Aggregator

Volgende week dinsdag leggen Rijksambtenaren hun werk voor 24 uur neer. Na verschillende kleinere acties de afgelopen tijd is deze staking de volgende stap in het cao-conflict. De ambtenaren zijn ontevreden omdat ze dit jaar geen loonsverhoging krijgen. Door de staking zullen mogelijk veel rijksdiensten die dag slecht of niet bereikbaar zijn.

Nederland telt 160.000 Rijksambtenaren. Een deel van hen verzamelt zich in Den Haag om te protesteren tegen de bezuinigingen van het kabinet. Dat besloot om een zogenoemde 'nullijn' in te zetten, wat dus betekent dat ambtenaren er dit jaar niks bij krijgen.

Volgens vakbond FNV betekent het dat alle medewerkers van het Rijk er in koopkracht op achteruitgaan. Vooral mensen die werken bij uitvoeringsinstanties worden hard geraakt door de nullijn, zegt de bond. Die instanties kampen al jaren met een hoge werkdruk en personeelstekorten. "Deze mensen doen het werk om Nederland draaiende te houden, maar ze worden niet gewaardeerd", meldt de vakbond.

Bereikbaarheid DUO en Belastingdienst

Deze maand legden onder meer toezichthouders van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) het werk neer. Toen bleven slachthuizen in het oosten van het land dicht. "We weten nog niet wat de gevolgen zijn van deze staking, dat wordt begin volgende week bekend", laat een FNV-woordvoerder weten. Wel is al duidelijk dat het callcenter van DUO dinsdag gesloten is.

Bij de Belastingdienst, waar zondag de aangifteperiode weer begint, kan het drukker zijn aan de telefoon. Als het te druk wordt, dan wordt de actuele wachttijd op de website vermeld. Afspraken van mensen bij een steunpunt voor het invullen van de aangifte, worden mogelijk verplaatst.

Twee mannen zijn maandag in Zeeland betrapt op het illegaal vangen van 158 kilo tapijtschelpen. De stropers werden staande gehouden en er is proces verbaal opgemaakt, meldt de Regionale Uitvoeringsdienst (RUD) van de provincie.

Surveillerende boa's zagen dat twee mannen in waadpakken in het water bezig waren, schrijft Omroep Zeeland. Ze hadden ook een supboard bij zich, en waren daarmee naar een eiland in het Veerse Meer gevaren.

Nadat de mannen waren betrapt, vonden boa's 158 kilo opgeviste tapijtschelpen.

Het vissen van tapijtschelpen is verboden. De mannen brachten ook zichzelf in gevaar, stelt de RUD. "Met een waadpak is het vrijwel onmogelijk om te zwemmen en in combinatie met de watertemperatuur is dit levensgevaarlijk." Daarnaast kon een van de stropers niet zwemmen, aldus de RUD.

Bevissing schadelijk

Tapijtschelpen behoren tot de familie van de venusschelpen. Ze zijn beter bekend onder de Italiaanse naam vongole en de Franse naam palourdes. De schelpen worden levend verkocht en vaak gebruikt in pastagerechten. Ze worden ook de 'mossel van de rijken' genoemd.

Tapijtschelpen zijn een belangrijk onderdeel van het ecosysteem. Ze filteren het water, dragen bij aan een gezonde bodem en zijn een onmisbare schakel in de voedselketen in onder meer de Noordzee. Illegale visserij kan leiden tot overbevissing en blijvende schade toebrengen aan de natuur en de waterkwaliteit.

Ook vormt het illegaal vangen van de schelpen een risico voor de voedselveiligheid, zegt de RUD, omdat er geen controle is en de herkomst van illegaal gevangen vis en schelpdieren onbekend is.

Voorvechters voor vrouwenrechten hebben met een burgerinitiatief een belangrijke slag geslagen. EU-subsidies mogen voortaan worden gebruikt om abortus mogelijk te maken voor vrouwen die in hun eigen land geen toegang hebben tot legale abortus.

"Het voorzien van goede en betaalbare gezondheidszorg voor vrouwen gaat over het respecteren van hun rechten en waardigheid", zegt de Europese Commissie bij de presentatie van het besluit.

Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie vinden er in Europa jaarlijks 483.000 onveilige abortussen plaats, het gevolg van het feit dat abortus lang niet in alle EU-landen is toegestaan. De organisatie 'My voice, My choice' riep daarom in een burgerinitiatief de Europese Commissie op om ervoor te zorgen dat alle vrouwen in de EU toegang kunnen krijgen tot een legale en betaalbare abortus.

Ruim één miljoen ondertekenaars

Bij een Europees burgerinitiatief moet de Europese Commissie met een reactie komen als ten minste een miljoen ondertekenaars het initiatief ondersteunen. Het initiatief om abortus toegankelijker te maken, wordt door ruim 1,2 miljoen mensen gesteund.

Veel vrouwen nemen hun toevlucht tot landen als Nederland, omdat abortus hier wel legaal is. De kosten komen voor rekening van de vrouwen zelf of hulpverleningsorganisaties draaien ervoor op. Door het besluit van de Commissie kunnen EU-landen nu aanspraak maken op subsidie uit het Europees Sociaal Fonds, om zo vrouwen uit andere EU-landen makkelijker te helpen.

