Aggregator

Rusland heeft vannacht raket- en droneaanvallen uitgevoerd op energiecentrales in Kyiv en omliggende regio's. Daardoor kwamen minstens 550.000 huishoudens zonder stroom te zitten. Ook zou Oekraïne opnieuw vooraf niet gewaarschuwd zijn door westerse inlichtingendiensten voor de raketaanvallen.

Oekraïne ontvangt die waarschuwingen om burgers op tijd te kunnen alarmeren voor een aanval. Zonder die waarschuwingen weet het land niet wanneer Rusland een aanval uitvoert. Vorige week sprak Zelensky al zijn teleurstelling uit over het eerder niet verkrijgen van inlichtingen over acties van het Russische leger. Volgens hem zit de Amerikaanse regering erachter.

Rusland zou vannacht zestien ballistische raketten en tweehonderd drones hebben gelanceerd, verspreid over drie aanvalsgolven. Behalve energiecentrales werden ook een school, metrostation, medisch centrum en winkels geraakt. Dat schrijft Zelensky in een verklaring op X.

De drie aanvalsgolven vonden plaats rond 23.00 uur gisteravond, 03.00 uur vannacht en 07.00 uur vanochtend. Volgens journalisten van The Kyiv Independent ging bij de eerste aanval het luchtalarm pas af toen de raketten al insloegen. Zeker een persoon kwam om het leven, acht anderen raakten gewond.

Volgens Zelensky heeft Oekraïne elke poging om de oorlog of een staakt-het-vuren op een waardige manier te beëindigen verwelkomd. Alleen was de reactie van Rusland telkens hetzelfde: nieuwe raket- en droneaanvallen.

Ook beschuldigt Zelensky de Verenigde Staten van het doelbewust vertragen van Patriot-leveringen aan Oekraïne. Een Patriot is een luchtafweerraket om onder meer ballistische raketten uit de lucht te schieten. Oekraïne heeft deze hard nodig om zich te kunnen weren tegen Russische raketten.

Door de trage leveringen is de voorraad luchtafweerraketten in Oekraïne gedaald tot een kritiek punt. Oekraïne ontving onder het bewind van voormalig president Joe Biden nog maandelijks circa 48 Patriot-raketten, nu zijn dat er onder Trump nog maar twaalf.

Onzekerheid over inlichtingen

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio ontkende eerder vandaag dat de Verenigde Staten zijn gestopt met het delen van inlichtingen met Oekraïne. Daarmee sprak hij Zelensky tegen.

Tijdens een bezoek aan Oezbekistan zei Rubio dat "Zelensky zich moet concentreren op het beëindigen van de oorlog" en dat "er nooit een onderbreking van de inlichtingen is geweest". Het is onduidelijk hoe het nu precies zit met de informatievoorziening.

Wat wel duidelijk is, is dat de druk van de VS op Oekraïne toeneemt. Bij aanvallen vorige week zou Oekraïne ook al geen waarschuwing hebben gekregen voor Russische raketten. Daarnaast waren er vorige week problemen met het satellietnetwerk van Starlink.

Oekraïne is enorm afhankelijk van dat netwerk. Problemen ermee beperken de mogelijkheden van het land, onder meer bij aanvallen op Rusland.

In deze special lees je hoe Starlink werkt en hoe onmisbaar het systeem is voor Oekraïne:

Flávio Bolsonaro, de zoon van oud-president Jair Bolsonaro, maakt goede kans om komend weekend bij de verkiezingen in Brazilië president te worden. Een van de eerste dingen die hij dan zal doen is gratie verlenen aan zijn vader, die in de 27 jaar celstraf kreeg voor een couppoging.

Deze aflevering van De Dag luister je via NPO Luister en alle andere podcastapps. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren.

Naast Flávio Bolsonaro dringen ook andere Bolsonaro's door tot machtige posities, vertelt correspondent Nina Jurna in deze podcast.

Hoe kan het dat Brazilië ondanks alle gebeurtenissen deze familie zo massaal in het hart heeft gesloten?

Reageren? Mail dedag@nos.nl

Presentatie en montage: Elisabeth Steinz

Redactie: IJsbrand Terpstra

Eindredactie: Judith van de Hulsbeek

(Telecompaper) The European Commission has charged US private equity firm KKR with providing incorrect or misleading information during its EUR 22 billion...

Om natuur te behouden moet 30 procent van al het land en zee op aarde beschermd gebied zijn in 2030. Dat spraken landen vier jaar geleden af in de Canadese stad Montreal. Hoe staat het nu met die belofte?

Komende twee weken maken landen de balans op tijdens een zogenoemde biodiversiteitstop in de Armeense hoofdstad Yerevan. Ook minister Jaimi van Essen van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur is erbij.

Biologische diversiteit, of kortweg biodiversiteit, is een veelomvattende term. Van oerbossen en olifanten tot de vlinders in je tuin en het mos tussen de stoeptegels: het is allemaal onderdeel van de biodiversiteit.

