Aggregator

De man die gisteren in de Amerikaanse staat Michigan met een auto inreed op een synagoge, was een Amerikaan van Libanese afkomst. De man van 41 was sinds 2011 in de Verenigde Staten en had al tien jaar een Amerikaans paspoort, zegt het ministerie van Binnenlandse Veiligheid.

De gewapende man reed gisteren een synagoge in West Bloomfield bij Detroit binnen. In het gebouw werd hij meteen onder vuur genomen door beveiligers en gedood. De auto vloog in brand. De federale politiedienst FBI beschouwt de zaak als gericht geweld tegen de Joodse gemeenschap.

Dertig beveiligers en agenten die rook hebben ingeademd zijn naar een ziekenhuis gebracht. Een beveiliger die werd geraakt door de auto ligt ook in het ziekenhuis. In de synagoge raakte verder niemand gewond.

CBS News meldt op basis van een bron in de Libanees-Amerikaanse gemeenschap in Michigan dat twee broers van de man in Libanon zijn omgekomen bij een Israëlische luchtaanval. Ook twee van hun kinderen werden daarbij gedood, een schoonzus raakte zwaargewond. De man zou daarna zijn doorgedraaid.

De autoriteiten hebben nog niets gezegd over een mogelijk motief.

Last year, we brought you a story about the BhangmeterV2, an internet-of-things nuclear war monitor. With a cold-war-era HSN-1000 nuclear event detector at its heart, it had one job: announce …read more

De Poolse president Nawrocki heeft zijn veto uitgesproken tegen een wet waarmee Polen 44 miljard euro kan lenen van de Europese Unie. Het geld was bedoeld voor versterking van de Poolse defensie. Nawrocki wil niet dat Polen de lening aangaat, omdat hij vreest voor een grotere afhankelijkheid van Brussel.

EU-lidstaten kunnen bij de Europese Unie tegen gunstige voorwaarden geld lenen voor defensieprojecten. In de pot zit 150 miljard euro. Polen zou met 44 miljard het grootste bedrag lenen. De regering wilde er onder meer anti-dronewapens, raketten, helikopters en schepen van kopen.

Vetorecht

Nawrocki is een conservatieve nationalist en is kritisch over de invloed van Brussel, iets waarmee hij zich voor zijn verkiezing in 2025 profileerde. Hij heeft heel andere opvattingen dan de liberale premier Tusk. Als president kan Nawrocki wetsvoorstellen tegenhouden.

Dat heeft hij nu dus gedaan. "De veiligheid van Polen mag niet afhangen van beslissingen van buiten", zei Nawrocki. Hij kwam ook met een alternatief plan: het geld voor defensie zou uit opbrengsten van de goud- en deviezenvoorraden van de centrale bank kunnen komen.

Extra kabinetsberaad

Tusk heeft op X boos gereageerd. "De president heeft de kans laten lopen om zich als patriot te gedragen", schreef hij daar. Vrijdagochtend is er extra kabinetsoverleg over de kwestie. Volgens Tusk is het Europese geld essentieel voor het afweren van dreigingen uit Rusland.

Nawrocki verbond zich voor zijn verkiezing aan de conservatieve PiS-partij, al is hij geen lid. PiS-leider Kaczynski is ook fel tegen de Europese miljarden. Hij verspreidt al weken het narratief dat EU-landen die meedoen straks door Duitsland worden gedomineerd en dat de Duitse defensie-industrie het meeste zou profiteren.

Air hockey is one of those sports that’s both incredibly fun, but also incredibly frustrating as playing it by yourself is a rather lonely and unfulfilling experience. This is where …read more

Extreem natuurgeweld komt vaker voor in Japan, maar een gigantische pijp die zomaar uit het wegdek oprijst is zelfs daar bijzonder. Het gevaarte brak door een laag asfalt op een kruispunt in de miljoenenstad Osaka.

De 3,5 meter brede en 30 meter hoge metalen pijp werd ondergronds gebruikt bij werk aan het riool. Bouwlieden waren daar bezig buizen aan te sluiten op een kanaal om overtollig regenwater op te slaan om overstromingen te voorkomen.

De cilinder was 's nachts dwars door het wegdek gebroken en stak 13 meter omhoog. Een voorbijganger zag dat en sloeg woensdagochtend alarm.

Op beelden is te zien hoe bouwlieden de buis weer een stuk terug laten zakken:

Om de pijp weer in de grond te laten zakken hebben werklieden de buis met water gevuld. Dat ging een tijdje goed, maar uiteindelijk bleef de kolos steken terwijl er nog 1,6 meter boven de weg uitstak. Dat deel zal worden afgezaagd, meldt de Japanse omroep NHK.

De komende tijd is het kruispunt afgesloten. Een verhoogde snelweg boven het kruispunt is sinds woensdag ook tijdelijk dicht, wat tot veel verkeersoverlast leidt.

De oorzaak van het incident is nog onduidelijk. Mogelijk speelden werkzaamheden van een dag eerder een rol. Er was grondwater weggepompt dat zich had opgehoopt in de pijp. De autoriteiten onderzoeken nog of dat ermee te maken had.

Op de dertiende dag van de oorlog in het Midden-Oosten heeft de nieuwe hoogste leider van Iran, Mojtaba Khamenei, voor het eerst van zich laten horen. Ook zijn opnieuw schepen aangevallen in de Perzische Golf, olietankers ditmaal. De G7-landen onderzoeken olietankers en vrachtschepen kunnen gaan begeleiden door de Straat van Hormuz.

Liveblog

In dit artikel zetten we de ontwikkelingen van vandaag op een rij. Alle updates over de oorlog vind je in ons liveblog.

