningen met een mogelijke band met de schutters worden gesloopt, het leger valt huizen binnen en mensen moeten hun huis verlaten.

Ook zijn bijna alle toegangswegen van Hebron afgezet.

Minister Katz van Defensie heeft gezegd dat Palestijnen pas mogen terugkeren naar huis zodra "we alle problemen met Hamas in Hebron hebben opgelost".

'Palestijnse volk wordt collectief bestraft'

De acties van Israël zijn krachtig veroordeeld door de Palestijnse autoriteiten. Vicepresident Hussein Al-Sheikh van de Palestijnse Autoriteit (PA) riep op tot een internationale veroordeling van het "beleid van collectieve bestraffing tegen het Palestijnse volk".

"Er moet een einde komen aan deze schendingen, de verantwoordelijken moeten ter verantwoording worden geroepen en zij mogen niet ongestraft blijven", aldus Al-Sheikh.

De Palestijnen die gedwongen hun woning hebben moeten verlaten zijn voornamelijk vrouwen, kinderen en ouderen, zegt premier Mohammad Mustafa van de PA.

Journalisten van de Belgische omroep RTBF reisden naar Hebron en spraken met inwoners:

De situatie in Hebron doet denken aan vluchtelingenkampen in Jenin, in het noorden van de bezette Westelijke Jordaanoever. Daar werden Palestijnen uit het kamp verdreven en werd het kamp grotendeels vernietigd. De inwoners mogen na ruim anderhalf jaar nog altijd niet terug. Na het vuurgevecht in Hebron dreigde premier Netanyahu met dit scenario,

Bij de "offensieve antiterrorismeoperatie" in Hebron, zoals het Israëlische leger de operatie noemt, zijn tot nu toe volgens de Israëlische krant Times of Israel twee wapens en een doodlopende ondergrondse tunnel naast het huis van een van de schutters gevonden.

Legeracties gaan door

Ondanks deze beperkte opbrengst willen premier Netanyahu en defensieminister Katz doorgaan met de legeracties, meldt de Israëlische krant Haaretz.

De bevelhebber van het Israëlische leger, Eyal Zamir, zou gezegd hebben dat Palestijnen terug kunnen keren, maar Netanyahu en Katz hebben daar een stokje voor gestoken.

De gebeurtenissen in Hebron spelen zich af aan de vooravond van de Israëlische verkiezingen waarbij veiligheid het belangrijkste thema is. Morgen gaat Israël naar de stembus, alleen in het land zelf kan gestemd worden.

Premier Netanyahu wil in Hebron laten zien dat hij de juiste persoon op de juiste plek is om Israël veilig te houden en hoopt zo ook de stem van radicale Israëliërs te winnen.

KLM vliegt de hele winter niet meer op Dubai, de grootste stad van de Arabische Emiraten. Dit is besloten omdat de situatie in het Midden-Oosten op dit moment onvoorspelbaar is, zegt een woordvoerder.

Om dezelfde reden zijn de vluchten op de luchthavens van Dammam en Riyad in Saudi-Arabië opgeschort tot 27 november.

Na de Amerikaanse en Israëlische aanvallen op Iran in het voorjaar is het in de landen rond de Perzische Golf nooit rustig geweest. Iran blokkeert de doorvaart door de zeestraat en bestookt landen in de regio met raketten en drones. Houthi's uit Jemen vielen deze maand vliegvelden in Saudi-Arabië aan.

Vorige week groeide de vrees voor nieuwe grootschalige Amerikaanse en Israëlische aanvallen op Iran en voor de reactie van Iran daarop.

In verband met de oorlogshandelingen in het gebied vliegt KLM al bijna het hele jaar niet op Dammam, Riyad en Dubai.

Het besluit om het niet vliegen op Dubai te verlengen tot het voorjaar (27 maart) vloeit voort uit een combinatie van factoren, zegt de woordvoerder. Eén daarvan is de wens duidelijkheid te geven aan de passagiers. Daarnaast biedt dit de mogelijkheid om de toestellen die hiervoor waren gereserveerd op andere bestemmingen in te zetten.

Passagiers die al een vlucht hadden geboekt kunnen hun geld terugkrijgen of zich laten omboeken naar een andere maatschappij.