Daarbij gaat het niet alleen om soorten dieren, planten, schimmels en ander leven, maar ook om de moerassen, bossen en andere gebieden waarin ze leven. Ook de variatie in het erfelijk materiaal van soorten valt onder biodiversiteit.

Bestuiving en kustbescherming

Veel mensen vinden natuur waardevol om te beschermen. Maar zelfs als je dit niet vindt, zijn er goede redenen voor natuurbescherming, zegt Christine Wortmann die namens het Wereld Natuur Fonds (WNF) naar de top gaat. "Economische stabiliteit en voedselzekerheid zijn de sterkste argumenten."

Zo helpen wilde bijen gewassen te bestuiven en draagt de natuur bij aan bodemvruchtbaarheid. Ook verlenen natuurgebieden bepaalde 'diensten' aan mensen. Zo helpen mangrovewouden om de kust te beschermen tegen overstromingen. In Nederland zijn het bijvoorbeeld de zogenoemde kwelders die daarbij helpen.

23 afspraken

Wereldwijd is de natuur afgelopen tientallen jaren achteruitgegaan. Daarom maakten de landen vier jaar geleden 23 afspraken om een groot deel van de aarde te beschermen en beschadigde natuur te herstellen.

Veel van die afspraken moeten de strijd tegen natuurverlies ondersteunen. Zo beloofden landen subsidies af te bouwen die ten koste gaan van de natuur en juist meer geld uit te trekken voor bescherming. Daarnaast willen ze bijvoorbeeld meer groen aanleggen in de stad en natuurgebieden weerbaar maken tegen klimaatverandering.

Niet op koers

Het is niet de eerste keer dat landen afspraken maken, maar de uitvoering blijkt weerbarstig. Ook nu ligt de wereld voor de meeste doelen niet op koers, zo bleek uit een rapport van de Verenigde Naties dat in juli verscheen en wat de landen in Yerevan bespreken. Slechts één doel stond op groen: aandacht voor de impact van klimaatverandering op natuur.

Correspondent Nina Jurna zag in 2024 hoe moerasgebied Pantanal wordt bedreigd:

Verder is het oordeel gemengd. "Over de voortgang van de bescherming van 30 procent van het land en de zee zijn we nog redelijk tevreden", zegt Wortmann van het WNF. Minder tevreden is ze over de ondersteunende maatregelen. "Denk aan het aanpassen van consumptiepatronen en het geld bijeenbrengen voor natuurbescherming."

"Het grootste probleem is om geld te vinden om de doelen te behalen", zegt ook Liesje Mommer, hoogleraar ondergrondse ecologie aan de Wageningen Universiteit tegen het NOS Radio 1 Journaal. "Er is afgesproken dat we jaarlijks 200 miljard euro nodig hebben om de natuur en de biodiversiteit te beschermen, maar we zijn nog niet op de helft daarvan."

Subsidies afbouwen

Ook praten over het afbouwen van subsidies die natuur verwoesten is een belangrijk doel van de top, stelt Mommer. Nederland publiceerde in mei een overzicht van de financiële regelingen die een effect hebben op de biodiversiteit. Landbouwminister Van Essen schreef aan de Kamer dat het kabinet werkt aan "vervolgstappen" om iets met dit rapport te gaan doen.

Voor de onderhandelingen trekt Nederland op met de Europese Unie. Wortmann verwacht dat de EU zich zal inzetten om de afspraken die in 2022 gemaakt zijn, te halen voor 2030.

In de onderhandelingen levert dat vaak spanning op met opkomende landen waar wereldwijd de meeste biodiversiteit is. Zij vinden dat ze meer financiële steun moeten krijgen om hun oerwoud en andere natuur te beschermen. Dat moet komen van landen die al rijk zijn geworden en minder natuur over hebben.

De bijeenkomst in Yerevan is de zeventiende top over biodiversiteit. Al in 1992 spraken bijna alle landen ter wereld in Rio de Janeiro af hun natuur te beschermen. Op hetzelfde moment sloten ze ook het bekendere klimaatverdrag. De Verenigde Staten doen vanaf het begin niet mee, als een van de weinige VN-leden.

Prinses Amalia is dit weekend van korporaal bevorderd naar sergeant bij de Koninklijke Marine. Op een schip in de haven van Den Helder kreeg ze haar strepen opgespeld door onder anderen commandant zeestrijdkrachten viceadmiraal Harold Liebregs.

De 22-jarige kroonprinses kreeg bij de promotie zoals gebruikelijk een emmer zeewater over zich heen, is te zien op foto's van defensie die de Rijksvoorlichtingsdienst (RVD) vrijgaf. Daarop is alleen het moment vlak voordat het water gegoten werd te zien.

De ceremonie vond plaats aan boord van de Statsraad Lehmkuhl, een Noorse driemaster uit 1914 die de marine geregeld gebruikt als opleidingsschip. Op een RVD-foto is te zien hoe Amalia samen met adelborsten (officieren in opleiding) op grote hoogte salueert in de mast van het schip.