Een eerste verklaring van Mojtaba Khamenei, de tweede zoon van de geliquideerde ayatollah Ali Khamenei, werd vandaag door een nieuwslezer voorgelezen op Iraanse staatstelevisie. Hij benadrukte dat de Straat van Hormuz gesloten moet blijven om druk te zetten op tegenstanders van Iran. Hij wil zo Israël en de Verenigde Staten dwingen hun aanvallen te stoppen.

Midden-Oosten-correspondent Daisy Mohr noemt het opmerkelijk dat Khamenei zijn verklaring niet zelf uitsprak en enkel op een foto te zien was. Er is de afgelopen dagen veel speculatie over de toestand van Khamenei. Hij is sinds zijn benoeming nog niet in het openbaar gezien. Op basis van Iraanse en Israëlische bronnen schreef The New York Times gisteren dat Khamenei bij een aanval gewond is geraakt aan zijn benen.

Aanvallen op Libanon

In Libanon gaat het Israëlische leger onverminderd door met zijn aanvallen. Israël valt voornamelijk zuidelijke buitenwijken in hoofdstad Beiroet aan, omdat zich daar Hezbollah-strijders zouden schuilhouden. Bij een aanval op een strand even ten zuiden van Beiroet zijn zeker acht doden gevallen.

De Israëlische minister Katz van Defensie waarschuwde Libanon voor toekomstige aanvallen. "Als de Libanese regering niet weet hoe ze het gebied onder controle moet houden en niet kan voorkomen dat Hezbollah Noord-Israël bedreigt, dan zullen wij het gebied innemen en zullen we Hezbollah zelf in toom houden", zei hij.

Tot nu toe zijn tijdens deze oorlog in Libanon 687 mensen gedood bij Israëlische aanvallen, aldus cijfers van de Libanese regering. Honderdduizenden mensen zijn op de vlucht geslagen.

Olietankers aangevallen bij Irak

Voor de kust van Irak, in de Perzische Golf, zijn vannacht twee olietankers aangevallen en vervolgens in brand gevlogen. Volgens de havenautoriteiten in Irak is daarbij een bemanningslid omgekomen en zijn tientallen anderen gered. Over hun nationaliteit is niets bekendgemaakt.

Verder maakte de Thaise marine vandaag bekend dat na een aanval op een Thais schip drie bemanningsleden worden vermist. Volgens de rederij zitten zij mogelijk vast in de machinekamer. Twintig bemanningsleden zijn gered door de marine van Oman. De in totaal 23 opvarenden kwamen uit Thailand, volgens het Thaise ministerie van Buitenlandse Zaken.

Israël en de VS blijven Iran intussen bestoken met raketten en drones. Het Israëlische leger stelt dat het een "cruciale" locatie voor de ontwikkeling van kernwapens heeft aangevallen.

Ondanks de grootschalige aanvallen van de afgelopen dagen denken Amerikaanse inlichtingendiensten dat het Iraanse regime nog grotendeels intact is. In rapporten zou staan dat het regime nog altijd de controle heeft over de Iraanse bevolking.

Volgens de VN-vluchtelingenorganisatie zijn sinds het begin van de oorlog 3,2 miljoen mensen in Iran ontheemd geraakt.

Vergeldingsacties door Iran in de regio blijven ook doorgaan. Zo werden vandaag explosies gehoord in Dubai, in de Verenigde Arabische Emiraten, en werd de luchthaven van Koeweit aangevallen. Bij de vliegbasis werd "materiële schade" gemeld.

Ondertussen gaat het kabinet door met het repatriëren van in de Golfregio gestrande Nederlanders. Afgelopen nacht zijn 75 Nederlanders vanuit Oman overgevlogen naar Egypte. Vanuit daar kunnen zij terugvliegen naar Nederland.

Volgens minister Berendsen van Buitenlandse Zaken richt het kabinet zich nog op het repatriëren van enkele honderden Nederlanders die in kleine groepjes in veel verschillende landen verblijven. Volgens Berendsen hebben ongeveer 3000 landgenoten de afgelopen dagen zelfstandig het Midden-Oosten kunnen verlaten.

Wel begrip, geen steun

De Nederlandse politiek is verdeeld over hoe om te gaan met de oorlog in het Midden-Oosten. Het kabinetsstandpunt is dat Nederland wel "begrip" heeft voor de militaire actie van de Verenigde Staten en Israël, maar die niet steunt, bleek uit een debat vandaag.

Zo benoemde D66-fractievoorzitter Paternotte dat hij er begrip voor heeft "dat je het moorddadige regime in Iran weg wilt hebben", maar hij heeft geen begrip voor wat hij noemt een aanval zonder plan en een onduidelijk doel, die bovendien in strijd is met het internationaal recht.

Volgens oppositiepartijen op zowel links als rechts wijkt D66 met zijn standpunt af van de standpunten van coalitiepartners, die hoorbaar meer begrip hebben voor de militaire ingreep. Paternotte stelde dat er hooguit verschil is in toon.

De G7, de zeven economische grootmachten wereldwijd, onderzoeken opties of ze oorlogsschepen kunnen inzetten om olietankers en vrachtschepen door de Straat van Hormuz te begeleiden. Gisteren sprak premier Jetten met de Franse president Macron over mogelijke Nederlandse steun.

Een agent heeft vorig jaar tijdens een pro-Palestina-demonstratie op de Radboud Universiteit in Nijmegen zijn politiehond onrechtmatig ingezet. Dat concludeert het Openbaar Ministerie, dat de agent vervolgt.

Volgens het OM had de agent zijn hond niet mogen inzetten bij de aanhouding van een demonstrant. De betoger werd tientallen seconden door de hond gebeten en liep daarbij ernstige verwondingen op, schrijft Omroep Gelderland.

Op 7 mei 2025 demonstreerden tientallen pro-Palestijnse betogers op de campus tegen de banden van de universiteit met Israëlische instellingen. Bij de demonstratie zijn drie mensen aangehouden.

