Aggregator

Wekdienst 10/9: Laatste dag coronaverhoren • Moord op Charlie Kirk herdacht

2 hours 15 minutes ago

Goedemorgen! Vandaag is de laatste dag van de openbare coronaverhoren door de parlementaire enquêtecommissie. En in Utah wordt herdacht dat vorig jaar de rechtse activist Charlie Kirk werd neergeschoten. Er is een herdenking gepland maar er is ook protest.

Eerst het weer: op de meeste plaatsen blijft het vandaag droog. In het noorden kan wel een bui vallen. Zon en wolken wisselen elkaar af met temperaturen tot maximaal 20 graden.

Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en hier alles over de situatie op het spoor.

Wat kun je vandaag verwachten? Wat heb je gemist?

Afgelopen augustus was wereldwijd de warmste maand sinds het begin van de metingen. Dat meldt de Europese klimaatdienst Copernicus. Wereldwijd was het gemiddelde van dag en nacht in augustus 16,96 graden. Daarmee is het samen met juli 2023 de warmste maand ooit gemeten.

Dat de aarde opwarmt komt door toename van broeikasgassen in de lucht, vooral door het verbranden van steenkool, olie en gas.

Ander nieuws uit de nacht: En dan nog even dit:

In Noorwegen werd gisteren koning Harald begraven. De koning, die eind augustus op 89-jarige leeftijd overleed, werd vandaag in Oslo in de crypte van fort Akershus bijgezet. De plechtigheden werden door veel royals en regeringsleiders bijgewoond.

De koninklijke familie kreeg een minutenlang applaus, er werden saluutschoten afgevuurd en kerkklokken in heel Noorwegen werden een uur lang geluid.

In de video hieronder zie je hoe Noorwegen afscheid nam van koning Harald.

Fijne dag!

Trump belooft Amerikanen 5000 dollar als Congres Republikeins blijft

2 hours 18 minutes ago

President Trump heeft elke volwassen Amerikaan een uitkering van 5000 dollar beloofd als de Republikeinen de meerderheid behouden in het Congres. Hij deed die opmerkelijke financiële belofte tijdens de eerste Republikeinse midterm-conventie ooit, voor een jaar waarin tussentijdse verkiezingen worden gehouden.

"Als de Republikeinen zowel het Huis als de Senaat winnen, zal ik vanwege onze enorme economische successen elke volwassen Amerikaan 5000 dollar dividend uitkeren", hield Trump zijn publiek voor. "Als de Republikeinen winnen, winnen jullie ook en krijg je 5000 dollar. Laten we het het Trump-dividend noemen."

Waar Trump de ruim 1 biljoen euro die voor zijn belofte nodig is vandaan wil halen zei hij niet. Ook is onduidelijk of zo'n uitkering wettelijk wel mag. Commentatoren noemen het een bedenkelijk plan of ronduit omkoping.

Trumpapalooza

De bijeenkomst waar Trump zijn belofte deed was er op zijn eigen verzoek gekomen, om enthousiasme te kweken voor de verkiezingen dit jaar. In november kiezen Amerikanen een nieuw Huis van Afgevaardigden en een deel van de Senaat. Hoewel ze dus geen nieuwe president kiezen, weerhield dat Trump er niet van om zichzelf en zijn beleid centraal te stellen. "Doe maar net alsof ik op het stembiljet sta."

Echt dringen was het nog niet in het American Airlines Center, het stadion waar zo'n 20.000 mensen in passen, toen het voorprogramma van start ging. Normaal gesproken wordt op een conventie een presidentskandidaat gekozen en gestemd over de partijkoers. Maar deze conventie is allesbehalve conventioneel en zijn er geen officiële partijzaken te bespreken. In Amerikaanse media spreken ze dan ook van 'Trumpapalooza': een conventie die volledig in het teken van Trump staat.

Als eerste mag een reeks onbekende Republikeinen die in november wél op het stembiljet staan, zich voorstellen. Hier draait het allemaal echt om. Als deze Republikeinen hun race verliezen, dreigt de partij van Donald Trump de meerderheid in een of beide kamers van het Congres te verliezen en kan hij zijn politieke agenda moeilijker uitvoeren.

Maar in Dallas is de hoofdzaak een bijzaak geworden. De primetime spreektijden zijn gereserveerd voor president Trump, die op beide avonden de zaal zal toespreken. Dat hij twee dagen lang moet concurreren met de openingswedstrijden van het NFL-seizoen wijst op een gebrekkige voorbereiding.

Toch noemt Republikein David Stein uit Texas de timing perfect. "Dit is het moment waarop president Trump kiezers moet mobiliseren en ze enthousiast maken om te gaan stemmen. En dat kan hij als geen ander."

Lage rapportcijfers

Trump zo volop in de schijnwerpers zetten, brengt voor de partij wel risico's met zich mee. Volgens peilingen zijn veel Amerikanen helemaal niet enthousiast over welke kant het land op gaat. De Iran-oorlog duurt voort en de prijzen aan de pomp en in de supermarkt blijven stijgen.

Gezien de historisch lage rapportcijfers van de president krijgt vooral hij daar de schuld van. In een recente peiling van de Financial Times vindt slechts 33 procent van kiezers dat hij het goed doet als president.

De kans bestaat dus dat hij de partij met zich meesleept naar beneden. Maar in Dallas is het glas halfvol en wordt er een sterk staaltje struisvogelpolitiek bedreven.

Wakker schudden

Volgens Rochelle Brooks, die naar eigen zeggen tussen de 5000 en 20.000 dollar heeft betaald om hier te zijn, ligt het niet aan het beleid van president Trump, maar aan het feit dat Republikeinen zo slecht zijn in hun boodschap uitdragen. "Democraten zijn vaak beter in soundbites, die hoor je vervolgens overal op tv. Onze president kan dat wel ongefilterd doen."

Brooks ziet de bijeenkomst als een thuiswedstrijd: "Deze conventie is vooral bedoeld om de achterban wakker te schudden en veel geld in te zamelen."