AI-bedrijf Anthropic zet een volgende stap richting een beursgang. Ondertussen waarschuwt het bedrijf achter taalmodel Claude dat AI een veiligheidsprobleem voor de hele wereld kan worden. Ook zegt het dat er risico's kleven aan de investeringen van vele miljarden in rekenkracht voor AI.

De waarschuwingen staan in een document, een zogeheten prospectus, dat Anthropic presenteert aan de toezichthouder van de Amerikaanse beurshandel.

Die toezichthouder, de SEC, verplicht bedrijven die naar de beurs willen om een eerlijk beeld te geven van kansen en bedreigingen. Zo kunnen beleggers een inschatting maken van de waarde van het bedrijf.

Autonoom

Anthropic zegt dat "AI zich autonoom kan gedragen op manieren zoals wij en onze gebruikers die niet hebben bedoeld. Dat blijkt ook uit recente veiligheidsincidenten".

"Het risico op dergelijke schade kan toenemen naarmate onze modellen meer mogelijkheden krijgen op het gebied van cybersecurity."

Groei

Anthropic meldt verder dat het een pijlsnelle groei doormaakt. In 2024 bedroeg de jaaromzet 386 miljoen dollar. Dit jaar werd alleen al in het tweede kwartaal 11,6 miljard dollar omgezet.

Maar onderaan de streep staat in de eerste helft van 2026 een verlies van 81 miljard dollar. Dat komt doordat de kosten voor leningen van Anthropic enorm zijn gestegen. Daarnaast geeft het bedrijf veel geld uit aan het huren van capaciteit in datacentra.

De hoge financiële verplichtingen brengen risico's met zich mee, zo staat in het document aan de toezichthouder. Er staat ook in dat er nieuw kapitaal nodig is om aan de verplichtingen te kunnen blijven voldoen.

Twijfels

Voor dat nieuwe kapitaal zet Anthropic de beursgang door, ondanks toenemende twijfels onder beleggers rond de vele dure beloftes die AI-bedrijven doen.

Grote techbedrijven, waaronder Anthropic, zien een toekomst waarin kunstmatige algemene intelligentie de intelligentie van mensen op vele vlakken voorbijstreeft.

Ook zal AI, aldus de tech bro's, uiteindelijk diep doordringen in het dagelijks leven van grote delen van mensen.

Grote vraag

Maar de grote vraag voor beleggers en andere geldschieters is of de vele honderden miljarden die worden geïnvesteerd in onder meer chips, datacentra en energiecentrales wel terugverdiend gaan worden.

Open AI, een grote concurrent van Anthropic, stelde eerder een beursgang uit, vanwege veiligheidsincidenten.

De beursgang van Anthropic zal naar verwachting in de week van 16 november plaatsvinden.

A few years ago, [Smashcat] ported a ZX Spectrum game called Manic Miner to the Arduino Uno. The Arduino has less memory than the original Spectrum did, so doing all this …read more

(Telecompaper) Anthropic is moving ahead with plans to list its shares on the stock market. The AI company filed a registration statement with the US Securities and...

Het Openbaar Ministerie heeft een strafrechtelijk onderzoek ingesteld naar een medewerker van de politie Oost-Brabant die mogelijk geheime informatie heeft gelekt. De man is tijdelijk op non-actief gezet.

De politiemedewerker wordt verdacht van het schenden van zijn ambtsgeheim, waarbij hij misbruik zou hebben gemaakt van de politiesystemen en informatie mogelijk deelde met personen buiten de politie.

Het is niet bekendgemaakt welke functie de man heeft. Ook is niet duidelijk om wat voor vertrouwelijke informatie het gaat en met wie die mogelijk is gedeeld.

Twee onderzoeken

Het OM heeft twee aparte onderzoeken ingesteld. Naast het onderzoek door justitie zal er ook een disciplinair onderzoek plaatsvinden. In dat laatste onderzoek zal gekeken worden of de medewerker verzuimd heeft zijn werk goed, eerlijk en betrouwbaar te doen.

De medewerker mag voorlopig niet aan het werk, maar is niet aangehouden. De officier van justitie beslist later of de man strafrechtelijk wordt vervolgd, meldt Omroep Brabant. Wanneer daar duidelijkheid over komt, is niet bekend. Tot die tijd wil het OM niets meer over de zaak zeggen.