Dubbele mishandeling

De actievoerders eisten die middag een gesprek met de bestuursvoorzitter van de universiteit. Toen de voorzitter het gesprek beëindigde omdat actievoerders gezichtsbedekkende kleding droegen, escaleerde de situatie.

Een aantal betogers drong een universiteitsgebouw binnen, waar twee beveiligers werden mishandeld. Het OM verdenkt een 24-jarige man uit Nijmegen van die dubbele mishandeling en verzet bij zijn aanhouding.

Chaotische situatie

Het OM stelt nu dat de inzet van een politiehond vanwege de chaotische situatie geoorloofd was, maar niet bij de persoon die gebeten is omdat van diegene "niet een zodanige dreiging" uitging.

De demonstrant lag al op de grond en was niet gewelddadig tegen de politie. Het OM benadrukt ook dat de actievoerder niet wist dat er een aanhouding zou volgen en zich daar dus niet tegen had kunnen verzetten. De betoger wordt dan ook niet vervolgd. Hoe het nu met het slachtoffer is, is niet bekend.

In een voorstad van Detroit is een gewapende man met zijn voertuig op een synagoge ingereden. Dat melden Amerikaanse media. De beveiliging van de synagoge in West Bloomfield, in de staat Michigan, opende daarna het vuur op de man.

Het voertuig reed door de deuren een gang in, waarna het in brand vloog, meldt de sheriff van Oakland County. Op beelden is te zien dat rook opsteeg uit de synagoge. Volgens de sheriff heeft minstens één bewaker op de verdachte geschoten, waarna hij dood werd aangetroffen in het voertuig.

Onderzoek moet uitwijzen of een kogel van een bewaker de bestuurder van het voertuig fataal is geworden. Volgens de lokale sheriff is het ook mogelijk dat de aanvaller zichzelf van het leven heeft beroofd.

Bewaker gewond

Volgens de sheriff raakte een beveiliger die door het voertuig werd geraakt bewusteloos, maar zijn zijn verwondingen niet levensbedreigend. Verder raakte niemand gewond.

De identiteit van de bestuurder en de toedracht worden onderzocht.

De politie rukte massaal en met zwaar materieel uit na de melding:

Het Israëlische leger heeft aanklachten laten vallen tegen vijf Israëlische soldaten die ervan werden beschuldigd een Palestijnse gevangene te hebben gemarteld. De Palestijn werd vastgehouden op de Israëlische militaire basis Sde Teiman, op 29 kilometer van de grens met Gaza.

De zaak kreeg internationale aandacht toen de hoofdjurist van het Israëlische leger de video van het vermeende misbruik lekte aan lokale media. Ook bestormden extreemrechtse demonstranten, onder meer leden van Netanyahu's kabinet, militaire complexen uit protest tegen het onderzoek tegen de soldaten.

Op de videobeelden is te zien hoe Israëlische soldaten zich om de gevangene heen verdringen en het zicht blokkeren met hun uitrusting. Ook hadden de soldaten een hond bij zich.

Volgens de aanklacht maakten de soldaten zich, naast wat te zien is op beeld, schuldig aan mishandeling en het toebrengen van ernstig letsel. Zo zou een van de soldaten de gedetineerde met een scherp voorwerp hebben gestoken, waardoor een scheur in de buurt van zijn rectum ontstond. Het vermeende misbruik zou in juli 2024 hebben plaatsgevonden.

Aanvallen Iran en Libanon

Het besluit om de aanklacht te laten vallen komt op een moment dat de aandacht van het land grotendeels is gericht op de oorlog met Iran en Hezbollah in Libanon.

Een van de redenen die het leger noemt voor het laten vallen van de aanklacht, is dat de Palestijn zich momenteel in de Gazastrook zou bevinden. Volgens het leger heeft dat implicaties voor de bewijsvoering, schrijft het in een verklaring.

De Palestijnse gedetineerde is in oktober als onderdeel van de wapenstilstand tussen Israël en Hamas naar Gaza teruggestuurd.

De Palestijnse leiders hebben nog geen commentaar gegeven op het besluit. De Israëlische premier Netanyahu prees de beslissing. "De staat Israël moet zijn vijanden opsporen, niet zijn eigen heldhaftige strijders", zei hij in een verklaring.

"Ik hoor geruchten dat Trump en Netanyahu de oorlog willen beëindigen", vertelt een 37-jarige man uit de Iraanse hoofdstad Teheran. "Maar je kunt toch niet zomaar halverwege stoppen? Dat is pas een enge gedachte. Niet de bommen, maar weer alleen achtergelaten worden met dit regime."

De man is een van de weinige inwoners van Iran die de NOS heeft weten te spreken. Het Iraanse regime heeft inwoners vrijwel volledig afgesloten van het internet. Het is daarom moeilijk contacten leggen in het land. Bovendien zijn veel mensen bang om met journalisten te praten, omdat de repressie door de machthebbers onverminderd doorgaat.

Uit de weinige berichten die we krijgen van Iraniërs blijkt dat zij verschillend denken over de oorlog. Vanwege hun veiligheid gebruiken we geen namen. "Ik haat deze oorlog, het moet stoppen", vertelt een 60-jarige vrouw uit Rasjt, een stad ten noorden van Teheran.

"Hebben we het nu echt beter?", vraagt ze zich af. "Het verbaast me hoe onwetend mensen kunnen zijn. Naïeve jongeren denken dat buitenlandse leiders om ons geven, maar ze zijn alleen maar uit op grondstoffen. Olie, olie, olie. Onze vrijheid interesseert ze niet."

Minder steun voor de oorlog

Iran-deskundige Peyman Jafari ziet een verschuiving onder mensen die eerst voor de oorlog waren en zich nu steeds meer afvragen of dit wel de juiste oplossing is om van het regime af te komen.