Amalia ging vorig jaar als eerste vrouwelijke lid van het Koninklijk Huis in militaire dienst toen ze begon aan haar opleiding tot reservist bij het Defensity College. Ze begon in de laagste rang: matroos derde klasse bij de marine en soldaat derde klasse bij de landmacht en luchtmacht.

In het deeltijdprogramma kunnen studenten in maximaal drie jaar werkervaring opdoen bij de strijdkrachten en een defensieopleiding krijgen. Amalia combineert het met haar bachelor Nederlands recht aan de Universiteit van Amsterdam. Na afronding van de basisopleiding begin dit jaar kreeg Amalia al de rang van korporaal. Voor de zomervakantie werkte ze enkele maanden bij de luchtmacht.

De emmer zeewater die Amalia over zich heen kreeg, kent een lange traditie bij de marine als overgangsritueel. Het dopen komt voort uit het gebruik de fonkelnieuwe rangstrepen zo snel mogelijk te verouderen, om meer ervaring als officier uit te stralen. Bij haar promotie in januari werd een soortgelijk ritueel uitgevoerd en kreeg ze bier over haar epauletten.

Dat Amalia nu sergeant is, betekent niet dat haar werkzaamheden heel erg veranderen. Op dit moment vervult ze stafwerk, net als alle werkstudenten. Ondertussen krijgt ze militaire training om goede kennis te krijgen van de defensieorganisatie.

Uiteindelijk is het de bedoeling dat studenten van het Defensity College uitstromen als luitenant, de laagste officiersrang. Luitenanten kunnen leidinggeven aan een commando van dertig man, maar vervullen ook andere stafdiensten of specialistische functies.

Minister Yesilgöz van Defensie noemt het "een mooie mijlpaal" voor de prinses. "Goed om te zien hoe zij zich inzet en ontwikkelt binnen onze krijgsmacht. Respect voor iedereen die zich inzet voor onze veiligheid."

Rob Jetten wordt vader. De premier en zijn vriend, tophockeyer Nicolás Keenan, maken het nieuws bekend via Instagram.

"Er is een heel speciaal iemand op komst. Tot ziens in 2027, kleintje", schrijven ze.

Het stel bedankt in het bericht hun "eiceldonor, onze draagmoeder Lisa en hun gezinnen". "Zonder jullie was dit allemaal niet mogelijk."

Het bericht is geschreven in het Nederlands, in het Spaans en in het Engels. Keenan komt uit Argentinië, dus spreekt Spaans.

Jetten en Keenan zijn sinds 2024 verloofd. Wanneer ze gaan trouwen, is niet bekend.

Bijdragen aan droom

Het kind wordt verwacht in het voorjaar van 2027. "De draagmoeder en het kindje maken het goed, dat is voor nu natuurlijk het allerbelangrijkste", zegt Jetten op de website van D66. Hij doet een oproep om de privacy van de betrokkenen te respecteren.

Draagmoeder Lisa reageert hier zelf ook. "Ik ben warm en liefdevol opgegroeid en heb nu zelf een fantastisch gezin. Met de onvoorwaardelijke steun van onze naasten voelt het draagmoederschap als een heel speciale manier om bij te dragen en de droom van onze lieve vrienden waar te kunnen maken."

D66 benadrukt dat de draagmoeder niet betaald krijgt voor haar bijdrage aan de kinderwens van Jetten en Keenan. In Nederland is het verboden om je publiekelijk aan te bieden als draagmoeder, of om vanuit een winstoogmerk draagmoederschap te promoten. Het betalen van een onkostenvergoeding mag wel.

Kort vaderschapsverlof

Jetten zal rondom de geboorte "enkele dagen" verlof opnemen. Daarna zal hij zijn werkzaamheden hervatten, zegt D66. Keenan heeft volgens de partij "goede afspraken" gemaakt met zijn hockeyclub en het elftal van Argentinië over hoe hij het vaderschap kan combineren met topsport.

In Hoogersmilde is vanochtend een lijnbus van Qbuzz in brand gevlogen. Dat gebeurde op de N371, die door het Drentse dorp loopt.

De bus op de lijn Assen-Steenwijk kon op tijd worden stilgezet. Alle passagiers en de chauffeur konden het voertuig op tijd verlaten. Niemand raakte gewond.

Het voertuig, een gelede bus (ook wel harmonicabus genoemd), is uitgebrand. Volgens de brandweer gaat het om een dieselbus. De oorzaak van de brand is nog onbekend.

YouTube, like the Internet, has its plusses and minuses. On the plus side, you can find information on just about anything. On the minus side, you don’t always know if …read more

Een 63-jarige man is overleden na een ongeluk bij de oprit naar de veerpont van Dordrecht naar Werkendam. De twee anderen inzittenden van de auto, een vrouw (62) en een tiener, liggen nog in het ziekenhuis.