Een medewerker van een kledingzaak die kleren uit de eigen winkel met korting kan kopen. Of iemand die werkt bij een reisorganisatie en korting krijgt op een stedentrip. Het zijn leuke voordeeltjes, maar het lijkt erop dat ze hun langste tijd hebben gehad.

Het kabinet wil dat de speciale regeling voor dit soort personeelskortingen per 1 januari verdwijnt. 25 brancheorganisaties roepen de politiek nu op om deze toch te laten bestaan.

"Medewerkers en werkgevers ervaren dagelijks de waarde van de personeelskortingsregeling", zeggen de organisaties. "Behoud deze regeling die brede waardering krijgt."

Maximaal 500 euro

Ook vakbond FNV is tegen het schrappen van de regeling. "In de winkelstraat zien we dat loonsverhogingen al jarenlang achterblijven. De FNV vindt dan ook allereerst dat de lonen moeten stijgen. Maar het is natuurlijk wrang dat uitgerekend de mensen van wie de lonen achterblijven ook nog eens dit extraatje dreigen te verliezen."

Werkgevers kunnen hun werknemers niet zomaar allemaal dingen gratis of met korting geven. Want dat wordt dan gezien als een vorm van loon, waar de werkgever dus belasting over moet betalen.

Maar voor belastingvrije personeelskortingen is er nu nog een speciale regeling. Bedrijven mogen hun eigen producten of diensten met maximaal 20 procent korting verkopen aan eigen personeel. En die korting mag in totaal maximaal 500 euro per werknemer per jaar bedragen.

'Geen maatschappelijk doel'

Een onderzoeksbureau onderzocht de regeling in opdracht van het ministerie van Financiën en concludeerde vorig jaar dat die geen maatschappelijk doel dient en dus wel afgeschaft kan worden. Dat zou ook helpen om het belastingsysteem minder ingewikkeld te maken, met minder uitzonderingen.

Vervolgens kwam het kabinet dit jaar met een pakket aan maatregelen om de hoge energieprijzen te compenseren voor burgers en bedrijven. Maar dit moest ook ergens van worden betaald.

Een meerderheid van de Tweede Kamer stemde toen voor de afschaffing van de personeelskortingsregeling, als een van de manieren om geld vrij te maken. De afschaffing moet zo'n 123 miljoen euro per jaar opleveren.

Kerstpakket schrappen?

Als de regeling verdwijnt, kunnen bedrijven hun personeel nog steeds belastingvrij korting geven. Want werkgevers mogen hun werknemers sowieso wat geven zonder dat ze daar belasting over moeten betalen. Alleen dat gaat dan, anders dan nu, ten koste van hun zogeheten vrije ruimte.

In de praktijk gaat het dan vaak om het kerstpakket, een cadeaubon of een sportabonnement. De bedragen die ze daaraan mogen uitgeven hebben een maximum, namelijk 2 procent van de eerste 400.000 euro die ze totaal aan loon uitgeven en 1,18 procent van het loonbedrag boven die 400.000.

'Te weinig vrije ruimte'

Als de personeelskorting straks ook uit die vrije ruimte moet komen, vrezen bedrijven dat ze niet meer alles kunnen doen en moeten gaan kiezen tussen bijvoorbeeld een kerstpakket of een personeelskorting.

"Het onderbrengen in de vrije ruimte is geen reële oplossing", zeggen de brancheorganisaties. "Werkgevers gebruiken die ruimte al voor andere voorzieningen voor medewerkers, zoals een personeelsuitje, verjaardagscadeau of kerstcadeau."

Als werkgevers met cadeaus en kortingen boven die vrije ruimte uitkomen, moeten ze maar liefst 80 procent belasting betalen over dat bedrag.

Belastingplan

De Tweede Kamer debatteert vandaag over het Belastingplan waar deze afschaffing in staat. Later dit jaar gaan de Tweede en Eerste Kamer erover stemmen. De brancheorganisaties hopen dat het plan nog wordt aangepast.

Trucks are handy, especially if you’ve got messy or dirty loads, but there aren’t a lot of options if you want a small electric pickup yet. [Michael Pick] decided to …read more

De politie heeft vorige week een 31-jarige man uit Rotterdam aangehouden, omdat hij ervan wordt verdacht de accounts van bijna vijftig seizoenkaarthouders van vijftien Eredivisieclubs te hebben gehackt.

