Aggregator

Noodlijdend Zeehondencentrum krijgt geen extra geld van de gemeente

12 hours 37 minutes ago

Het voormalige Zeehondencentrum Pieterburen hoeft niet te rekenen op extra geld van de gemeente om overeind te kunnen blijven. Het centrum kampt al langer met financiële problemen en meldde eerder dat voortbestaan op het spel staat als de gemeente en provincie niet zouden bijspringen. In de gemeenteraad van Het Hogeland, waar het centrum gevestigd is, stemde een meerderheid gisteravond tegen extra financiële steun.

Vorig jaar ging het Zeehondencentrum op in het nieuwe Werelderfgoedcentrum Waddenzee (WEC) in Lauwersoog. Het nieuwe centrum moest de verouderde zeehondenopvang een "duurzame toekomst" geven, onder meer door meer ruimte te bieden aan educatie en beleving.

De bouw van het WEC kostte 43,7 miljoen euro - 17,4 miljoen meer dan begroot. In april 2025 openden de deuren, maar de bezoekersaantallen vielen vervolgens tegen. Zo liep de schuld van het WEC op tot zo'n 2,8 miljoen euro, een bedrag dat het centrum niet zomaar zelf kan ophoesten. De opbrengsten uit onder meer entreegelden zijn ongeveer gelijk aan de gemaakte kosten.

Waardevol

De toekomst van het centrum is dus onzeker. Gisteravond sprak de gemeenteraad van Het Hogeland voor het eerst in het openbaar over de kwestie. D66 diende een motie in waarin extra financiële steun voor het centrum werd afgekeurd. Alleen Pro stemde tegen, die partij wil dat het college zich "maximaal inspant om het WEC te behouden". Daarvoor zou het centrum wel met een nieuwe koers en een degelijk plan moeten komen, en beter gaan samenwerken met ondernemers in de haven.

Toch komt die financiële steun er dus niet. De meeste partijen zijn er wel van overtuigd dat de zeehondenopvang van grote waarde is voor de regio, hoorde RTV Noord, maar vinden dat het WEC zichzelf financieel moet redden. Ook ziet een meerderheid van de raad geen mogelijkheid om mee te financieren vanwege strenge regelgeving rondom staatssteun en de overschreden bouwkosten.

Het Hogeland steunt het WEC wel op andere manieren. Zo staat de gemeente garant voor een lening van 9 miljoen euro die het WEC heeft afgesloten bij De Nederlandsche Bank. Ook gaf de gemeente in totaal zo'n 340.000 euro uit aan advieskosten over financieel-juridische zaken van het centrum. Het gaat dan over bijvoorbeeld staatssteunanalyses, financiële adviezen en een marketingstrategie.

Donateurs

Bij de raadsvergadering was een tiental medewerkers van het WEC aanwezig. Zij overhandigden de petitie 'Red het Zeehondencentrum WEC' aan burgemeester Hans Broekhuizen. Die was meer dan honderdduizend keer getekend.

Dat er veel draagvlak is voor het behoud van het zeehondencentrum, bleek ook uit een inzamelingsactie. Volgens de organisatie is er al ruim 1,25 miljoen euro aan donaties binnengekomen om het bijna bankroete WEC te redden. Het gaat om bedragen vanaf 5 euro tot bijvoorbeeld een gift van 40.000 euro.

Faillissementsaanvraag

Het gaf de raad van toezicht van het centrum reden om de faillissementsaanvraag vorige week met een week uit te stellen. De financiële steun gaf nieuwe mogelijkheden om het centrum toch open te houden.

Die week is morgen voorbij: dan neemt WEC uiterlijk een besluit over het aanvragen van het faillissement.

Top kabinet bijeen na nieuw eisenpakket JA21, BBB en SGP

12 hours 59 minutes ago

De top van het kabinet is bijeen om te praten over het eisenpakket van JA21, BBB en SGP. Premier Jetten (D66) en de vicepremiers Van den Brink (CDA) en Yesilgöz (VVD) zijn daarbij, maar ook minister Heinen (VVD) van Financiën.

Vanmorgen maakten JA21, SGP en BBB bekend samen op te trekken in de onderhandelingen met het minderheidskabinet over het belastingplan. Het is vanaf nu "samen uit, samen thuis", zei JA21-leider Eerdmans tegen de NOS.

In een brief aan het kabinet bieden de drie rechtse oppositiepartijen hun steun aan voor het belastingplan en een constructieve houding voor alle andere begrotingen in ruil voor grote aanpassingen van de plannen van D66, VVD en CDA. In het belastingplan staat hoe het minderheidskabinet de komende jaren de belastingen wil regelen.

JA21, SGP en BBB willen de belastingverzwaring om te voldoen aan de NAVO-norm, door het CDA de vrijheidsbijdrage genoemd, van tafel en juist een flinke lastenverlichting. De forse aanpassingen aan de stikstofplannen die BBB al eerder vroeg, meer maatregelen op asiel waar JA21 steeds voor pleit, en de SGP-eisen op het gebied van medisch-ethische kwesties waaronder draagmoederschap en abortusbeleid zijn nu gezamenlijke eisen.

De drie partijen willen hun plannen betalen door bezuinigingen op andere terreinen. Op vragen van de NOS zeggen de partijen dat ze dat ze de invulling "voor aan de onderhandelingstafel met het kabinet bewaren". Volgens SGP-leider Stoffer is alles "tot de laatste euro toe gedekt" en moet vooral gedacht worden aan "snijden in de overheidsuitgaven".

Over links of over rechts

Door de samenwerking en inhoud van het pakket komt de coalitie, die intern al verdeeld is, nog verder onder druk te staan. D66 en CDA hebben een voorkeur voor links, de VVD voor samenwerking met rechtse partijen.

