Aggregator

Artsen schrijven meer afslankmedicatie voor aan obesitaspatiënten

1 hour 15 minutes ago

Huisartsen schrijven steeds vaker afslankmedicatie voor. Het gaat om bijna een verdubbeling ten opzichte van 2024, blijkt uit cijfers van de Stichting Farmaceutische Kengetallen.

Naar schatting gebruiken nu ruim 80.000 mensen middelen als Ozempic en Wegovy om af te vallen. Deze medicijnen werden tot nu toe alleen voorgeschreven aan mensen met diabetes.

De stijging is vooral te danken aan de aangepaste richtlijn van huisartsen voor obesitas. Daarin is het gebruik van de medicatie vorig jaar opgenomen.

Onvoldoende effect

De medicijnen zijn vooral een uitkomst voor mensen die het op andere manieren niet lukt om af te vallen. "Maar je krijgt het niet zomaar, er zijn strikte criteria voor. Artsen moeten eerst altijd kijken wat de oorzaak is", zegt internist en hoogleraar obesitas Liesbeth van Rossum verbonden aan het Erasmus MC in Rotterdam.

Daarnaast moeten mensen voor de vergoeding altijd minimaal een jaar een RIVM-leefstijlprogramma doen, dat onvoldoende effect heeft. "Daarna moet je nog door het dat programma", zegt Van Rossum. "En dan verschillen de criteria nog per middelen. Het is niet zomaar even om een medicijn vragen."

Belangrijk voor patiënten is ook dat ze het middel heel langzaam opbouwen en onder begeleiding van een arts gebruiken. "Als je het zelf online bestelt, bouw je het vaak veel te snel op en kun je het verkeerd aanpakken", zegt Van Rossum.

Duw in de rug

De afslanktabletten en prikpennen zijn in 2015 goedgekeurd door het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA), maar kwamen pas in 2020 in aanmerking voor vergoeding, zegt Van Rossum. "In 2023 was er door artsen en paramedici al een richtlijn opgesteld, en kort daarna zagen we een stijging." Nu het in de richtlijnen is opgenomen, is het voor huisartsen standaard geworden.

Huisarts Bas van Houweling schrijft de afslankmiddelen voor. "Mensen zitten in tranen tegenover je omdat ze eindelijk gewicht verliezen en hun obesitas zien afnemen", zegt hij. Het is een dankbare vorm van zorg." Hij krijgt een tot twee patiënten per week in de spreekkamer die erom vragen. "Ook omdat er zoveel aandacht voor is in de media."

Bij patiënten die de medicatie gebruiken ziet hij de effecten heel goed. "Die patiënten krijgen een flinke duw in de rug."

Food noise

Obesitas is een complexe chronische ziekte die door een combinatie van factoren moeilijk te behandelen is, zegt Van Rossum. "De middelen grijpen in op processen die bij obesitas verstoord zijn in het lichaam. Zo werken de tabletten op bepaalde hersendelen die belangrijk zijn voor beloning, waardoor de cravings verminderen. Daardoor wordt het makkelijker om gezonder te leven."

En de prikpennen bootsen de darmhormonen na die vrijkomen na een maaltijd. "Die geven normaal een vol gevoel, maar bij obesitas is dat verstoord. Dan lopen mensen rond met food noise." Dat is de indringende gedachte dat je iets moet eten, terwijl je vol zit. "De middelen ondersteunen bij gezonde leefstijl."

Geen quick fix

Het idee dat afslankmedicijnen een quick fix zijn, klopt niet. Van Rossum: "Je moet echt je leefstijl duurzaam veranderen en dit is een hulpmiddel erbij. Je moet het zien als een electrische fiets: je moet zelf trappen, maar je lichaam wordt gefaciliteerd."

Mensen met obesitas moeten ervan uitgaan dat ze het afslankmiddel chronisch moeten gebruiken. Bij obesitas is het vetweefsel chronisch licht ontstoken. De ontstekingen worden wel minder, maar de ziekte gaat niet weg", zegt Van Rossum.

Recent is onderzocht dat een kleine groep mogelijk kan afbouwen en stoppen, zoals ook in de huisartsenrichtlijnen staat. "Maar over het algemeen geldt: als je weer stopt, kom je aan."

ING boekte in 2025 ruim 6 miljard winst, wel zorgen over aanhoudende onzekerheid

1 hour 27 minutes ago

ING heeft het afgelopen jaar goed afgesloten. In 2025 werd een omzet behaald van 23 miljard, bijna 2 procent meer dan een jaar daarvoor. Daarvan bleef een winst van 6,3 miljard euro over. De winst iets juist lager dan in 2024.

De omzetgroei komt vooral omdat de bank meer heeft verdiend aan klanten die betalen voor een rekening bij ING. Daarnaast profiteerde de bank van de hoge rente. ING verdiende een stuk meer aan rente op leningen dan dat de bank hoefde uit te geven aan spaarders.

De grootste bank van Nederland wist ruim een miljoen klanten in Europa naar hun betaalapp te lokken.

Onzekerheid

ING-topman Steven van Rijswijk is tevreden met het afgelopen jaar. De bank wijst op "voortdurende geopolitieke onzekerheid". Daarmee verwijst hij naar de spanningen tussen grote machts- en handelblokken wereldwijd.