De politie kwam de man op het spoor toen eind mei bij sc Heerenveen werd ontdekt dat het account van een medewerker was gehackt, en dat onder diens naam voetbalkaartjes werden verkocht op Marktplaats.

Uit onderzoek van de politie bleek later dat Marktplaats-gebruikers dachten dat ze contact hadden met een echte seizoenkaarthouder. Kopers waren zich dan ook van geen kwaad bewust toen ze de inloggegevens kochten en gebruikten voor de aanschaf van voetbalkaartjes.

Toen de fraude bij de Friese voetbalclub bekend werd, maakte sc Heerenveen de bewuste tickets uit voorzorg ongeldig. Kopers kwamen daar pas bij het stadion achter.

Identiteitsfraude

Verder onderzoek van de politie leidde naar de 31-jarige Rotterdammer, die vorige week maandag in zijn woning in Pernis werd aangehouden. De politie heeft gegevensdragers, zoals een telefoon of laptop, in beslag genomen voor onderzoek.

De man wordt verdacht van identiteitsfraude. De politie heeft voetbalclubs waar seizoenkaarthouders zijn gehackt, gevraagd aangifte te doen.

Het bestuur van het Cornelius Haga Lyceum in Amsterdam moet van staatssecretaris Judith Tielen (Voortgezet Onderwijs) direct verbeteringen doorvoeren. Als dat niet gebeurt, dreigt zij de geldstroom naar de islamitische middelbare school af te knijpen.

"Het is onbestaanbaar dat deze leerlingen elke dag onderwijs krijgen dat tekortschiet", zegt Tielen. "School hoort een plek te zijn waar je je kan ontwikkelen en vooruitgaat. Schoolbesturen hebben de verantwoordelijkheid om daarvoor te zorgen."

Wanbeheer

De Inspectie van Onderwijs concludeerde eerder dat de Stichting Islamitisch Onderwijs (SIO), zoals het bestuur van de school officieel heet, zich schuldig maakt aan wanbeheer. Zo is de kwaliteit van het onderwijs onvoldoende en blijven de examenresultaten en slagingspercentages achter. Ook functioneert het schoolbestuur volgens de Inspectie niet goed.

Het bestuur kreeg meerdere keren de opdracht om deze problemen te herstellen. Maar volgens de inspectie is dit onvoldoende gebeurd. Daarom grijpt de staatssecretaris nu in via een zogeheten 'aanwijzing'. Dat is zwaarste juridische maatregel die zij kan nemen.

Het bestuur van het Cornelius Haga Lyceum moet van Tielen twee extra bestuursleden aannemen en een plan opstellen om verbeteringen door te voeren. Ook moet het ministerie van Onderwijs elke vier weken horen hoe het daarmee staat.

Lesuitval is hoog

De advocaat van het Haga Lyceum, Wouter Pors, erkent dat de kwaliteit van het onderwijs op onderdelen moet verbeteren en dat de examenresultaten zijn tegengevallen.

"Maar de problemen van het onderwijs zijn ook door de overheid ontstaan. Het is voor alle scholen lastig om bevoegde docenten te vinden, voor het Haga Lyceum blijkt dat in de praktijk extra moeilijk. Sollicitanten voor tweedegraadsfuncties trekken zich regelmatig terug, waardoor lesuitval soms te hoog is."

Daarnaast wordt in het persbericht gesproken over twee nieuwe bestuursleden, maar volgens Pors wordt daarbij niet vermeld dat hun benoeming moet worden goedgekeurd door de staatssecretaris. "Dat is in strijd met met de vrijheid van onderwijs, zoals vastgelegd in artikel 23 van de grondwet." Tegelijkertijd zegt het Haga Lyceum te blijven zoeken naar leden om het bestuur te versterken en zo de kwaliteit van het onderwijs te verbeteren.

"Servië is vrij" en "eindelijk worden we een normaal en vrij land". Met dit soort leuzen vierden Serviërs gisteravond de verkiezingsoverwinning van de Studentenlijst en het einde van het bewind van de autocratische leider Aleksandar Vucic.

De partij die is ontsproten vanuit massale protesten tegen de regering, krijgt een meerderheid in het Servische parlement. Na een nacht vol feest over de verkiezingswinst, rijst de vraag hoe de partij wil gaan regeren en welke mensen dan deel moeten uitmaken van de regering.