Voor donoren hangt er inderdaad een flink prijskaartje aan de conventie. Volgens The Wall Street Journal biedt de partij een rondetafelgesprek aan met de president voor 250.000 dollar. Als je alleen op de foto met hem wil, kost dat 88.000 dollar. Wie een foto met vicepresident JD Vance wil, is een stuk goedkoper uit: 35.000 dollar.

Referendum

Tientallen Republikeinen uit kwetsbare districten zijn niet naar Texas afgereisd. Senator Susan Collins uit Maine en senator Dan Sullivan uit Alaska willen bijvoorbeeld zo min mogelijk met Trump geassocieerd worden en hebben de uitnodiging afgeslagen. Zij vrezen dat zij de dupe worden van een referendum over Trump.

Opmerkelijk genoeg liet de Democratische senator John Fetterman wel van zich horen. Via een videoboodschap gaf hij Donald Trump een steuntje in de rug door te zeggen dat hij graag wil samenwerken met de president en zijn Republikeinse collega's.

Een verrassende opsteker voor Trump die aangaf dat hij de komende weken campagne gaat voeren in alle swing states, de staten die soms Republikeins en soms Democratisch stemmen. "Wij kunnen al die verkiezingen winnen. Ik ga naar al die staten en als het moet kom ik zelfs een paar keer terug."

NVWA treedt op tegen transport kalfjes uit Ierland: te lang onderweg zonder melk

2 hours 56 minutes ago

De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) treedt op tegen de import van piepjonge kalfjes uit Ierland. De dieren krijgen nu tijdens een dagenlange reis nauwelijks te drinken en dat is in strijd met de regels, stelt de autoriteit. Als de omstandigheden niet fors verbeteren, moeten de transporten op termijn ophouden.

Eerder gaf de Nederlandse kalfsvleessector zelf aan in 2026 te willen stoppen met de transporten uit Ierland, vanwege het dierenleed onderweg. Uit onderzoek van de NOS bleek eerder dit jaar echter dat de transporten nog altijd doorgaan.

Voor de NVWA is de maat nu vol. "We leggen een last onder dwangsom op aan vier Ierse vervoerders. Die hebben nu een jaar de tijd om hun werkwijze aan te passen. Lukt dat niet, dan moeten ze dwangsommen betalen", zegt NVWA-inspecteur Annebeth van Aartsen. Die verplichting geldt voor alle vervoerders, waarschuwt de NVWA.

Jonger dan twee maanden

Het gaat daarbij om de import van kalveren tot twee maanden. Het overgrote deel van de ingevoerde dieren is jonger dan dat, blijkt uit onderzoek van de NOS. In Nederlandse en Ierse overheidsdatabases wist de NOS 330.000 kalveren te traceren; 98,9 procent was bij aankomst in Nederland jonger dan twee maanden.

De Ierse toezichthouders treden niet op tegen het kalverentransport. De Ierse overheid vindt de export niet in strijd met de Europese regels. Daarin staat dat dieren moeten worden gevoed als het "noodzakelijk" is tijdens het transport. De Europese Commissie en de NVWA interpreteren een wetenschappelijk onderbouwde termijn van 12 uur als "noodzakelijk".

Binnen de Europese Commissie wordt nu positief gereageerd, meldt een betrokkene aan de NOS. "Eindelijk gaat de NVWA handhaven", klinkt het. De Commissie stuurt al langer aan op strengere handhaving van de dierenwelzijnsregels en is niet te spreken over de manier waarop Ierse bedrijven kalfjes onderweg verzorgen.

Restproduct

Ierland heeft een grote melkveesector. Om koeien melk te laten geven, moeten ze elk jaar een kalf krijgen. Vrouwtjes kunnen zelf ook weer melkkoe worden, stiertjes blijven over. Ze zijn een restproduct en worden tegen lage prijzen doorverkocht aan kalvermesterijen, bijvoorbeeld in Nederland.

Op dit moment worden de dieren in Ierland in een vrachtwagen gezet, die op de veerboot naar Frankrijk gaat. Na een vaartocht 19 uur worden ze weer van de boot geladen, waar ze rust en drinken moeten krijgen. Daarna gaan ze verder op transport naar Nederland.

Volgens de NVWA krijgen de dieren tijdens die reis van in totaal zeker 50 uur dus maar één keer te drinken, terwijl dat minimaal elke 12 uur zou moeten. Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt overigens dat de reis zelfs 80 uur kan duren.

Niet alleen zijn er op de vrachtwagens geen drinksystemen die geschikt zijn voor melk, ook moeten de jonge kalveren worden geholpen bij het drinken. Op de veerboot is dat "praktisch onuitvoerbaar", bevestigde de Ierse overheid eerder.

Stoppen

De kans is daarom groot dat het transport op deze manier sowieso moet stoppen. "Dat betekent dat de dieren niet meer in één keer van Ierland via Frankrijk naar Nederland kunnen, maar het transport anders georganiseerd zou moeten worden", zegt NVWA-dierenarts Van Aartsen. "Dat heeft grote impact, ook op Ierse bedrijven."

De dieren zouden bijvoorbeeld pas op latere leeftijd kunnen worden vervoerd. Vanaf een leeftijd van acht weken kunnen de dieren ook voedingsstoffen halen uit ruwvoer en krachtvoer. "Maar ook dan is er nog aandacht nodig voor de wijze waarop je de dieren voert", zegt Van Aartsen.

De Nederlandse brancheorganisatie voor de kalfsvleessector zegt "niet precies te weten waar de handhaving over gaat", maar vindt "ten algemene dat iedereen zich aan de wet dient te houden". Vragen ter verduidelijking werden woensdagmiddag niet beantwoord.

Handhavingsverzoek

Aanleiding voor het ingrijpen door de NVWA is een handhavingsverzoek van Eyes on Animals en Dier&Recht. Na jaren van veldonderzoek en procederen zijn de dierenwelzijnsorganisaties opgelucht dat de toezichthouder gaat handhaven. Eerder zag de NVWA daar geen mogelijkheden voor.