"Na de protesten van afgelopen januari, en de duizenden doden, was de frustratie zo groot dat mensen zeiden: laat die oorlog maar komen", vertelt Jafari. "Ze dachten dat het misschien wel tot verlossing zou leiden."

Bij die protesten tegen het regime afgelopen januari hebben de Iraanse machthebbers genadeloos hard opgetreden. Volgens de Iraans-Amerikaanse mensenrechtenorganisatie Hrana zijn ruim 7000 mensen gedood, maar dat aantal ligt mogelijk veel hoger.

In deze video leggen we uit wat leidde tot de grootste protesten in jaren in Iran:

De groep die hoopte dat oorlog tot het einde van het regime zou leiden, valt nu uit elkaar, ziet Jafari. "Een klein deel denkt er nog steeds zo over. Zij willen regime change tegen elke prijs. Maar een groeiende groep ziet nu hoe hun land wordt verwoest en dat er veel burgerslachtoffers vallen. Bovendien wordt het regime repressiever. Zij keren zich daarom nu tegen de oorlog."

Regime lijkt te overleven

Het Iraanse regime is verzwakt, maar niet verslagen na bijna twee weken oorlog. Nadat de hoogste leider Ali Khamenei werd gedood bij de bombardementen, heeft zijn zoon Mojtaba zijn rol overgenomen. Hij is een hardliner, net als zijn vader. Verandering hoeven Iraniërs dan ook niet te verwachten.

Jafari ziet het regime niet snel vallen. "Het feit dat het regime nog staat nadat de hoogste leider is gedood, laat goed zien dat Iran een ander soort dictatuur is dan bijvoorbeeld Saudi-Arabië of Egypte. Het hangt niet af van één man. Er is een politieke, militaire en economische elite in het land met veel macht en die heeft er alle belang bij dat de Islamitische Republiek blijft voortbestaan."

Oproep tot protest

Toch blijven president Trump en premier Netanyahu de Iraanse bevolking oproepen om op een gegeven moment de straat op te gaan en het regime omver te werpen. Ook oppositieleider Reza Pahlavi, de zoon van de laatste sjah van Iran, doet die oproep vanuit Amerika.

Sommige inwoners van Iran blijven de hoop houden dat ze op deze manier de islamitische machthebbers kunnen verjagen. "We zijn er klaar voor om de straat op te gaan en de stad over te nemen", zegt de 37-jarige man uit Teheran. Een vrouw, die ook in de Iraanse hoofdstad woont, sluit zich daarbij aan. "Iedereen wacht nu thuis af tot de dag van de vrijheid komt."

Anderen betwijfelen of demonsteren nu zin heeft. "Ik ben het er niet mee eens dat we nu de straat op moeten gaan", zegt een man uit Teheran. "Ik kan het in ieder geval niet doen. Ik leef niet alleen voor mijzelf, maar ik verzorg ook mijn familie. Het risico bestaat dat ik bij protesten word gedood en dan gaat mijn familie ook kapot."

Jafari denkt dat er uiteindelijk wel protesten zullen komen, maar hij acht de kans klein dat dat tijdens of kort na deze oorlog zal zijn.

"De woede over dit regime zit diep. Dus op een gegeven moment zullen inwoners weer van zich laten horen. Maar ik denk dat veel mensen zich nu verlamd voelen. Ze zitten klem tussen de repressie van binnenuit en de agressie van buitenaf. Het is er daardoor niet makkelijker op geworden."

Sound! It’s a thing you hear, moreso than something you see with your eyes. And yet, it is possible to visualize sound with various techniques. [PlasmatronX] demonstrates this well, using …read more

Nederland mengt zich in de genocideaanklacht die Zuid-Afrika bij het Internationaal Gerechtshof (ICJ) in Den Haag heeft ingediend tegen Israël vanwege de oorlog in Gaza. De regering kiest geen partij, maar maakt in een verklaring wel duidelijk dat gedwongen verplaatsingen van burgers, het doelbewust aanvallen van kinderen en uithongering elementen van genocide kunnen zijn volgens het Genocideverdrag.

Landen hadden tot vandaag de tijd om een zogenoemde 'verklaring van interventie' in de zaak aan te leveren bij het ICJ. Andere landen, zoals België, Brazilië, Chili, Ierland, Mexico, Spanje en Paraguay, deden dat al eerder.

Zuid-Afrika begon de zaak eind 2023. Het land beschuldigt Israël van "genocidale daden" tegenover Palestijnen in de Gazastrook. In de aanklacht stelde Zuid-Afrika dat "het handelen en de nalatigheid van Israël genocidaal van aard zijn".

Het genocideverdrag

Het Genocideverdrag is een internationaal verdrag, ondertekend door meer dan 150 landen, dat genocide verbiedt en staten verplicht om genocide te voorkomen en te bestraffen. De Verenigde Naties namen het verdrag aan in 1948, enkele jaren na de Holocaust, om te voorkomen dat zulke misdrijven tegen de menselijkheid opnieuw zouden plaatsvinden.

Volgens het verdrag is er sprake van genocide als bepaalde handelingen verricht worden met de opzet om een groep geheel of gedeeltelijk te vernietigen.

Landen kunnen niets veranderen aan het Genocideverdrag, maar ze kunnen in een genocidezaak wel aangeven welke elementen uit het verdrag ze van belang vinden met betrekking tot die specifieke zaak.

Het ministerie van Buitenlandse Zaken benadrukt dat Nederland met het document alleen zijn juridische interpretatie geeft over het Genocideverdrag, "niet over de situatie in Gaza zelf". Nederland kiest formeel dus geen partij.

