NOS Nieuws - Algemeen

Kim richt zich op partijcongres op economie, zegt nog niets over buitenland

10 hours 36 minutes ago

Het negende partijcongres van de Noord-Koreaanse Arbeiderspartij is onder leiding van dictator Kim Jong-un van start gegaan. Het congres is het hoogste politieke evenement van de partij, dat sinds 2016 elke vijf jaar plaatsvindt. De leider blikt er terug op prestaties en zet de koers uit voor de komende jaren.

Het is alweer het derde partijcongres van de pas 42-jarige Kim. Hij is daarmee een stuk actiever dan zijn twee voorgangers, zijn vader en grootvader. Tussen 1980 en 2016 was er geen partijcongres.

De dochter van Kim, Kim Ju Ae, waarover al geruime tijd gezegd wordt dat zij klaargestoomd wordt om haar vader op te volgen, zal naar verwachting geen officiële rol hebben op het congres. Met haar geschatte leeftijd van 13 jaar is ze te jong voor een partijlidmaatschap, legt Won Gon Park uit, hoogleraar Noord-Koreastudies aan de Ewha Womans University in Seoul.

Satellietbeelden

Het congres zat er al een tijdje aan te komen. Via satellietbeelden kon men al weken zien dat de hoofdstad in gereedheid werd gebracht voor de bijeenkomst. Er werd geoefend met een parade, podia werden gebouwd en banners opgehangen.

Het was, zo lijkt het, alleen nog wachten op de afronding van het wolkenkrabberproject in de hoofdstad Pyongyang. In 2021 beloofde de dictator 50.000 woningen te bouwen. Dat lijkt gelukt. En daarmee is het project een mooi symbool van wat Kim wil overbrengen aan zijn bevolking: het gaat goed met de ontwikkeling van Noord-Korea.

Die boodschap liet hij ook in zijn openingstoespraak, waarin vooral teruggeblikt werd, doorklinken. Kim stelde dat Noord-Korea trots mag zijn op de afgelopen vijf jaar, waarbij hij vooral inging op de economische ontwikkeling die zijn land de afgelopen jaren heeft doorgemaakt.

Hij stelde dat de economie tussen 2016 en 2021 vastgelopen en koersloos was en dat het de ambtenaren aan ambitie ontbrak. Maar volgens de leider is die periode voorbij en is de economie de afgelopen vijf jaar losgekomen van jarenlange stilstand.

Over het buitenland of de krijgsmacht liet de leider zich nauwelijks uit. Tijdens het vorige congres, in 2021, hield Kim zijn belangrijkste speech pas op dag vier. De verwachting is dan ook dat we later deze week meer horen over zijn plannen.

Zuid-Korea en VS

Het is vooral interessant te zien wat Noord-Korea over Zuid-Korea en de VS te zeggen heeft, stelt Park. Het is het eerste partijcongres sinds Noord-Korea eind 2023 aangaf Noord-Korea's zuiderburen voortaan te zien als een vijandige staat en niet langer als een partner voor verzoening of vereniging. In 2024 werd Zuid-Korea officieel als "vijandige staat" in de grondwet vastgelegd. Welke consequenties dat heeft, wordt wellicht tijdens dit partijcongres bekend.

Daarnaast wordt er ook uitgekeken naar een signaal van toenadering tot de VS. President Trump heeft de afgelopen tijd aangegeven het gesprek met Noord-Korea aan te willen gaan. Kim heeft op zijn beurt gezegd dat hij geen slechte relatie heeft met Trump, een opmerkelijk statement, aangezien Noord-Korea doorgaans uitsluitend felle kritiek uit op de VS, legt Park uit. Hieruit kunnen we volgens de hoogleraar opmaken dat Kim de intentie heeft om Trump opnieuw te ontmoeten.

Het is niet duidelijk hoeveel dagen het congres zal duren. De vorige twee congressen duurden vier en acht dagen. In de komende dagen zullen de geschatte 5000 afgevaardigden in kleine vergaderingen de plannen voor de toekomst bespreken. Ook wordt een dezer dagen een militaire parade verwacht, mogelijk de grootste militaire parade in de Noord-Koreaanse geschiedenis.

Brand in gloednieuw pand poppodium Rotterdam

11 hours 2 minutes ago

In het nieuwe pand van poppodium Baroeg in Rotterdam heeft vannacht brand gewoed. Het vuur ontstond gisteravond in een bouwkeet en sloeg over naar het dak van het nieuwe gebouw, schrijft de regionale omroep Rijnmond.

De brand begon rond 23.00 uur. De brandweer moest delen van het pand slopen om het vuur te kunnen blussen. Stukken van de gevel en het dak zijn vernield. Rond 01.00 uur was de brand onder controle.

De schade zit vooral aan de buitenkant en bij het kantoorgedeelte, laat het poppodium weten. Voor zover bekend raakte niemand gewond.

Nieuwbouw

Baroeg is het oudste poppodium van Rotterdam. Omdat het pand verouderd was, werd het in 2024 gesloopt. Op dezelfde plek werd een nieuw pand gebouwd en dat is onlangs opgeleverd. Hoe de brand kon uitbreken, is nog onbekend.

In april staat de officiële heropening van Baroeg gepland. Vooralsnog gaat die door, net zoals de geplande concerten, schrijft het poppodium op Instagram.

Foto van vrijgelaten Andrew gaat de wereld over: 'Een ongekend moment'

11 hours 17 minutes ago

Eén foto domineert de Britse ochtendkranten vanmorgen: Andrew Mountbatten-Windsor, onderuitgezakt op de achterbank in zijn Range Rover, ogen rood van het flitslicht, gearresteerd op zijn 66ste verjaardag. Het beeld zal hem de rest van zijn leven blijven volgen, als eerste Britse royal sinds mensenheugenis in politiehechtenis.