Het kabinet zegt steeds voor een breed draagvlak in de Tweede Kamer met honderd zetels te willen gaan. Oppositiepartijen zeggen dat dat niet kan en dat het kabinet moet kiezen. Behalve dat dit rechtse verbond dus de minderheidscoalitie op scherp zet wordt ook duidelijker dat die brede steun steeds moeilijker wordt: in het pakket zitten eisen die Pro en Volt niet zullen steunen.

Maandag riep premier Jetten partijen nog op het belastingplan vooral op de inhoud te beoordelen en er geen andere dingen aan te verbinden. Met deze brief doen SGP, JA21, en BBB dit wel: ze benadrukken in hun brief hun zorgen over de plannen van het kabinet. Naast aanpassingen op het gebied van stikstof, asiel en medische ethiek willen ze ook flinke veranderingen in de lastenverhogingen.

"Nederland draait op mensen die werken, ondernemen en zorgen voor hun gezin", schrijven ze en mensen verdienen "een overheid die zorgt dat werken en ondernemen loont en verantwoordelijkheid nemen niet gestraft wordt".

Voorgestelde lastenverlichtingen van SGP, BBB en JA21

- Het schrappen van de 'vrijheidsbijdrage'.
- De belastingkloof tussen een- en tweeverdieners aanpakken.
- mkb-winstvrijstelling verhogen om ondernemers te ontlasten.
- De btw-verhoging op sierteelt schrappen.

Het schrappen van de lastenverzwaring voor defensie-uitgaven ligt met name voor het CDA gevoelig. De eisen van de SGP op het terrein van abortus en draagmoederschap zullen met name voor D66, de grootste regeringspartij, moeilijk verteerbaar zijn.

Over de eis dat gemeenten niet worden gedwongen om asielzoekers op te vangen, heeft asielminister Van den Brink (CDA) al meerdere malen gezegd hij dat niet op papier kan toezeggen omdat dat in strijd is met de Spreidingswet. Ook de forse aanpassingen van het stikstofpakket zullen op weerstand stuiten. Het voorstel is in strijd met afspraken waarvan het kabinet eerder zei dat die nodig zijn om vergunningen weer op gang te krijgen. En bij forse wijzigingen van de plannen zal Pro zijn steun intrekken.

De rechtse oppositiepartijen spreken zelf van een "constructief aanbod", waarmee het kabinet zijn plannen in de Tweede en Eerste Kamer verzekerd ziet van voldoende steun. Met een aanbod dat vooral aantrekkelijk zal zijn voor de VVD wordt de druk op het toch al verdeelde minderheidskabinet nog groter dan hij al was.

'Verder op normale snelheid': opnames wijzen op menselijke fout treinramp Spanje

13 hours 32 minutes ago

Audiofragmenten die de krant El País in handen heeft, lijken erop te wijzen dat een menselijke fout een grote rol heeft gespeeld bij de Spaanse treinramp van gisteren. Er valt te horen hoe de verkeersleiding een hogesnelheidstrein toestemming geeft op volle snelheid verder te rijden, hoewel dat tegen het protocol is.

El País zette drie gesprekken van enkele minuten online tussen de treinverkeersleiding en de beide treinen die betrokken waren bij het ongeluk: twee waarin beide treinen toestemming krijgen de reis te hervatten na een storing en een waarin een machinist meldt door een storing nog niet te kunnen rijden. Enkele minuten later botste de achteropkomende trein op de stilstaande trein.

De problemen ontstonden rond 08.30 uur, toen station Urda getroffen werd door een storing. Kort daarna vindt het eerste contact plaats met de AVE-trein die van Madrid op weg is naar Sevilla. De machinist meldt dat hij tot stilstand is gekomen, maar krijgt van de verkeersleiding te horen dat hij mag doorrijden onder een alternatief veiligheidssysteem.

"Koppel de LZB-beveiliging los en weer vast. Hervat vervolgens de reis op normale snelheid onder bescherming van de BSL", zegt de treindienstleider. De machinist herhaalt de instructie nauwkeurig: "onder normale snelheid".

Zo ging het fout in Spanje:

Minister Puente van Transport noemde dat besluit gisteravond onbegrijpelijk. "Er wordt niet besloten om op aangepaste snelheid te rijden. Dat is een snelheid waarbij de machinist de trein nog kan stoppen als er een obstakel op het spoor is, maximaal 40 kilometer per uur."

Het spoor blijkt inderdaad niet vrij - dat krijgt de controlekamer enkele minuten later te horen. De Iryo-trein die enkele minuten voor de AVE was vertrokken van Madrid naar Sevilla, staat nog altijd stil op hetzelfde traject, meldt de machinist in een gesprek om 08.41 uur. "Ik sta stil bij het sein van Urda", meldt ze.

Ook zij krijgt de opdracht de reis op normale snelheid te vervolgen, maar om 08.48 uur komt ze weer in de lucht met de mededeling dat de trein nog altijd stilstaat. "De herstart van het LZB-systeem wordt niet toegestaan, dus ik sta nog steeds stil bij het sein."

De persoon met wie ze contact heeft, lijkt het verband tussen die drie gesprekken niet te leggen. "Begrepen", meldt hij alleen. "Nou ok, laat maar weten. We horen het wel als je problemen blijft houden." 5 minuten later knalt de AVE op hoge snelheid op de Iryo-trein.

Zoekactie gaat door

De Spaanse politie is begonnen met verklaringen af te nemen van iedereen die zich op dat moment in de ruimte van de verkeersleiding bevond.

De hele nacht is in de wrakstukken gezocht naar slachtoffers. Verlicht met bouwlampen werd er in het verwrongen staal gezocht met groot materieel.

Het is nog niet duidelijk of dat iets opgeleverd heeft:

Het dodental van het treinongeluk staat op 69, rond de 60 slachtoffers liggen gewond in het ziekenhuis. In de stilstaande trein zaten 147 mensen, in de AVE-trein 397. Het is niet duidelijk hoeveel inzittenden nog worden vermist.