Toch is uit het document iets af te leiden over het Nederlandse standpunt, zegt universitair hoofddocent internationaal recht André de Hoogh. "Als je kijkt naar de onderwerpen zou ik zeggen dat Nederland met deze onderwerpen eerder de interpretatie van Zuid-Afrika van het Genocideverdrag steunt, dan die van Israël."

De verklaring gaat bijvoorbeeld over gedwongen evacuaties en oorlogshandelingen waarbij kinderen worden getroffen. "Nederland wijst erop dat kinderen kwetsbaar zijn en dat er dan eerder sprake is van handelingen die binnen de definitie van genocide vallen."

Ook gaat het in het document over het uithongeren van de bevolking en het bewust tegenhouden van humanitaire hulp. Ook die zaken kunnen volgens de regering vallen onder de definitie van genocide. "Al die aspecten zijn van belang bij de vraag of er opzet was om de groep te vernietigen", zegt De Hoogh.

'Heel voorzichtige stap'

De onderwerpen die Nederland benoemt waren zeker aan de orde in Gaza, geeft De Hoogh aan. "Aan grote bevolkingsgroepen is met regelmaat door de Israëliërs verteld dat ze zich moesten verplaatsen. We weten dat in Gaza het percentage kinderen en vrouwen dat is omgekomen veel hoger ligt dan in veel andere gewapende conflicten. En we weten natuurlijk dat Gaza meer dan een maand was afgesloten van humanitaire hulp."

Wat het effect is van de Nederlandse verklaring valt nog te bezien, aldus De Hoogh. "Het laat in ieder geval zien dat Nederland het internationaal recht serieus neemt. De rechters worden erop attent gemaakt wat volgens Nederland de cruciale punten zijn met betrekking tot het genocideverdrag. Andere landen doen dat ook, en dat geeft de rechters handvatten bij de beoordeling van de zaak."

Liesbeth Zegveld, advocaat en bijzonder hoogleraar oorlogsherstel aan de Universiteit van Amsterdam, heeft zich vaker uitgesproken tegen de oorlog in Gaza. Ze is blij met de verklaring en de onderwerpen die Nederland erin aan de orde stelt, maar plaatst wel kanttekeningen.

"Na eerdere onthoudingen bij resoluties en het geworstel met F-35-onderdelen voor de Israëlische luchtmacht is het goed dat ze deze verklaring inzetten", aldus Zegveld. "Het is een eerste stap, maar wel een heel voorzichtige."

Buitengewoon opsporingsambtenaren (boa's) moeten meer duidelijkheid krijgen over wat zij wel en niet mogen. De Tweede Kamer is het in grote lijnen eens met de kabinetsplannen hierover. Wel zitten Kamerleden nog met vragen. Dat bleek bij een debat in de Tweede Kamer met verantwoordelijk minister van Justitie en Veiligheid Van Weel.

Boa's komen nu regelmatig in lastige situaties met burgers terecht over boetes of gedrag en krijgen bijvoorbeeld in de trein met geweld te maken. De regels voor hun optreden zijn minder eensluidend dan die voor politieagenten. Het kabinet wil die regels duidelijker maken in een nieuw 'boa-bestel'.

De nieuwe regels moeten boa's duidelijkheid geven over welke bestanden zij mogen inzien om iemands identiteit vast te stellen, in welke gevallen zij echt moeten wachten op politie-inzet en wanneer zij in aanmerking komen voor een wapenstok, pepperspray of een vuurwapen ter verdediging.

De huidige onduidelijkheid leidt bij de handhavers soms tot wat handelingsverlegenheid wordt genoemd. Oftewel niet durven ingrijpen omdat de instructies niet duidelijk zijn. Op de tribune van de Kamer volgde een aantal boa's het debat daarom met belangstelling.

Steeds meer taken

Er werken in het hele land zo'n 20.000 boa's voor zo'n 600 verschillende werkgevers. In de afgelopen vijftien jaar hebben zij steeds meer taken en bevoegdheden gekregen in een veranderende samenleving.

Boa's worden gezien als een verlengstuk van de politie, maar zijn dat in veel opzichten niet. Zij gaan niet over de handhaving van de openbare orde, maar wel over het tegengaan van onveiligheid, verloedering en overlast. Ook helpen zij de politie bij arrestaties en het afvoeren van gearresteerden of verwarde mensen.

De Kamerleden en minister spraken hun waardering uit voor het werk van de boa's. Maar het blijft ingewikkeld om het voor alle boa's eenduidig te regelen, zo bleek tijdens het debat.

Steeds ingewikkelder

Anders dan voor politieagenten is niet de rijksoverheid de werkgever, maar zijn dat gemeenten, ov-bedrijven en andere semioverheden. Die verschillende werkgevers hebben allemaal hun eigen instructies en voorwaarden. De landelijke overheid biedt alleen de basiswetgeving.

Verschillende fracties, zoals VVD, GroenLinks-PvdA, PVV, CDA en JA21, willen dat er landelijk meer voor boa's wordt vastgelegd dan nu het geval is. Minister Van Weel moest flink wat toezeggingen doen om de Kamerleden voorlopig tevreden te stellen over het nieuwe stelsel. Bijvoorbeeld over het landelijk regelen van de nazorg voor boa's die een heftige situatie hebben meegemaakt. Dat moet niet per werkgever verschillend zijn, vinden de partijen.

Experimenten

Een plan om boa's in het ov eerder toegang tot registers te geven zodat zij reizigers bij geweldsincidenten makkelijker kunnen identificeren heeft in elk geval de steun van een meerderheid in de Kamer. Bij de NS, die onlangs melding maakte van duizend geweldsincidenten, is onlangs een proef met wapenstok en pepperspray gestart. Dat experiment loopt een jaar.