Reuters-fotograaf Phil Noble wist het moment vast te leggen dankzij een tip, geduld, ervaring en heel wat geluk. "Hij drukte zes keer af", schrijft het Britse persbureau. "Twee toonden alleen agenten, op twee was niets te zien en nog eentje was onscherp. Maar één liet een ongekend moment in de moderne geschiedenis zien: een royal behandeld als een gewone crimineel."

Mountbatten-Windsor werd gisterochtend in alle vroegte meegenomen uit zijn woning op het koninklijk landgoed Sandringham. Er wordt onderzocht of zijn nauwe banden met pedoseksueel Jeffrey Epstein leidden tot een ambtsmisdrijf: in 2010 stuurde hij de zakenman geheime overheidsdocumenten die hij had gekregen in zijn rol als handelsgezant.

Nipt op tijd

Noble was in Manchester toen het nieuws bekend werd. Hij had er uren rijden naar de andere kant van Engeland voor over om dat te proberen vast te leggen. Of het zou lukken, was maar de vraag: de oud-prins kon naar een twintigtal politiebureaus in de omgeving zijn gebracht. Een tipgever fluisterde hem Aylsham in, maar omdat dat op een uur rijden van Sandringham ligt, was het niet de meest voor de hand liggende plek.

"6, 7 uur ging voorbij. Het werd donker, en nog gebeurde er niets. Het leek toch het verkeerde bureau te zijn", beschrijft Reuters het nerveuze wachten. Noble en zijn videocollega Marissa Davison besloten het op te geven en maar een hotelletje op te zoeken. Toen kwam ineens een belletje dat er luxeauto's waren gearriveerd.

Veel pers was er niet op dat moment:

Noble arriveerde precies op tijd om twee auto's te zien wegrijden. Omdat in de voorste alleen agenten zaten, richtte hij op goed geluk zijn lens op de achterste.

"Bij car shots is het meer geluk dan wijsheid", legt Noble uit. "Je kunt wat plannen en ervaring gebruiken om ongeveer te weten wat je moet doen - maar alles moet precies goed samenkomen."

Er was geen nieuwsmedium wereldwijd dat om de foto heen kon. Ook de Britse tabloids wisten er wel raad mee.

"Dit is een man die het volle gewicht van de geschiedenis en de toekomst op zijn schouders voelt", concludeert The Telegraph. De gevallen prins ziet er volgens de Daily Mail "gemangeld, vernederd en opgejaagd" uit. De krant heeft voor extra effect diep ingezoomd op het door de cameralamp overbelichte gezicht.

Hoewel de Britse kranten in koppen nooit verlegen zitten om een bijdehante woordspeling of sneer, is de toon vanmorgen opvallend feitelijk. Daily Express, Mirror en The Guardian kiezen ervoor te openen met de woorden van koning Charles: "De wet moet zijn beloop hebben". Downfall is waar Daily Mail in chocoladeletters voor kiest, "De arrestatie van Andrew" houdt The Times het op. Zelfs de tabloids lijken onder de indruk.

Ook de Britse ontbijtshows werden vanochtend gedomineerd door de zaak Andrew:

Alleen de altijd onbeschaamde The Sun kiest voor een lolletje: "Nu zal hij wel zweten", schrijft de krant boven de foto. Het is een verwijzing naar Mountbatten-Windsors belachelijk gemaakte verdediging dat Epstein-slachtoffer Virginia Giuffre niet de waarheid sprak. Toen zij beschreef dat de prins bij hun ontmoeting veel zweette, wierp hij tegen dat hij door een aandoening niet kan zweten.

Onthoofd

De Britse pers kan nauwelijks parallellen vinden voor de koninklijke arrestatie. Reuters merkt op dat de veroordeling van zijn zus prinses Anne in 2002 de eerste in eeuwen was voor een lid van het Britse koningshuis: ze had niet voorkomen dat haar hond Dotty twee kinderen beet.

Volgens The Times is dit het grootste koninklijke schandaal sinds de abdicatie van Edward VIII in 1936. The Sun merkt op dat er sinds 1647 geen royal meer is opgepakt. Dat eindigde toen in de onthoofding van Charles I.

Hoewel het zover dit keer niet zal komen, signaleren de commentaren wel dat het om meer draait dan alleen Andrew. The Times voorspelt dat er gevraagd zal worden of Andrew de hand boven het hoofd is gehouden, hoe 'Air Miles Andy' ondanks schandalen handelsgezant kon blijven en of de autoriteiten en zijn familie wel voldoende toezicht hebben gehouden.

De progressieve Guardian noemt de oud-prins dom en arrogant en vindt dit hét moment om de fluwelen handschoentjes voor de koninklijke familie uit te doen. "Zijn gedrag werd gezien als een imagoprobleem, dat privé afgehandeld kon worden. Die tijd lijkt nu wel voorbij", schijft de krant in het hoofdredactioneel commentaar. "Een koninklijke status is geen vrijbrief voor straffeloosheid."

Oud-BBC-analist Jennie Bond somt op dat Charles III in nog geen vier jaar als koning al veel te verduren heeft gehad: zijn kankerdiagnose, het gedoe met zijn zoon Harry en nu dit. "Toch zal Buckingham Palace ook iets opgelucht zijn, dat het lot van de gevallen oud-prins nu toch vooral een kwestie van de rechterlijke macht is."