Hoewel ING niet denkt dat die spanning zomaar is verdwenen, verwacht de bank ook in 2026 en 2027 goede resultaten. De Verenigde Staten blijft daarbij belangrijk. "Amerika is onderdeel van de wereldeconomie", zegt Van Rijswijk. "We blijven klanten ook daar helpen in tijden van grote onzekerheid. Dat is ons eerste belang. Niet of we wel of niet weggaan uit een bepaalde markt."

Meerdere keren waarschuwde De Nederlandsche Bank (DNB) ervoor dat Europese banken te afhankelijk zijn van Amerikaanse tech, zoals data-opslag bij grote Amerikaanse bedrijven zoals Microsoft, Alphabet (van Google) en Amazon.

Bij ING staat alle data grotendeels op eigen servers. "Maar laten we ons niet voor de gek houden," erkent Van Rijswijk. "Voor ons allemaal geldt, ook voor ING, dat we afhankelijk zijn van die Amerikaanse grote bedrijven."

Ontslagen

In oktober 2025 gaf ING aan dat er in Nederland mogelijk zo'n 950 banen dit jaar zouden verdwijnen in 2026. Of en wanneer dat precies gaan gebeuren is nog niet duidelijk. Vooralsnog verwacht ING niet dat het uiteindelijk om meer ontslagen gaat: "We zijn niet van plan om een grote herstructurering te gaan doen."

Wel zegt ING zich te blijven richten op digitale dienstverlening. "Dan kan het zijn dat ook de vorm van het personeelbestand verandert."

ING heeft nog altijd zaken lopen in Rusland. Een jaar geleden kondigde de bank verkoop aan van het het Russische deel van de bank, maar dat is nog niet gebeurd. Inmiddels is er wel een koper, zegt de bank, maar die zou nog geen toestemming hebben. ING gaat ervan uit dat de verkoop met verlies zal gaan.

Russische oliemaatschappij Lukoil verkoopt buitenlands deel vanwege sancties

1 hour 29 minutes ago

De Russische oliemaatschappij Lukoil verkoopt zijn buitenlandse bezittingen aan de Amerikaanse investeringsmaatschappij Carlyle. In oktober kondigde Amerika sancties aan tegen Lukoil, vanwege de oorlog van Rusland in Oekraïne. Lukoil kreeg van de Amerikaanse overheid tot eind februari om zijn buitenlandse bezittingen te verkopen.

Eerder had Lukoil een deal over verkoop aan het Zwitserse oliehandelbedrijf Gunvor. Maar de regering-Trump ging niet akkoord en noemde Gunvor een marionet van het Kremlin. De nieuwe koper, Carlyle Group, is dus Amerikaans en investeert in allerlei bedrijven wereldwijd. In Nederland is Carlyle eigenaar geweest van lingerie-keten Hunkemöller.

De Amerikaanse autoriteiten moeten nog akkoord met de nieuwe deal met Carlyle.

Tientallen tankstations

Lukoil heeft in Nederland naar eigen zeggen zo'n zeventig tankstations. Ook in andere Europese landen is het bedrijf actief, met tankstations en raffinaderijen. In Bulgarije is de grootste raffinaderij van Lukoil en heeft het bedrijf ook honderden tankstations.

Het Bulgaarse parlement had in november plannen om de controle van die raffinaderij over te nemen van Lukoil, om te garanderen dat die niet stil zou komen te liggen vanwege de sancties. Maar de president van Bulgarije hield dat toen tegen; het zou kunnen leiden tot grote schadeclaims van Lukoil.

Hoeveel Carlyle betaalt voor de buitenlandse bezittingen van Lukoil is niet bekendgemaakt. Volgens analisten zijn ze zo'n 18 miljard euro waard. De activiteiten van Lukoil in Kazachstan, een buurland van Rusland, zijn geen onderdeel van de deal.

Britse premier Starmer wil 'verfijnde relatie' tussen Groot-Brittannië en China

1 hour 47 minutes ago

De Britse premier Keir Starmer heeft vandaag in een ontmoeting met de Chinese president Xi Jinping in Peking gesproken over het versterken van de relatie tussen Groot-Brittannië en China. Starmer zei dat hij wil werken aan een "verfijnde relatie" die de samenwerking op het gebied van economische groei en veiligheid moet bevorderen.

Het gesprek vond plaats in de Grote Hal van het Volk en duurde ongeveer 80 minuten. Daarna lunchten de twee leiders samen. Het is het eerste bezoek van een Britse premier aan China in acht jaar. Later op de dag ontmoet Starmer ook de Chinese premier Li Qiang.

Starmer zei bij aanvang van de ontmoeting dat China een belangrijke speler is op het wereldtoneel. Volgens hem is het noodzakelijk om kansen voor samenwerking te benutten, terwijl er ook ruimte moet zijn voor overleg over onderwerpen waar beide landen van mening verschillen.

Onzekere relatie Washington

President Xi verklaarde dat de betrekkingen tussen China en Groot-Brittannië in het verleden "twists and turns" hebben gekend. China is volgens hem bereid te werken aan een langdurige strategische samenwerking. "We kunnen een resultaat bereiken dat de tand des tijds doorstaat," zei Xi, omringd door zijn ministers.

Starmer wordt tijdens zijn vierdaagse bezoek vergezeld door meer dan vijftig Britse bedrijfsleiders. Verwacht wordt dat tijdens of na het bezoek meerdere afspraken worden aangekondigd op economisch gebied.