EU-commissaris Hadja Lahbib wil met de maatregel de rechten van vrouwen versterken. "Veiligheid en keuzevrijheid mogen nooit afhankelijk zijn van je postcode of inkomen. Dit is het Europa van gelijkheid waarin we willen leven."

Gemengde reacties

Medisch-ethische kwesties zijn nationale bevoegdheden, waar de EU in principe geen beslissingen over kan nemen. De Commissie gaat ook nadrukkelijk niet over de vraag of abortus in een EU-land legaal is of niet, maar vindt het inzetten van subsidie voor abortus dus wel acceptabel.

D66-Europarlementariër Garcia-Hermida van der Walle is positief: "Het besluit van de Europese Commissie lijkt historisch te worden. De Commissie erkent abortus als gezondheidszorg en zegt dat het daarmee onder een domein valt waarin de Europese Unie landen kan en wil ondersteunen. Daarmee bevestigen ze wat de overgrote meerderheid van de Europeanen denkt en wil."

SGP-Europarlementariër Bert-Jan Ruissen is er juist fel tegen: "Het is heel kwalijk als de EU met fondsen abortus gaat faciliteren. Daarmee ondergraaft de EU het beleid van heel wat lidstaten, die terughoudend zijn in hun beleid ten aanzien van abortus. Die landen hebben de beschermwaardigheid van het leven hoog in het vaandel staan."

'My voice, My choice', de organisatie achter het burgerinitiatief, wilde eigenlijk dat de EU een apart fonds zou oprichten voor de ondersteuning van vrouwen die in eigen land niet geholpen kunnen worden. Toch zijn ze niet ontevreden. "Het antwoord is: ja, we hebben gewonnen. Het is niet de uitkomst die we wilden, maar een weg om veilige abortus mogelijk te maken."

De Deense premier Mette Frederiksen schrijft vervroegde verkiezingen uit voor volgende maand. De verkiezingen zouden pas aan het eind van het jaar zijn, maar nu kunnen de Denen al op 24 maart een nieuw parlement kiezen.

De populariteit van Frederiksen is de afgelopen weken gestegen door het conflict met Donald Trump over Groenland. Tot grote schrik van de Denen zei de Amerikaanse president dat hij Groenland "wilde hebben".

Frederiksen stelde zich strijdbaar op tegen Trump, wat haar populariteit deed stijgen.

Gunstige peilingen

Voordat de crisis rond Groenland losbarstte, stond de regering van Frederiksen op verlies in de peilingen. Veel Denen maakten zich vooral zorgen over de hoge prijzen, ongelijke welvaart en immigratie. Inmiddels is de sociaaldemocratische partij van Frederiksen van 17 naar 24 procent gestegen in de opiniepeilingen.

Trump heeft zijn claim op Groenland nog niet opgegeven, maar inmiddels is de kwestie wel minder acuut. Een maand geleden begonnen Denemarken, de VS en Groenland met 'technische gesprekken'. Daarbij gaat het over de Amerikaanse zorgen over de veiligheid in het noordpoolgebied. De soevereiniteit van Groenland blijft voor de Denen een rode lijn.

In de Folketing, het Deense parlement, zei Frederiksen vandaag dat het beslissende verkiezingen worden. "Want in de komende vier jaar zullen wij als Denen en als Europeanen echt op eigen benen moeten staan. Het is nu aan de kiezers om de richting van Denemarken te bepalen. Ik kijk ernaar uit."

Als de 48-jarige Frederiksen de verkiezingen wint, kan ze voor de derde keer op rij premier worden.

[Steven K. Roberts] is the original digital nomad, having designed and built mobile computing for his own use since the 80s. His latest project is Bionode, a portable computing lab …read more

De Duitse binnenlandse veiligheidsdienst BfV mag de politieke partij Alternative für Deutschland voorlopig niet bestempelen en behandelen als rechtsextremistische organisatie. De bestuursrechtbank van Keulen heeft dat geoordeeld in een tussentijds vonnis. De dienst kan er nog tegen in beroep gaan.

Veiligheidsdienst BfV concludeerde vorig jaar dat de AfD extremistisch is en daar spande de partij een rechtszaak over aan. Totdat er straks een eindvonnis is, en dat kan lang duren, mag de dienst de partij niet meer classificeren en behandelen als extreemrechts.

In afwachting van het eindvonnis had de BfV zelf al besloten om de AfD voorlopig niet rechtsextremistisch te noemen. De veiligheidsdienst blijft achter zijn conclusie staan, maar zei uit tactische overwegingen de classificatie niet publiek te gebruiken.

'Sterke vermoedens'

In het tussenvonnis benadrukt de bestuursrechtbank dat er wel degelijk "sterke vermoedens" zijn dat de AfD "ongrondwettelijke activiteiten ontplooit". Er wordt bijvoorbeeld verwezen naar voorbeelden van discriminatie van moslims in het partijprogramma, maar in de spoedprocedure is nog niet vastgesteld dat de gehele partij als extreemrechts kan worden gekenmerkt.

De BfV is de binnenlandse geheime dienst die naleving van de Duitse grondwet controleert. Na een jarenlang onderzoek is wat de BfV betreft vastgesteld dat de AfD als geheel een bedreiging vormt voor de democratie. De partij wil volgens de dienst bepaalde bevolkingsgroepen buitensluiten en beschouwt specifiek Duitsers met een islamitische achtergrond als minderwaardig.