In Rotterdam loopt een proef om boa's te laten ingrijpen bij straatintimidatie. Het gaat dan om situaties waarin iemand een ander seksueel benadert "op een wijze die vreesaanjagend, vernederend, kwetsend of onterend is". Maar dat experiment moet niet te lang duren voordat duidelijk is of het werkt, zegt de Kamer. De minister beloofde snel met resultaten en een oordeel te komen.

De Kamer is het eens met het plan om alle boa's voortaan een standaarduitrusting te geven met een portofoon en handboeien. Zo kunnen zij communiceren met collega's en agenten als die de taak moeten overnemen. Een eventuele aanvullende uitrusting kan bestaan uit een bodycam en een steek- of kogelwerend vest. Onder voorwaarden kan een boa worden uitgerust met een korte wapenstok en pepperspray.

Wapenvergunning

Ook het goedkeuren van wapenvergunningen voor de zogenoemde groene boa's moet beter geregeld worden, vindt de Kamer. Groene boa's hebben als taak om in bepaalde provincies illegale gewapende stroperij tegen te gaan. Zij kunnen in gevaarlijke situaties belanden en komen daarom in aanmerking voor een dienstwapen.

Het aanvragen van een wapenvergunning gaat niet via de gemeente waar zij voor werken, maar loopt vanwege wetgeving weer via de provincie. Een 'knik' in de procedure die soms lang duurt, vindt de Kamer. Minister Van Weel zegt dat hij dit onder de aandacht zal brengen van de betrokken provincies, maar dat hij er formeel niet over gaat.

Een Kamermeerderheid wil in elk geval snel regelen dat boa's, net als agenten, landelijk een neutraal uniform voorgeschreven krijgen waarbij geen ruimte is voor religieuze uitingen.

Na een wat wisselvallige eerste helft van de week kunnen we richting het weekend meer regen en wind verwachten. Vooral morgen belooft onstuimig te worden, met name tijdens de ochtendspits.

De maand maart begon warm met een reeks aan temperatuurrecords, maar de laatste dagen was het al meer oppassen voor regenbuien. Zonnige perioden werden afgewisseld met stevige plensbuien.

Onstuimige ochtend

Komende nacht komt er vanuit het westen regen ons land binnen. Ook morgenochtend is het nat en blijft het hard waaien, soms stormachtig aan zee met daar kans op windstoten tot 80 kilometer per uur.

Ook landinwaarts waait het stevig door; daar staat in de ochtenduren een vrij krachtige zuidwestenwind. Af en toe plenst het stevig door, dus dat wordt opletten in de ochtendspits, al is deze op vrijdagochtend vaak minder druk. Gedurende de dag wordt het minder nat en neemt de wind wat af.

Zaterdag af en toe zon

Zaterdag zien we droge periodes met af en toe zon, met name in de kustgebieden, terwijl in het binnenland meer bewolking voorkomt en er regionaal wat buien kunnen ontstaan, mogelijk ook met onweer en hagel. Het weerbeeld wordt wel rustiger met een matige wind en een middagtemperatuur van 8 tot 10 graden.

De nacht naar zondag valt ook op. De wind valt dan vrijwel weg en landinwaarts kunnen er mistbanken ontstaan. Het wordt een frisse nacht; de temperatuur daalt tot dichtbij het vriespunt.

Zondag eerst droog

Zondag ziet het er in eerste instantie nog wat beter uit: vanwege een hogedrukgebied volgt er een rustig en zonnig begin van de dag. In de loop van de middag trekt vanuit het westen een regengebied richting ons land en dat kan in de namiddag en avond regen opleveren. Overdag wordt het 9 tot 11 graden en staat er een matige - aan de kust vrij krachtige - zuidwestenwind.

The early history of colour TV had several false starts, of which perhaps one of the most interesting might-have-beens was the CBS field-sequential system. This was a rival to the …read more

In Frankrijk zijn twee mensen overleden aan listeriose, nadat zij vleeswaren of paté hadden gegeten die besmet waren met de listeriabacterie. Dat melden het ministerie van Landbouw en Santé Publique France, onderdeel van het Franse ministerie van Volksgezondheid.

In totaal werden zeker twaalf mensen ziek na het eten van vleeswaren die werden geproduceerd door het bedrijf Drôme Ardèche Tradition in de Ardèche, ruim 100 kilometer onder Lyon. De patiënten, tussen de 34 en 93 jaar oud, werden ziek tussen september 2025 en januari 2026. De twee overleden personen waren beiden ouder dan 75 jaar.

Het bedrijf verkoopt zijn producten onder meer onder de merken Jules Courtial en Drôme Salaisons, die te koop zijn in heel Frankrijk. In totaal worden twintig producten teruggeroepen.

Dit is een van twintig producten waar listeria is in gevonden:

Volgens de Franse autoriteiten is er een bevel uitgevaardigd om de activiteiten van het bedrijf tijdelijk stop te zetten. Ook is Drôme Ardèche Tradition overgegaan tot het terugroepen van alle producten die op de site te koop waren.

Flinke koorts

Listeriose is een infectieziekte die wordt veroorzaakt door de bacterie Listeria monocytogenes. De listeriabacterie komt voor in langdurig gekoeld bewaarde producten die koud worden gegeten, zoals kazen en vleeswaren. Maar ook in rauwe producten zoals groente, fruit, vlees, vis en ei. De bacterie kan via besmet voedsel het lichaam binnenkomen.

Voor de meeste mensen is zo'n infectie ongevaarlijk, maar de gevolgen van besmetting kunnen ernstig zijn voor zwangere vrouwen, ouderen, pasgeboren kinderen en mensen met een verminderde weerstand. Volgens het RIVM komen bij zwangere vrouwen klachten voor als hoofd-, rug-, gewrichts- en spierpijn en flinke koorts.