Vucic, die tot zijn aftreden eind september ruim twaalf jaar aan de macht was, erkende gisteravond zijn nederlaag. Hij wordt door de studentenbeweging verantwoordelijk gehouden voor corruptie en vriendjespolitiek binnen de overheid. Ook is hij volgens de studenten schuldig aan de achteruitgang van de rechtsstaat en persvrijheid in het land.

Novi Sad

Het speerpunt van de Studentenlijst was dan ook het aanpakken van de corruptie. Het tastbaarste voorbeeld daarvan en directe aanleiding voor de studentenprotesten was het instorten van nieuwe stationsgebouw Novi Sad, waarbij zestien mensen om het leven kwamen.

Volgens tegenstanders van Vucic was dat het gevolg van slecht uitgevoerde werkzaamheden door bouwbedrijven die de klus dankzij corruptie hadden gekregen.

Met de belofte dit soort corruptie binnen de overheid de kop in te drukken en schoon schip te maken, voerde de Studentenlijst campagne. Maar hoe deze ideeën nu concreet beleid moeten worden, is nog niet duidelijk. Zo is de partij een collectieve organisatie, waarbinnen alle besluiten met een intern referendum worden genomen.

Dit is geen efficiënte manier van besluitvorming, dus moeten er mensen worden aangewezen die beslissingen nemen. Met een meerderheid van zo'n 138 van de 250 zetels kan de partij bovendien een regering gaan vormen, maar onduidelijk is wie daarin moeten komen.

De campagne draaide volgens de studenten om de ideeën van de beweging en niet om de kandidaten op de kieslijst. Die werd aangevoerd door een cardioloog en verder staan relatief onbekende academici en experts op de lijst. Dat sluit weliswaar aan bij de wens van de Studentenlijst om een soort zakenkabinet van experts te vormen, maar aan politieke ervaring ontbreekt het.

Nu de verkiezingen zijn gewonnen, is het de vraag wie er in de ministersploeg moeten komen. Veelgenoemd voor een belangrijke post is Dejan Soskic, de voormalig president van de centrale bank van Servië. Hij zou, omdat hij als een van de weinigen internationale ervaring heeft, mogelijk premier of minister van Financiën kunnen worden.

De partij beloofde voor de verkiezingen alle overheidsinstellingen en overheidscontracten tegen het licht te houden en corruptie uit te bannen. Vast staat dat de Studentenlijst de corruptie zal willen aanpakken. Naar verwachting zal de partij beginnen bij leidinggevenden binnen de overheid. Ook de staatsveiligheidsdienst, die de laatste jaren steeds repressiever optrad, wordt tegen het licht gehouden.

Daarnaast heeft de partij ideeën over hoe het onderwijs beter kan. Maar lange termijnplannen over bijvoorbeeld de economie ontbreken. Dit soort plannen zullen dus de komende periode moeten worden gemaakt.

Dat nog niet vaststaat hoe het beleid eruit komt te zien en wie dat moet uitvoeren, leidt ook tot scepsis over de verkiezingswinst van de Studentenlijst. Een 60-jarige maatschappelijk werker zegt tegen persbureau Reuters dat het haar niet bevalt "dat het land ineens zo snel veranderd moet worden". "Ik weet niet eens wie die mensen zijn die erachter zitten of wie het land gaan leiden."

Onervaren

De vraag blijft hoe de partij concreet gaat regeren. Wanneer de euforie over de overwinning is gaan liggen, zal de Studentenlijst zich over dit soort vraagstukken moeten buigen.

Daarbij wordt de partij nauwlettend in de gaten gehouden door voormalig president Vucic, die naar verwachting niet bij de pakken neer gaat zitten. Hoewel hij gisteren zijn verlies erkende, herhaalde hij voor de verkiezingen meermaals dat hij verwacht dat de Studentenlijst als een kaartenhuis ineen zal storten. En als dat gebeurt, is er volgens hem geen alternatief, behalve hijzelf en zijn partij.

Toch kan de beweging ondanks de onervarenheid en het gebrek aan concrete plannen, rekenen op brede steun van de bevolking. De partij heeft namelijk voor elkaar heeft gekregen wat de oude politieke oppositie niet lukte: met een gebrek aan middelen, tegen de klippen van staatspropaganda op, Vucic op de knieën krijgen.