Zuid-Koreaanse ex-president Yoon zegt sorry, maar vindt vonnis ook oneerlijk

11 hours 53 minutes ago

De voormalige Zuid-Koreaanse president Yoon Suk-yeol heeft zijn excuses aangeboden voor de "ellende" en de politieke crisis die hij veroorzaakte met het uitroepen van de staat van beleg.

In een verklaring zegt Yoon dat hij de Zuid-Koreanen zijn "oprechte excuses" aanbiedt voor de "frustratie en het leed" die hij veroorzaakte. Wel houdt hij vol dat het een besluit was dat hij "uitsluitend in het landsbelang nam".

Gisteren werd Yoon in de rechtbank van Seoul veroordeeld tot een levenslange gevangenisstraf vanwege een poging tot machtsgreep en het leiden van een opstand eind 2024.

Yoon was zeer kritisch over de uitspraak. Hij zei dat de rechters vooringenomen waren en noemde het vonnis wraak van zijn politieke tegenstanders. Hij zei dat hij daarom weinig vertrouwen heeft in een hoger beroep, maar zijn advocaten verduidelijkten later dat een besluit daarover nog niet is genomen.

'Voldoende bewijs'

De rechtbank stelde dat er voldoende bewijs is om te concluderen dat Yoon het parlement lam wilde leggen. Volgens de rechter was het doel om politieke tegenstanders het zwijgen op te leggen, nadat zij zijn beleid herhaaldelijk hadden tegengehouden.

Desondanks leidt de veroordeling tot verdeeldheid. Het juridische team van de 65-jarige Yoon stelt dat zijn acties "binnen de presidentiële bevoegdheden vielen". Ook verzamelden zich betogers bij de rechtbank met borden waarop stond dat de "rechtbank corrupt is".

Miljonairs Palm Beach in de herrie door omleidingen vliegverkeer om Trump

13 hours 3 minutes ago

Opstijgende vliegtuigen scheren laag over de palmbomen en zwembaden van Palm Beach. Gesprekken vallen stil zodra een toestel overkomt. Niet bepaald wat bewoners verwachtten toen ze tientallen miljoenen dollars betaalden voor een huis nabij Mar-a-Lago, de privéclub van president Trump.

Sinds de Secret Service vliegtuigen permanent om het landgoed heen leidt, zitten juist de rijkste inwoners van Florida onder een nieuwe vluchtroute. Na zijn aantreden als president werden vliegtuigen alleen als Trump thuis was uit het luchtruim van Mar-a-Lago geweerd, sinds oktober ook als hij afwezig is.

'Champagneproblemen' worden ze wel genoemd: de luxeproblemen van de rijken der aarde. "Het is onleefbaar", vindt Jim Schink, advocaat bij het grootste advocatenkantoor ter wereld. "Het lawaai begint om 05.30 uur en eindigt om 23.30 uur", zegt hij. Schink draagt inmiddels een koptelefoon met ruisonderdrukking om het geluid te dempen.

Hij overweegt te verhuizen, maar de waarde van zijn huis is gekelderd. "Volgens mijn makelaar krijg ik er nog maar de helft van de oorspronkelijke waarde voor, omdat hij moet vermelden dat ik nu onder een vliegroute woon." Het gaat om miljoenenverliezen.

Geen uitleg gekregen

Vlak voor de overlast ging het huis tegenover dat van David nog voor 150 miljoen dollar van de hand. De durfkapitalist wil om privacyredenen niet dat zijn achternaam wordt genoemd. Zijn villa is na vier jaar bouwen nét klaar en oogt spectaculair. Personeel bereidt een dinnerparty voor in de idyllische tuin aan het water. Maar volgens David moeten gasten hun gesprekken nu elke twee minuten onderbreken vanwege het vliegtuiglawaai.

Uit data van een geluidsmeter die hij heeft aangeschaft, blijkt dat de herrie het aantal decibels nadert dat de luchtvaartautoriteit onaanvaardbaar acht in een woonomgeving. Zijn apparatuur detecteert zelfs vluchten na middernacht. Vooral één ding steekt: inwoners van Palm Beach is nooit uitgelegd waarom de omleiding ook geldt als Trump afwezig is.

De Democratische afgevaardigde in het Congres, Lois Frankel, heeft wél uitleg gekregen van de Secret Service. Maar die mag ze niet delen, zegt ze tegen de NOS. "Het klonk als een legitieme reden om de woning van de president permanent te beschermen", wil ze alleen kwijt.

Overlast verschoven

De status van Mar-a-Lago als woonhuis ligt al langer onder vuur. Nadat Trump de bestemming liet omzetten van woning naar privéclub, kan hij er alleen verblijven omdat hij als medewerker van de club wordt beschouwd.
Trump kocht zijn landgoed midden jaren 80 voor een prikkie, juist omdat het onder de vluchtroute van het nabijgelegen vliegveld van West Palm Beach lag. Hij mocht als compensatie ook een stuk land naast het vliegveld van de gemeente leasen. Daar baat hij nu een golfclub uit.

Na de eerste protesten tegen de verlegde vluchtroutes heeft de luchtverkeersleiding deze opnieuw aangepast, maar de overlast lijkt vooral verschoven. Gedupeerde huiseigenaren kochten juist hun woningen buiten de bestaande vliegroutes, en betaalden daar fors voor.

"Voor onder de 10 miljoen dollar koop je hier niets", zegt de Nederlander Niels Heimeriks, stafchef van een Democratische politicus die voor de klagers opkomt. "De ironie is dat veel van de gedupeerden op Trump hebben gestemd of zelfs lid zijn van Mar-a-Lago."