Spanje heeft drie dagen van nationale rouw aangekondigd. Ook is gisteravond al op enkele plekken een minuut stilte gehouden voor de slachtoffers. Daarbij werd ook in meerdere steden het ov stilgezet.

Betoging

Bij het ministerie van Transport kwamen gisteravond enkele honderden mensen samen om het vertrek van minister Puente en premier Sánchez te eisen. Toen er met flessen en vuurwerk werd gegooid, werden ze door de politie met traangas verdreven. Niemand is gearresteerd.

Puente blijft erbij dat het Spaanse spoor veilig is: "Er zijn systemen, regels, protocollen. Fouten kunnen gebeuren, maar ik wil benadrukken dat onze spoorwegen net zo veilig zijn als in omliggende landen."

Wekdienst 29/10: Uitspraak jongerengeweld Beverwijk • Nieuw rentebesluit ECB

14 hours 25 minutes ago

Goedemorgen! Vandaag doet de rechtbank in Haarlem uitspraak over de mishandeling van een 17-jarige jongen tijdens het jongerengeweld in de regio vorig jaar. En de Europese Centrale Bank maakt bekend of de rente wordt aangepast.

Eerst het weer: zonnige perioden en wolken wisselen elkaar af. Bij weinig wind stijgt het kwik naar 14 tot 16 graden.

Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en hier zie je de situatie op het spoor.

Wat kan je vandaag verwachten? Wat heb je gemist:

De Amerikaanse president Trump wil dat Mary Peltola, een Democratische senaatskandidaat voor de staat Alaska, van de kieslijst wordt geschrapt. Volgens The New York Times probeert Peltola met een geworven 'spoilerkandidaat' bewust verwarring te zaaien bij de verkiezingen op 3 november.

Twee mannen op het stembiljet hebben zo goed als dezelfde naam. De zittende Republikeinse senator heet Dan S. Sullivan, Dan J. Sullivan doet mee als onafhankelijke kandidaat. Die laatste zal de verkiezingen naar alle waarschijnlijkheid niet winnen, maar hij kan wel belangrijke stemmen wegsnoepen bij zijn naamgenoot.

Ander nieuws uit de nacht: En dan nog even dit:

Zeven maanden geleden ontsnapte een capibara uit Marwell Zoo in het Engelse graafschap Hampshire, zonder een spoor achter te laten. Maar opgedoken camerabeelden tonen nu aan dat het dier het prima zonder verzorgers redt.

Sinds de verdwijning van Samba worden er regelmatig zoekacties uitgevoerd met behulp van drones die warmtebeelden detecteren, maar ook met speurhonden en cameravallen.

De afgelopen weken hebben medewerkers van Marwell extra wildcamera's geïnstalleerd, die aanvullend fotomateriaal van Samba hebben opgeleverd.

Fijne dag!

Noord-Korea vuurt ballistische raketten af richting zee

14 hours 32 minutes ago

Noord-Korea heeft ongeveer tien ballistische raketten voor korte afstand afgevuurd richting de zee voor de oostkust, meldt de Zuid-Koreaanse legerleiding.

De raketten zijn rond 12.30 uur gelanceerd uit de buurt van de kustplaats Wonsan. Zeker een projectiel is neergekomen in de Japanse Zee, buiten Japanse wateren, bevestigt het Japanse persbureau Kyodo.

Noord-Korea heeft zeker tien keer eerder dit jaar wapentests uitgevoerd. Twee weken terug vuurde het ook meerdere ballistische raketten af richting de wateren ten oosten van het land. Zuid-Korea testte een paar dagen daarvoor een projectiel dat minstens vijf keer de geluidssnelheid kan halen en is ontworpen om raketafweersystemen te ontwijken.

Landmijnen en luidsprekers

De spanningen tussen Noord- en Zuid-Korea nemen toe. Vorige maand raakten drie Zuid-Koreaanse militairen gewond bij landmijnexplosies. Volgens dat land waren die door Noord-Korea ten zuiden van de demarcatielijn geplaatst, de grens in de gedemilitariseerde zone tussen beide landen. Pyongyang ontkent iedere betrokkenheid.

Vorige week meldde Kim Yo-jong, de zus van de Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un, dat langs de hele grens luidsprekers klaarstaan voor psychologische oorlogsvoering. Eerder stonden die aan beide kanten van de demarcatielijn. Zuid-Korea liet K-pop-muziek en kritiek op het regime van Kim Jong-un horen, Noord-Korea antwoordde met het geluid van gongs en huilende dieren.

Vorig jaar werden de luidsprekers juist uitgezet om de spanningen tussen de landen te verminderen.

Activist en vakbondsleider Dolores Huerta (96) overleden, vrouw achter slogan Obama

18 hours 16 minutes ago

De invloedrijke Amerikaanse vakbondsleider en feminist Dolores Huerta is woensdag in haar woning in Bakersfield, Californië, overleden aan de gevolgen van kanker. Ze werd 96 jaar oud.

Huerta stond bekend als een van de meest invloedrijke vakbondsleiders, iconen van de burgerrechtenbeweging en feministische activisten van het land. Haar Spaanstalige slogan was "Sí, se puede!", vrij vertaald "Ja, het kan!". Een symbool van haar overtuiging dat mensen die in actie komen, daadwerkelijk verandering kunnen bewerkstelligen. De zin werd later wereldberoemd dankzij de Engelstalige variant "Yes, we can" van Obama.

Ze ontving talloze onderscheidingen tijdens haar carrière, waaronder de Presidential Medal of Freedom. De toenmalige president Obama omschreef haar bij de uitreiking van deze hoogste Amerikaanse burgeronderscheiding in 2012 als een vasthoudende leider. Hij gaf ook aan blij te zijn dat hij haar slogan mocht gebruiken voor zijn verkiezingscampagne in 2008. "Ik ben blij dat ze me er zo makkelijk mee liet wegkomen, want met Dolores valt niet te spotten."