In Nederland krijgt het RIVM elk jaar ongeveer 85 meldingen van patiënten met een listeria-infectie. Volgens het instituut komt een infectie het vaakst voor bij mensen die ouder zijn dan 65 jaar.

Mensen die vleeswaren van het merk hebben gegeten en symptomen hebben zoals koorts, hoofdpijn of spierpijn, raadt het Franse ministerie van Volksgezondheid aan om hun arts te raadplegen.

De gemeente Eindhoven wil de komende acht jaar 5400 nieuwe woningen voor studenten realiseren. Die moeten het tekort aan studentenhuisvesting helpen oplossen.

De gemeente, de Technische Universiteit (TU/e), hogeschool Fontys en de verhuurders Vestide en SSH hebben hun plannen voor de nieuwbouw vandaag gepresenteerd, schrijft Omroep Brabant.

De universiteit spreekt van "een van de grootste uitbreidingen van studentenhuisvesting" in Nederland. De stad wil met voldoende woonruimte aantrekkelijk zijn voor talenten om er te gaan studeren, in de hoop dat ze ook na hun studie in de regio blijven.

Duizenden kamers nodig

"Goede huisvesting is essentieel om talent aan te trekken en te behouden", zegt Patrick Groothuis, vicevoorzitter van het college van bestuur van de TU Eindhoven. "Om zo de toekomstige economische kracht van Brainport te versterken."

De stad kampt al jaren met een tekort aan studentenkamers. Afgelopen september zag Groothuis zo'n 500 studenten hun studie aan de universiteit vroegtijdig afbreken, omdat ze geen studentenkamer konden vinden.

Verspreid door stad

De woningen moeten op vijftien plekken verspreid door Eindhoven komen te staan. Zo is het de bedoeling dat er ongeveer duizend appartementen komen aan de Professor Doctor Dorgelolaan, ten zuiden van de campus van de universiteit.

Aan de noordkant moeten 750 appartementen worden gerealiseerd op de Hondsheuvels. Ook het VGZ-kantoor bij station Eindhoven Centraal is in beeld voor studentenwoningen.

Het geld voor de bouw komt voor een deel uit het zogeheten Beethoven-plan. Dat is een landelijk investeringsprogramma van ongeveer 2,5 miljard euro dat bedoeld is om bedrijven als ASML in Nederland te houden. Geld uit die pot gaat bijvoorbeeld ook naar het verbeteren van de bereikbaarheid van Eindhoven.

De aandacht voor het wangedrag van chef René Redzepi van het Deense sterrenrestaurant Noma zorgt internationaal opnieuw voor discussie over de werkcultuur in de topgastronomie. De kwestie roept ook vragen op over hoe toekomstige professionals in Nederland worden voorbereid op het werken in de horeca.

Meesterkok Theo van Rensch, die bij het roc van Amsterdam jonge sterrenkoks opleidt, vindt de berichten over de inmiddels opgestapte Redzepi schokkend. "Dat het op dit niveau zo erg zou zijn, had ik niet verwacht. Zeker omdat het restaurant van Redzepi juist bekendstaat om duurzaamheid. Dan moet je ook duurzaam omgaan met je personeel."

Volgens vakbondsman Edwin Vlek, voorzitter van De Horecabond, heeft de sector de afgelopen jaren gewerkt aan een cultuurverandering. "Als je de top wilt bereiken, moet je ook top zijn voor je personeel", zegt hij. Volgens hem dwingt vooral de nieuwe generatie werknemers die omslag af. "De jeugd van nu pikt dat soort incidenten niet meer."

In de keukenhiërarchie is de afgelopen jaren veel veranderd, vertelt meesterkok Van Rensch. "Toen ik leerling was, stonden er twintig mensen in de rij voor een baan. Dus je accepteerde meer. Ik heb ook gewerkt in keukens waar de pannen mij om de oren vlogen. Nu gebeurt dat niet meer. Als je je personeel zo behandelt, wil niemand meer voor je werken."

Andere aanpak

Chef Emile van der Staak, eigenaar van tweesterrenrestaurant De Nieuwe Winkel in Nijmegen, ziet de berichtgeving over Redzepi's wangedrag in de keuken als een kantelpunt. "Laten we nu als sector het gesprek voeren en kijken hoe het systeem kan veranderen. De topgastronomie loopt achter, maar we hebben in andere sectoren zoals de filmindustrie gezien dat verandering echt mogelijk is."

Volgens Van der Staak is er in topkeukens vaak sprake van een duidelijke machtsverhouding. "Chefs zeggen vaak: je bent vrij om te gaan. Maar als je echt de top wilt bereiken, zijn er maar weinig plekken waar je die ervaring kunt opdoen. Daardoor stoppen jonge koks niet snel, ook als het moeilijk wordt."

Hij ziet dat die hiërarchie vooral in buitenlandse keukens nog sterk aanwezig is. "In Nederland zijn we niet zo snel op ons mondje gevallen. Maar hoe verder je naar het buitenland gaat, hoe hiërarchischer de keuken." Zelf deed hij in het buitenland ook minder positieve ervaringen op.

"Ik heb er op belangrijke momenten bewust voor gekozen om niet bij die oude cultuur te horen", zegt Van der Staak. In zijn restaurant wil hij jonge koks juist enthousiasmeren en begeleiden. Hij geeft hen ruimte, vertelt hij, gaat het gesprek aan en probeert overbelasting te voorkomen.

Omgaan met conflicten

Bij de opleiding hotelmanagement van de Zuyd Hogeschool in Maastricht is sociale veiligheid al langer een thema. Studenten lopen stage in het buitenland en moeten leren omgaan met verschillende werkculturen. In workshops leren studenten omgaan met cultuurverschillen en mogelijke conflictsituaties. Tijdens hun stage kunnen studenten terecht bij een vertrouwenspersoon of decaan.