Zoals Marty Klein. Hij kent Trump persoonlijk en heeft zijn telefoonnummer, omdat Trump hem meermaals inschakelde als advocaat. In Kleins studeerkamer hangen ingelijste, door Trump gesigneerde boekomslagen. "Jij bent de beste", schreef Trump erbij. Klein was ook geruime tijd lid van Mar-a-Lago. Hij suggereert dat Trump de waarde van zijn club wil opstuwen door de vluchtomleidingen, een veelgehoorde theorie onder inwoners van Palm Beach.

Het inschrijfgeld voor de besloten club ligt inmiddels rond de miljoen dollar en de jaarlijkse contributie loopt op tot 20.000 dollar. Met een lidmaatschap kopen leden ook toegang tot Trump, zo is de gedachte. Maar voor dat geld willen gasten geen vliegtuigen over hun hoofd. Klein vreest daarom dat de tijdelijke maatregel, die tot eind dit jaar geldt, permanent wordt. Want ook na zijn presidentschap heeft Trump recht op bescherming door de Secret Service.

De gemeente West Palm Beach heeft inmiddels een juridische procedure aangespannen tegen de luchtvaartautoriteit. Aan doorgewinterde advocaten geen gebrek in Palm Beach. De rechter moet toetsen of de overheid de regels correct heeft toegepast.

Wekdienst 20/2: Femke Kok schaatst 1500 meter • Coalitieakkoord doorgerekend

14 hours 6 minutes ago

Goedemorgen! Schaatsster Femke Kok gaat voor haar derde medaille op de 1500 meter strijden en CPB en PBL presenteren de doorrekeningen van het coalitieakkoord.

Eerst het weer: hier en daar wat regen of natte sneeuw, minima rond het vriespunt. Ook overdag af en toe regen of winterse neerslag bij 3 tot 8 graden, vanavond gaat het harder regenen.

Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en hier de situatie op het spoor.

Wat kun je vandaag verwachten? Wat heb je gemist?

Het parlement van Venezuela heeft een wet goedgekeurd die kan leiden tot de vrijlating van meer politieke gevangenen in het land. De wet werd even daarna bekrachtigd door interim-president Rodríguez.

De wet zou ervoor kunnen zorgen dat honderden politici, journalisten en mensenrechtenactivisten weer op vrije voeten komen.

Ander nieuws uit de nacht: En dan nog even dit:

Kjeld Nuis (36) won gisteren de bronzen medaille op de 1500 meter. In Studio Olympico vertelden zijn zoon Jax en zijn ouders hoe zij de race hadden beleefd.

Fijne dag!

Grey's Anatomy-acteur Eric Dane (53) overleden

16 hours 44 minutes ago

Acteur Eric Dane is op 53-jarige leeftijd overleden. Hij maakte vorig jaar bekend aan de progressieve spierziekte ALS te lijden.

Dane was vooral bekend van zijn rol als dokter Mark 'McSteamy' Sloan in de populaire televisieserie Grey's Anatomy.

"Met pijn in ons hart moeten wij mededelen dat Eric Dane donderdagmiddag is overleden na een moedige strijd met ALS", laat zijn familie in een verklaring weten. Ze prijzen zijn openheid over zijn ziekte. Ook zeggen zij "dat hij gek was op zijn fans en dat hij altijd dankbaar was voor alle liefde en steun die hij heeft ontvangen".

Saved by the Bell

De in San Francisco geboren Dane begon zijn carrière na zijn middelbare school in de jaren 90 met kleine rollen in televisieseries zoals Saved by the Bell en Roseanne. Zijn bekendheid groeide toen hij een terugkerende rol kreeg in de populaire serie Charmed. In het vijfde en zesde seizoen van de heksenserie (in 2003 en 2004) speelde hij de vriend van een van de hoofdpersonen.

Dane's grote doorbraak kwam een jaar later, toen hij in het tweede seizoen van de populaire ziekenhuisdramaserie Grey's Anatomy te zien was als de chirurg Mark Sloan. Memorabel is de scène waarin hij in een kleine handdoek uit de douche stapt. "Ik wist toen ik het opnam niet dat het memorabel zou kunnen worden", stelde hij later in een interview met Good Morning America. "Ik weet alleen nog dat ik uit een badkamer liep terwijl een meneer achter mij rook naar mij aan het blazen was."

Een jaar later werd hij als vaste acteur aan de serie toegevoegd. In 2011, aan het einde van het achtste seizoen verliet hij de serie als vaste acteur, hoewel hij als gastacteur nog in twee afleveringen van het volgende seizoen zat. In 2021 keerde hij eenmalig terug in een droom van hoofdpersonage Meredith Grey.

Films

Naast zijn rol in de populaire ziekenhuisserie, speelde Dane ook in meerdere films. Zo was hij te zien in de film Burlesque in 2010, waar hij een gemene vastgoedontwikkelaar speelt die de nachtclub van de door Cher vertolkte Tess Scali wil slopen. Verder speelde hij onder meer in X-Men: The Last Stand (2006) Marley & Me (2008) en Bad Boys: Ride or Die (2024).

Bij een jonger publiek is hij vooral bekend van zijn rol in de HBO-serie Euphoria. Daarin speelt hij een agressieve vader die worstelt met zijn gevoelens voor mannen.

In 2025 maakte Dane bekend aan ALS te lijden. De acteur vertelde er sinds ongeveer 2023 last van te hebben en vertelde dat hij langzaam de controle over zijn armen aan het verliezen was, maar bleef gewoon doorwerken. Ook werd hij het gezicht van een campagne om geld in te zamelen voor onderzoek naar ALS-medicijnen.