Het bezoek vindt plaats tegen de achtergrond van intensievere diplomatieke contacten tussen westerse landen en China. Landen houden daarbij rekening met onzekerheid over het beleid van de Verenigde Staten onder president Trump. Trumps recente uitspraken over mogelijke handelstarieven en zijn plannen om controle te krijgen over Groenland hebben geleid tot onrust.

Vorige week bezocht ook de Canadese premier Mark Carney China. Hij sloot daar een economisch akkoord om handelsbelemmeringen te verminderen, wat tot kritiek leidde vanuit Washington.

Aantijgingen over spionage

De Britse regering maakte voorafgaand aan de ontmoeting bekend dat Groot-Brittannië en China afspraken gaan maken om samen op te treden tegen criminele netwerken die betrokken zijn bij de smokkel van illegale migranten. Daarbij ligt de focus op het terugdringen van het gebruik van in China geproduceerde motoren voor kleine boten die worden ingezet voor migratie over zee.

Britse en Chinese autoriteiten zullen informatie delen over smokkelroutes en samenwerken met Chinese producenten om te voorkomen dat legale bedrijven worden misbruikt door mensensmokkelaars.

Binnen Groot-Brittannië bestaat verdeeldheid over het bezoek. De leider van de Conservatieve oppositiepartij, Kemi Badenoch, zei dat zij niet naar China zou zijn gereisd vanwege veiligheidsrisico's. Britse veiligheidsdiensten hebben China beschuldigd van spionage; Peking ontkent die aantijgingen.

Jimmy Lai

Starmer zei voorafgaand aan de reis dat hij mensenrechtenkwesties zal bespreken met Xi. Daarbij noemde hij expliciet de zaak van Jimmy Lai, een Britse burger en voormalige mediamagnaat uit Hongkong die in december werd veroordeeld op grond van de nationale veiligheidswet.

Starmer zei na afloop dat dat hij en Xi hierover een "respectvol" gesprek hadden gevoerd.

China-correspondent Gabi Verberg:

"Wat vooral opvallend is, is de bescheiden manier waarop er in de Chinese media gesproken wordt over de stoet aan westerse leiders. Kort na het bezoek van Carney aan China sprak Washington zijn onvrede uit over de deals die die twee landen sloten en dreigde het met represailles. Maar dat weerhield Starmer er niet van om het bezoek aan Peking door te zetten. Peking lijkt in woord Starmers tegenstanders zo min mogelijk tegen het hoofd te willen stoten.

Er is voor Peking dan ook veel aan gelegen dat de overleggen met de westerse leiders goed verlopen. De Chinese economie heeft het zwaar. Al jaren probeert Peking meer buitenlandse investeringen aan te trekken, maar dat lukt maar mondjesmaat. De bezoeken van de buitenlandse leiders bieden kansen.

En dus gaat China heel pragmatisch om met de bezoeken. Het benadrukt vooral stabiliteit en blijft weg van al te veel borstklopperij over de veranderende wereldorde, in de hoop dat de stoet van welwillende leiders nog langer wordt, en de afspraken duurzamer."

Vraagtekens bij klimaatwinst Tata door miljardensubsidie Nederlandse Staat

1 hour 57 minutes ago

Het is maar de vraag of de twee miljard euro groene subsidie die de Nederlandse Staat aan Tata Steel wil geven, daadwerkelijk leidt tot minder CO2-uitstoot. Jaren overleg tussen verschillende kabinetten en de staalfabriek over vergroening leidde afgelopen september tot een conceptakkoord met het ministerie van Klimaat en Groene Groei (KGG).

De NOS sprak de afgelopen tijd met experts die grote vraagtekens hebben bij die afspraken. De kern van de kritiek: de deal leidt weliswaar tot minder CO2-uitstoot binnen Nederland, maar een deel van die uitstoot wordt verplaatst naar het buitenland. Ook zijn toekomstige vergroeningsplannen nog te onzeker om ze nu al voor waar te kunnen aannemen.

"Ik moet de berekeningen nog zien die bewijzen dat dit echt wat oplevert voor het klimaat," zegt een van de experts, de Tilburgse hoogleraar Herman Vollebergh. "Ik vind dat er niet overtuigend is aangetoond dat deze deal tot voldoende CO2-vermindering gaat leiden. Het is in ieder geval geen garantie."

De komende maanden worden details van de overeenkomst verder uitgewerkt. Het nieuwe kabinet zal daar dan weer over moeten beslissen.

Grootste uitstoter

Tata Steel is de grootste CO2-uitstoter van Nederland en verantwoordelijk voor bijna een kwart van de CO2-uitstoot van de Nederlandse industrie. Al die koolstofdioxide draagt bij aan de opwarming van de aarde. Als Nederland zijn eigen klimaatdoelen wil halen, zal de industrie flink moeten verduurzamen. In 2050 zou Nederland zelfs helemaal geen extra CO2 meer moeten uitstoten.

Om die uitstoot naar beneden te krijgen, probeerden de afgelopen kabinetten afspraken te maken met de grootste uitstoters. Vrijwel al die gesprekken zijn stukgelopen, maar met Tata Steel ligt er dus wel een concept. Een deal die geldt als de hoofdprijs, gezien het hoge CO2-aandeel van Tata. Het kabinet hoopt met de deal ook het bedrijf in Nederland te houden, en de leefomgeving gezonder te maken voor omwonenden.

