Israël heeft een strategisch gelegen kasteel uit de kruisvaardertijd ingenomen in Libanon. Het is in ruim 25 jaar tijd het diepste punt dat Israëlische troepen hebben bezet in het land.
Kasteel Beaufort bij de plaats Nabatiye ligt op een hoge plek die uitziet over de rivier Litani, die lang gold als de officieuze grens voor de inzet van grondtroepen in het buurland. Al sinds de middeleeuwen wordt deze fortificatie op een heuveltop gezien als een belangrijk punt om de omliggende regio te beheersen.
Het Israëlische leger maakte de verovering vanmorgen vroeg bekend met een foto van militairen bij de ruïnes van het kasteel. Volgens een woordvoerder is het nodig zo ver op te rukken, om te voorkomen dat Hezbollah aanvallen uitvoert op Israël en Israëlische troepen in Libanon.
De Israëlische gevechtszone in Libanon schuift hiermee opnieuw dieper het land in. Inwoners uit steeds meer dorpen en steden worden door het Israëlische leger opgeroepen om verder naar het noorden te evacueren. Israël wil de aanvallen op Hezbollah intensiveren.
Volgens de woordvoerder zijn er de afgelopen dagen luchtaanvallen uitgevoerd in de omgeving van het kasteel, naast beschietingen door tanks en artillerie. Militairen zijn nu bezig met de omgeving te ontmijnen en willen in dit gebied "terroristische infrastructuur vernietigen en saboteurs uit schakelen". De woordvoerder houdt de optie open de operatie naar andere gebieden uit te breiden.
Beaufort werd sinds de bouw in de twaalfde eeuw gebruikt door christelijke kruisvaarders, hun islamitische tegenstanders, de Mammelukken en Ottomanen die daarna aan de macht kwamen en de Franse troepen die hen weer opvolgden. De Palestijnse PLO gebruikte het als basis tot Israël hen verdreef en het kasteel bezet hield tot de terugtrekking uit Libanon in 2000.
Inwoners ontheemd
Eerder riep Israël het gebied ten zuiden van de rivier Litani uit tot een bufferzone. Die zone is nu verder opgeschoven tot aan de rivier Zahrani, zo'n 10 kilometer verderop in het noorden en zo'n 40 kilometer van de grens met Israël. Het Israëlische leger heeft meer militairen opgeroepen.
Inwoners in het nieuw uitgeroepen gebied in Zuid-Libanon hebben het dringende advies gekregen om weg te gaan. Duizenden Libanezen worden gedwongen om te vluchten. De oproep gold expliciet voor de inwoners van Tyrus, de vijfde stad van het land. Zij moeten naar het noorden waar volgens hulpverleners nauwelijks opvangplekken meer zijn.
Meer dan een miljoen Libanezen zijn ontheemd door de Israëlische aanvallen en de evacuatiebevelen. Volgens het Libanese ministerie van Gezondheid zijn er meer dan 3200 mensen gedood en raakten meer dan 9800 gewond door Israëlische aanvallen.
Illegale bezetting
Samen met de door Israël ingestelde 'gele lijn' beslaat het evacuatiegebied nu zo'n 2000 vierkante kilometer van Libanon, ongeveer een vijfde van het land.
Net als in Gaza zegt Israël het gele-lijngebied, zo'n 6 procent van Libanon, te gebruiken als "bufferzone" om aanvallen van Hezbollah af te weren. Het gebied is grotendeels ontvolkt en veel plaatsen zijn met de grond gelijkgemaakt door het Israëlische leger, om te voorkomen dat inwoners terug kunnen keren. Wie die grens toch passeert, loopt het risico om beschoten te worden.
De bezetting van het gele-lijngebied door Israël is illegaal volgens internationaal recht. Het is een vooruitgeschoven grens op zo'n acht kilometer van de door de Verenigde Naties vastgestelde Blauwe Lijn. Die lijn geeft sinds 2000 de officieuze grens aan tussen Israël en Libanon. Door het gebied te bezetten schendt Israël de territoriale integriteit en soevereiniteit van dat land, zei universitair hoofddocent internationaal strafrecht Marieke de Hoon eerder.
Officieel geldt sinds 16 april een wapenstilstand tussen Libanon en Israël, maar Hezbollah zat niet aan tafel bij het afspreken daarvan. Zowel Israël als Hezbollah schendt dit bestand dagelijks en veel.
Glasvezeldrones
Het besluit van Israël om verder naar het noorden van Libanon op te rukken heeft volgens Israël te maken met de vele aanvallen die Hezbollah uitvoert met glasvezeldrones. Die blijken effectief te zijn en leggen een zwakke plek van het Israëlische leger bloot. De drones dragen explosieven en worden met een dunne glasvezelkabel bestuurd, waardoor het signaal niet verstoord kan worden.
De explosieve drones kunnen met gemak grote schade aanrichten bij de Israëlische tanks, waardoor die onbruikbaar worden. Ook lukt het Hezbollah om vanuit Zuid-Libanon het noorden van Israël te bereiken met de kleine drones; het Israëlisch verdedigingssysteem heeft grote moeite om ze te detecteren en neer te halen. Israëlische militairen zeggen dat ze de drones pas een paar seconden voor de inslag opmerken.
Sinds het staakt-het-vuren tussen Libanon en Israël vorige maand zijn er bij aanvallen van Hezbollah zeker 12 militairen gesneuveld, waarvan acht door drones. In totaal kwamen 24 militairen sinds het begin van de oorlog begin maart om het leven.
Het Israëlische leger probeert met onder meer netten de drones te onderscheppen. Daarvoor heeft het tot nu toe zo'n 158.000 vierkante meter aan netten ingezet. Deze worden op provisorische wijze over militaire bases en tanks gehangen in de hoop de drones te stoppen voordat ze hun doel raken. Volgens premier Netanyahu werkt een "speciaal team" aan een oplossing. Hij gelooft dat zwaardere aanvallen op Hezbollah daar onderdeel van zijn.
Israël zegt Hezbollah met "brute kracht" aan te vallen voor de droneaanvallen. Het is nog maar de vraag in hoeverre het innemen van steeds meer Libanees grondgebied helpt tegen dat soort aanvallen. Mogelijk wil Israël Hezbollah onder druk zetten door meer grond te bezetten in Libanon.
De pro-Iraanse militante beweging mengde zich in de oorlog in het Midden-Oosten begin maart, nadat de Iraanse ayatollah Khamenei werd gedood bij Amerikaans-Israëlische aanvallen.
Hezbollah heeft gezegd zich niet over te geven en wil dat Israël zich volledig terugtrekt. De groep wil ook niet dat de Libanese regering verder onderhandelt met Israël over een langdurig bestand en heeft opgeroepen tot een opstand tegen de regering. Hoewel de militante beweging verzwakt is, tonen de glasvezeldrones aan dat Hezbollah weer wat van zijn slagkracht terug heeft.