Leider van landarbeiders

Huerta werd in 1930 geboren als Dolores Clara Fernandez in Dawson, New Mexico. Haar vader was mijnwerker en vakbondsactivist die een zetel wist te bemachtigen in het parlement van de staat. Na de scheiding van haar ouders verhuisde haar moeder met haar en haar broers naar Californië.

Door haar vroege inzet voor burgerrechten kwam Huerta in contact met César Chávez. In 1962 richtten zij de National Farm Workers Association op, die later zou uitgroeien tot de United Farm Workers of America. Jarenlang was zij een van de belangrijkste leiders en onderhandelaars.

De doorbraak van Huerta en Chávez kwam toen ze Filipijnse plukkers mobiliseerden voor wat de vijf jaar durende 'Delano-druivenstaking' zou worden. Samen onderhandelden ze over collectieve arbeidsovereenkomsten en contracten met grote landbouwbedrijven. Ze dwongen baanbrekende zorgregelingen en secundaire arbeidsvoorwaarden af voor landarbeiders.

Dit jaar onthulde Huerta dat ze in de jaren zestig seksueel is misbruikt door Chávez. Hieruit kwamen twee kinderen voort die door anderen werden opgevoed. Ze had dit geheim zestig jaar lang voor zich gehouden, ook lang nadat haar misbruiker in 1993 overleed.

Na haar onthulling werd de naam van Chávez verwijderd van de feestdag die voorheen een bron van trots was voor de Spaanstalige gemeenschap in meerdere staten. Een bord bij het César Chávez Park in Denver werd bedekt met een zeildoek. Iemand plaatste er een handgemaakt bord overheen met de tekst "Dolores Huerta Park".

Erfenis van rechtvaardigheid

Ook toen ze al ruim negentig gepasseerd was nam Huerta nog deel aan protesten en moedigde ze activisten aan om zich te blijven uitspreken over thema's als racisme, armoede en vrouwen- en LGBTQ+-rechten.

"We willen onze kinderen een erfenis van rechtvaardigheid meegeven. Geen juwelen, bezittingen of geld, want daar gaan ze alleen maar over ruziën", zegt ze in de documentaire uit 2025. "Het belangrijkste is dus om hun de liefde voor rechtvaardigheid mee te geven; dat is volgens mij het mooiste geschenk dat we iemand kunnen nalaten."

Rechter Alvin Hellerstein (92) overleden, bekend van 9/11, Maduro en zwijggeld Trump

20 hours 22 minutes ago

De Amerikaanse rechter Alvin Hellerstein is op 92-jarige leeftijd overleden. Als federale rechter in Manhattan was hij betrokken bij meerdere prestigieuze zaken, zoals de aanslagen van 11 september 2001, de zwijggeldaffaire van president Trump en recentelijk de aanklachten tegen de voormalige Venezolaanse president Maduro.

Hellerstein, geboren in New York en afgestudeerd aan de Columbia Law School, diende in het Judge Advocate General's Corps van het Amerikaanse leger en was werkzaam als procesadvocaat in Manhattan. In 1998 benoemde president Clinton hem tot federaal rechter.

Zaak-Maduro

Eerder deze maand zat Hellerstein nog een zitting voor waarin de aanklachten van marteling tegen Maduro en zijn echtgenote Cilia Flores werden behandeld. Tijdens een hoorzitting op 8 oktober moest Hellerstein vaak hoesten en had hij soms moeite met spreken. Hij zei tegen de advocaten: "Ik heb problemen met mijn stem. Zolang jullie me kunnen verstaan, ga ik door."

Hij was van plan om de rechtszaak tegen Maduro en Flores, die hij voor juni had gepland, zelf te leiden. De zaak-Maduro, en andere zaken die onder Hellerstein vielen, worden opnieuw toegewezen.

Eerder behandelde hij het leeuwendeel van de civiele rechtszaken over de aanslagen op het World Trade Center in 2001. Die tientallen zaken over onrechtmatige dood, letsel en materiële schade namen twee decennia in beslag. Volgens advocaten toonde Hellerstein veel medeleven met de slachtoffers en hun nabestaanden. Hij sprak urenlang met hen in zijn werkkamer en wees schikkingsvoorstellen af die hij als ontoereikend beschouwde.

Zwijggeld Trump

In augustus wees Hellerstein opnieuw een poging van Trump af om zijn veroordeling in de zaak rond zwijggeld ongedaan te maken. "Het betalen van zwijggeld aan een pornoactrice of het verhullen van een gênante kwestie valt niet onder presidentiële immuniteit", schreef hij, verwijzend naar de betaling van 130.000 dollar aan pornoactrice Stormy Daniels, die centraal staat in de zaak tegen Trump.

Een andere opmerkelijke zaak van Hellerstein was het proces tegen Charlie Javice, die vorig jaar een celstraf kreeg vanwege het voor 175 miljoen dollar oplichten van de bank JPMorgan Chase. In 2024 veroordeelde hij de hedgefondsoprichter Bill Hwang voor marktmanipulatie die banken miljarden dollars kostte.

Hellerstein overleed woensdagochtend in het bijzijn van zijn familie. De uitvaart is donderdag in een kapel in Manhattan.

Mogelijk flinke pensioenverhoging bij ABP en PME door gestegen dekkingsgraad

21 hours 12 minutes ago

De pensioenfondsen ABP en PME staan er goed voor. De afgelopen maanden profiteerden zij van de gestegen rente, waardoor de dekkingsgraad van het ambtenarenfonds en het fonds voor de metaal- en techindustrie naar boven de 130 procent steeg. Dat betekent dat ze ruim voldoende geld in kas hebben om de pensioenen uit te keren.