Gevierd als overwinning

De partijtop spreekt van een politiek gemotiveerde heksenjacht. Het tussentijdse vonnis is als een overwinning gevierd door de partijtop.

Correspondent Duitsland Charlotte Waaijers:

"Voor de AfD is dit oordeel een opsteker. Waarschijnlijk slaat het de discussie over een mogelijk partijverbod voorlopig dood.

Ook al is dit een tussenvonnis, het is al behoorlijk onderbouwd en niet voorzichtig geformuleerd. Daarmee lijkt het wel degelijk een signaal voor hoe de rechtbank tegen de zaak aankijkt: dat er nog te weinig bewijs is dat de AfD op grotere schaal concrete plannen heeft die tegen de grondwet ingaan. Dat bewijs is nodig om de partij in elk geval juridisch bewezen extreemrechts te kunnen noemen.

Dat wil niet zeggen dat er geen sterke vermoedens zijn dat zulke plannen er zijn. Een eerder oordeel van de veiligheidsdienst dat de partij tenminste een verdacht geval is, is al eens door de AfD aangevochten. De rechtbank gaf de veiligheidsdienst toen gelijk.

Als de partij concrete extreemrechtse plannen heeft, dan spreekt de AfD die volgens de huidige inschatting van de rechter in elk geval niet duidelijk uit. Een veel aangehaald begrip als 'remigratie', dat in neonazikringen naar grootschalige deportaties van mensen met een migratieachtergrond kan verwijzen, betekent volgens sommige partijleden niets meer dan het uitzetten van uitgeprocedeerde asielzoekers. Daarmee staat niet juridisch vast wat de partij ermee bedoelt."

Dat de Hongaarse premier Orbán Moskou verkiest boven Kyiv was al lang duidelijk, maar de afgelopen dagen heeft de relatie tussen de twee buurlanden een nieuw dieptepunt bereikt, met aantijgingen dat Oekraïne aanvallen voorbereidt op het Hongaarse energienetwerk.

Critici zien het vooral als een poging van Orbán om angst te zaaien in de aanloop naar de Hongaarse verkiezingen op 12 april, die zoals het er nu uitziet het einde kunnen betekenen van het tijdperk-Orbán.

Wat speelt er op de achtergrond? Sinds een maand loopt er geen Russische olie meer door de Droezjba-pijpleiding. Die verbinding vanuit Rusland levert via Oekraïne het leeuwendeel van de olie voor Hongarije en Slowakije. Een tussenstation op Oekraïense bodem raakte beschadigd, volgens Kyiv door Russische luchtaanvallen.

Hongarije en Slowakije betichten Oekraïne ervan bewust de olieleveranties tegen te houden. Deze spekken namelijk de Russische oorlogskas, Oekraïne heeft er dus baat bij om deze inkomsten te stoppen. Niet voor niets voert Kyiv luchtaanvallen uit op olie-infrastructuur in Rusland.

Veto steunpakket

In een open brief roept Orbán Oekraïne vandaag op om "direct de pijplijn te openen en om af te zien van verdere aanvallen die de Hongaarse energieveiligheid treffen". Zelensky houdt vol dat Oekraïne de verbinding niet sneller kan repareren. "De Hongaren zouden bij de Russen moeten protesteren", reageerde Zelensky. De verstoring ligt volgens de Oekraïense leider volledig aan Russische aanvallen op de energie-infrastructuur.

Dat de olie niet meer stroomt, greep Hongarije deze week aan om een nieuw EU-steunpakket aan Oekraïne van 90 miljard euro te blokkeren, hoewel Hongarije er in december nog mee had ingestemd. Oekraïne kwam met een duidelijk antwoord: een drone-aanval op een pompstation in Rusland dat gekoppeld is aan de Droezjba-verbinding.

Nu zegt Orbán dat Oekraïne verdere acties voorbereidt om het Hongaarse energienet te verstoren. Deze keer in Hongarije zelf. Militairen en politie gaan extra patrouilleren rond energiecentrales en andere locaties.

EU-correspondent Kysia Hekster :

"In Brussel is veel woede over Orbáns veto over de lening die Oekraïne zo hard nodig heeft. Eerder had de Hongaarse premier juist gezegd dat hij die niet zou tegenhouden. Dat hij dat op de valreep alsnog doet, valt helemaal verkeerd.

Toch heeft niemand zin hem al te hard tegen de schenen te schoppen. Dat zou immers een cadeau zijn aan Orbáns verkiezingscampagne, is hier de vrees. De Hongaarse premier gebruikt Brusselse boosheid graag om zich in eigen land af te zetten tegen de EU om daarmee stemmen te winnen.

En dus kiezen ze hier voorlopig voor diplomatie, in ieder geval tot de Hongaarse verkiezingen achter de rug zijn en duidelijk is of de EU verder moet met Viktor Orbán, of dat er een kans komt op een nieuwe, betere relatie met Hongarije als Peter Magyar Orbán verslaat."

Een Oekraïense aanval op een buurland lijkt vergezocht, al helemaal gezien de oorlog met Rusland die deze week het vijfde jaar in ging.