Hij wist dat hij uiteindelijk zou overlijden aan de gevolgen van zijn ziekte, maar bleef strijdbaar. "Wat er het meest toe doet is dat ik nog wat tijd met mijn kinderen kan doorbrengen en nog een beetje kan werken", stelde Dane vorig jaar in het gesprek met Good Morning America.

Venezuela keurt beperkte amnestiewet goed

17 hours 12 minutes ago

Het parlement van Venezuela heeft een wet goedgekeurd die kan leiden tot de vrijlating van meer politieke gevangenen in het land. De wet werd even daarna bekrachtigd door interim-president Rodríguez.

De wet zou ervoor kunnen zorgen dat honderden politici, journalisten en mensenrechtenactivisten weer op vrije voeten komen. De afgelopen weken werden al honderden gevangenen vrijgelaten, maar nog altijd zitten naar schatting van mensenrechtenorganisatie Foro Penal ruim 600 politieke gevangenen vast.

De partij van Rodríguez heeft de macht over het parlement. De behandeling van het wetsvoorstel werd na een eerder debat door de voorzitter opgeschort, zonder duidelijke reden. Op de dag van het debat gingen Venezolanen voor het eerst in lange tijd massaal de straat op om de vrijlating van de gevangenen te eisen.

De goedgekeurde wet voorziet in amnestie voor betrokkenheid bij politieke protesten en "gewelddadige acties" die plaatsvonden tijdens een korte staatsgreep in 2002 en demonstraties of verkiezingen sinds die tijd.

De goedkeuring is volgens persbureau AP een impliciete erkenning dat er in het land honderden mensen gevangen werden gehouden om politieke redenen. De vrijlating van politieke gevangenen was een van de eisen van de Amerikaanse president Trump.

Oppositiepoliticus Juan Pablo Guanipa, die deze maand na zijn vrijlating werd ontvoerd en onder huisarrest geplaatst, zegt inmiddels "echt vrij" te zijn. Hij sprak zich fel uit tegen het regime op X. "Wat vandaag besloten is, is geen amnestie. Het is een schijnwet die onschuldige Venezolanen chanteert."

De wet geldt lang niet voor alle politieke gevangenen. Degenen die zijn vervolgd of veroordeeld voor het aanzetten tot militaire actie tegen het land zijn uitgesloten van vrijlating. Het zou betekenen dat bijvoorbeeld oppositieleider en Nobelprijswinnaar María Machado mogelijk geen amnestie krijgt, omdat zij wordt beschuldigd van "oproepen tot internationale interventie". Zij is waarschijnlijk in het buitenland en zat lange tijd ondergedoken in Venezuela omdat zij anders gearresteerd zou worden.

In de wet staat niets over het teruggeven van door de staat ingenomen bezittingen aan gedetineerden. Ook was er in een eerdere versie sprake van dat mensen die vanwege hun politieke overtuiging waren uitgesloten van bepaalde beroepen, hun functie weer mochten uitoefenen. Die bepaling is uit de aangenomen wet geschrapt.

'Een moeilijke weg'

Voorzitter van het parlement en broer van de interim-president, Jorge Rodríguez, had eerder deze maand gezegd dat de wet "een moeilijke weg zou afleggen" voordat goedkeuring zou komen. "Wij vragen om vergiffenis, en wij moeten zelf ook vergeven", zei hij toen ook. Daarmee doelde hij vermoedelijk op misdaden die de afgelopen decennia namens de Venezolaanse staat zijn gepleegd, maar dat expliciet toegeven heeft niemand van de partij van Rodríguez nog gedaan.

Venezolaanse mensenrechtenorganisaties zijn voorzichtig positief over de wet, al hebben zij ook hun bedenkingen over de uitzonderingen en dringen zij ook aan op andere politieke veranderingen.

Man haalt stukken zeil van A1, Rijkswaterstaat: 'levensgevaarlijk'

19 hours 18 minutes ago

Een man heeft gisterochtend zijn auto stilgezet op de linkerrijstrook van de A1 ter hoogte van Apeldoorn. Hij deed dat om stukken zeil die eerder op de snelweg terecht waren gekomen te verwijderen. Rijkswaterstaat stelt dat de man met de beste bedoelingen handelde, maar spreekt toch van "een levensgevaarlijke situatie".

Het voorval gebeurde rond 08.45 uur. Andere weggebruikers hadden de verloren stukken zeil al gemeld en Rijkswaterstaat had een rood kruis boven de linker- en middelste strook van de snelweg aangezet. En verkeer op de rechterstrook moest de snelheid verlagen naar 70 kilometer per uur. Op beelden die Rijkswaterstaat verspreidde is te zien hoe de man de stukken zeil opraapt, achter in zijn auto doet en wegrijdt.

Een kwartier later kwam een inspecteur van Rijkswaterstaat om de stukken zeil op te halen, maar die waren al door de man verwijderd. Hij deed het waarschijnlijk met de beste bedoelingen, zegt woordvoerder Janneke Blok van Rijkswaterstaat tegen Omroep Gelderland, maar ze is glashelder.

"Ga nooit of te nimmer stilstaan op de snelweg, ook niet onder een rood kruis. Zie je iets liggen? Rijd door naar een veilige plek om te stoppen, bijvoorbeeld een tankstation of parkeerplaats, en bel daar naar 0800-8002." Bij acuut gevaar, bijvoorbeeld na een ongeluk, mag ook 112 gebeld worden.

Het rode kruis brandde al toen de man het zeil opruimde, maar dat is geen garantie dat er geen verkeer gebruikmaakt van de rijstrook, zegt woordvoerder Blok. "Helaas is het nog steeds zo dat er mensen zijn die rode kruizen negeren. Dus laat dit werk over aan de professionals."