Eerder dit jaar hadden het ABP, het PME en andere pensioenfondsen last van de oorlog in de Perzische Golf. Maar de stijgende rente lijkt hun sterke financiële positie overeind te houden. Zo steeg de dekkingsgraad van het ABP, het grootste pensioenfonds van Nederland, de afgelopen maanden van 126,9 procent naar 132,2 procent. Die van het PME steeg van 127,7 procent naar 132,8 procent.

Het komt voor pensioengerechtigden goed uit, aangezien de overstap van deze pensioenfondsen naar het nieuwe stelsel dichtbij komt. Hoe hoger de dekkingsgraad is voor de overstap, hoe meer geld er te verdelen is.

Gestegen rente

"Op de financiële markten was het derde kwartaal opnieuw onrustig. De oorlog in het Midden-Oosten laaide op en de rente steeg fors door de almaar toenemende overheidsschulden in onder andere de Verenigde Staten en Frankrijk", zegt ABP-bestuursvoorzitter Harmen van Wijnen.

Een hogere rente is voor de pensioenfondsen gunstig omdat ze dan minder vermogen moeten hebben om alle afgesproken pensioenen uit te kunnen keren. "Daardoor zette in het derde kwartaal de stijging van de dekkingsgraad door", zegt Van Wijnen.

Wat is de dekkingsgraad?

De dekkingsgraad geeft aan of pensioenen nu en in de toekomst uitbetaald kunnen worden. 100 procent betekent dat voor elke euro aan pensioenverplichtingen ook een euro in kas is. Onder de 100 betekent een tekort en meer dan 100 wil zeggen dat er genoeg geld is.

Bij een te lage dekkingsgraad moet het pensioenfonds de uitkering verlagen. Als de dekkingsgraad hoog genoeg is, kunnen de pensioenuitkeringen verhoogd worden. Omdat het nieuwe pensioenstelsel een meer individuele opbouw kent, is voor fondsen die zijn 'ingevaren' de algemene dekkingsgraad een minder relevant cijfer.

PME en ABP schrijven dat de hoge dekkingsgraad hen een goede positie geeft voor de overgang naar de nieuwe pensioenregeling. Vlak voor de overgang kunnen de fondsen namelijk het extra vermogen uit de dekkingsgraad verdelen over hun deelnemers.

Daarin wordt berekend hoeveel ieder pensioen in totaal waard is en hoeveel geld er in de gezamenlijke buffer komt. "Als de economie en de rente geen grote schommelingen vertonen, kunnen onze pensioengerechtigde deelnemers rekenen op een verhoging van hun pensioen in 2027 met 12,6 procent", zegt Alae Laghrich, voorzitter uitvoerend bestuur van PME.

Hoeveel er te verdelen valt, hangt af van de dekkingsgraad op 31 december.

Nieuwe stelsel

ABP en PME stappen beide op 1 januari volgend jaar over naar het nieuwe pensioenstelsel.

In dat nieuwe stelsel hebben deelnemers individuele pensioenpotjes. Voor jongere deelnemers wordt met meer risico belegd. Dat kan verlies opleveren, maar ook hoge winsten. Hoe dichter een deelnemer bij de pensioensleeftijd komt, des te minder risicovol er wordt belegd.

Fondsen die al zijn overgestapt naar het nieuwe stelsel komen niet met de dekkingsgraden omdat die geen grote rol meer spelen nu deelnemers de individuele potjes hebben.

Eerder bleek dat ook de al overgestapte fondsen het goed doen. Dat was met name te danken aan de positieve rendementen op de aandelenmarkt. Door die positieve cijfers is de verwachting dat de pensioenen volgend jaar licht kunnen worden verhoogd.

El Salvador stuurt 2000 militairen naar Haïti na vermissing vier landgenoten

21 hours 36 minutes ago

El Salvador gaat meer dan 2000 militairen naar Haïti sturen. Aanleiding is de vermissing van vier Salvadoraanse leden van een veiligheidsmissie, die tien dagen geleden aan de rand van hoofdstad Port-au-Prince in een hinderlaag liepen.

Veel is onduidelijk over de militaire operatie, die deze week door de Salvadoraanse president Nayib Bukele werd aangekondigd. Zo is onduidelijk hoelang de militairen zullen blijven, wie bevel voert over de operatie en of er nog meer Salvadoraanse militairen naar het door geweld verscheurde land gestuurd zullen worden.

Wat er precies met de vier Salvadoranen is gebeurd, blijft een mysterie. Hun pantservoertuig werd geraakt met explosieven toen ze op weg waren naar hun militaire basis, waarna het viertal wegrende van het brandende voertuig. Of ze worden vastgehouden door een bende is niet bekend. Eerder werd gemeld dat hun lichamen waren gevonden, maar dat was volgens Bukele niet het geval.

Bendes bestrijden

De vermissing van de vier Salvadoranen is een nieuwe deuk in het imago van de zogenoemde 'Gang Suppression Force' (GSF), waarvan het mandaat eind september door de VN-Veiligheidsraad werd verlengd tot maart 2027. De eenheid, in het leven geroepen om bendes te bestrijden, heeft sinds haar aankomst in april nog weinig kunnen uitrichten in Haïti.

Dat heeft onder meer te maken met de geringe grootte van de missie. Slechts zo'n 2000 militairen, afkomstig uit Tsjaad, Sri Lanka, Mongolië, Guatemala, Jamaica en dus El Salvador, vechten mee in de GSF. Oorspronkelijk zouden 5500 mensen meedoen, maar omdat de GSF geen officiële VN-vredesmacht is, is de missie afhankelijk van wat landen vrijwillig afstaan aan personeel en materieel. Tot op heden is dat veel te weinig.

Daar komt bij dat de tegenstand van de bendes in Haïti, die zeker 80 procent van het land in handen hebben, toeneemt. "Bendes zijn de GSF aan het uittesten", zei Jack Christofides, vertegenwoordiger van de eenheid, maandag tegen de Veiligheidsraad. In diezelfde vergadering zei de hoogste VN-vertegenwoordiger in Haïti dat de bendes hun tactieken steeds meer aanpassen.