Dat had te maken met dat de overtredingen grotendeels niet op Nederlands grondgebied plaatsvinden, zegt Van Aartsen van de NVWA. Vooral op zee, op de ferry tussen Ierland en Frankrijk gaat het mis, zegt de dierenarts. "Dat is een deel van het transport waar Nederland niet direct het toezicht op heeft."

Toch heeft de NVWA naar eigen zeggen nu wel genoeg in handen om de praktijk te stoppen. "We hebben goed moeten kijken waar op welke onderdelen van het transport we in beeld moeten krijgen om deze overtreding vast te kunnen stellen", legt Van Aartsen uit.

De vier vervoerders waar de NVWA tegen gaat optreden hadden geen geschikte voersystemen en waren ook niet van plan om de kalveren melk te laten drinken. Daardoor kon een overtreding worden vastgesteld, stelt de NVWA.

Lichaam van vermiste man (47) in het IJ gevonden na grote zoekactie

3 hours 35 minutes ago

Duikers hebben in het IJ in Amsterdam het lichaam gevonden van een 47-jarige man naar wie een grote zoekactie was gestart. De man viel gistermiddag van een plezierjacht op het Buiten-IJ, het oostelijke deel van het IJ. Sindsdien was hij vermist.

Onder meer de brandweer en een specialistisch politieteam zochten sinds het begin van de middag naar de man, schrijft stadszender AT5.

Ook vloog er een helikopter met een warmtecamera boven het water. Verder werd er met duikers en sonarapparatuur gezocht.

Ongeluk

De politie gaat uit van een ongeluk. Hoe de man precies in het water is gevallen, is niet duidelijk.

Het was dit jaar wereldwijd de warmste augustus ooit gemeten

4 hours 56 minutes ago

Vorige maand was wereldwijd niet alleen de warmste augustus sinds het begin van de metingen, samen met juli 2023 was het wereldwijd ook de warmste maand ooit gemeten.

Dat meldt Copernicus, een programma van de Europese Commissie dat de aarde en het klimaat in de gaten houdt met onder meer satellieten.

Ook in Europa sneuvelden records. De zomer van 2026 was in West-Europa warmer dan de zomer van 2003, het vorige record.

Ook Nederland kampte met een recordwarme en -droge zomer, concludeerde het KNMI eerder. Eind juni gold er voor het eerst code rood vanwege de hitte. De droogte leidde mede tot lage waterstanden in de rivieren. Dijken, landbouwgewassen en de natuur hadden eveneens te lijden.

Opmerkelijke maand

Wereldwijd sneuvelen er veel meer warmterecords dan kouderecords. Dit illustreert dat de aarde opwarmt. De oorzaak hiervan is de toename van de hoeveelheid broeikasgassen in de lucht, vooral door het verbranden van steenkool, olie en gas. De opwarming loopt niet in een rechte lijn aangezien temperaturen variëren van maand tot maand.

De gemiddelden schelen 0,01 graad, maar Copernicus houdt rekening met een foutmarge. Daarom worden de metingen als gelijk beschouwd:

Afgelopen augustus was een uitschieter. Wereldwijd was het gemiddeld 1,65 graad Celsius warmer vergeleken het het klimaat van voor 1900, toen mensen nog niet grootschalig olie, steenkool en gas verbrandden.

De stijging in temperatuur lijkt wellicht klein, maar het gaat om een gemiddelde van dag én nacht, en gezien over de hele aarde. Eerdere maanden van 2026 waren minder extreem.

"Augustus 2026 was een opmerkelijke maand in de wereldwijde klimaatmetingen", zegt Samantha Burgess van ECMWF, het Europese instituut in het Britse Reading dat verantwoordelijk voor weersvoorspellingen. "De observaties laten zien hoe klimaatverandering leidt tot extremen in de atmosfeer en oceaan."

Copernicus merkt op dat ook het zeewater wereldwijd warm was. Deels doordat de bovenste laag van de zee opwarmt door klimaatverandering. Maar het heeft ook te maken met de krachtige El Niño die zich heeft ontwikkeld. Dit natuurlijke fenomeen leidt ertoe dat warm water zich verplaatst van west naar oost in de Stille Oceaan.

Ook 2027 kan weer warm worden

Het is de verwachting dat de hevige El Niño wereldwijd gaat leiden tot flink andere weerpatronen. Sommige regio's kampen met meer of juist minder orkanen dan normaal. Of zijn juist natter of droger. Die veranderingen kunnen leiden tot schade en slachtoffers.

Doorgaans zijn de jaren na het ontwikkelen van een El Niño wereldwijd relatief warm. Het is daarom waarschijnlijk dat 2027 opnieuw wereldwijde records zal breken, bijvoorbeeld voor het warmste jaar.

El Niño is een natuurlijk fenomeen. Hoewel er recent aanwijzingen opdoken dat klimaatverandering zou kunnen leiden tot een heviger El Niño is het nog zeer onzeker of zo'n verband echt bestaat.

Door de 1,5 graad Celsius

Bijna alle landen ter wereld spraken in 2015 af in Parijs om de opwarming van de aarde te beperken tot ruim onder de 2 graden Celsius. En nog liever onder de 1,5 graad Celsius. Zeker dat laatste lijkt in de praktijk inmiddels onhaalbaar.

Augustus was niet de eerste maand waarin de aarde meer dan 1,5 graad Celsius was opgewarmd ten opzichte van het pre-industriële tijdperk. In 2024 gebeurde dat zelfs over een heel jaar. Wetenschappers kijken echter over langere periodes om te kunnen vaststellen dat de aarde 1,5 graad warmer is.

Inmiddels verwacht bijna iedereen dat dit gaat gebeuren, concludeerde VN-agentschap UNEP onlangs nog weer. Mogelijk zelfs nog voor 2030.