Critici van Orbán zeggen dat de premier de spanningen gebruikt voor politiek gewin, namelijk om zijn achterstand op Peter Magyar in de peilingen in te lopen. Er zijn zelfs zorgen dat Hongarije een 'false flag' zal uitvoeren, een in scene gezette aanval waarvan het vervolgens Oekraïne de schuld kan geven. Dat zou Orbán politiek kunnen uitbuiten in de aanloop naar de verkiezingen.

Het sluit ook aan op de steeds hardere toon die de premier aanslaat ten opzichte van Oekraïne. Volgens Orbán vormt het buurland een grotere dreiging voor Hongarije dan Rusland. In een interview woensdag noemde de premier Oekraïne bovendien een "staat die niet bestaat", een zin die zo uit het Kremlin zou kunnen komen.

Magyar loopt uit in peilingen

In de tussentijd probeert Orbán zijn tegenstander Peter Magyar af te schilderen als een marionet van Brussel en van Kyiv.

De aanvallen van de Hongaarse premier hebben vooralsnog geen succes. Magyar staat al een jaar stevig voor in de peilingen. Een betrouwbare laatste peiling stelt vast dat onder kiezers die hun beslissing al hebben gemaakt, het verschil is uitgelopen tot 20 procentpunt. Magyar zou afstevenen op 55 procent van de stemmen.

"Laat geen drone per ongeluk binnenvliegen", zei Magyar over een mogelijke false flag. "De regering gebruikt psychologische terreur tegen haar eigen burgers (...) om zowel jongeren als ouderen bang te maken."

De rechtbank in Rotterdam heeft een extreemrechtse activist veroordeeld tot twee jaar gevangenisstraf, waarvan één jaar voorwaardelijk. De politie vond vorig jaar augustus een grote verzameling antieke vuurwapens en munitie bij hem thuis in het Brabantse dorp Erp.

De 25-jarige man is lid van de Geuzenbond, die door de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid wordt aangemerkt als extreemrechts.

De politie kwam hem op het spoor na een tip van inlichtingendienst AIVD. De Brabander zou gezegd hebben dat hij "kogels wilde gebruiken tegen Antifa". Het Openbaar Ministerie kon daar geen bewijs van vinden. Daarom werd hij uiteindelijk ook niet aangeklaagd voor terrorisme.

'Thrill seeker'

De man omschrijft zichzelf als een 'thrill seeker'. Al op jonge leeftijd zou duidelijk zijn geweest dat hij spanning niet uit de weg gaat en grenzen opzoekt, maar de wapens heeft hij niet willen gebruiken, zegt hij. Die had hij alleen als verzamelaar en liefhebber. Hij zegt ook dat hij geen extremist is en dat hij geen geweld wil gebruiken.

De reclassering ziet dat anders. De jongeman zou zich "in een grijs gebied tussen een extreme vorm van activisme en rechtsextremisme" bevinden. Hij organiseerde evenementen en uitjes van de Geuzenbond en hij zou wel degelijk bereid zijn om wapens te gebruiken. Dat wordt volgens de reclassering bevestigd door zijn aanmelding bij een militaire opleiding in Oekraïne om te strijden tegen de Russen.

Denkbeelden spelen mee

De rechtbank heeft het advies van de reclassering overgenomen en stelt ook dat de man van plan was om de wapens te gebruiken. Ook al waren het vooral antieke vuurwapens, ze waren gewoon bruikbaar. Ook had hij zelf een gaspistool omgebouwd tot een werkend vuurwapen en bezat hij een grote hoeveelheid munitie. Zijn interesses en denkbeelden spelen ook mee in de hoogte van de straf.

Als hij vrijkomt, moet hij onder meer verplicht behandeld worden en meewerken aan huisbezoeken van de reclassering. De wapens worden in beslag genomen, behalve twee hagelgeweren die niet verboden zijn. Die geweren krijgt de man terug.

De politie heeft de afgelopen dagen drie mannen opgepakt die nog een flinke gevangenisstraf moesten uitzitten. Ze zijn alle drie opgespoord door het Fugitive Active Search Team Netherlands (FastNL), een samenwerkingsverband tussen het OM en de politie dat voorvluchtige criminelen opspoort.

Het speciale team komt steeds vaker in actie om buitenlandse criminelen op te sporen die hun toevlucht in Nederland zoeken, meldt een teamleider: "De zaken worden steeds internationaler, zwaarder en complexer."

Maandag is een 61-jarige Nederlandse man aangehouden in Friesland. Hij was veroordeeld voor witwassen en het overtreden van de Opiumwet. Ook zat hij bij een criminele organisatie. Hij moet ruim zes jaar de gevangenis in.

Twee buitenlanders

Het speciale politieteam hield maandag in Delft ook een man van 28 aan met de Belgische en de Russische nationaliteit. Hij was bij de opsporingsdiensten op de radar gekomen via Enfast, de Europese variant van het opsporingsteam.

De man hoorde bij een criminele organisatie die mensen oplicht door zich voor te doen als bankmedewerker. Hij moet in België meer dan vier jaar de gevangenis in.

De laatste van de drie aanhoudingen vond plaats in Bleiswijk, in Zuid-Holland. Daar werd woensdag een 48-jarige Slowaak opgepakt, die twee jaar lang zijn kinderen heeft mishandeld. Hij verbleef bij een vriend in Nederland onder een valse identiteit. Er hangt hem een gevangenisstraf van meer dan negen jaar boven het hoofd.