Kunsthistoricus Rudi Fuchs is overleden. Dat heeft zijn familie bekendgemaakt aan Het Parool. Hij gold als een van de invloedrijkste kunstcritici en museumdirecteuren van Nederland.

De oud-directeur van het Stedelijk Museum overleed gisteravond in zijn woonplaats Amsterdam. Hij werd 84 jaar. Fuchs was van 1993 tot 2003 directeur van het Stedelijk Museum. "Zijn hele werkzame leven zette hij zich in voor de beeldende kunst in binnen- en buitenland", aldus zijn familie.

Eindhoven, Den Haag, Amsterdam

Fuchs werd in 1942 geboren in Eindhoven en studeerde kunstgeschiedenis in Leiden. In 1975 werd hij directeur van het Van Abbemuseum, het museum voor moderne en hedendaagse kunst in zijn geboortestad.

Internationale bekendheid kreeg hij in 1982 toen hij hoofdcurator was van Documenta, de vijfjaarlijkse internationale tentoonstelling voor beeldende kunst in het Duitse Kassel.

Van 1987 tot 1992 was Fuchs directeur van het Gemeentemuseum Den Haag, dat nu Kunstmuseum Den Haag heet. In 1993 verruilde hij Den Haag voor Amsterdam en kreeg hij de leiding over het Stedelijk Museum.

Nieuwbouw en financiële problemen

Hij zette zich toen in voor de uitbreiding van het museum, maar volgens Het Parool werden zijn Amsterdamse jaren ook gekenmerkt door financiële problemen en conflicten met de gemeente over de nieuwbouw. In 2002 legde hij zijn functie neer.

Rein Wolfs, de huidige directeur van het Stedelijk Museum, noemt Fuchs volgens persbureau ANP "zonder twijfel internationaal gezien een van de meest invloedrijke museumdirecteuren van de laatste vijftig jaar".

"Als artistiek directeur van Documenta in 1982 presenteerde hij zich als voorvechter van de nieuwe schilderkunst, als directeur van het Haags Gemeentemuseum veranderde hij de kijk op Mondriaan en als directeur van het Stedelijk verraste hij met onverwachte vergelijkingen en nieuwe presentatiemodellen", stelt Wolfs.

Een hekel aan uitlegkaartjes

De overleden directeur ging bij het inrichten van musea soms "radicaal" te werk, vertelt directeur van het Kunstmuseum Den Haag Margriet Schavemaker aan persbureau ANP. "Hij exposeerde soms werken van heel verschillende collecties door elkaar heen: dus muziekinstrumenten, hedendaagse kunst en klassieke werken bij elkaar, als daar volgens hem een goede reden voor was."

Fuchs leerde mensen beter kijken naar kunst, schrijft Trouw. Uitlegkaartjes bij kunstwerken vond hij maar niets, zei hij zelf eens over exposities in het Stedelijk Museum. Die leiden alleen maar tot tunnelvisie. "De meeste mensen lezen die eerst en gaan dan naar het werk kijken of het klopt. En klaar ben je met denken."

Fuchs bleef na zijn tijd in het Stedelijk actief als schrijver, columnist en tentoonstellingsmaker.

Een Australische gedetineerde met een levenslange gevangenisstraf heeft een rechtszaak verloren die hij aanspande om Vegemite te mogen eten in de gevangenis. Op dat product geldt in veel Australische gevangenissen een verbod. Vegemite is een hartige pasta die in Australië wordt gemaakt, het heeft een sterke zoute smaak.

In enkele Australische staten is het broodbeleg sinds 2006 verboden in gevangenissen, waaronder de staat Victoria, waar de 54-jarige Andre McKechnie zijn celstraf uitzit.

McKechnie, een veroordeelde moordenaar, spande de zaak aan tegen Victoria. De staat betoogde in de rechtszaak dat de geur van Vegemite speurhonden kan afleiden die drugs proberen op te sporen die de gevangenis worden binnengebracht.

McKechnie vond dat hem het recht ontzegd was om "van zijn cultuur als Australiër te genieten". De rechter oordeelde echter dat de "culturele rechten van de gevangene voornamelijk worden beperkt door het feit dat hij tot een gevangenisstraf is veroordeeld".

"Zonder Vegemite te kunnen eten, voel ik me beroofd van de mogelijkheid om mijn Australische cultuur te beleven, verdrietig en losgekoppeld van mijn familie en gemeenschap", zei McKechnie tijdens de zaak.