Piloot gecrasht Amazon-vliegtuig waarschuwde collega voor te hoge snelheid

5 hours 36 minutes ago

Een piloot van het Amazon-vrachtvliegtuig dat van de landingsbaan schoot in Miami, waarschuwde zijn collega in de cockpit dat het vliegtuig te snel ging. Afgelopen weekend gleed het toestel door een nog onbekende oorzaak van de landingsbaan af. Daarbij kwamen vijf mensen om het leven.

Een van de piloten waarschuwde gedurende de laatste 2 minuten voordat het misging dat ze de landingsbaan met een te hoge snelheid naderden. Ook drong hij er op het laatste moment op aan de landing af te breken. Dat blijkt uit fragmenten van de opnames uit de cockpit die onderzoekers gisteren vrijgaven.

De Amerikaanse onderzoeksraad voor vervoersveiligheid (NTSB) maakte enkele details van de geluidsopname bekend. Dat deed de NTSB nadat allebei de piloten waren gehoord. Het volledige transcript wordt pas later in het onderzoek vrijgegeven.

Op de waarschuwingen over de te hoge snelheid kwam geen eenduidige reactie van de andere piloot, zeggen de onderzoekers. Ook klonk er in de cockpit van de Boeing 767 meerdere keren een waarschuwing dat het toestel te laag vloog. Er werd niet gezegd welke van de twee piloten de opmerkingen maakte.

Richtlijnen volgen

Experts die persbureau AP sprak, zetten vraagtekens bij de samenwerking tussen de piloten. Ook gaven verschillende experts aan dat de piloten de landing hadden moeten afbreken, om vervolgens een nieuwe poging te wagen om te landen.

Volgens een voormalig piloot en veiligheidsexpert was er sprake van een gebrek aan coördinatie bij de piloten. "Waar is het leiderschap bij het aansturen van de cockpit? En waarom werden de richtlijnen uit het vluchthandboek niet gevolgd?"

Een ooggetuige filmde hoe het Amazon-vliegtuig doorschoot:

De vijf mensen die omkwamen zaten in twee voertuigen op de grond die het vliegtuig ramde. Het gaat om inzittenden van een busje van een schoonmaakbedrijf en van een auto die eigendom is van de internationale luchthaven van Miami.

Nog eens drie mensen raakten zwaargewond en twee anderen werden met lichte verwondingen in het ziekenhuis opgenomen. De twee piloten overleefden de crash.

Visscherssteeg Utrecht acht maanden na explosie weer open, omwonenden verrast

7 hours 16 minutes ago

Bijna acht maanden na de grote explosie in de Visscherssteeg in Utrecht gaat de straat weer helemaal open. Gisteren werd de houten afzetting weggehaald en de komende dag is de steeg in de Utrechtse binnenstad weer toegankelijk.

Het komt voor sommige bewoners en omwonenden als onaangename verrassing, schrijft RTV Utrecht. Ze zijn niet door de gemeente ingelicht. Ze wisten dat de schotten uiteindelijk weg zouden gaan, maar niet precies wanneer.

Op donderdagmiddag 15 januari waren er zeker twee ontploffingen te horen in Utrecht. Daarna brak ook brand uit. Sommige bewoners raakten hun huis en al hun bezittingen kwijt. Wonder boven wonder werden er geen slachtoffers onder het puin gevonden, zei de gemeente.

'Voelt als een klap'

De afgelopen maanden was de Visscherssteeg afgesloten. Een van de omwonenden vindt het pijnlijk dat de gemeente er niets over heeft laten weten.

"Het voelt als een klap dat je opeens op een willekeurige woensdag wordt geconfronteerd met de rampplek die je sindsdien niet meer hebt gezien", zegt ze tegen de regionale omroep. Omwonenden trokken eerder al aan de bel over de gebrekkige communicatie vanuit de gemeente.

Op deze dronefoto is te zien hoe groot de schade was:

Ook voor de bewoonster van een van de beschadigde panden kwam het als een verrassing. Als de steeg opengaat, vreest ze dat mensen makkelijker het bouwterrein op kunnen. "Dat voelt heel onveilig", zegt ze.

Het gebied werd de afgelopen tijd beveiligd door een beveiligingsbedrijf, maar ze weet niet wat daar nu verder mee gebeurt. Zelf woont ze tijdelijk ergens anders terwijl er aan haar huis wordt gewerkt.

Geen extra informatie

De gemeente stuurde in juli wel nog een wijkbericht met algemene informatie. Daarin staat onder meer dat de getroffen percelen afgesloten blijven met een hek. Een woordvoerder bevestigt aan RTV Utrecht dat er na dit wijkbericht geen extra informatie meer is gedeeld met buurtbewoners.

"Over het exacte moment van het openstellen is daarna niet gecommuniceerd", schrijft de woordvoerder, "maar we begrijpen dat bewoners aangeven dat ze daar graag nog een aanvullend bericht van de gemeente over hadden willen ontvangen."

Een maand na de explosie nam bewoner Pepijn ons mee naar de plek waar ooit zijn huis stond:

Half maart begon de Onderzoeksraad voor Veiligheid een onderzoek naar de risico's van aardgasexplosies na de zware explosie in de Visscherssteeg.

De raad benadrukte dat nog niet is vastgesteld of de explosie in Utrecht ook door gas is veroorzaakt. Het onderzoek van het Openbaar Ministerie loopt nog. De gemeente liet al wel weten dat een misdrijf niet voor de hand ligt.

Spaanse geheime dienst waarschuwde eigen regering en Marokko voor bestorming Ceuta

10 hours 22 minutes ago

De Spaanse geheime dienst waarschuwde de Marokkaanse en Spaanse autoriteiten voor de massale oversteek van migranten naar Ceuta, de Spaanse exclave aan de Noord-Afrikaanse kust. Dat blijkt uit documenten die de Spaanse overheid vandaag heeft vrijgegeven.

De regering gaf vandaag veertig inlichtingenrapporten, waarschuwingen en berichten vrij met betrekking tot Ceuta. Premier Sanchez had beloofd deze te publiceren, na aanhoudende kritiek op zijn regering in de nasleep van de bestorming van 30 juli.