De auto raakte gisteravond rond 21.30 uur te water. Hoe dat precies kon gebeuren, wordt nog onderzocht. Volgens de regionale omroep Rijnmond werden de drie inzittenden uit het water gehaald en ter plekke gereanimeerd. De man overleed later in het ziekenhuis. Hoe het met de vrouw en de tiener gaat, is onbekend.

Volgens de omroep ging het de afgelopen jaren vaker mis op de plek waar auto's het veer 'de Biesbosch' oprijden. In december 2024 kwam een vrouw om het leven die met haar auto in het water was beland. Na dat fatale ongeluk plaatste de gemeente extra waarschuwingsborden.

De situatie bij de oprit naar de pont:

De weg loopt over in de oprit naar de veerpont. Er is geen slagboom of hek. De nabestaanden van de 63-jarige vrouw zeiden in de media dat het zicht in het donker slecht is op die plek. Een vriendin van de vrouw zei namens de nabestaanden dat het "een zwart gat 's avonds" is. Volgens de gemeente voldoet de huidige verlichting aan de eisen.

Onder meer in 2020 en 2022 belandden ook auto's bij de oprit in het water, maar de bestuurders konden toen ongedeerd uit het water komen.

Misschien heb je 'm zelf ook wel gehad: een WhatsApp-bericht van een bekende met het verzoek om op diens dochter te stemmen voor een gratis dansles. Het lijkt onschuldig, maar wie op de link klikt, loopt het risico de controle over zijn WhatsApp-account te verliezen.

Het werkt zo: na een klik op de link kom je op een website waar je je stem kunt uitbrengen. Om je stem te bevestigen, moet je je telefoonnummer invullen. Vervolgens krijg je een code te zien die je moet invoeren. Je denkt daarmee je stem te bevestigen, maar in werkelijkheid geef je criminelen toegang tot je WhatsApp-account.

Deze methode wordt GhostPairing (spookkoppeling) genoemd. Criminelen maken daarbij misbruik van de mogelijkheid om WhatsApp op meerdere apparaten te gebruiken, bijvoorbeeld op een laptop. Met de code koppelen ze hun eigen apparaat aan jouw account. Zo kunnen ze zonder dat je het doorhebt je berichten lezen en namens jou berichten versturen naar vrienden en familie.

Hoe check je of iemand in je WhatsApp zit?

Sophie ter Schure (40) is slachtoffer van de nieuwe oplichtmethode. "Een kennis vroeg me om te stemmen en ik dacht: natuurlijk, ik stuur ook weleens zoiets. Op de site stond dat er nog maar vijf stemmen nodig waren, dus het was zo gedaan."

Na het invullen van haar telefoonnummer en de verificatiecode ging het mis. De hackers stuurden het bericht uit haar naam door naar al haar contacten. "Ik kreeg allemaal appjes met 'Je bent gehackt!'. Ik kreeg er denk ik wel honderd. Mijn telefoon ontplofte."

Ook kreeg ze reacties van mensen die op de doorgestuurde link hadden geklikt. "Zo van: 'gedaan hoor'", vertelt Ter Schure, die zich schuldig voelt tegenover die mensen. "Ik ben juist heel voorzichtig, zeker als het gaat om geld en zo."

Ter Schure was naar eigen zeggen anderhalf uur bezig om mensen te waarschuwen voor de link die via haar account was verstuurd. Daarna werd haar account door WhatsApp geblokkeerd, waarschijnlijk uit voorzorg. "Ik kom nu WhatsApp helemaal niet meer in. Ik kan zelfs niet meer in de schoolappgroep."

Niet schuldig voelen

Bij de Fraudehelpdesk herkennen ze de truc. De afgelopen dagen kwamen er tientallen meldingen binnen. "Waar het precies mee te maken heeft, kunnen we niet zeggen", zegt een woordvoerder. "Maar dat de vele datalekken het voor oplichters makkelijker maken dit te doen, staat vast."

Ze noemt de werkwijze "verschrikkelijk misleidend". "Mensen willen een balletdanseres uit een goed hart steunen. Niemand doet het expres. De oplichter is degene die erachter zit."

De Fraudehelpdesk roept op voorzichtig te zijn met dit soort berichten. "We moeten met z'n allen heel alert zijn op de berichten die we binnenkrijgen. Een pas op de plaats maken en even de tijd nemen om het goed te lezen en erover na te denken."

Campagne

Die boodschap staat ook centraal in een overheidscampagne die vandaag begint. Onder het motto 'Laat je niet interneppen' roept de overheid Nederlanders op om drie tellen te nemen voordat ze ergens op klikken. "Twijfel je? Klik dan weg", adviseert het ministerie van Justitie en Veiligheid.

Volgens Aad Lensen, projectleider gedigitaliseerde criminaliteit van de politie, loopt iedereen het risico om online misleid te worden. Het moment en de situatie waarin je het bericht krijgt, spelen een doorslaggevende rol, zegt hij in een nieuwsbericht op de website van het ministerie.

