Elektrische trucks gewild bij transporteurs, 'subsidiepot binnen dag leeg'
In Nederland rijdt nog maar 1,3 procent van alle vrachtwagens op elektriciteit, maar de druk wordt groter om dit snel te veranderen. Vanaf juli gaan transportbedrijven een heffing betalen voor rijden op Nederlandse wegen. Het is een extra prikkel om hun wagenpark versneld te vergroenen.
Een duwtje in de rug is de subsidie voor de aanschaf van deze elektrische vrachtwagens, de zogenoemde AanZET subsidie. Morgen opent er weer een nieuwe ronde. Afgelopen jaren was de pot vaak na enkele dagen al leeg, blijkt uit cijfers die NOS opvroeg bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO).
Bij de vorige subsidieronde in het najaar van 2025 was de beschikbare 30 miljoen euro binnen de eerste dag toegekend. Een krappe 10 procent van de aanvragen is toen afgewezen omdat het geld op was. Ook bij alle voorgaande rondes, vanaf 2022, duurde het vaak maar een of twee dagen.
Deze ronde is er 78 miljoen beschikbaar en ook daar gaat veel belangstelling voor zijn, verwacht de Rijksdienst voor het Wegverkeer (RDW). "Veel ondernemers zijn zich ervan bewust dat de komst van de vrachtwagenheffing impact heeft op de kosten van het transport. Het investeren in een elektrische vrachtwagen levert straks een forse besparing op in de heffing."
Hogere heffing bij dieselPer 1 juli moeten vrachtwagens in Nederland een bedrag gaan betalen per gereden kilometer op bijna alle Nederlandse snelwegen. Hoe schoner het voertuig, des te lager dat bedrag.
Traditionele vrachtwagens op diesel gaan 20 cent per kilometer extra betalen door de heffing. Voor elektrische vrachtwagens ligt dit iets onder de 4 cent, het precieze bedrag verschilt per type vrachtwagen.
Eigenaren kunnen op de website van de RDW uitrekenen welk bedrag voor hen zal gaan gelden.
Brancheorganisatie Transport en Logistiek Nederland zegt dat de heffing transportbedrijven bezighoudt. "De subsidie helpt het verduurzamen, maar de pot moet groter en ook de problemen van een overvol stroomnet moeten worden opgelost."
Transportbedrijf Simon Loos heeft vanaf de start van de subsidie elke ronde het maximale aantal voertuigen ingeschreven, zegt wagenparkbeheerder Wim Roks. "Je bent een dief van je eigen portemonnee als je niet meedoet." Inmiddels is 10 procent van de vrachtwagens bij het bedrijf elektrisch, een deel daarvan met behulp van de subsidie. "Als je dit nu niet doet, ben je over een paar jaar niet meer relevant."
Wel heeft hij kritiek op de inrichting van de subsidie. Per dag kan hij maar voor twee vrachtwagens een subsidieaanvraag doen. Bovendien kunnen kleinere transportbedrijven, ook wel eenpitters genoemd, een maximum van 115.200 euro per vrachtwagen aan subsidie krijgen, terwijl voor een groot transportbedrijf dit maximum 43.900 euro is. "Het is voor ons een druppel op een gloeiende plaat. Maar je moet het wel doen, anders word je van alle kanten ingehaald."
Grotere subsidiepotUit een rondgang van de NOS blijkt dat transportbedrijven hun wagenpark graag verduurzamen, maar om in de toekomst concurrerend te blijven vinden ze dat er een hoger subsidiebedrag beschikbaar moet komen. De aanschafkosten van een elektrische vrachtwagen zijn doorgaans twee tot wel vier keer zo hoog als een die rijdt op fossiele brandstoffen.
Vanaf dit jaar gaat deze verhoging er ook komen, laat een woordvoerder van de RVO weten. De opbrengsten van de vrachtwagenheffing gaan namelijk deels terug in de pot voor het elektrificeren van vrachtwagens.
In de begroting van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat staat dat de subsidie voor elektrische trucks de aankomende vijf jaar in totaal 980 miljoen euro bedraagt. Sinds de start in 2022 was dit alles bij elkaar 215 miljoen.