Zwemmen langs grenshek

Op 29 juli wees de Spaanse inlichtingendienst de Marokkaanse geheime diensten op plannen van migranten die op sociale media waren verschenen. Zij wilden Ceuta bereiken door langs het grenshek te zwemmen tijdens een nationale feestdag in Marokko.

Diezelfde dag attendeerde de geheime dienst de delegatie van de Spaanse regering in Ceuta op groepen op sociale media, blijkt uit WhatsApp-berichten. "Er zijn twee verschillende groepen met in totaal 180.000 volgers. Om u een idee te geven van de omvang", stond in de berichten.

Toch werd de exclave een dag later overvallen toen zo'n 72.000 mensen het Spaanse gebied probeerden te bereiken. De overgrote meerderheid keerde al snel weer terug naar Marokko, maar een paar duizend mensen bleven. De bestorming kostte aan minstens 141 mensen het leven.

'Niet op de hoogte'

De Spaanse minister van Buitenlandse Zaken Albares zei dat hij niet was gewaarschuwd voor de hoeveelheid migranten die op 30 juli de oversteek wilden maken. "Ik was niet op de hoogte van enige informatie die wees op de omvang", zei hij vandaag.

Maar een intern document van het Spaanse ministerie van Defensie lijkt dat tegen te spreken. "Sinds 25 juli ontwikkelt zich een migratiecrisis in Ceuta", stond daarin. In de dagen voor de massale oversteek waren al honderden mensen de grens overgestoken. "De beschikbare informatie wijst erop dat er op zeer korte termijn meer indringers te verwachten zijn", aldus het rapport.

Vorige week lekte er ook al een Spaans politierapport uit waarin stond dat Marokkaanse agenten laks hadden opgetreden tijdens de bestorming. Volgens de politie had de grens die dag versterkt moeten worden met duizend extra agenten en soldaten, aldus het rapport, ook al was het een feestdag in Marokko.

Druk op Sanchez neemt toe

De publicatie van de documenten over de bestorming van Ceuta komt te midden van toenemende druk op de regering-Sanchez. Zo zijn er nog altijd duizenden migranten in de exclave en lopen de spanningen tussen hen en inwoners op. Vorige week waren er in heel Spanje grootschalige demonstraties met mensen die hun steun betuigen aan de inwoners van Ceuta.

De Europese Commissie heeft Spanje vandaag bijna 115 miljoen euro toegezegd voor de aanpak van de crisis in Ceuta.

Brit (31) aangeklaagd om voorbereiden sabotageactie voor Russische geheime dienst

10 hours 53 minutes ago

Het Britse Openbaar Ministerie heeft een man aangeklaagd die ervan wordt beschuldigd een sabotageactie te hebben voorbereid voor Rusland. Hij zou zijn benaderd door de GRU, de Russische militaire inlichtingendienst. Details zijn niet bekendgemaakt.

De 31-jarige Brit werd vrijdag door een antiterrorisme-eenheid van de Londense politie gearresteerd in een woning in de Engelse stad Swindon. Op een ander adres in de stad ten westen van Londen verrichte de politie een huiszoeking.

De man kwam al snel weer vrij, maar werd zaterdag opnieuw gearresteerd, schrijven Britse media. Volgens een hoofdofficier binnen het Britse Openbaar Ministerie wordt de man vervolgd voor "het overtreden van de nationale veiligheidswet op het gebied van terrorismebestrijding".

Potentiële dreiging

"De politie heeft actie ondernomen tegen een potentiële dreiging, en ik dank hen voor het cruciale werk dat ze elke dag doen om ons veilig te houden", zei minister Jarvis van Veiligheid. Jarvis zegt te begrijpen dat mensen zich zorgen maken om incidenten in Europa, "die bedoeld zijn om angst te zaaien, onrust te veroorzaken en de steun voor Oekraïne te ondermijnen".

Zo werd vorige maand in de Duitse stad Leipzig een drone gevonden die was geladen met explosieven, in de buurt van een Oekraïens vrachtvliegtuig. Duitsland houdt Rusland daarvoor verantwoordelijk.

"We zullen alle noodzakelijke maatregelen blijven nemen om ons te verdedigen tegen de diverse bedreigingen die Rusland uitstraalt", zei minister Jarvis. "Iedereen die onze veiligheid probeert te ondermijnen, zal de volle kracht van de wet voelen."

Morgen moet de verdachte in Londen voor de rechter verschijnen.

Oekraïense droneaanval in Russische 'gashoofdstad', op 2800 kilometer van de grens

11 hours 6 minutes ago

Oekraïense drones hebben een aanval uitgevoerd diep in Rusland op een belangrijke gasstad in Siberië. Het is volgens Oekraïne de eerste Oekraïense droneaanval zo diep in Rusland.

De aanval werd bekendgemaakt door de Russische gouverneur van de regio. Hij meldde dat de aanval was afgewend, maar dat de brokstukken brand hadden veroorzaakt. Volgens de gouverneur raakte niemand gewond. Hij riep inwoners op kalm te blijven.

De drone belandde in Novy Oerengoj, op zo'n 2800 kilometer van de Oekraïense grens. Novy Oerengoj is een belangrijke stad voor de Russische gasproductie en ligt in het autonome district Jamalië, dat erg belangrijk is voor de Russische gas- en oliewinning. De stad wordt ook wel de "Russische gashoofdstad" genoemd.

Oekraïne heeft de aanval bevestigd. President Zelensky spreekt op X van een "volkomen rechtvaardige" aanval "op een manier die de vijand echt voelt."

Oekraïne viel in juli dit jaar ook de Russische industriestad Omsk aan. Die stad ligt op zo'n 2500 kilometer van de Oekraïense grens. Door de voortdurende aanvallen van Oekraïne op Russische olieraffinaderijen kampt Rusland met grote brandstoftekorten.

Veel drones

President Zelensky waarschuwde vorige week dat alle luchtvaartmaatschappijen het Russische luchtruim moeten mijden. Volgens Zelensky vliegen er nu zo veel Oekraïense drones rond dat vliegtuigen voor de burgerluchtvaart het risico lopen geraakt te worden.