"Het kan dus echt iedereen overkomen, vooral op momenten waarop je gehaast of afgeleid bent. Geef jezelf daarom altijd drie tellen voordat je klikt, reageert of betaalt."

Werknemers in het streekvervoer leggen donderdag opnieuw het werk neer. Daarom rijden er op 22 oktober weer veel minder bussen en regionale treinen.

Vorige week staakten medewerkers in het streekvervoer ook al. De vakbond eist een betere cao. Naast loonsverhoging willen de werknemers van het streek-ov onder meer langer van tevoren weten hoe hun werkrooster eruitziet.

Inspraak

"De werkgevers luisteren nog steeds onvoldoende", zegt Marijn van der Gaag, bestuurder van FNV Streekvervoer. "We laten ons niet afschepen met een cao die het werk en het leven buiten het werk slechter maakt."

De vakbonden willen betere voorwaarden voor oudere medewerkers. Die eisen meer inspraak in hun rooster. Ook willen ze toeslagen op ongunstige uren behouden.

De onderhandelingen voor een nieuwe cao tussen de werkgevers en de werknemers zitten vast. Het gaat om zo'n 13.500 werknemers in het streekvervoer. Donderdag rijdt het landelijke treinverkeer en het openbaar vervoer in de grote steden wel gewoon.

In Australië is een parlementslid zwaargewond geraakt toen een auto op haar inreed. De autoriteiten, onder wie premier Albanese, houden rekening met een opzettelijke daad.

De 65-jarige Helen Haines, een onafhankelijk parlementslid uit een district in de deelstaat Victoria, stond haar kofferbak uit te laden bij haar partijkantoor in de stad Wangaratta toen iemand op haar inreed. Ze raakte naar verluidt bekneld tussen beide auto's en liep daarbij zware verwondingen op.

Een omstander wist de chauffeur uit de auto te krijgen en in bedwang te houden tot de politie arriveerde. De plek van het incident is door de politie afgezet voor onderzoek.

U-bocht

Premier Albanese spreekt van een aanslag op Haines. Getuigen zeggen dat de chauffeur bewust inreed op Haines, hij zou een U-bocht hebben gemaakt toen hij haar passeerde en daarna haar opzettelijk hebben geraakt.

Albanese zegt dat er nog niets bekend is over het motief van de verdachte, een 43-jarige man uit het nabijgelegen Tarrawingee. In zijn auto vond de politie ook een mes, maar het is onduidelijk of dat iets met de botsing te maken heeft.

De familie van Haines laat weten dankbaar te zijn voor de snelle hulp van omstanders, zorgverleners en politie. Ze willen geen verdere mededelingen doen over hoe Haines eraan toe is en vragen haar privacy te respecteren.

'Fatsoenlijk mens'

Haines werd in 2019 gekozen als vertegenwoordiger voor het district Indi, zo'n 250 kilometer ten noordoosten van Melbourne. Ze was daarvoor verpleegkundige en vroedvrouw.

Albanese prijst haar als een kundige collega. "Ze is bijzonder intelligent en beter nog, een oprecht fatsoenlijk mens, vol integriteit en gerespecteerd door het hele parlement", zei hij. "Onze gedachten gaan uit naar Helen, haar vrienden, team en gemeenschap in deze moeilijke tijd."

De premier merkte verder op dat het politieke discours zowel in Australië als wereldwijd de afgelopen tijd flink verhit is geraakt en politici steeds vaker met bedreigingen te maken krijgen. Hij riep daarom op tot meer kalmte in politieke discussies. Of er specifieke veiligheidsrisico's voor Haines waren, kon hij nog niet zeggen.

Een man is vanochtend in Den Bosch in een 3 meter diep gat op straat gevallen. Op die plek staat normaal gesproken een ondergrondse container, maar die werd op dat moment geleegd, schrijft Omroep Brabant.

Het zou gaan om een oudere man die in een naastgelegen woonzorgcomplex verblijft. De man viel rond 08.00 uur in het gat en zou daar ruim een half uur in hebben gelegen. Hij is daarna met verwondingen naar het ziekenhuis in Tilburg gebracht, schrijft de omroep.

Er werd een traumahelikopter opgeroepen. De omgeving rond de ondergrondse afvalcontainers is afgezet met lint.

(Telecompaper) Europe's biggest telecom operators have confirmed plans to explore setting up their own mobile satellite services company...

Een internationale groep onderzoekers is er niet in geslaagd de verdwijning van Amelia Earhart in de jaren 30 op te lossen. Een mysterieus voorwerp dat in 2020 was gespot op luchtfoto's van een atol in de Stille Oceaan, blijkt geen vliegtuigwrak te zijn maar een stapel boomstammen. Een atol is een ring- of hoefijzervormig eiland.

"Het is al 90 jaar een mysterie en het zal voorlopig een mysterie blijven", zegt expeditieleider Rick Pettigrew in een update vanaf Nikumaroro. "Het eiland had geheimen en geeft die nog steeds niet prijs."