Tata wil in 2045 volledig klimaatneutraal zijn, onder meer door over te schakelen van kolen op aardgas en daarna van aardgas naar groen gas. Beide overgangen zijn discutabel, zeggen experts.

Amerikaans schaliegas

Zo is de wereld veranderd sinds de politiek gesprekken begon met de industrie over aardgas. De gaskraan in Groningen is dichtgedraaid en de verwachting is dat de Europese gasmarkt zal worden overspoeld met Amerikaans gas.

Dat Amerikaanse gas is echter veel vervuilender. Bij de winning van Amerikaans schaliegas lekt veel methaan weg, een broeikasgas dat 25 keer zo sterk kan zijn als CO2. Een adviescommissie die in opdracht van het ministerie keek naar de afspraken met Tata Steel schreef al dat de wereldwijde uitstoot zal toenemen bij een grotere afhankelijkheid van Amerikaans gas.

Methaanexpert Thomas Röckmann van de Universiteit Utrecht kijkt daarom met verbazing naar de Nederlandse keuze. "Milieumaatregelen bij gasproductie en het toezicht erop worden wereldwijd steeds meer geschrapt. Wat dat betreft kun je vraagtekens zetten bij de klimaatwinst als je overstapt van kolen naar gas."

'Papieren werkelijkheid'

Tata Steel en het ministerie van KGG zeggen dat ze geen eisen kunnen stellen aan waar het gebruikte gas vandaan komt, want het is een groothandelsmarkt. Volgens beide partijen valt het niet op voorhand te zeggen dat Tata Steel gas zal krijgen uit het buitenland, en ook niet uit welk specifiek land dat zal zijn. Daarnaast komt ook bij het winnen van kolen methaan vrij.

Röckmann pleit er daarom voor dat goed in beeld wordt gebracht tot hoeveel uitstoot gaswinning leidt. "Ik vind het niet verstandig om twee miljard belastinggeld te investeren als je niet heel goed monitort hoe groot de methaanlekkages zijn bij het gas dat je gebruikt."

Voor de Nederlandse klimaatdoelen zou deze deal wel winst zijn, want de uitstoot op Nederlandse bodem daalt wel. Maar dat is een papieren werkelijkheid, zeggen de experts, CO2 houdt namelijk niet bij de landsgrenzen op.

In een reactie wijst KGG erop dat bij dit soort afspraken tussen de overheid en vervuilende bedrijven altijd alleen wordt gekeken naar uitstoot die plaatsvindt bij het bedrijf in kwestie. "Omdat we daar directe invloed op hebben. Uitstoot elders is ook belangrijk, maar die ontstaat vaak bij andere bedrijven waarmee wordt samengewerkt."

Overstap naar groen gas

Op den duur is het plan dat Tata helemaal geen aardgas meer gebruikt, maar overstapt op groen gas. Dat is bijvoorbeeld gemaakt uit afval of mest. Ook daarover zijn zorgen.

Op dit moment is de markt voor groen gas nog lang niet groot genoeg om Tata volledig van groen gas te voorzien. Tata zelf zegt dat dit kan op het moment dat het "beschikbaar is op grote schaal". Het bedrijf heeft 1,5 keer zoveel nodig als wat er nu al in Nederland beschikbaar is. En ook andere bedrijven staan in de rij, zeggen de experts.

De zorg is dat rond 2035, als Tata de overstap wil maken, er nog steeds enorme tekorten en dus hoge prijzen zijn. De adviescommissie schreef eerder al dat daar serieuze risico's aan kleven. "Tata blijft dan langer dan gepland afhankelijk van aardgas."

Versnellen

Maar, zeggen zowel Tata als KGG en een aantal experts, de (enorme) vraag van Tata naar groen gas kan ook een impuls geven aan de markt. Tata: "Onze langjarige contracten helpen bij investeringsbeslissingen." Hoeveel groen gas Tata moet afnemen, moet nog worden uitgewerkt in de definitieve afspraken. Ook zijn er volgens het ministerie Europese investeringen en aankomende Nederlandse wetgeving die dit proces gaan versnellen.

Hoogleraar Vollebergh denkt dat ook het gebruik van gas op lange termijn niet houdbaar is voor Tata Steel. "Het zal denk ik overal gaan uitlopen op elektrificatie. Dan zou je toch willen dat we daarmee opschieten en niet eerst miljarden investeren in een tussenfase met gas en dan alsnog naar elektrificatie overstappen."

Een nieuwe minister zal het komende jaar de knoop moeten doorhakken.

Shutdown VS dreigt terwijl ook Republikeinen worstelen met ICE

2 hours 9 minutes ago

Voor een filiaal van winkelketen Target in Washington D.C. klinkt luid gefluit en geschreeuw. Demonstranten laten zich luidkeels horen. "We want justice, we want peace, we want ICE off our streets."

Aanleiding voor het protest is het harde optreden van federale agenten in Minneapolis, waarbij twee mensen werden doodgeschoten. De woede richt zich niet alleen op de federale overheid, maar ook op grote bedrijven die volgens demonstranten meewerken aan ICE-operaties.