Rusland voerde afgelopen nacht ook weer aanvallen uit op Oekraïne. In hoofdstad Kyiv viel een dode en raakten zeven mensen gewond, meldt Zelensky. In Soemy werd een winkelcentrum geraakt. Twee mensen werden gedood en veertien mensen raakten gewond. Ook in Mykolajiv kwamen twee mensen om, zei Zelenksy.

Hij wil dat landen de druk op Rusland opvoeren. "Helaas heeft de internationale gemeenschap te weinig gereageerd op deze aanvallen, die vrijwel dagelijks mensen het leven kosten", schreef Zelensky op X.

Russische drones raakten vandaag ook een grensovergang tussen Oekraïne en Moldavië. Volgens de Moldavische premier Sandu kwamen daarbij twee personen om het leven. Drie mensen raakten gewond. Dagelijks passeren hier duizenden mensen de grens. Vanwege de aanval is de grensovergang tijdelijk gesloten.

Sandu veroordeelde de aanval en riep op tot meer luchtverdediging voor Oekraïne. "Gisteren dwong een Russische drone ons ertoe ons luchtruim tijdelijk te sluiten. Vandaag voert Rusland aanvallen uit op de grensovergangen naar Moldavië", schreef Sandu. "De Russische frontlinie schuift steeds verder naar het westen op, daarom is luchtverdediging voor Oekraïne van het grootste belang."

Vliegtuig Zelensky

Gisteren was Zelensky op bezoek in Moldavië. Bij zijn vertrek werd het vliegtuig waar de president in zat bijna geraakt door een drone. Dat meldt de Noorse premier Store. Het is niet duidelijk waar de drone vandaan kwam of wat voor type drone het was.

Zelensky reisde naar Noorwegen voor de begrafenis van de Noorse koning Harald en sprak met de premier over onder meer militaire samenwerking.

Gebrek aan drinkwater aanjager van nieuwe demonstraties in Tunesië

11 hours 50 minutes ago

Onder de Tunesische bevolking neemt de onvrede over de staat van het land toe. Sinds het aantreden van president Saied in 2019 is de repressie toegenomen. Journalisten, activisten en politici die kritiek hebben op de regering belanden steeds vaker in de gevangenis. Nu basisvoorzieningen zoals elektriciteit en stromend water niet meer vanzelfsprekend zijn, gaan Tunesiërs de straat op om te demonstreren.

De onvrede in het Noord-Afrikaanse land wordt op dit moment vooral aangejaagd door een tekort aan flessenwater. Vanwege de slechte kwaliteit van het drinkwater was het al gebruikelijk om water in de winkel te kopen. Sinds een aantal weken is er in buurtwinkels en supermarkten nauwelijks nog water op voorraad. Tunesiërs staan in de ongekend hete zomer uren in de rij in de hoop een paar flessen te kunnen bemachtigen.

Nieuwe protestbeweging

Bij het vervallen El Menzah-stadion in het centrum van de hoofdstad Tunis hebben zich enkele honderden demonstranten verzameld. Volgens mensenrechtenactivist Nafea Aribi is er bewust voor deze locatie gekozen. "Het stadion ligt bijna helemaal in puin, het is de autoriteiten ondanks diverse beloften nog steeds niet gelukt om het te renoveren." Het verval van het stadion staat volgens hem symbool voor de staat waarin het land al jaren verkeert.

De demonstratie is georganiseerd door de Nafas-beweging, die in het voorjaar is opgericht. "Deze protestbeweging heeft verschillende eisen", vertelt advocaat Anas Kadousi.

Sommige hebben te maken met het opeisen van rechten en vrijheden, zoals politieke vrijheid en de vrijlating van politieke gevangenen. Maar nu zijn de eisen vooral ook van economische en sociale aard. "Essentiële diensten zoals de watervoorziening en elektriciteit brokkelen steeds verder af", zegt Kadousi. "En er is nu zelfs een tekort aan fleswater."

Repressie

Die problemen komen boven op de zware repressie. De meest prominente politieke gevangenen van Tunesië zitten inmiddels al drie jaar vast. In 2023 werd een arrestatiebevel uitgevaardigd tegen veertig politici, zakenlieden en activisten die volgens de Tunesische justitie een coup zouden willen plegen. Twintig van hen wisten het land te ontvluchten, de andere helft werd veroordeeld tot gevangenisstraffen oplopend tot 45 jaar.

Vorige week bleek dat het hoger beroep dat de gevangenen hadden aangespannen niets aan hun situatie verandert. De Tunesische rechter oordeelde dat de opgelegde straffen blijven staan.

Op de dag van de uitspraak was er ook een nieuwe arrestatie. De hoofdredacteur van de website Alqatiba, Mohamed Youssfi, stond op het punt om deel te nemen aan radio-uitzending over de drinkwatercrisis toen hij werd aangehouden door de politie.

Daarnaast bleek in juli dat er in twee verschillende Tunesische gevangenissen in korte tijd drie gedetineerden zijn overleden. Volgens nabestaanden en de Tunesische mensenrechtenorganisatie LTDH toont dat aan dat de omstandigheden in de gevangenissen van het Noord-Afrikaanse land erbarmelijk zijn.

Blijven of niet

Door de economische malaise, repressie en de slechte staat van de basisvoorzieningen hebben veel jonge Tunesiërs de hoop op een goede toekomst al opgegeven. "Ik zie hier geen toekomst, niet voor mezelf en eigenlijk voor niemand van mijn leeftijd", zegt de 29-jarige Malouk. "Niets is hier stabiel. We leven in een constante staat van verwarring en onzekerheid."

Malouk noemt het openbaar vervoer als voorbeeld van de vele problemen waar hij dagelijks mee te maken heeft. "Openbaar vervoer bestaat hier eigenlijk niet meer. De taxi pakken is ook geen optie, die zijn er gewoon te weinig. Het is onmogelijk om er een te vinden."