Steeds meer kinderen slapen in België op straat, vooral in Brussel

19 hours 53 minutes ago

Kinderrechtenorganisaties in België slaan alarm omdat ze merken dat steeds meer kinderen noodgedwongen op straat slapen. Dat is vooral in Brussel het geval. Bij de laatste telling, in 2024, waren dat er 1678 op een totaal van 9777 dak- en thuislozen.

Dat zijn er nu waarschijnlijk meer, omdat het aantal gezinnen toenam dat in 2025 in Brussel om opvang vroeg maar die niet kreeg. "Daar bovenop komt dat sommige gezinnen in nood geen beroep (meer) doen op de voorzieningen. En dus een deel van die gezinnen niet gezien worden en niet in de tellingen zitten."

Ook als kinderen niet op straat slapen, maar bijvoorbeeld op de bank bij kennissen, in een auto of een kraakpand, is dat "absoluut ongepast" voor kinderen, schrijven de organisaties, omdat dit grote risico's met zich meebrengt voor hun veiligheid, gezondheid en ontwikkeling.

Winteropvang sluit

Eind volgende maand sluit in Brussel de winteropvang. Dat betekent dat er 285 opvangplaatsen voor gezinnen verdwijnen. 285 mensen, onder wie veel kinderen, zijn daardoor vanaf 1 april op de straat aangewezen.

De organisaties roepen de overheden op de 285 winteropvangplaatsen open te houden en de opvangcapaciteit structureel uit te breiden. Ook moet de begeleiding van probleemgezinnen beter.

Bergbeklimmer die vriendin achterliet op berg veroordeeld voor dood door schuld

19 hours 55 minutes ago

De Oostenrijkse bergbeklimmer Thomas P. is veroordeeld voor dood door schuld. Hij kreeg een voorwaardelijke celstraf opgelegd van vijf maanden. Met zijn vriendin beklom hij de Grossglockner, de hoogste berg van Oostenrijk. Toen zij in de problemen kwamen, liet hij haar achter om hulp te zoeken. Toen die kwam, was zij al doodgevroren.

P. moet ook een boete van ruim 9000 euro betalen. Tijdens een dertien uur durende zittingsdag kwam onder meer naar voren dat het stel die dag veel fouten had gemaakt, die P. als meest ervaren klimmer van de twee het meest worden aangerekend.

Zo had het stel alleen wat drinken en gummibeertjes mee als voedsel en droeg Kerstin G. stijgijzers die niet optimaal waren voor bergbeklimmen. "U nam duidelijk het voortouw", stelde de rechter, meldt de Oostenrijkse krant Kronen Zeitung.

"En u was degene die de tocht van tevoren had gepland". Ook stelde de rechter dat de man had moeten weten dat de stijgijzers niet de goede waren.

Twee uur later

De twee vertrokken ruim twee uur later dan voor de beklimming aangeraden wordt. Dat wordt P. echter niet verweten, maar wel dat hij te laat handelde nadat duidelijk was dat zijn vriendin de klim niet meer aankon.

Nadat de vrouw rond 21.00 uur in de problemen kwam en niet meer verder kon, besloot P. om zijn vriendin achter te laten en hulp te gaan halen. Dat wilde de vrouw zelf, stelde P. Hij belde echter pas na middernacht met de hulpdiensten.

"Waarom heb je de hulpdiensten niet gebeld toen ze niet meer verder kon?", vroeg de rechter aan P." Die gaf daar geen direct antwoord op, maar de man had al eerder gezegd dat hij bij zijn tocht naar beneden "in een trance was" en niet meer helder nadacht.

Reddingswerker

Rechter Norbert Hofer, die zich over de zaak boog, is zelf bergreddingswerker en bergbeklimmer en is gespecialiseerd in dergelijke zaken. Hij verweet P. ook dat hij niet sneller handelde toen een touw van het stel verstrikt was geraakt in een rots. Hierdoor verloor het duo anderhalf uur. Volgens Hofer is zo'n verstrikt geraakt touw makkelijk los te krijgen. "En dat weet u met al uw ervaring."

P. had drie jaar celstraf kunnen krijgen, maar hoeft nu dus niet de cel in. Volgens de rechter is P. nalatig geweest, maar niet in de ergste vorm. De advocaat van P. laat binnen drie dagen weten of zijn cliënt in hoger beroep gaat.

NASA laakt Boeing om ernstige problemen Starliner-vlucht: 'bijna een ramp'

21 hours 19 minutes ago

NASA-baas Jared Isaacman heeft hard uitgehaald naar Boeing voor de problemen met ruimtecapsule Starliner. Die problemen waren zeer ernstig en hadden tot een ramp kunnen leiden, blijkt uit een kritisch rapport over de vlucht.

Het gaat om de eerste vlucht van de Boeing Starliner met mensen aan boord, in 2024. Door problemen met de motoren en andere issues lukte het astronauten Butch Wilmore en Suni Williams bijna niet om het ruimtestation ISS te bereiken.

Challenger

Het ruimtevaartagentschap noemt de mislukte testvlucht nu een 'type-A'-ongeluk, waarmee het in dezelfde categorie terechtkomt als de rampen met de spaceshuttles Challenger en Columbia. "We hadden bijna een verschrikkelijke dag beleefd", vatte NASA-bestuurder Amit Kshatriya het samen.

"Hoewel er geen gewonden waren en de capsule vóór het aankoppelen weer onder controle werd gebracht, is deze hoogste classificatie een erkenning dat er een kans bestond op een ernstig incident", schrijft de ruimtevaartorganisatie in een verklaring.