De 39-jarige Earhart verdween met haar navigator Fred Noonan toen ze als eerste vrouw probeerde rond de wereld te vliegen. Nadat ze op 2 juli 1937 vanuit Papoea-Nieuw-Guinea waren vertrokken, verdwenen ze bij de oversteek richting Hawaï. Een enorme zoektocht leverde niks op en het is nog altijd een van de bekendste vermissingen uit de luchtvaart.

De Purdue-universiteit uit de Amerikaanse stad Indianapolis, die indertijd Earharts vliegtuig had gefinancierd, organiseerde nu een expeditie om uit te zoeken of haar toestel misschien op het afgelegen atol Nikumaroro was terechtgekomen. Op luchtfoto's was voor de kust een formatie te zien die leek op wrakstukken.

Een onderzoeksteam van zeventien man vloog begin deze maand naar Kiribati om vanuit daar een bootreis van vijf dagen naar Nikumaroro te maken. Iets vertraagd door zwaar weer kon het team uiteindelijk vier dagen onderzoek doen op het eiland.

Al snel bleek er van een wrak geen sprake te zijn. Ter plekke bleek het een stapel boomstammen te zijn, die bovendien door de stroming alweer grotendeels uit elkaar was gedreven. Dat het voorwerp op foto's metaalachtig leek te glinsteren, kwam volgens de onderzoekers door een hard geworden laag koraalzand die zich had afgezet op het hout.

Pettigrew wil de expeditie geen teleurstelling noemen. "Het team is opgewekt en trots op wat we hebben bereikt", zegt hij in zijn eerste reactie. "We hebben ons doel bereikt: uitzoeken wat dit object precies was."

Hij blijft ervan overtuigd dat Nikumaroro en Amelia Earhart met elkaar verbonden zijn. Een analyse uit 2018 van botten die er in 1940 waren gevonden wees uit dat die van een vrouw van Earharts bouw konden zijn. Bovendien werden er ooit een vrouwenschoen en make-upspulletjes uit de jaren 30 gevonden.

"Ik denk dat er ooit iemand definitief bewijs zal vinden en het mysterie eindelijk opgelost zal worden." Purdue laat al weten de zoektocht voort te zullen zetten.

"Het avontuur is op zichzelf al de moeite waard", citeert expeditielid Steve Schultz Earhart vanaf het eiland. "Dit object was misschien niet wat we hoopten dat het was, maar we hebben meer onderzoek gedaan, de wereld meer over Nikumaroro geleerd en een nieuw hoofdstuk toegevoegd aan dit verhaal van verkenning en ontdekking."

As NASA continues humanity’s slow march back to the Moon, different pieces of the puzzle of establishing a more permanent base there are falling into place. One of these pieces …read more

Het Wereldvoedselprogramma (WFP) van de Verenigde Naties meldt dat het de steun aan Palestijnen in Gaza drastisch moet verminderen vanwege financieringsproblemen. Hierdoor komen een half miljoen Palestijnen in de Gazastrook zonder maandelijkse voedselhulp te zitten.

De bezuinigingen gaan in terwijl een grote meerderheid van de Palestijnse bevolking kampt met acute voedselonzekerheid of erger, zegt het WFP.

Ook is de winter in aantocht. "Deze bezuinigingen vinden precies plaats nu we voor de vierde winter staan", zegt Carl Skau, plaatsvervangend directeur van het WFP. "Ik heb de winters hier meegemaakt. Ze zijn werkelijk meedogenloos."

Bezuinigingen

De bezuinigingen in de Gazastrook komen niet als een verrassing. Dit jaar werd het WFP vanwege tekorten al gedwongen om minder geld vrij te maken voor noodhulp in Gaza en vorige maand werd de noodhulp aan Palestijnen op de bezette Westelijke Jordaanoever teruggeschroefd.

Daar kregen voorheen 400.000 Palestijnen hulp, nu is dat teruggebracht naar 200.000. Het hulpprogramma kondigde vorige maand aan dat nieuwe bezuinigingen in Gaza "onvermijdelijk" zouden zijn zonder extra geld.

Het Wereldvoedselprogramma krijgt geld van regeringen en private geldschieters, maar het zag die inkomsten de afgelopen jaren afnemen. De Verenigde Staten is de grootste geldschieter, maar onder president Trump is de steun fors afgenomen.

Voor het komende half jaar zou zo'n 450 miljoen dollar (ruim 400 miljoen euro) nodig zijn voor essentiële werkzaamheden in de Palestijnse Gebieden.

Warme maaltijden

Sinds het staakt-het-vuren in oktober 2025 voorzag het Wereldvoedselprogramma 1,6 miljoen Palestijnen in Gaza van voedsel- en financiële hulp. De humanitaire organisatie deelt onder meer voedselpakketten, warme maaltijden, brood en tussendoortjes voor kinderen op school uit.

Maar het WFP zegt "niet langer over voldoende middelen te beschikken" om deze steun te kunnen blijven geven. Dat betekent dat sinds deze maand nog 1,1 miljoen mensen steun krijgen van de organisatie, ongeveer de helft van de bevolking van het gebied.