"Wij accepteren niet langer wat er in Minneapolis en elders in het land gebeurt," zegt Dante O'Hara, voorman van de Boycott Target DC Coalitie. "Of je nu politiek actief bent of niet, er heerst een collectief hell no-gevoel." Volgens de actievoerders legitimeren bedrijven als Target het beleid door ICE-agenten toe te laten mensen op te pakken in hun winkels.

Die maatschappelijke onvrede vindt inmiddels ook zijn weg naar de gangen van het Capitool. Een groep voormalige federale werknemers die onder Trump werden ontslagen, komt er wekelijks samen om hun bezorgdheid te delen met volksvertegenwoordigers. Na een moment stilte voor Alex Pretti en Renée Good, slachtoffers van de incidenten in Minneapolis, spreekt Democratisch Afgevaardigde James Walkinshaw hen toe. "Het waren agenten die de trekker hebben overgehaald," zegt hij. "Maar de regering-Trump heeft hen gedood."

Een deel van de Republikeinen in dit gebouw buigt zich ondertussen over de vraag of hoe ver hun loyaliteit aan de president gaat. Na de schietpartij afgelopen zaterdag ontstonden er binnen de partij barstjes over de legitimiteit van de ICE-acties. Niet ieder partijlid herhaalt nog automatisch zoals het Witte Huis dat het om zelfverdediging ging. Sommige senatoren en gouverneurskandidaten lijken te zoeken naar afstand.

Dat werd zichtbaar toen Chris Madel, een prominente Republikeinse gouverneurskandidaat in Minnesota, zich deze week terugtrok uit de race. Hij stelde dat Operatie Metro Surge "veel verder is gegaan dan de oorspronkelijke focus". Volgens Madel kan hij het beleid van zijn partij op dit moment niet langer verdedigen.

Ook Senator Lisa Murkowski uit Alaska nam publiekelijk afstand. In een bericht op X schreef zij dat "het legaal dragen van een vuurwapen nooit kan rechtvaardigen dat federale agenten een Amerikaan doden, zeker niet wanneer die persoon aantoonbaar ontwapend is". Meerdere Senatoren, onder wie fervente aanhangers van Trump, benadrukken het belang van grondig en transparant onderzoek in deze zaak.

Gas terug

Republikeins Senator Susan Collins uit Maine verkeert met name in een bijzonder lastig parket. Als voorzitter van de Senaatscommissie voor Begroting probeert zij zes financieringswetten door het Congres te loodsen. Democratische senatoren weigeren daarbij in te stemmen met extra financiering voor immigratiedienst ICE.

Die overeenstemming is nodig om een nieuwe shutdown te voorkomen. Delen van de Amerikaanse overheid zullen sluiten als er geen afspraken over een nieuw budget kunnen worden gemaakt. Dat gebeurde vorig jaar bijna anderhalve maand, een record.

Collins was in het verleden regelmatig kritisch over Trump. Ze ziet zich nu geconfronteerd met een combinatie van partijpolitiek en morele vragen rond ICE. Op de vraag of een shutdown onvermijdelijk is om herhaling van de dodelijke incidenten te voorkomen, wilde zij deze week geen antwoord geven.

Het Witte Huis lijkt na de escalatie voorzichtig gas terug te nemen. Onder toenemende kritiek belde president Trump met de Democratische gouverneur van Minnesota, Tim Walz. Ook haalde hij de omstreden commandant van de grenspolitie, Gregory Bovino, terug uit Minneapolis en stuurde zijn belangrijkste immigratieadviseur in zijn plaats. En twee agenten die hadden geschoten werden met verlof gestuurd.

Volgens een recente YouGov-enquête is inmiddels 19 procent van de Republikeinse kiezers voor het afschaffen van ICE, tegenover 9 procent in juni vorig jaar. Wel blijft er onder de Trump-achterban nog aanzienlijke steun voor een harde aanpak aan de grens. Met de tussentijdse verkiezingen in zicht groeit de vraag of meer Republikeinen bereid zullen zijn de harde lijn van de president los te laten.

Of de twijfel zich vertaalt in stemgedrag zal deze week blijken. Parlementsleden hebben tot middernacht morgen de tijd om de begrotingswetten aan te nemen. In november vorig jaar stemden nog acht Democraten mee om de shutdown te beëindigen. Dat lijkt op dit moment onwaarschijnlijk.

Wekdienst 29/1: EU bijeen over sancties Iran • IFFR van start

4 hours 2 minutes ago

Goedemorgen! De buitenlandministers van de Europese Unie spreken in Brussel over nieuwe sancties tegen Iran en het Internationaal Film Festival Rotterdam begint.

Eerst het weer: het kan sneeuwen, vooral in het noordoosten van het land. Voor een groot deel van Nederland geldt daarom ook code geel vanwege gladheid. Later in de ochtend en vanmiddag wordt op meer plaatsen droog. Het wordt maximaal 3 graden. Door de oostenwind voelt het kouder aan.

Ga je op pad? Hier vind je het overzicht van de files en hier lees je waar werkzaamheden en storingen zijn op het spoor.

Wat kun je vandaag verwachten? Wat heb je gemist?

De fracties van de drie toekomstige regeringspartijen stemmen in met het coalitieakkoord. Dat is de uitkomst van urenlang overleg binnen de fracties van D66, VVD en CDA.

Volgens de drie leiders waren hun fracties allemaal positief. D66-leider Jetten zei dat zijn fractie nog "kleine puntjes" en "aanscherpingen" had, die hij morgen nog met de twee andere partijen zal overleggen.