In theory having a single device that combines the features of multiple dedicated devices is a great idea, saving a lot of space, time and money. However, in reality it …read more

De Amerikaanse chipontwerper Nvidia heeft vorig jaar een winst van ruim 101 miljard euro (120 miljard dollar) gemaakt. Het bedrijf verdiende zo veel dankzij grote investeringen in chips en datacenters voor kunstmatige intelligentie.

Om toepassingen met kunstmatige intelligentie (AI, afgekort van het Engelse artificial intelligence) te ontwikkelen, is veel computerrekenkracht nodig. Nvidia ontwerpt de chips die die rekenkracht leveren.

Het bedrijf verdiende zijn geld tot een aantal jaar geleden vooral met grafische videokaarten voor gamers, die de rekenkracht nodig hebben om computerspellen snel en soepel te laten lopen. Sinds 2022, het jaar waarin ChatGPT uitkwam, groeit het bedrijf enorm.

Nvidia profiteert elk jaar meer van de gigantische investeringen in kunstmatige intelligentie. Klanten van het bedrijf zijn onder meer de grootste techbedrijven, zoals Amazon, Google, Microsoft en ook Meta, het bedrijf achter Facebook en Instagram.

Zij hebben al aangekondigd om in 2026 voor honderden miljarden te investeren in datacenters. Een deel van dat bedrag gaat naar Nvidia-chips. De rekenkracht gebruiken de techbedrijven zelf of ze verhuren die aan andere bedrijven.

Nog meer winst

Omdat Nvidia zo veel geld verdient en er nog veel investeringen gepland staan, is het uitgegroeid tot een van de waardevolste bedrijven ter wereld. In oktober was Nvidia het eerste bedrijf waarvan alle aandelen samen meer dan 5000 miljard dollar waard waren. Na dat record daalde de koers weer wat.

De hoge beurswaarde is niet alleen gebaseerd op de winst, maar ook op de verwachting van nog meer winst. Beleggers kopen aandelen omdat ze denken dat ze hun investering kunnen terugverdienen. Vanwege de geplande investeringen in AI verwachten zij dat Nvidia de komende tijd nog veel chips zal verkopen.

Toch deelde Nvidia weinig details over de verwachte omzet, schrijft Deutsche Bank in een analyse. Op de beurs gebeurde er daarom weinig, ondanks de enorme winst- en omzetgroei. De koers is op dit moment iets lager dan het hoogtepunt in oktober: ongeveer 4750 miljard dollar. Nvidia is daarmee nog steeds met afstand het waardevolste bedrijf ter wereld.

(Telecompaper) Millicom, owner of Tigo-branded operations across Latin America, said its revenues climbed 15.7 percent to USD 1.65 billion in the fourth quarter of...

Moederbedrijf Meta van Instagram, WhatsApp en Facebook gaat ouders van tieners waarschuwen als zij binnen korte tijd meerdere keren zoektermen invoeren op Instagram die te maken hebben met zelfdoding of zelfbeschadiging.

Ouders moeten zich daarvoor inschrijven voor ouderlijk toezicht op de accounts. Ze krijgen dan een bericht via email, sms, WhatsApp of Instagram als hun kinderen bepaalde zoektermen invoeren.

De maatregel gaat vanaf volgende week gelden in de Verenigde Staten, het Verenigd Koninkrijk, Australië en Canada. Later dit jaar volgen andere regio's, schrijft het bedrijf. Meta wil het dan ook gaan doen voor gesprekken die jongeren voeren met AI.

"Deze waarschuwingen zijn bedoeld om ouders ervan op de hoogte te stellen als hun tiener herhaaldelijk naar deze inhoud zoekt en om hen te helpen bij het ondersteunen van hun tiener", schrijft het bedrijf.

Amerikaanse rechtszaak

De aankondiging komt op het moment dat er een spraakmakende rechtszaak dient in de Verenigde Staten. Ruim 1600 eisers stellen dat de platforms van Meta bewust mentale schade veroorzaken bij jongeren.

De rechtszaak wordt nauwlettend gevolgd door ouders die hun kind zijn verloren aan de gevolgen van sociale media. Sommigen werden het slachtoffer van online chantage en pesterijen.

Meta verweert zich door te zeggen dat het bedrijf allerlei maatregelen neemt om tieners te beschermen op hun platforms. De uitspraak in de zaak is in maart.

113

Denk je aan zelfdoding of maak je je zorgen over iemand? Erover praten helpt en kan anoniem via de chat op www.113.nl of telefonisch op 113 of 0800-0113.

De trots op het gezicht van pensioenbestuurders is duidelijk zichtbaar op de bijeenkomst van de Pensioenfederatie. In het gebouw van pensioenuitvoerder APG zijn 24 pensioenfondsen, namens ruim de helft van alle Nederlanders die zijn aangesloten bij een fonds. Ze zijn zeer tevreden over de overstap naar het nieuwe stelsel per 2026.

De ruim één miljoen gepensioneerden van deze fondsen, onder wie oud-medewerkers uit de zorg, de bouw, de metaalsector en de horeca, zijn er per direct fors op vooruit gegaan. Gemiddeld genomen gaat het om een pensioenverhoging van 14 procent.

De fondsen halen opgelucht adem, maar maken zich wel zorgen over het debat over de AOW-leeftijd. "Zorg voor stabiliteit", klinkt het.