Jonge Tunesiërs worstelen met de vraag of ze nog wel in het land willen blijven. Ook Malouk heeft die twijfel. "Moeten we blijven om te vechten voor het weinige dat er nog van ons land over is? Om Tunesië niet achter te laten in de handen van de mensen die het al geruïneerd hebben? Of rennen we weg om ergens anders ons leven op te bouwen?"

Economische schade

Voor kleine ondernemers is vooral de gebrekkige stroomvoorziening een groot probleem. Mohamed werkt al van jongs af aan als meubelmaker. Om aan de vraag van zijn klanten te kunnen voldoen is hij compleet afhankelijk van zijn machines. "We leven niet meer in de oude tijden, waarin je alles met simpel gereedschap kon doen", zegt hij.

Omdat niet te voorspellen is wanneer er wel elektriciteit is, is Mohamed soms op ongebruikelijke tijdstippen nog aan het werk. "Ik zit hier soms om twee uur 's nachts te werken. Als er stroom is, moet ik de kans grijpen om iets gedaan te krijgen. Ik hoop dat de buren mij kunnen vergeven voor de geluidsoverlast."

Brug A28 bij Nijkerk weer helemaal open na spoedherstel

12 hours 33 minutes ago

De Hardenbergerbrug in de A28 bij Nijkerk is in de beide richtingen weer open, meldt Rijkswaterstaat. Eerder vanavond ging de brug eerst in de richting van Amersfoort en Utrecht open. Niet veel later volgde de weg richting Zwolle.

De brug ging maandag plotseling uit voorzorg dicht. Rond de pijlers van de brug was zoveel zand en grind weggespoeld dat de veiligheid van de constructie niet kon worden gegarandeerd.

Afgelopen dagen heeft Rijkswaterstaat spoedwerkzaamheden uitgevoerd. De pijlers van de brug werden opgevuld met zand. Ook werd er grind in het water gestort, om de bodem van de vaart onder de brug te stabiliseren.

De plotselinge afsluiting leidde tot grote verkeersoverlast in de regio, met in de ochtend en avond lange files. Voor het vrachtverkeer kwam de afsluiting boven op andere afsluitingen, tot frustratie van transportbedrijven.

Geen trein, tram en bus: dit was de stakingsdag in het openbaar vervoer

13 hours 8 minutes ago

Vandaag reden in het hele land bijna geen bussen, treinen en trams. Ook veel veerboten voeren niet. Het openbaar vervoer werd grotendeels stilgelegd vanwege de 24-uursstaking. Die was georganiseerd door vakbonden CNV en FNV vanwege de geplande bezuinigingen op de sociale zekerheid.

Uit gelekte Prinsjesdagstukken bleek vorige week dat het kabinet een deel van de geplande bezuinigingen op de sociale zekerheid terugdraait. Toch gingen de acties vandaag door, omdat de vakbonden vinden dat het kabinet niet genoeg voor hen doet. Volgens de FNV legden een paar duizend medewerkers hun werk neer.

Op de wegen was het woensdagmiddag drukker dan gebruikelijk, liet de ANWB weten. Rond 17.30 uur stond er ongeveer 630 kilometer file. Vooral rond Arnhem en Utrecht was het druk.

De drukte werd volgens de ANWB deels veroorzaakt door de ov-staking, maar ook door de regen en de afsluiting van de Hardenbergerbrug in de A28 bij Nijkerk. De ochtendspits was vandaag niet veel drukker dan gemiddeld.

Verbazing en creatieve oplossingen

Hier en daar hadden reizigers niet op de staking gerekend. Zo vertelde een reiziger in Zwolle dat hij niet wist van de staking en zo'n twee uur op de bus had gewacht.

Een man op een trekker bij een veerpont in de buurt van IJmuiden kwam voor een verrassing te staan. "Gaat 'ie helemaal niet vandaag? Is er een landelijke staking? Ook voor de pont?", zei hij tegen de regionale omroep NH. "Dat meen je niet, dan kan ik beter omkeren. Ik ga in ieder geval niet zwemmen."

Er waren ook creatieve oplossingen. Zo regelde basisschool De Zeeheld in Amsterdam een rondvaartboot om kinderen en leerkrachten het IJ te laten oversteken. Anders "hadden kinderen op ons zitten wachten", zei een docent.

Daarnaast waren deelauto's in trek. Autobedrijf SnappCar liet weten dat het aantal boekingen flink was opgelopen. "Het gaat om duizenden extra ritten", zei een woordvoerder.

Buschauffeurs bepaalden zelf

Buschauffeurs bepaalden vandaag veelal zelf of ze meededen aan de staking. Daardoor verschilde het per vervoerder en regio flink hoeveel bussen de weg op gingen.

"Ik vind m'n werk heel erg leuk", zei een buschauffeur die vandaag wel reed. "Daarnaast heb ik een spierziekte, dus ik weet niet of ik over twintig jaar nog kan rijden."

Tussen Amsterdam Centraal en Schiphol reden wel vier treinen per uur. Sporadisch reden er ook bussen, maar het overgrote deel van de reizigers moest met de auto komen.

Veel mensen pakten een taxi naar het vliegveld. Daardoor stonden er lange files rondom de luchthaven. Volgens een woordvoerder van Schiphol waren er geen mensen te laat voor hun vluchten, maar was het wel "een uitdaging voor reizigers en medewerkers".

Den Haag

In Den Haag werd binnen de coalitie met ergenis gereageerd op de staking. Minister van Sociale Zaken Vijlbrief (D66) noemde het het goed recht van de vakbeweging om te staken. Maar vandaag vond hij het volstrekt onnodig om het werk neer te leggen. In de Prinsjesdagstukken zit een handreiking aan de bonden, aldus Vijlbrief.

Sommigen politici van de coalitie en oppositie gingen in gesprek met het stakende ov-personeel. "We willen er samen uitkomen", zei D66-fractievoorzitter Paternotte, die benadrukte dat hij hoopte dat de vakbonden weer aan tafel gaan met het kabinet. Pro-leider Klaver zei dat hij de stakende chauffeurs en andere ov-medewerkers "heel goed" snapt en dat de staking "hard nodig" is.