Details over de inhoud ontbreken nog, maar het akkoord krijgt de naam Aan de slag, zo bevestigen Haagse ingewijden na berichtgeving in De Telegraaf.

Ander nieuws uit de nacht: En dan nog even dit:

Fenne (8) en Jay (8) hadden allebei problemen met goed zien. Bij een controle op school werd pas duidelijk wat er speelde en kregen ze een gratis bril via de Brillenbus.

Fijne donderdag!

19.000 jonge werkzoekenden interessant voor defensie, zegt UWV

4 hours 6 minutes ago

Als defensie snel wil groeien, is het de moeite waard om goed te kijken naar de groep werkzoekenden onder de 35 jaar. Dat stelt een rapport van uitkeringsinstantie UWV.

19.000 jonge werkzoekenden kunnen volgens het UWV iets betekenen voor defensie. Vooral bij ondersteunende functies in de logistiek, zorg en techniek zouden de werkzoekenden en defensie elkaar goed moeten kunnen vinden.

Wat het aantrekkelijk kan maken, is dat defensie voor uiteenlopende ondersteunde functies een opleiding aanbiedt. Die opleiding volg je terwijl je werkt.

Ondersteuning

Defensie wil het personeelbestand laten groeien van 80.000 naar 100.000 in 2030 en op termijn zelfs naar 200.000 mensen. Daarom onderzocht het UWV wat de werkzoekenden die bij hen bekend zijn kunnen betekenen. Het UWV keek naar werkzoekenden onder de 35 jaar, met of zonder uitkering.

De conclusie is dat een brede groep van 19.000 werkzoekenden een achtergrond of interesse hebben die aansluit bij een defensiefunctie. Het UWV weet ook waar deze werkzoekenden naar kijken en of dit mogelijk matcht met waar defensie naar op zoek is.

"Dan moet je denken aan ondersteunende, militaire functies", zegt UWV-onderzoeker Stef Molleman. "Denk aan bouwpersoneel voor bruggen en uitkijktorens, monteurs voor onderhoud van voertuigen, verpleegkundigen en en operatieassistenten."

Bij defensie vallen dit soort functies onder de ondersteunende diensten van de krijgsmacht, waarmee ze als militaire functies worden aangeduid. Burgers, niet-militaire functies bij defensie zoals ICT, administrateurs en inkopen, worden veel minder gezocht.

Vaardigheid vs. opleiding

Bij veel van deze ondersteunende taken kan je aan de slag terwijl je ook binnen defensie wordt opgeleid. Het UWV ziet dat als een voordeel voor deze groep. Het zou een drempel wegnemen, omdat er voor sommige functies geen opleidingseisen zijn. Een deel van deze werkloze jongeren heeft nog geen afgeronde opleiding of geen ruime werkervaring.

Het UWV heeft de indruk dat ook werkzoekenden vaker overwegen om bij defensie aan slag te gaan dan voor de Russische inval in Oekraïne. "Afgelopen jaar zijn duizend werkzoekenden bij defensie terechtgekomen", zegt Molleman, "Het is een stukje van de puzzel."

Defensie heeft verschillende campagnes lopen om jong personeel binnen te halen. Zo kunnen jongeren kennismaken met de krijgsmacht via het dienjaar. Daarnaast zijn een werkstudentprogramma en een nieuwe mbo Veiligheid in trek. Ook is er onlangs een traject gestart voor het het opleiden van reservisten.

Krapte

Begin 2022, voor het begin van de oorlog in Oekraïne, was defensie met 67.400 mensen een stuk kleiner. Ook buiten defensie wordt gezocht naar personeel op het gebied van logistiek, zorg en techniek. "Dat raakt een dilemma", zegt Molleman, "Er ligt een veiligheidsopgave. Defensie heeft veel personeel nodig. Dat raakt de samenleving."

Defensie zegt dat op te lossen door veel te werken met reservisten. Zij trainen regelmatig, maar hebben daarnaast een andere baan. Alleen als het nodig is, worden ze ingezet voor bijvoorbeeld het bewaken van havens en luchthavens of hulp bij rampen.

Inderdaad wordt een groot deel van de groei bij defensie momenteel verklaard door reservisten. Vorig jaar kwamen er zo'n 1400 reservisten bij, wat ongeveer een kwart van de totale groei verklaarde van het personeelsbestand.

Deense vlaggetjes weggehaald bij Amerikaanse ambassade in Kopenhagen

4 hours 12 minutes ago

De Amerikaanse ambassade in de Deense hoofdstad Kopenhagen heeft eerder deze week 44 Deense vlaggetjes weggehaald die in bloembakken bij het gebouw waren geplaatst. De vlaggen stonden symbool voor de 44 Deense soldaten die in Afghanistan zijn omgekomen.

De vlaggen waren neergezet door veteranen, als reactie op uitspraken van de Amerikaanse president Trump. In een interview zei hij dat NAVO-soldaten tijdens de oorlog in Afghanistan zich wat terughielden en "wegbleven van de frontlinies". Dat leidde tot woedende en teleurgestelde reacties, onder meer van voormalig NAVO-topman Jaap de Hoop Scheffer, de Britse koning Charles en Nederlandse veteranen.