8 tot 20 procent

Dat de pensioenuitkeringen nu zo omhoog kunnen, heeft te maken met het verdelen van de reserves in kas. De fondsen die overstappen, hoeven in het nieuwe systeem minder buffers aan te houden en dus valt er in één keer veel geld te verdelen.

Van pot naar potjes

Fondsen moeten uiterlijk 2028 zijn overgestapt naar het nieuwe stelsel.

Voor deelnemers is de belangrijkste verandering dat de grote pensioenpotten worden verdeeld over individuele potjes, wat meer overzicht moet geven.

Verder hangt het jaarlijks wel of niet verhogen van de pensioenuitkering meer af van hoe goed de fondsen beleggen. Gaat het goed met de beleggingen, dan kan de uitkering omhoog. Gaat het minder goed of slecht dan kan het zijn dat de uitkering niet omhoog gaat of naar beneden moet worden bijgesteld.

Bij sommige fondsen zijn er tientallen miljarden te verdelen over alle deelnemers. Gepensioneerden zien dat meteen terug in hun maandelijkse uitkering. Ze hebben er per 2026 recht op, maar de meesten krijgen het per maart op hun rekening, inclusief de verhoging voor de eerste maanden van dit jaar.

De verhoging van de pensioenuitkering loopt nogal uiteen. Oud-zorgmedewerkers van het Pensioenfonds Zorg&Welzijn krijgen er 12 procent bij. Gepensioneerden uit de bouw (+20,8 procent) en de horeca (+18,8 procent) zien hun uitkering nog verder stijgen.

Geruisloze transitie

De transitie werd als een grote administratieve uitdaging gezien, maar die is bijna geruisloos gegaan. Ger Jaarsma van de Pensioenfederatie: "Het ging heel voortvarend en beheerst. De maandelijkse uitkeringen zijn steeds betaald en pensioenpremies zijn gewoon geïnd."

De Autoriteit Financiële Markten wijst er geregeld op dat pensioenfondsen duidelijk en tijdig met hun deelnemers moeten communiceren over de overgang. Toch zeggen de pensioenbestuurders van de fondsen dat ze amper telefoontjes of mailtjes krijgen van hun deelnemers.

Ellen Metaal van Pensioenfonds Horeca & Catering: "Pas de afgelopen dagen heeft een enkeling gebeld met de vraag of het wel klopt dat de uitkering zo omhoog gaat."

AOW-discussie

De Pensioenfederatie maakt zich wel zorgen over de huidige discussie over de AOW-leeftijd. Weliswaar gaan de pensioenfondsen over de aanvullende pensioenen en niet over de AOW, maar volgens Jaarsma geeft de AOW-discussie onrust.

Het kabinet Jetten wil de pensioenleeftijd sneller laten stijgen dan nu gebeurt. In het pensioenakkoord uit 2019 over het nieuwe pensioenstelsel werd ook afgesproken dat de AOW-leeftijd juist minder hard zou stijgen. Dat was een eis van de vakbonden.

Jaarsma: "Ik begrijp dat dit tot onrust kan leiden bij mensen. Het is belangrijk dat de politiek en de vakbonden snel met elkaar hierover aan tafel gaan." Of het plan van helemaal van tafel moet, is niet aan de pensioenfondsen, maar aan de sociale partners, zegt Jaarsma.

De Keniaanse politie heeft een man opgepakt die wordt verdacht van het rekruteren van Kenianen voor het Russische leger. De 33-jarige man wordt verdacht van mensenhandel en wordt gezien als sleutelfiguur binnen een groot mensensmokkelnetwerk, schrijft de Keniaanse politie.

De link met Rusland wordt niet expliciet genoemd, maar Keniaanse media schrijven dat die er wel is.

In Kenia zijn wervingsbureaus actief die mensen goedbetaald werk beloven in Rusland, bijvoorbeeld als loodgieter of in een fabriek. Bij aankomst worden de mannen naar het front in Oekraïne gestuurd.

Rusland heeft in vier jaar oorlog grote verliezen geleden en heeft moeite met het aanvullen van militairen voor het leger. De Russische president Poetin wil een volledige mobilisatie voorkomen en ziet rekruteren in het buitenland als een oplossing.

Hoge salarissen

De NOS sprak deze maand met Keniaanse familieleden van mensen die naar Rusland zijn vertrokken. "Ze offeren Afrikaanse mannen op", zei de 31-jarige Dancan Cheng. Hij vertrok onder valse beloftes naar Rusland, maar wist te ontkomen. "Ze beloven ons veel geld, omdat ze weten dat we daar toch gaan sterven. Dan hoeven ze ons ook nooit te betalen."

De wervingsbureaus hebben het niet alleen op Kenianen voorzien, Rusland werft in Afrika ook Nigerianen, Ugandezen, Gambianen, Kameroenezen en Ghanezen voor het front in Oekraïne.

Verschillende oppositiepartijen vinden dat premier Jetten "een valse start" heeft gemaakt nu hij in hun ogen halsstarrig vasthoudt aan een snellere verhoging van de AOW-leeftijd, zoals afgesproken in het coalitieakkoord.