Naast de GSF zijn ook particuliere militaire bedrijven actief in Haïti. Het prominentst is het bedrijf van Blackwater-oprichter Erik Prince, die een overeenkomst heeft met de Haïtiaanse regering en samenwerkt met de nationale politie. Zij zetten met name drones in tegen bendes, een methode die wordt bekritiseerd door mensenrechtenorganisaties vanwege het risico op burgerslachtoffers. Blackwater-huurlingen schoten in 2007 veertien Irakezen dood.

Uitgestelde verkiezingen

De Haïtiaanse regering besloot deze maand de presidents- en parlementsverkiezingen, die stonden gepland voor 13 december, voor onbepaalde tijd uit te stellen. Het zouden de eerste verkiezingen in het land sinds 2016 zijn, maar het is in Port-au-Prince en op het platteland te gevaarlijk om een veilige stembusgang te kunnen organiseren. Woensdag besloot de kiesraad dat 18 juli de nieuwe geplande datum voor de verkiezingen is.

Vooral op het platteland is het aantal aanvallen door bendes toegenomen. Zo kwamen eind augustus in het zuidoosten van Haïti zo'n vijftig mensen om het leven bij een aanval door een bende. Artsen Zonder Grenzen (AzG) waarschuwt deze week echter ook voor een toename van geweld in de dichtbevolkte wijken in Port-au-Prince.

De hulporganisatie meldt dat ze mobiele klinieken en de distributie van gezuiverd drinkwater in getroffen wijken heeft moeten stilleggen en dat lokale medewerkers zijn gedwongen hun huis te verlaten en elders onderdak te zoeken. Verder schrijft AzG dat de komst van extra internationale troepen mogelijk juist tot een verdere escalatie van geweld zal leiden, waardoor nog meer mensen op de vlucht zullen slaan.

Volgens de laatste cijfers van de VN zijn al 1,5 miljoen mensen ontheemd geraakt door het geweld in Haïti, dat in de afgelopen vijf jaar aan ruim 22.000 mensen het leven heeft gekost. Gewapende bendes terroriseren grote delen van het land, onder meer met ontvoeringen voor losgeld en seksueel geweld. Duizenden scholen zijn al jaren gesloten en op meerdere plekken zijn grootschalige uitbraken van cholera gemeld.

Dat ondanks de aanwezigheid van internationale veiligheidsmissies het bendegeweld juist toeneemt en zich lijkt te verspreiden, met voorlopig nog geen nieuwe verkiezingen in zicht, maakt de situatie in Haïti nog uitzichtlozer. Of 2000 Salvadoraanse militairen daar verandering in weten te brengen, blijft zeer de vraag.

Trump wil Democraat van stembiljet Alaska na NYT-artikel over truc met kandidaat

22 hours 11 minutes ago

De Amerikaanse president Trump wil dat Mary Peltola, een Democratische senaatskandidaat voor de staat Alaska, van de kieslijst wordt geschrapt. Dat schrijft Trump op sociale media, na een artikel van The New York Times. De krant schrijft dat Peltola en het landelijke Democratische campagneteam de herverkiezing van de zittende Republikeinse senator wilden bemoeilijken op een manier die valt te betwisten.

Op het stembiljet in Alaska hebben twee kandidaten zo goed als dezelfde naam. De zittende Republikeinse senator heet Dan S. Sullivan, een andere Republikein heet Dan J. Sullivan. Laatstgenoemde doet mee als onafhankelijke kandidaat.

Dan J. Sullivan zal de verkiezingen naar alle waarschijnlijkheid niet winnen, maar hij kan wel belangrijke stemmen wegsnoepen bij de zittende senator. Trump had moeite met de naamgenoten en probeerde daarom op voorhand al de uitslag in Alaska te blokkeren middels een rechtszaak, mocht de zittende Republikeinse senator verliezen.

Trump heeft er geen vertrouwen in dat de kiezers de juiste Republikeinse kandidaat op het stembiljet vinden. In de staat Alaska lijkt het een nek-aan-nekrace te worden tussen de Republikeinen en de Democraten.

Zoektocht

The New York Times schrijft nu dat de Democratische senaatskandidaat Mary Peltola en de nationale Democratische Senaatscommissie (DSCC) bewust zochten naar kandidaten met de naam Dan Sullivan. De DSCC is het overkoepelende orgaan dat verantwoordelijk is voor de strategie en fondsenwerving van alle Democratische kandidaat-senatoren in de Verenigde Staten.

De krant schrijft dat een gepensioneerde leraar, de republikein Dan J. Sullivan, door een Democratische campagnestrateeg werd overgehaald om zich kandidaat te stellen.

De strateeg probeerde zogenoemde 'spoilerkandidaten' te werven, zodat stemmen meer zouden verspreiden over verschillende Republikeinse kandidaten. Hij reisde door de staat en benaderde potentiële Republikeinse senaatskandidaten, bijvoorbeeld tijdens een biertje in een Ierse pub. De strateeg rekruteerde zo ook de tweede Dan Sullivan.

Peltola en de DSCC ontkennen de aantijgingen. Ook Dan J. Sullivan, de gepensioneerde leraar, heeft altijd ontkend dat hij meedoet om zijn naamgenoot te dwarsbomen. De krant baseert zich echter op sms-berichten, documenten en verklaringen van onder meer een ontslagen campagneleider, en zegt op basis daarvan dat de partijtop wel degelijk op de hoogte was en actief meewerkte aan de beïnvloeding van het stembiljet.

'Verkiezingsfraude'

The New York Times meldt dat het niet illegaal is om kandidaten te werven om een tegenstander te verzwakken. Al spreekt president Trump in zijn bericht van "een afschuwelijk plan" door de Democraten in Alaska en "verkiezingsfraude".