Belediging

Het verwijderen van de vlaggen heeft in Denemarken tot veel ophef geleid. Onder meer de voorzitter van het Deense parlement en oud-minister van Defensie Søren Gade noemde de actie "onaanvaardbaar". Gade zei dat hij hoopte dat er sprake was van een vergissing.

Ook burgemeester Jens-Kristian Lütken stelde dat de Amerikanen de Deense veteranen "beledigen" en sprak de hoop uit dat de ambassade excuses zal aanbieden.

Niet met opzet

Volgens het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken was het weghalen van de vlaggen geen kwade opzet, liet een anonieme woordvoerder weten aan The Washington Post. Het is gebruikelijk dat beveiligingspersoneel achtergelaten vlaggen, spandoeken en borden van demonstranten opruimt.

Inmiddels hebben onder meer oud-soldaten en andere Denen de vlaggetjes teruggeplaatst. Het incident komt op een gevoelig moment: Denemarken en de Verenigde Staten verkeren in een diplomatieke crisis, nadat president Trump had aangegeven het Deense eiland Groenland te willen inlijven.

Er vindt inmiddels overleg plaats tussen beide landen over een oplossing. Eerder gaf Trump al aan geen geweld te zullen gebruiken om zijn ambities rond Groenland kracht bij te zetten.

Personeel universitaire ziekenhuizen krijgt 7 procent salarisverhoging

7 hours 32 minutes ago

Werknemers van universitaire ziekenhuizen gaan de komende jaren 7 procent meer salaris verdienen. Dat is de uitkomst van de cao-onderhandelingen tussen de vakbonden FNV, CNV en NU'91 en de ziekenhuizen.

De eerste verhoging van 3,5 procent komt in juli van dit jaar; de resterende 3,5 procent volgt in mei 2027. Naast de salarisverhoging krijgen de zorgmedewerkers voortaan ook meer toeslag voor onregelmatig werken, bijvoorbeeld op zaterdagochtend en tijdens de jaarwisseling.

Daarnaast gaat de reiskostenvergoeding met 3 cent per kilometer omhoog en is er geen minimale afstand van zeven kilometer meer. Stagiairs krijgen een betere vergoeding en gaan 500 euro verdienen, 80 euro meer dan nu.

Verder zijn er nieuwe afspraken gemaakt over veiligheid. Zo hoeven medewerkers niet langer hun naam te dragen op hun werkkleding, om zo stalking en doxing te voorkomen. Ook komt er ruimte voor maatwerkafspraken bij hormoongerelateerde problematiek, zoals menstruatieklachten.

Zeven UMC's

De nieuwe cao gaat met terugwerkende kracht vanaf 1 januari in en geldt voor ongeveer 80.000 werknemers. De huidige cao liep afgelopen december af. De leden van de vakbonden moeten nog instemmen met hun nieuwe arbeidsvoorwaarden.

Nederland telt zeven universitaire ziekenhuizen (UMC's): het Amsterdam UMC (VUmc en AMC), het Universitair Medisch Centrum Groningen, het Leids Universitair Medisch Centrum, het Maastricht UMC+, het Radboudumc in Nijmegen, het Erasmus MC in Rotterdam en het Universitair Medisch Centrum Utrecht. Voor niet-universitaire ziekenhuizen geldt een andere cao.

Waarschuwing voor gladheid door sneeuw, drukke ochtendspits

8 hours 24 minutes ago

De ochtendspits verliep vanwege sneeuw drukker dan normaal. Volgens de ANWB zijn er vanwege het winterweer geen grote ongelukken gebeurd, maar waren veel dagelijkse files langer dan anders.

De ANWB zegt dat weggebruikers zich goed hebben aangepast aan de omstandigheden. Rond 08.00 uur stond er zo'n 800 kilometer file. Normaal staat er op donderdagochtend zo'n 600 kilometer file.

In een groot deel van Nederland geldt vanwege het winterweer een waarschuwing voor gladheid. Op veel plekken is 1 of 2 centimeter sneeuw gevallen, lokaal kan dat 6 centimeter zijn.

Ongelukken

Het KNMI heeft code geel uitgegeven voor alle provincies, met uitzondering van Zeeland. In eerste instantie gold de waarschuwing ook niet voor Zuid-Holland, maar sinds vanochtend geldt daar alsnog code geel.

Weggebruikers moeten rekening houden met kans op ongelukken door gladde (binnen)wegen, fietspaden, voetpaden en bruggen.

Vooral in het noorden raakten veel auto's van de weg:

Verspreid over het land gebeurden meerdere ongelukken. Zo belandde gisteravond in Tiendeveen (Drenthe) een voertuig in een kanaal langs de weg. Volgens RTV Drenthe zijn de inzittenden spoorloos en wordt er onderzoek gedaan met een sonarboot.

Ook in het Drentse Nieuw-Amsterdam kwam een auto in de sloot terecht. Niemand raakte gewond. In Wesepe in Overijssel reed een auto in een greppel en bij het Gelderse Klarenbeek belandde een auto in een sloot.

Op het spoor rijden de treinen op de meeste trajecten volgens de dienstregeling. Rond Almere rijden tot 16.00 uur minder treinen door een wisselstoring. Volgens een woordvoerder van NS komt dat niet door het winterweer. Bij de sneeuwval eerder deze maand ontstonden veel problemen aan wissels.