Vanwege de problemen moesten Wilmore en Williams negen maanden langer dan gepland aan boord van het ruimtestation blijven voordat ze met vervangend vervoer terug naar de aarde konden. De bedoeling was dat ze maar een week zouden blijven.

Slecht leiderschap

Isaacman wijt het bijna-ongeluk aan slecht leiderschap en verkeerde beslissingen. Hij zei dat de problemen beter begrepen en opgelost moeten worden voordat er weer astronauten met de geplaagde capsule de ruimte in kunnen.

NASA vroeg Boeing en SpaceX in 2014 ruimtevaartuigen te ontwikkelen om astronauten naar het ISS te brengen. De contracten waren miljarden waard. SpaceX ontwikkelde de Crew Dragon, waarmee onlangs een 13de bemande vlucht werd gemaakt. Boeings Starliner kampte intussen voortdurend met problemen.

Onbemande vlucht

Het is nog steeds de bedoeling dat de Starliner in gebruik genomen wordt. Er is een onbemande vlucht gepland, maar daar is nog geen datum voor vastgesteld. Volgens Boeing wordt er wel hard gewerkt aan de terugkeer van de capsule in de ruimte.

"Boeing heeft aanzienlijke vooruitgang geboekt en maatregelen getroffen voor de technische uitdagingen waarmee we te maken hadden, en er zijn aanzienlijke culturele veranderingen binnen het team gekomen", aldus Boeing in een verklaring.

VVD in Zundert vindt zichzelf niet terug op de verkiezingsborden

22 hours 23 minutes ago

In de gemeente Zundert hangen niet de verkiezingsposters van de VVD Zundert, maar die van de VVD Velsen op de borden.

Een opmerkelijke fout, meldt Omroep Brabant. Op de poster had een foto moeten staan van VVD-lijsttrekker Rachel Oostvogels uit Zundert, maar zij is niet te vinden op de posters die er nu hangen.

"Het is wel komisch maar ook heel jammer", reageert Oostvogels bij de lokale omroep Zuidwest Update.

Toen ze werd gebeld met het nieuws dacht ze eerst dat het een grapje was. "We hadden gehoord dat het in een andere gemeente ook al was gebeurd, maar we dachten niet dat het ons zou overkomen", aldus Oostvogels.

Maar het was dus wel zo. Niet alleen in Zundert zelf, ook in andere kernen van de Brabantse gemeente zoals Achtmaal en Wernhout bleken de verkeerde posters te zijn geplakt.

145 kilometer verderop

De gemeente Velsen ligt 145 kilometer verderop in Noord-Holland. "Wij hebben de juiste poster aangeleverd", aldus Oostvogels. "Ook de gemeente heeft onze poster gezien. Er is daarna iets misgegaan waardoor er ineens een andere gemeente op onze borden te zien is."

Oostvogels heeft inmiddels contact opgenomen met de VVD in Velsen, benieuwd of daar haar gezicht op de posters staat. Maar in Velsen hangen gewoon de goede posters. "Zij zijn wel blij met de extra publiciteit", vertelt ze lachend.

Naar verwachting worden zaterdag of maandag wél de juiste posters opgehangen in Zundert. "Het is fijn dat het zo snel mogelijk wordt opgelost", aldus Oostvogels. "Onze slogan is 'gewoon doen'. Maar soms moet je dingen dus niet 'gewoon doen' maar eerst even checken."

Oppositielid Statkevitsj na beroerte vrijgelaten in Belarus

22 hours 42 minutes ago

Oppositielid en voormalig presidentskandidaat Nikolai Statkevitsj is vrijgelaten uit de gevangenis in Belarus. Hij herstelt volgens zijn vrouw van de gevolgen van een beroerte. Dat melden de mensenrechtenorganisatie Viasna en oppositieleider Svetlana Tichanovskaja.

Statkevitsj kampt met spraakproblemen vanwege de beroerte, liet de vrouw weten.

Het 69-jarige oppositielid is een van de felste tegenstanders van president Loekasjenko, die al meer dan 30 jaar aan de macht is in Belarus.

In 2010 nam Statkevitsj het in de verkiezingen op tegen de president, die Loekasjenko volgens officiële cijfers met een monsterzege won. Sinds de jaren 90 is er geen sprake geweest van vrije en transparante verkiezingen in het autocratische land.

Vermist

Statkevitsj werd de afgelopen twintig jaar meerdere keren opgepakt na deelname aan demonstraties en zat jarenlang vast.

De laatste keer gebeurde dat voor de presidentsverkiezingen van 2020, vanwege het verzamelen van handtekeningen voor Loekasjenko's uitdager Svetlana Tichanovskaja. Hij werd veroordeeld tot 14 jaar gevangenisstraf, maar in september vorig jaar kwam hij vrij, samen met 51 andere leden van de oppositie. Dat was het gevolg van een deal tussen Loekasjenko en het Witte Huis.

De vrijgelaten oppositieleden zouden naar Litouwen worden uitgezet, maar Statkevitsj weigerde Belarus te verlaten. Hij noemde het een "gedwongen deportatie" en werd na enkele uren in het niemandsland tussen beide landen afgevoerd door de Belarussische politie. Daarna was hij twee maanden vermist, tot in november duidelijk werd dat hij opnieuw in de gevangenis was beland.

Opgelucht

Tichanovskaja, die sinds 2020 buiten Belarus verblijft, heeft gereageerd op de vrijlating van Statkevitsj. "Ik ben opgelucht dat hij vrij is en dat hij zijn vrouw kan omhelzen", schrijft ze op X.