Trump schrijft dat de Democraten "illegaal op zoek zijn gegaan" naar een andere Dan Sullivan "met als doel de verkiezingen te manipuleren, te verwarren en te vertroebelen".

Grote rol voor Alaska

Vergelijkbare tactieken zijn de afgelopen jaren door zowel Democraten als Republikeinen toegepast, ook in de staat Alaska. The New York Times schrijft dat het laat zien hoever de Democraten gaan om een meerderheid te behalen bij de Senaatsverkiezingen.

Volgens peilingen wordt het spannend welke partij bij de midterms op 3 november een meerderheid in de Senaat weet te behalen. Alaska lijkt een grote rol te gaan spelen.

Meer weten over de midterms? In de video vertelt onze correspondent Rudy Bouma wat er op het spel staat. Je kan ook luisteren naar nieuwe aflevering van de podcast Amerika Kiest via NPO Luister of via een ander audioplatform.

D66-raadslid (38) uit Boxtel aangehouden op verdenking van verkiezingsfraude

23 hours 1 minute ago

D66-raadslid in Boxtel en medewerker van het OM, Sohib H. (38), is gisteren aangehouden op verdenking van onder meer verkiezingsfraude en ambtelijke corruptie. D66 zegt kennis te hebben genomen van de verdenking, na berichtgeving van Brabants Dagblad en NU.nl.

H. is naast zijn raadswerk medewerker van het Parket Centrale Verwerking Openbaar Ministerie (CVOM), dat zich bezighoudt met de afwikkeling van verkeersovertredingen. Eerder dit jaar liep er ook al een strafrechtelijk onderzoek naar hem wegens witwassen. Toen werd hij door het OM op non-actief gesteld.

Nu wordt de 38-jarige man verdacht van verkiezingsfraude, ambtelijke corruptie, computervredebreuk, valsheid in geschrifte en schending van het ambtsgeheim, meldt het OM. Naast H. is ook een andere 34-jarige man aangehouden. In het belang van het onderzoek zegt het OM geen verdere informatie te delen.

D66: 'Geschrokken'

D66 laat in een schriftelijke reactie aan de NOS weten geschrokken te zijn. "Als blijkt dat deze verdenkingen gegrond zijn, staat dat haaks op waar onze partij voor staat en is daarvoor geen enkele ruimte", zegt de woordvoerder van de partij.

Zolang het onderzoek loopt, doet D66 "geen uitspraken over de zaak". Volgens NU.nl zit H. in volledige beperkingen, wat betekent dat hij alleen contact mag hebben met zijn advocaat.

'Stemmenkanon'

H. kwam in 2018 en 2020 twee keer met een groot aantal voorkeurstemmen de gemeenteraad van Boxtel in. Het Brabants Dagblad omschrijft hem als "stemmenkanon".

In 2020 kreeg hij als nummer 5 van de kieslijst meer stemmen dan de lijsttrekker. Het is niet duidelijk of de verdenking van verkiezingsfraude iets te maken heeft met de vele voorkeursstemmen.

Bolsonaro wil oppositie Brazilië leiden vanuit VS, noemt zich gekozen president

23 hours 20 minutes ago

De naar de Verenigde Staten vertrokken Flávio Bolsonaro, die de presidentsverkiezingen in Brazilië verloor, zegt vanuit de VS de oppositie te willen leiden. Hoewel hij de verkiezingen verloor, noemde hij zichzelf de gekozen president.

Kort nadat hij de tekst had gedeeld op socialemediakanalen, verwijderde hij die. In plaats van gekozen president, noemde hij zichzelf in een nieuwe versie "leider van Brazilië".

Bolsonaro kwam vandaag aan in de Verenigde Staten, waar hij welkom was, maar had na zijn aankomst nog niet van zich laten horen. Hij herhaalde vanuit de VS in een open brief aan journalisten dat hij de uitkomst van de verkiezingen niet gelooft. Bij de verkiezingen kreeg hij bijna 60 miljoen stemmen, tegenover ruim 64 miljoen voor zittend president Lula da Silva.

"Ik wil niet alleen tegen de 60 miljoen mensen die op mij hebben gestemd, maar aan alle Brazilianen zeggen dat ik de gekozen president ben en dat de criminelen die de verkiezingen hebben gestolen deel uitmaken van een tirannieke criminele organisatie", schrijft hij.

Geen bewijs

Bolsonaro verloor de verkiezingen van Lula. Volgens internationale waarnemers is de verkiezing eerlijk verlopen. In zijn brief stelt hij echter dat Lula won "door onrechtmatige en illegale acties van zijn voormalige advocaat". Daarvoor levert hij geen bewijs.

In verband met onderzoek naar witwaspraktijken, corruptie en belastingontduiking had het Braziliaanse Hooggerechtshof Bolsonaro opgedragen om uiterlijk dinsdagmiddag zijn paspoorten in te leveren. Hij verliet daarna het land. Volgens hem is er sprake van een "politiek gemotiveerde heksenjacht".

Hij vertrok uit Brazilië, omdat zijn vader Jair volgens hem het zwijgen is opgelegd en onterecht gevangen is genomen. Flávio vreesde hetzelfde lot en stelt dat hij daarmee "niet de leider zou kunnen zijn die mijn volk verdient".

Visum

De Amerikaanse regering had laten weten dat Bolsonaro en zijn gezin een visum konden krijgen. Hij landde na korte stops in Argentinië en Ecuador uiteindelijk in Miami. Bolsonaro stelt dat hij het land niet ontvlucht is, maar dat hij "voor het landsbelang van Brazilië" is weggegaan.

Hij bedankte de Amerikaanse president Trump voor "de hartelijke ontvangst" en bedankte ook de Argentijnse president Milei.

De reis van Flávio Bolsonaro en zijn gezin vanuit Brazilië:

Amerikaanse centrale bank laat ondanks hoge inflatie rente onveranderd

23 hours 38 minutes ago

De Amerikaanse Centrale Bank, de Federal Reserve, laat het rentepercentage staan. Toch sluit voorzitter Kevin Warsh niet uit dat door de hoge inflatie de rente mogelijk binnenkort verder wordt verhoogd.