Nog tot morgen code geel

Voor Friesland, Groningen, Drenthe en de Waddeneilanden geldt de code geel nog tot morgenmiddag. Voor de andere provincies wordt de waarschuwing in de loop van de dag ingetrokken.

Gisteren leidde de sneeuw en gladheid ook al tot ongelukken op meerdere plekken. Ook toen gold er code geel voor de noordelijke provincies.

Fracties D66, VVD en CDA scharen zich achter akkoord met titel 'Aan de slag'

9 hours 9 minutes ago

De fracties van de drie toekomstige regeringspartijen stemmen in met het coalitieakkoord. Dat is de uitkomst van urenlang overleg binnen de fracties van D66, VVD en CDA.

Details ontbreken nog, maar het akkoord krijgt de naam Aan de slag, zo bevestigen Haagse ingewijden na berichtgeving in De Telegraaf.

Volgens de drie leiders waren hun fracties allemaal positief. D66-leider Jetten zei dat zijn fractie nog "kleine puntjes" en "aanscherpingen" had, die hij nog met de twee andere partijen zal overleggen.

Tot problemen leidt dat volgens hem niet. "We hebben de afgelopen weken al behoorlijk elkaars nieren geproefd", zei Jetten.

VVD-leider Yesilgöz zei dat de VVD-fractie "heel erg positief was" en er veel vertrouwen in heeft om samen met CDA en D66 aan de slag te gaan. Ook zij wilde niet op de inhoud ingaan, maar haar fractie vindt dat het akkoord een "mooi samenhangend verhaal is" waar ook "duidelijk het VVD-stempel in te herkennen zal zijn".

Pijnpunten waren er uiteraard ook, gaf Yesilgöz toe. "Het is niet een akkoord dat wij in ons eentje hebben geschreven", zei ze. Maar daar deed niemand "kinderachtig over" aangezien de fractie uit "professionals" bestaat.

'Mooie vergadering'

CDA-leider Bontenbal zei dat zijn fractie een "mooie fractievergadering" had. De partij was als laatste klaar, maar nam er volgens hem ook goed de tijd voor. Bontenbal noemde dat logisch, want het is "een heel groot document".

De fractie heeft het akkoord hoofdstuk voor hoofdstuk doorgenomen en had geen grote aanmerkingen, alleen wat tekstuele zaken. Ook Bontenbal wilde nu niet verder op de inhoud ingaan. Op de vraag of de fractie trots is op het akkoord, zei Bontenbal: "ik denk het wel, ik mag blijven, dus ik denk dat het wel goed komt".

De Telegraaf berichtte ook dat de drie partijen een strenge begrotingsdiscipline willen nastreven, waarbij het begrotingstekort onder de twee procent moet blijven. Daarover wilden de partijen niets zeggen.

D66-leider en beoogd premier Jetten zei dinsdag wel al dat er duidelijke keuzes zijn gemaakt op thema's als binnenlandse en internationale veiligheid, meer betaalbare woningen en defensie. Daarbij is het de bedoeling volgens Jetten "de rekening niet naar toekomstige generaties door te schuiven".

Topman Sleijpen van De Nederlandsche Bank adviseerde het aankomende kabinet vorige week nadrukkelijk om de begroting de komende jaren beter op orde te hebben. Met alles wat in de wereld gaande is en met het oog op de vergrijzing, is het van belang om klappen op te kunnen vangen, zei Sleijpen.

Hij adviseerde samen met topambtenaren en experts al eerder dat een nieuw kabinet jaarlijks 7 miljard zou moeten bezuinigen.

Kapotte printer

Dat het beraad bij de fracties vanavond lang duurde, kwam onder meer door een kapotte printer. Het akkoord wordt vanwege veiligheidsredenen niet digitaal verspreid. "Er moest behoorlijk wat papier worden geprint", zei Jetten.

Dat het doornemen met de fractie daarna ook even tijd kostte, vond Jetten ook logisch, gezien het belang van de grote plannen en de "doorbraken" die de drie partijen voor de komende jaren in petto hebben.

Vanochtend bespreken de partijleiders de tekstuele aanpassingen en dan kan vrijdag het akkoord gepresenteerd worden.

Vijftien doden bij ongeluk met vliegtuig in Colombia

9 hours 54 minutes ago

In het noordoosten van Colombia is een klein passagiersvliegtuig neergestort. Alle vijftien mensen aan boord zijn bij het ongeluk om het leven gekomen.

Het vliegtuig was even voor het middaguur (lokale tijd) vertrokken vanaf het vliegveld van de regionale hoofdstad Cúcuta en had als bestemming Ocaña, een vlucht van ongeveer 40 minuten. Volgens luchtvaartmaatschappij Satena was er enkele minuten na het opstijgen geen contact meer met het toestel, een tweemotorig toestel van het type Beechcraft 1900.

Het vliegtuig stortte neer in een landelijk gebied, in de provincie Norte Santander. "Zodra het vliegtuig was gelokaliseerd, moesten de autoriteiten helaas bevestigen dat er geen overlevenden waren", meldt het ministerie van Transport in een verklaring.

Er is een onderzoek gestart naar de oorzaak van het ongeluk. Een van de omgekomen passagiers is een bekend parlementslid, meldt de luchtvaartmaatschappij. Hij was onderweg naar het grensgebied met Venezuela, waar onder meer gewapende groepen uit de drugshandel actief zijn.