Een woordvoerder van de FNV noemt de staking "geslaagd", met name omdat "veel mensen zich ervan bewust zijn geworden waarom er gestaakt wordt". Op vragen over hoe nu verder laat de woordvoerder weten dat er later vanavond een antwoord komt van FNV-voorzitter Hans Spekman.

Amerikaanse hulporganisatie krijgt donatie van 50 miljoen dollar

14 hours ago

Americares heeft aangekondigd wereldwijd meer medicijnen te kunnen leveren. De hulporganisatie heeft de grootste donatie in haar 47-jarige bestaan ontvangen. Een niet nader genoemde familie uit de staat Connecticut doneerde 50 miljoen dollar (omgerekend bijna 43 miljoen euro).

De donatie zal over een periode van vijf jaar worden gespreid. De familie wordt niet bij naam genoemd, maar zou de hulporganisatie al dertig jaar steunen.

Bezuinigingen onder Trump

De schenking komt op een moment dat er internationaal veel bezuinigd is op hulpgelden. Vooral de Amerikaanse overheid heeft forse bezuinigingen doorgevoerd op dit gebied. Kort na zijn aantreden vorig jaar ontmantelde president Trump de belangrijkste Amerikaanse hulporganisatie USAID.

Dat had grote gevolgen, bijvoorbeeld voor de hiv- en aidsbestrijding. Het Aidsfonds zag het aantal hiv-besmettingen onder pasgeboren baby's flink toenemen. Het Erasmus MC berekende samen met universiteiten in de VS, Europa en Afrika dat het opschorten van Amerikaanse hulpgelden voor hiv-behandelingen in vijf jaar zal leiden tot ongeveer 150.000 extra doden in Sub-Sahara-Afrika.

Niet alleen de VS, ook andere landen kondigden bezuinigingen aan, waaronder Nederland. Tijdens het vorige kabinet kondigde toenmalig minister Klever een bezuiniging van 2,4 miljard aan op ontwikkelingssamenwerking aan. Het nieuwe kabinet zou juist weer meer geld, zo'n 1,1 miljard in drie jaar tijd, uit willen trekken voor ontwikkelingssamenwerking, blijkt uit de gelekte Prinsjesdagstukken.

Geschrapte projecten

Zo'n 10 procent van de begroting van Americares kwam tot vorig jaar van de Amerikaanse overheid, zegt de voorzitter van de hulporganisatie tegen persbureau AP.

Door de bezuinigingen werden meerdere projecten geschrapt. Zo kon een project voor kraamzorg in Tanzania niet doorgaan en moesten Colombiaanse medische klinieken die Venezolaanse migranten hielpen sluiten. Ook een project om in vijf jaar in Gaza een robuuster systeem op te zetten voor het verstrekken van medicijnen ging niet door.

Americares draait nu volledig op donaties van particulieren, stichtingen en bedrijven. Vorig jaar leverde de hulporganisatie voor zo'n 1,8 miljard Amerikaanse dollar aan hulp. Dat geld gaat onder meer naar 4000 zorgcentra wereldwijd, waar de organisatie de gezondheid van mensen die zijn getroffen door armoede of rampen wil verbeteren. De organisatie helpt op dit moment bijvoorbeeld ook de getroffenen van de overstromingen in Nepal.

Zorgcentra onverzekerden

"Ze begrepen de situatie absoluut en wilden meer doen om daarop in te spelen", zegt de voorzitter over de donateur. Met het geld van de schenking wil Americares onder meer de toegang tot medicijnen verbeteren in Afrika, het Midden-Oosten, Azië en Latijns-Amerika.

Het geld zal niet alleen gaan naar buitenlandse hulpverlening, maar ook deels worden geïnvesteerd in het uitbreiden van centra in de VS waar onverzekerde en onderverzekerde patiënten terechtkunnen. Dat zal vooral gebeuren in staten waar door beleidswijzigingen meer mensen zonder ziektekostenverzekering komen te zitten, zegt de hulporganisatie.

UWV gaat meer WIA-uitkeringen controleren en biedt excuses aan

14 hours 14 minutes ago

Uitkeringsinstantie UWV ziet zich genoodzaakt om 13.000 WIA-uitkeringen alsnog te controleren op fouten.

Eerder werd aan de uitkeringsgerechtigden verteld dat een controle niet nodig was. "Voor het verkeerd informeren bieden wij onze excuses aan", zegt UWV-bestuurslid Judith Duveen in een persbericht.

De controles worden de komende tijd handmatig gedaan. De WIA is een uitkering voor arbeidsongeschiktheid.

Als wordt vastgesteld dat de uitkering te laag was, krijgen mensen het resterende geld uitgekeerd. Mensen die te veel hebben ontvangen, hoeven dat niet terug te betalen.

Het UWV maakte van 2020 tot en met 2024 fouten in de berekening van de hoogte van de WIA-uitkering. Bij het achteraf controleren bleek dat een deel van de uitkeringsgerechtigden te weinig kreeg. Zij krijgen een nabetaling.

Opnieuw bekeken

In het voorjaar van 2025 begon het UWV met het controleren van de WIA-berekeningen. Het ging toen om 47.000 uitkeringen die opnieuw bekeken zouden moeten worden.

Inmiddels is het aantal uitkeringen dat de uitkeringsinstantie onder de loep wil nemen verhoogd naar 73.000. Dat komt, zegt het UWV, omdat bij de eerste controles bleek dat niet alle uitkeringen waarin een fout zat goed in beeld kwamen.

100 miljoen

Het UWV reserveerde 100 miljoen euro voor nabetalingen aan mensen die te weinig WIA-uitkering kregen. Het is nog niet duidelijk of het opschroeven van het aantal te controleren uitkeringen ook leidt tot hogere reserveringen.

Komend najaar worden de eerste nabetalingen gedaan.