Vorige maand verhoogde Warsh de rente voor het eerst in ruim drie jaar tijd. De rente werd toen verhoogd van 3,5 tot 3,75 procent naar 3,75 tot 4 procent om de inflatie in de Verenigde Staten te drukken. Die blijft door de hoge olieprijzen nu rond de 4 procent schommelen.

Hoewel dat besluit om de rente te verhogen niet helemaal als een verrassing kwam, had president Trump juist gehoopt dat hij de rente zou verlagen. En ook nu hoopte Trump daarop.

Midterms

Het rentebesluit komt namelijk minder dan een week voor de midterms, de tussentijdse verkiezingen. Op het spel staat een meerderheid in de twee Kamers van het Congres: het Huis van Afgevaardigden en de Senaat. De Republikeinen zetten alles op alles om hun meerderheden te behouden.

Afgelopen maand noemde Trump het bestuur van de centrale bank na de aangekondigde verhoging "erg vijandig". "Ze zijn erg politiek. Ze doen het verkeerde. Het zijn een stel politici", zei hij op campagne in North Carolina. "Ze verhogen de rente om Trump zo slecht mogelijk te laten presteren."

Botsing

Het is niet de eerste keer dat Trump hard uithaalt naar de Fed. Zo kwam hij meerdere keren in botsing met de voorganger van Warsh, Jerome Powell.

Trump vindt dat de Amerikaanse leenkosten de laagste ter wereld moeten zijn. Hij haalde dit jaar regelmatig publiekelijk uit naar de Fed. Hij noemde Powell een "loser", dreigde hem te ontslaan en beschuldigde hem zelfs van fraude.

Trump koos dit voorjaar voor Warsh als nieuwe Fed-voorzitter nadat die zich daarvoor geregeld had uitgesproken voor lagere rentes. "Als Kevin op zijn plek zit, dan gaat de rente omlaag", zei Trump.

In de toelichting van Warsh bij het nieuwe rentebesluit zegt hij dat de politiek geen rol heeft gespeeld.

Frustratie bij linkse oppositie om draai D66 over belastingaanslag Oranjes

23 hours 53 minutes ago

Dat premier Rob Jetten niet van plan is om de leden van het Koninklijk Huis belasting te laten betalen, zorgt voor frustratie bij de linkse oppositie. Zij wijzen erop dat D66 zelf twee jaar geleden nog een soortgelijk plan indiende.

Die motie van D66-Kamerlid Joost Sneller kreeg in 2024 een ruime meerderheid, maar toenmalig premier Mark Rutte en zijn opvolger Dick Schoof legden de motie naast zich neer. D66-leider Jetten doet dat nu ook met een soortgelijke motie van Pro-Kamerlid Laura Bromet.

Hetzelfde geldt voor een aangenomen motie van SP-Kamerlid Sandra Beckerman om het koningshuis transparanter te laten zijn over de uitgaven. Jetten noemt dat plan "feitelijk onuitvoerbaar".

Pro en SP begrijpen niets van het standpunt van de premier. "D66 was elk jaar boos dat de moties niet zijn uitgevoerd. Nu heeft de partij de unieke kans om na te denken over de toekomst van het koningshuis", zegt Beckerman. "Je zou denken dat je die kans dan ook aangrijpt?"

'Onvruchtbare dynamiek'

In de Tweede Kamer wordt al ruim tien jaar gediscussieerd over de belastingvrijstellingen van de Oranjes. In 2024 was er voor het eerst in de parlementaire geschiedenis een twee derde meerderheid voor het D66-plan om de koning belasting te laten betalen over zijn inkomen. Die meerderheid is nodig, omdat het om een grondwetswijziging gaat.

Maar Jetten is dus niet meer voor dit plan te porren. Hij noemt de jaarlijks terugkerende discussie nu een "onvruchtbare dynamiek", omdat elke keer weer "de bekende standpunten langskomen". De premier zet daarom in op een breder onderzoek naar "een toekomstbestendig koningshuis". Hij sprak af met Pro-Kamerlid Bromet om dan met concrete voorstellen te komen.

Koning van de reservebank

Meerdere partijen prijzen tijdens het begrotingsdebat de rol van het koningshuis. "Het is niet goedkoop, maar tegelijkertijd van onschatbare waarde voor ons land", zegt bijvoorbeeld JA21-fractievoorzitter Joost Eerdmans. "De koning brengt verbinding, neutraliteit en stabiliteit en is van directe waarde voor de handelsbelangen."

Ook CDA-Kamerlid Tijs van den Brink vindt dat er "alle reden is om blij te zijn met het koningshuis". Hij kreeg van premier Jetten de toezegging dat de voorstellen niet zullen leiden tot een ceremonieel koningschap.

Een groot aantal partijen ziet juist een grotere rol voor de koning in de toekomst. Sinds 2017 zit de koning tijdens de formaties op de tribune, maar VVD, CDA, BBB, ChristenUnie en SGP willen dat terugdraaien. Dat zou betekenen dat de koning na de verkiezingen weer de eerste verkenner aanstelt.

De afgelopen formaties verliepen verre van vlekkeloos en de partijen hopen dat met deze stap te doorbreken. "In de politiek van de afgelopen jaren is er sprake van versplintering en verdeeldheid", zegt VVD-Kamerlid Renate den Hollander. "Continuïteit bevindt zich in de koning als staatshoofd, die boven de partijen staat en zich positioneert tussen de mensen."

Het is nog onduidelijk of er een meerderheid voor dit plan is. Daarover wordt later gestemd.

Podcast De Monarchie

Meer over de Oranjes hoor je in de nieuwe aflevering van NOS-podcast De Monarchie via NPO Luister en alle andere podcastapps.