Jetten heeft de steun van een meerderheid om de maatregel door te zetten, nu hij heeft toegezegd dat hij de scherpe kantjes ervan af wil halen. Maar partijen als GroenLinks-PvdA, PVV, ChristenUnie, 50Plus, Denk, SP en Volt vinden dat een veel te zwakke toezegging en willen dat het plan volledig van tafel gaat.

Ze waarschuwen vandaag in het debat over de regeringsverklaring dat Jetten de verhouding met de Kamer op het spel zet, terwijl hij de Kamer nodig heeft om andere plannen van zijn minderheidskabinet door te voeren.

'Op ramkoers'

Partijleider Klaver van GroenLinks-PvdA vindt dat het kabinet "op ramkoers" ligt met de Kamer. "Er gaat zo veel kapot door deze manier van werken", zegt ook ChristenUnie-fractievoorzitter Bikker.

De snellere verhoging van de AOW-leeftijd, waardoor veel mensen langer moeten doorwerken, leidt tot onrust bij werknemers en ook bij de oppositie. Gisteren sloot de coalitie een deal met een deel van de rechtse oppositie, om nog eens te kijken of het mogelijk is om de maatregel te verzachten voor met name de lage inkomens en mensen met een zwaar beroep.

Bonden furieus

"Een pas op de plaats", noemt Jetten dat vandaag, maar een flink deel van de oppositie vindt dat dus veel te weinig. Ze weten zich gesteund door de vakcentrales FNV, CNV en VCP, die vandaag lieten weten dat ze "furieus" zijn en dat het "uitgesloten" is dat ze gaan praten met het kabinet als de AOW-plannen niet volledig van tafel zijn.

"Als het tij niet keert, leggen we het land plat", schrijven de bonden in een persbericht. Ze noemen de maatregel een "schoffering" van de afspraak dat de AOW-leeftijd voorlopig niet omhoog zou gaan. "Als het kabinet onrust zaait, kan het onrust krijgen." De bonden blazen ieder overleg voorlopig af.

In het debat vroegen de partijen Jetten om de maatregel van tafel te halen, zodat er weer gepraat kan worden, maar de premier wil eerst kennismaken met de bonden. Daarop zei PVV-leider Wilders: "U wilt wel praten, maar er is niemand om mee te praten, want ze komen niet."

Voor de toekomst

Volgens Jetten en de coalitie moet er iets gebeuren om het AOW-systeem ook in de toekomst betaalbaar te houden. Door de vergrijzing maken steeds meer mensen gebruik van de AOW, terwijl er minder mensen werken om de uitkeringen via premies op te brengen. Vorig jaar werd de AOW voor het eerst voor meer dan de helft betaald uit belastinggeld.

De AOW-maatregel van het kabinet moet uiteindelijk structureel 2,7 miljard euro per jaar opleveren.

Een groot aantal partijen in de Tweede Kamer wil dat het sociale platform X op 4 maart alsnog op gesprek komt. Zij hebben een brief aan het bedrijf gestuurd, waarin ze opnieuw vragen om op een uitnodiging in te gaan.

VVD-Kamerlid Queeny Rajkowski, de eerste ondertekenaar, zegt in een X-bericht dat het niet de eerste keer is dat X weigert "om publiekelijk verantwoording af te leggen over de keuzes die zij maken voor het tonen van bepaalde content. Ondertussen blijven antisemitisme en zeer extremistische content de boventoon voeren."

Rajkowsi verwijst daarbij naar een bericht van vanmorgen in het AD. De krant heeft onderzocht of de AI-app Grok van X-eigenaar Elon Musk extremistische content goedkeurt en dat bleek het geval te zijn. Beeld van bijvoorbeeld de Tweede Kamer die de Hitlergroet brengt en 'Mein Führer' scandeert, komt er zonder problemen doorheen.

Meta, TikTok en Google

De Kamer heeft volgende week woensdag een rondetafelgesprek over sociale media en de rol die de platforms hebben in het tegengaan van manipulatie en desinformatie.

Aan dat gesprek doen naast onderzoekers en maatschappelijke organisaties onder anderen Meta (van Facebook, Instagram en Whatsapp), TikTok en Google mee.

X heeft opnieuw laten weten niet aanwezig te zijn. Het platform wil alleen schriftelijke informatie verstrekken. In 2022 heeft het bedrijf al eens een uitnodiging voor een hoorzitting afgeslagen.

'Transparantie essentieel'

De brief die nu is verstuurd is, behalve door het VVD-Kamerlid, ondertekend door Kamerleden van CDA, GroenLinks-PvdA, D66, JA21, Volt, Denk, ChristenUnie, SGP, 50Plus, SP en Partij voor de Dieren.

De partijen vinden het teleurstellend dat X niet komt. "Een schriftelijke reactie biedt onvoldoende mogelijkheid tot directe gedachtewisseling en het stellen van vragen, hetgeen essentieel is voor een zorgvuldig en transparant gesprek", schrijven ze.

De Kamer wil vooral inzicht krijgen op de invloed die sociale media rond verkiezingen hebben. Op 18 maart zijn de gemeenteraadsverkiezingen.

De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) heeft een brief gestuurd naar ruim 2400 personen en bedrijven die illegale bestrijdingsmiddelen hebben gekocht via een webshop. De kopers worden opgeroepen de middelen in te leveren bij een inzamelpunt voor chemisch afval.