Als gevolg krijgen dus een half miljoen Palestijnen geen noodhulp meer, worden er dagelijks 100.000 warme maaltijden minder uitgedeeld en krijgen gezinnen in moeilijk bereikbare gebieden voortaan om de dag een warme maaltijd in plaats van dagelijks.

Ook wordt het aantal voedselpakketten dat gezinnen ontvangen, teruggebracht van twee naar een en krijgen gezinnen een kleinere zak met tarwebloem. Verder krijgen 75.000 gezinnen minder financiële steun.

Afhankelijk van voedselhulp

In de dichtbevolkte Gazastrook hebben Israëlische aanvallen de afgelopen jaren geleid tot grootschalige verwoestingen. Een groot deel van de Palestijnse bevolking raakte ontheemd en is afhankelijk van voedselhulp.

Na de terreuraanval van Hamas op 7 oktober 2023 begon Israël een verwoestende oorlog in Gaza. Begin dit jaar bevestigde Israël dat hierbij ongeveer 71.000 Palestijnen zijn gedood. In werkelijkheid ligt het dodental nog veel hoger.

Zo worden vermisten niet meegenomen in de cijfers, terwijl naar schatting ongeveer tienduizend Palestijnen vermist zijn. Daarnaast telt Israël alleen mensen mee die als direct gevolg van de Israëlische aanvallen zijn gedood.

Ondanks het fragiele staakt-het-vuren in Gaza, dat nu ruim een jaar van kracht is, blijft Israël aanvallen uitvoeren. Hulporganisaties zeiden in juni dat de situatie in Gaza nog steeds erbarmelijk en gevaarlijk is en er een tekort aan bijna alles is.

Plaatsvervangend WFP-directeur Skau sluit zich hierbij aan. "Het leven is hier nog steeds heel wreed." Volgens Skau ontbreekt het aan basisvoorzieningen en is het niet veilig.

Een corrupte president die zijn land uitlevert aan narcoterroristen of een militieman die de Braziliaanse belangen verkwanselt aan de VS. Beschuldigingen vlogen over en weer in het eerste tv-debat voor de verkiezingen aanstaande zondag tussen president Lula (80) van Brazilië en zijn uitdager Flávio Bolsonaro (45).

De twee zijn in een nek-aan-nekrace verwikkeld om de gunst van de Braziliaanse kiezer. Bolsonaro won begin deze maand verrassend de eerste ronde van de verkiezingen nipt en ook in de peilingen staat hij nu iets voor. Voor beide mannen stond er daarom veel op het spel en het debat werd al snel fel en persoonlijk.

"Lula, onder jou is de misdaad enorm toegenomen. Hoe verklaar je dat 73 procent van de gevangenen op jou heeft gestemd?", wilde Bolsonaro weten van de president. Die reageerde met een verwijzing naar Bolsonaro's vader Jaïr, die veroordeeld is tot 27 jaar cel voor een couppoging en nu in huisarrest zit: "Was het maar 100 procent geweest, inclusief je vader. Dan zou hij op de betere man hebben gestemd".

Economie en veiligheid

Door het moddergooien raakten de beleidsplannen van beide kandidaten wat meer op de achtergrond in de twee uur dat ze spraken. Lula zei dat hij tot twee keer toe een haperende economie van zijn voorgangers had weten om te buigen. "Ik weet wat er nodig is om dit land te laten groeien", beloofde hij. "Zij willen 95 procent van alle Braziliaanse staatsbedrijven privatiseren, ik wil sterke, productieve bedrijven in handen van de overheid."

Bolsonaro zei misdaad strenger te willen aanpakken. "Als je nu in een favela woont, in een arme wijk, hoe graag zou je dan zonder die onderdrukking willen leven?", vroeg hij zich af. "Ik neem openbare veiligheid serieus, want het zouden de criminelen moeten zijn die bang zijn om op straat te lopen."

Daarnaast viel Bolsonaro de president aan op de hoge kosten van het levensonderhoud. "Is voedsel duurder of goedkoper? Wanneer heeft u voor het laatste een stuk vlees in de koelkast gehad?"

'Belangen verkwanseld'

Lula probeerde Bolsonaro op zijn beurt weg te zetten als een Amerikaanse marionet, die zijn land uitlevert aan Trump, eerder al een nauw bondgenoot van zijn vader Jaïr toen hij president was. "Het Braziliaanse volk weet heus wel dat de Bolsonaro's zich schikken naar de Amerikaanse belangen. Dat is overduidelijk."

Bolsonaro wierp tegen dat onder Lula criminele bendes juist de dienst uitmaken en steun van de VS daarom wordt gewaardeerd. Hij beloofde drugsbendes tot narcoterroristen te verklaren en een half miljoen cellen erbij te bouwen.