Levenslang

McKechnie werd eind vorige eeuw veroordeeld omdat hij in 1994 op 23-jarige leeftijd een projectontwikkelaar in Queensland doodstak. Hij zat een deel van zijn straf uit in die staat, daarna werd hij overgeplaatst naar Victoria.

Volgens McKechnie overtreedt het verbod op Vegemite de wet die gevangenissen verplicht om gezond eten te verstrekken aan gevangenen. Maar ook daar ging de rechter niet in mee. Volgens het Hooggerechtshof houdt de wetgeving "niet de verplichting in om gedetineerden voedsel van culturele betekenis te verstrekken ter bevordering van hun welzijn".

De staat Victoria stelde ook dat de pasta kan worden gebruikt om alcohol te brouwen achter de tralies. Dat blijkt niet zo te zijn, aangezien de gist die gebruikt wordt om de smeerpasta te maken niet levend is en dus niet kan worden gebruikt voor fermentatieprocessen.

Marmite

Vegemite werd in 1919 uitgevonden in Melbourne, de hoofdstad van de staat Victoria. De pasta werd ontwikkeld als alternatief voor de Britse smeerpasta Marmite, omdat die na de Eerste Wereldoorlog niet goed kon worden geïmporteerd naar Australië. Het product werd voor het eerst verkocht in 1923.

Infrared (IR) communication technologies are probably one of the most influential, yet also one of the least flashiest. The fact that IR communication tends to be highly directional and often …read more

(Telecompaper) Meta has announced plans to sell up to USD 95 billion in stock to fund its ambitions in the AI market...

Op 16 oktober werd in het water van de Amstel in Amsterdam het lichaam gevonden van de 29-jarige Hajar. Ze was door een misdrijf om het leven gekomen en haar lichaam was in een koffer gestopt.

De zaak maakt veel los en er zijn veel vragen, waar soms tot frustratie van het publiek en van journalisten nog geen antwoord op gegeven kan worden.

Wat weten we nu wél en wat niet over de dood van Hajar?

Luisteren

Deze aflevering van De Dag luister je via NPO Luister en alle andere podcastapps. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren.

In de podcast vertelt misdaadverslaggever van AT5 Niels van Steijn hoe het nieuws bij de lokale omroep binnenkwam en hoe de redactie daarmee aan de slag is gegaan. Welke vragen leven er nog en wat is nu de stand van zaken in het onderzoek?

Reageren? Mail dedag@nos.nl

Presentatie en montage: Elisabeth Steinz

Redactie: Judith Kutschenreuter

Eindredactie: Judith van de Hulsbeek

Bij een frontale botsing tussen een bus en een vrachtwagen zijn gisteren in het zuiden van Kenia zeker 24 mensen om het leven gekomen. Dat gebeurde op de snelweg die de kustplaats Mombasa verbindt met de hoofdstad Nairobi.

Lokale media schrijven dat de buschauffeur 45 kerkgangers aan boord had. De bus was op de terugweg naar Mombasa na het bijwonen van de begrafenis van een predikant. In de buurt van het dorpje Mtito Andei probeerde de chauffeur bij een lange inhaalmanoeuvre meerdere voertuigen te passeren.

Dat ging mis toen er een vrachtwagen opdook. De buschauffeur week nog uit naar rechts, maar kon een botsing niet meer voorkomen. Ook raakten 24 mensen gewond, de meesten daarvan werden overgebracht naar het ziekenhuis in Mtito Andei.

Het is niet het eerste ongeluk op deze snelweg. Drie weken geleden kwamen zeventien mensen om bij een ongeluk op de Nairobi-Mombasa Highway. De route tussen Nairobi en Mombasa geldt als een van de gevaarlijkste van het land.

President Ruto wil nu dat alle voertuigen van het land worden gecontroleerd op verkeersveiligheid. Ook moet er een nationale dag van rouw komen voor alle verkeersslachtoffers.

(Telecompaper) ZTE reported a strong acceleration in revenue growth in the third quarter, driven by its expansion into IT and computing equipment and contracts outside China...