De webshop verkocht zonder vergunning een onkruidverdelger met glyfosaat. De middelen kwamen vermoedelijk uit Spanje.

Eind 2024 werd een grote hoeveelheid illegale bestrijdingsmiddelen gevonden in Noord-Brabant. Een 54-jarige man had in zijn garagebox bijna 3000 liter onkruidverdelger liggen. De webshop is sindsdien offline.

Boete uitgedeeld

In het strafrechtelijk onderzoek dat volgde, ontving de NVWA de gegevens van alle kopers van de illegale middelen. De instantie voerde 28 onaangekondigde inspecties uit bij de grootste afnemers, zoals hoveniers en bedrijventerreinen. In 27 gevallen werden de onkruidverdelgers aangetroffen en volgde er een boete.

Wat is glyfosaat?

Glyfosaat is een relatief goedkope en bijzonder effectieve onkruidverdelger die in de jaren 70 op de markt werd gebracht door Monsanto onder de merknaam Roundup. Zelfs het hardnekkigste onkruid legt het loodje. Volgens boeren is het uitermate effectief tegen onkruid als kweekgras en hoefblad.

Het probleem met glyfosaat is dat het niet alleen onkruid doodt, maar ook veel andere planten die van nature in Nederland voorkomen. Boeren gebruiken het om hun landbouwgrond onkruidvrij te maken. Particulieren mogen het middel niet gebruiken.

Zeker 74 doden, uitgebrande auto's op snelwegen en tankstations die in vlammen zijn opgegaan; een golf van geweld trok door Mexico nadat de leider van het Jaliscokartel was gedood. El Mencho, opgeklommen van drugshandelaar tot baas van een van de grootste en machtigste criminele organisaties ter wereld, is door Mexicaanse troepen om het leven gebracht.

Luister hier:

Deze aflevering van De Dag kun je beluisteren via NPO Luister en alle andere podcastkanalen. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren!

President van Mexico Claudia Sheinbaum kiest voor een harde confrontatie met de kartels, mede ingegeven door de druk van buurman Trump. De Amerikaanse president wil dat Mexico de kartels hard aanpakt. Het is de vraag of Sheinbaum Mexico daarmee veiliger maakt, zegt correspondent Boris van der Spek in podcast De Dag, zeker met het oog op het aankomende WK Voetbal in juni.

Reageren? Mail naar dedag@nos.nl

Presentatie & montage: Marco Geijtenbeek

Redactie: Rosanne Sies

Op het platteland in het noorden van Groningen zijn 'asfaltcowboys' actief, waarschuwt de politie. Het gaat meestal om Engelssprekende werklui die aanbieden om een oprit gratis of voor weinig geld te asfalteren met overgebleven asfalt. Daarna presenteren ze alsnog een gepeperde rekening.

"Ik ben gewoon enorm beetgenomen en vraag me af hoe ik dit heb kunnen doen", zegt een vrouw uit Garnwerd bij RTV Noord. "Normaal gesproken zou ik nooit op zoiets ingaan, maar toch heb ik betaald. Ik voelde me nogal onder druk gezet."

Bij de vrouw stonden maandag plotseling vier mannen op de stoep. Zij boden aan om haar oprit gratis van een nieuwe laag asfalt te voorzien met teer dat over was van een andere opdracht.

"Ze zeiden dat de machines leeg moesten, omdat het zou aankoeken als het ging afkoelen. Daarom moesten ze het kwijt. Dat klonk niet heel raar", zegt ze. "Bovendien moest onze parkeerplaats inderdaad geasfalteerd worden. Het leek mij een mooie verrassing voor mijn man."

Mobiel pinapparaat

Al snel nadat het eerste asfalt was gelegd, gaven de mannen aan dat er toch betaald moest worden. "Ook gingen ze een stuk asfalteren waar ik helemaal niet om had gevraagd", aldus de vrouw.

Even later bleek het werk klaar. Volgens de vrouw was het eindresultaat absoluut geen keurig geasfalteerde parkeerplaats. Toch kreeg ze een mobiel pinapparaat onder haar neus gedrukt en moest ze 1980 euro afrekenen.

Ook bij Gijs van Rhijn, uitbater van een cultuurcentrum vlak bij Winsum, kwam een Engelssprekende man aan de deur. "Hij zei dat hij een restpartij asfalt had. Dat wilde hij hier wel storten, voor veel minder geld dan normaal. Ik moest wel snel besluiten, want het was nog warm", aldus Van Rijn.

Na telefonisch overleg met zijn vrouw sloeg Van Rijn het aanbod af. "Ze vond het een raar verhaal en zei dat we het niet moesten doen", zegt hij.

Kentekens noteren

De politie op het Groningse platteland heeft meerdere meldingen binnengekregen en waarschuwt voor de asfaltfraude: "Oplichters gebruiken hoge druk en intimiderende technieken om snel een beslissing te forceren", schrijven de wijkagenten in Winsum op Instagram. "Ga niet in op het aanbod. Wijs het direct af."

Een woordvoerder van de gemeente Westerkwartier, waar Garnwerd onder valt, zegt ook op de hoogte te zijn. Hij adviseert om de politie te bellen en de kentekens te noteren van de wagens waarin de fraudeurs aan de deur komen. "Zo krijgt de politie een beter beeld van wie deze mensen zijn en waar zij rondrijden."