Verwijten als leugenaar en dief vlogen over en weer:

De losse vorm van het debat werkte de confrontaties in de hand. De moderatoren stelden zich terughoudend op en de kandidaten mochten vrij over het podium bewegen, wat geregeld tot directe confrontaties leidde. "Niet zo dichtbij", waarschuwde Lula Bolsonaro geïrriteerd toen die hem te veel naderde. "Rustig maar, ik ben niet agressief", reageerde die.

"Ik wil wat afstand, met al die militiemannen in de familie Bolsonaro", vervolgde Lula verwijtend, waarop Bolsonaro de president toebeet: "Gelukkig heb ik mijn portemonnee thuisgelaten, dan kun je me niet beroven".

Om zijn beschuldigingen van corruptie extra te laten landen, had Bolsonaro het woord zelfs op zijn hand gespreven, corruPTo, met de PT van Lula's partij gekaderd. Na een corruptieveroordeling door een partijdige rechter zat Lula bijna anderhalf jaar in de cel voordat het vonnis werd teruggedraaid.

Lula stelde voor gezamenlijk volledige openheid van zaken te geven over hun financiën en telefoongegevens, "zodat het Braziliaanse volk kan zien wie de dieven zijn in dit land". Bolsonaro reageerde dat hij niets te verbergen had, maar ging verder niet in op het voorstel van zijn tegenstander.

Op vrijdag volgt nog een tweede debat tussen beide mannen, twee dagen voordat Brazilië op zondag naar de stembus gaat.

(Telecompaper) Rocket Lab has pushed back the date for its first launch with its medium-lift rocket, the Neutron, to 2027...

De Israëlische politie heeft tien verdachten aangehouden in het onderzoek naar de aanvallen op de bezette Westelijke Jordaanoever van afgelopen weekend. Daarbij werden Palestijnen, een Amerikaanse fotojournalist en Europese diplomaten aangevallen.

Vrijdag werden Palestijnen aangevallen door gemaskerde kolonisten tijdens de jaarlijkse oogst in een olijfboomgaard op de Westelijke Jordaanoever. Fotojournalist Heidi Levine van The Washington Post deed verslag van de oogst en werd daarbij mishandeld door de groep kolonisten, terwijl ze een vest met het opschrift "PERS" droeg. Ook werden haar telefoon, paspoort en camera gestolen.

Het geweld van kolonisten op de bezette Westelijke Jordaanoever neemt ieder jaar rond deze periode toe vanwege het olijfoogstseizoen. Voor veel Palestijnen is de olijfoogst een belangrijkste inkomstenbron, maar het zou ook een feestelijke traditie moeten zijn waar families samen het land opgaan om de olijven te plukken.

Beelden van de aanval van vrijdag:

Om Palestijnse inwoners te ondersteunen bij de olijfoogst waren een dag later Europese diplomaten op de Westelijke Jordaanoever. Tijdens hun bezoek werd het konvooi omsingeld door gemaskerde kolonisten, gewapend met stokken. Een Franse burgemeester raakte hierbij gewond. Ook Belgische en Poolse diplomaten en vertegenwoordigers van de Rooms-Katholieke Kerk werden belaagd.

'Smet op samenleving'

De Israëlische premier Netanyahu zei over de aanval op de Palestijnen en de Amerikaanse fotojournalist Levine dat er geen voorbarige conclusies getrokken moeten worden. Levine zei dat ze "geschokt en beledigd" is door de reactie van de premier.

Ze zei dat "Joodse terroristen" achter de aanvallen zaten. "Ik versla deze regio al meer dan veertig jaar en heb dit land nog nooit in zo'n staat gezien als nu."

De journalist werd na de aanval naar het ziekenhuis gebracht. Hier kreeg ze een telefoontje van de Israëlische president Herzog. Hij was "eigenlijk heel aardig", zei ze. "Hij schaamt zich voor wat er is gebeurd. 'Deze mensen zijn een smet op de Israëlische samenleving', zei hij."

Weinig vervolging

De voortvarendheid waarmee de arrestaties van de tien kolonisten zijn verricht, hebben waarschijnlijk te maken met de grote internationale druk op Israël. De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Rubio heeft Israël gevraagd om hard op te treden en ook de Europese Unie heeft het geweld stevig veroordeeld.

De arrestaties betekenen overigens niet automatisch dat deze verdachten ook vervolgd zullen worden. Volgens cijfers van de Israëlische mensenrechtenorganisatie Yesh Din eindigde zo'n 94 procent van de door de organisatie gevolgde onderzoeken tussen 2005 en 2025 zonder aanklacht. In 3 procent van de gevallen kwam het tot een gedeeltelijke of volledige veroordeling.

Bezet gebied

De Westelijke Jordaanoever, inclusief Oost-Jeruzalem, wordt sinds 1967 door Israël bezet. Er wonen ruim 700.000 kolonisten en ruim 3 miljoen Palestijnen.

Het geweld door kolonisten neemt de afgelopen tijd toe. In juli meldde Human Rights Watch dat aanvallen in de regio vaker leiden tot gedwongen verdrijving van Palestijnen.