Het ziet eruit als een onschuldige paddenstoel: 9 tot 12 centimeter hoog, een kegelvormig hoedje en spierwit. Maar schijn bedriegt bij deze kleverige knolamaniet: het is een van de meest beruchte paddenstoelen van Europa met als bijnaam 'de Engel des doods'. Behalve berucht is de soort ook bedreigd - hij gold op de Utrechtse Heuvelrug zelfs als uitgestorven - maar nu is hij daar tóch aangetroffen.

"Ik sprong een gat in de lucht", zegt mycoloog (paddenstoelenexpert) Rob Chrispijn tegen RTV Utrecht. Hij vond de kleverige knolamaniet op landgoed De Paltz in Soest, terwijl hij daar een excursie gaf. Op twee verschillende plekken trof Chrispijn de soort aan.

De kleverige knolamaniet staat op de Nederlandse Rode Lijst als bedreigd. De soort neemt al jaren sterk af en is kwetsbaar voor vermesting en verzuring van de bodem. "Stikstof speelt daarbij een rol", aldus Chrispijn.

De paddenstoel lijkt een beetje op een champignon en dat is precies waarom het ook flink fout kan gaan. Het eten van de kleverige knolamaniet kan zonder medische behandeling levensgevaarlijk zijn.

In eerste instantie zal je na het eten niets merken, zegt Chrispijn. Maar later kun je misselijk worden en hevige maag-darmklachten krijgen. "Na twee dagen worden de lever en nieren aangetast en de gevolgen daarvan kunnen blijvend zijn."

De Engel des doods is niet makkelijk te vinden, omdat de paddenstoel maar enkele dagen boven de grond staat. Van de twee gevonden exemplaren wordt er een verder onderzocht. De ander staat nog op het landgoed. Chrispijn verwacht niet dat iemand hem zal meenemen. "Nederlanders zijn een beetje bang voor paddenstoelen."

De Amerikaanse artiest Chris Brown is veroordeeld tot een voorwaardelijke celstraf van acht maanden voor een zware mishandeling in een Londense nachtclub in 2023. Dat heeft een rechtbank in de Britse hoofdstad besloten.

Brown was aanwezig in de rechtbank. Hij werd bij de ingang opgewacht door fans. Hij had zijn gezicht bedekt met een mondkapje en droeg een pet en een zonnebril.

De 37-jarige zanger had in juli schuld bekend voor openlijke geweldpleging in de nachtclub. De artiest en zijn stemcoach vielen een muziekproducent aan met een tequilafles. Het slachtoffer, een voormalige vriend, werd twee keer met de fles op zijn hoofd geslagen.

De Britse aanklagers hadden afgesproken om zwaardere aanklachten, zoals het veroorzaken van lichamelijk letsel, te laten vallen als Brown en zijn stemcoach schuld bekenden voor openlijke geweldpleging.

Camera's

Veel mensen in de club zagen de aanval gebeuren. Ook werd die vastgelegd op camera's. De beelden werden getoond tijdens de zitting. Daarop is te zien dat Brown moest worden weggetrokken bij het slachtoffer nadat hij hem twee keer met de fles op zijn hoofd had geslagen.

De muziekproducent moest volgens de aanklager naar het ziekenhuis vanwege hoofd- en knieletsel.

De rechtbank zei dat het herhaaldelijk slaan met de glazen fles ernstiger letsel had kunnen veroorzaken bij het slachtoffer. Ondanks de ernst van de zaak krijgt Brown geen onvoorwaardelijke celstraf omdat hij onder meer schuld had bekend.

Tijdens de zitting vandaag heeft de zanger zijn excuses aangeboden voor de aanval. "Dit is een nare en onaangename gebeurtenis", zei de advocaat van Brown in de rechtbank. "Het is iets wat ongetwijfeld leed heeft veroorzaakt bij de aanwezigen en waar de heer Brown zijn oprechte excuses voor aanbiedt."

Buiten de rechtbank werd de R&B-zanger opgewacht door juichende fans, die onder meer uit Italië en Nederland kwamen. Brown gaf een handkus aan een fan terwijl hij richting een wachtende auto liep.

Brown werd vorig jaar in zijn hotel in Manchester opgepakt voor de vechtpartij uit februari 2023. Dat gebeurde nadat de Britse tabloid The Sun contact had opgenomen met de politie met vragen over zijn eventuele aanhouding.

Na het betalen van de borgsom van 5 miljoen pond werd hij vrijgelaten en kon hij beginnen aan zijn wereldtournee.