Volgens directeur Bas Vogelsangs van de opleiding komen incidenten tijdens stages soms voor, maar meldingen van grensoverschrijdend gedrag zijn zeldzaam. "Wel zien we duidelijk dat er een cultuuromslag gaande is. Het Gordon Ramsay-tijdperk is voorbij." De Britse topchef ging in zijn tv-programma's tierend door keukens en las andere restauranthouders in stevige taal de les.

Geen zachtzinnige sector

Van Rensch ziet ook verandering, maar benadrukt dat de horeca altijd een sector zal blijven die onder hoge druk staat. "Het gaat er in een keuken niet altijd zachtzinnig aan toe. Maar één ding is belangrijk: het mag nooit persoonlijk worden. In het heetst van de strijd kan er wel eens wat gebeuren, maar daarna geef je elkaar een hand, drink je een biertje en ga je verder."

In de lessen bespreekt hij met studenten hoe ze moeten omgaan met lastige situaties op de werkvloer. Daarbij gebruikte hij ook het voorbeeld van Redzepi. Hij vroeg studenten hoe zij zouden reageren als een chef hen tijdens het werk met een barbecuetang zou prikken. "Ze zeiden letterlijk dat ze dan de keuken uit zouden lopen. Studenten van nu komen veel beter voor zichzelf op."

Het kabinet overweegt om meer risico's te nemen op het stroomnet om een aansluitstop in het midden van het land te voorkomen, door een deel van de reserveruimte in te zetten. Dat schrijft staatssecretaris De Bat (Energie) aan de Tweede Kamer.

Dat betekent bijvoorbeeld dat bestaande kabels zwaarder worden belast of dat netbeheerders overcapaciteit die is bedoeld voor bijzondere omstandigheden gaan inzetten. Hierdoor is er wel meer risico op storingen, aldus de staatssecretaris.

Opties en effecten

De CDA-staatssecretaris suggereert dat netbeheerder Tennet uitbreidingscapaciteit vanuit elders kan "verschuiven" naar het midden van het land. Of deze ingrepen genoeg zijn om nieuwe aansluitingen op het stroomnet mogelijk te maken, moet Tennet beoordelen.

De Bat schrijft dat "tot en met april" opties en effecten in kaart worden gebracht. Tegen die tijd moet worden besloten of een volledige aansluitstop noodzakelijk is, of toch kan worden voorkomen.

De netbeheerder waarschuwde vorige maand dat een stop dreigt in Flevoland, Utrecht en Gelderland. Dat zou betekenen dat er vanaf de zomer in deze provincies ook geen nieuwe contracten voor woningen meer afgegeven kunnen worden. De situatie in de regio's is volgens De Bat "uitzonderlijk" en niet in lijn met het landelijke beeld van het stroomnet.

'Geen taboes'

Het stroomnet is op veel plekken in Nederland overvol, waardoor nieuwe huizen of bedrijven niet altijd een stroomaansluiting kunnen krijgen of daar lang op moeten wachten. De elektriciteitskabels moeten namelijk niet overbelast raken op het moment dat veel mensen tegelijk veel stroom gebruiken.

Het kabinet wil een aansluitstop "koste wat kost" voorkomen. Wat De Bat betreft zijn er "geen taboes" om de knelpunten in het midden van het land op te lossen, "ook als die pijnlijk en duur zijn". Die taak ligt bij een crisisorganisatie waar onder meer de provincies, meerdere ministeries en netbeheerders bij betrokken zijn.

Zeker zeventig minderjarigen tussen de 13 en 17 jaar zijn opgelicht via Snapchat. Met advertenties werden zij verleid om voor 5 euro een veel duurdere mobiele telefoon te kopen. Zonder het te weten, sloten ze een abonnement af bij een telefoonprovider. De beloofde telefoon ontvingen ze nooit, die kwam bij de oplichters terecht.

Dinsdag hield de politie hiervoor twee mannen van 20 en 21 jaar uit Etten-Leur aan. De politie kwam hen op het spoor, nadat uit digitaal onderzoek was gebleken dat een socialemedia-account en een bankrekeningnummer meerdere keren voorkwamen in aangiftes van online oplichting van minderjarigen. De verdachten zitten vast en komen morgen voor de rechter.

Vooral minderjarigen reageerden op de advertentie. De oplichters wonnen het vertrouwen van de kinderen door aan hen 50 euro over te maken. Daarna vroegen ze om een kopie van hun identiteitsbewijs en bankpas. Die gegevens zouden nodig zijn om de nieuwe telefoon te ontvangen.

Vervolgens vroegen de oplichters de 50 euro terug te betalen. De betaallink die de slachtoffers daarvoor kregen, bleek een link van een telefoonprovider. De kinderen sloten daarmee zonder het te weten een abonnement af met een automatische incasso. De bijbehorende telefoon ging naar een door de oplichters gekozen pakketpunt.

Rol van ouders

De ouders van de zeventig slachtoffers zijn door de politie telefonisch op de hoogte gebracht van de oplichting. "De meesten van hen wisten niet dat dit gespeeld had of wat er nu precies was gebeurd", zegt de politie.

De politie hoopt dat door het bekendmaken van deze zaak meer aandacht komt voor online oplichting van minderjarigen. "We hopen dat ouders hierover het gesprek met hun kinderen aangaan om te voorkomen dat ze slachtoffer worden."

Vaker slachtoffer

Jongeren zijn naar verhouding vaker slachtoffer van online criminaliteit dan ouderen. Volgens het CBS kreeg 17 procent van de 15- tot 25-jarigen hier vorig jaar mee te maken, tegenover 12 procent van de 65-plussers.

De meeste slachtoffers doen na online oplichting geen aangifte bij de politie, omdat ze er niet aan denken of het niet belangrijk vinden. Ook speelt het idee mee dat het toch niets helpt.