Ook Tichanovskaja merkt op dat Statkevitsj spraakproblemen heeft, en ze legt een verband met zijn behandeling in de gevangenis. "Hij kan op dit moment nauwelijks praten. Dit is hoe het regime degenen behandelt die opkomen voor vrijheid. Ze drijven mensen in de gevangenis bijna de dood in."

Wereldvoedselprogramma: hongercrisis in Afghanistan, mede door bezuinigingen voedselhulp

23 hours 1 minute ago

Afghanistan kampt met een hongercrisis waarbij de levens van vier miljoen ernstig ondervoede kinderen op het spel staan. In tweederde van het land is een crisissituatie wat betreft voedselschaarste, zegt John Aylieff, Afghanistan-directeur voor het Wereldvoedselprogramma van de Verenigde Naties.

In totaal kampen 17,4 miljoen Afghanen met acute honger, volgens het Wereldvoedselprogramma. Dat is bijna veertig procent van de bevolking.

Honger in Afghanistan heeft meerdere oorzaken. Omdat er al tientallen jaren conflicten spelen, is het land afhankelijk van buitenlandse hulp. Maar na de machtsovername van de Taliban in 2021 stopte die hulp vrijwel in zijn geheel. Ook de terugkeer van Afghanen uit Iran of Pakistan bemoeilijkt de humanitaire situatie, evenals twee aardbevingen eind 2025.

In april 2025 stopten de Verenigde Staten hun bijdrage aan het Wereldvoedselprogramma, een humanitaire hulporganisatie van de VN gericht op het bestrijden van honger en het verbeteren van voedselzekerheid. Voor een aantal andere landen werden de bezuinigingen later weer teruggedraaid, maar de financiële steun voor voedsel in Afghanistan bleef uit.

Aylieff noemt de bezuinigingen door de regering-Trump "verwoestend". Omdat er minder geld is, moet hulp aan driekwart van de ernstig ondervoede kinderen worden afgewezen, stelt hij.

Ook de donaties van andere landen worden schaarser. In 2024 bedroeg het budget van het Wereldvoedselprogramma in Afghanistan 600 miljoen dollar, in 2025 werd dat gehalveerd. Dit jaar verwacht de organisatie zo'n 200 miljoen te krijgen.

Kinderen in kritieke toestand

Een Afghaanse vrouw verklaarde tegenover persbureau AP dat ze eerder vaak werd geholpen aan voedsel, maar dat dat drie jaar geleden plots stopte. Nu haar man werkloos is, heeft ze soms niets om haar vijf kinderen te voeden. "Ik probeer mijn kinderen van eten te voorzien," zei Latifa. "Het maakt niet uit als ik zelf niet eet, ik kan mijn honger beheersen. Ik red me wel. Maar mijn kind kan dat niet."

Een andere moeder, de 21-jarige Sharara, werd met haar ernstig zieke baby van ziekenhuis naar ziekenhuis gestuurd. Het kind leed aan een hartprobleem, een zware longontsteking en ondervoeding. Ze konden uiteindelijk terecht op een afdeling voor ondervoeding in een ziekenhuis in Kabul, maar de zorgen zijn nog niet geweken.

"Volgens de artsen is zijn toestand momenteel kritiek", zei ze. In de dertien dagen dat het kind in het ziekenhuis ligt, is hij volgens haar geen gram aangekomen.

Bergbeklimmer die vriendin achterliet in Oostenrijkse Alpen ontkent schuld

23 hours 11 minutes ago

De bergbeklimmer die door het Oostenrijkse OM verantwoordelijk wordt gehouden voor de dood van zijn vriendin tijdens een klim, zegt dat hij onschuldig is. De rechtszaak begon vandaag in Innsbruck en maakt veel los in de klimwereld.

Op 18 januari 2025 sloeg het noodlot toe. De 37-jarige Oostenrijker Thomas P. begon met zijn vriendin Kerstin G. aan een tocht naar de top van de 3798 meter hoge Grossglockner. Toen zij te uitgeput was om verder te gaan, liet P. haar achter om hulp te zoeken. Tegen de tijd dat reddingswerkers bij G. aankwamen, was ze al overleden aan onderkoeling.

Thomas P. wordt door het Openbaar Ministerie aangeklaagd voor dood door schuld, omdat hij zijn vriendin "weerloos, uitgeput, onderkoeld en gedesoriënteerd" achterliet. Het OM ziet dit als ernstige nalatigheid. De verdachte hangt een celstraf van drie jaar boven het hoofd.

'Geen leidende rol'

Er ontstond in de rechtszaal, en daarbuiten, discussie over de verantwoordelijkheid van P. Het OM houdt vol dat hij meer ervaring had dan zijn vriendin en daarom beschouwt het P. als de gids van de tocht. Hij had voor een betere voorbereiding moeten zorgen en eerder de beslissing moeten nemen om terug te keren.

De Oostenrijker zei in de rechtszaal dat hij de tochten altijd samen met zijn vriendin plande. Volgens hem was zijn vriendin net als hij een enthousiaste klimmer die fysiek erg fit was. Geen van beiden had officiële klimpapieren. "Ik had geen leidende rol", zei P. in de rechtszaal.

"Ik heb oneindig veel spijt van wat er is gebeurd en hoe het is gebeurd," vertelde de geëmotioneerde P. "Ik hield van Kerstin en ik wilde niet dat haar iets zou overkomen." Volgens de verdachte zei zijn vriendin tegen hem dat hij haar achter moest laten om hulp te gaan zoeken.

Misverstand

De rechter vindt dat er nogal wat haken en ogen aan het verhaal zitten. Volgens hem gaat het verhaal op zeker negen punten mank. Zo vindt hij het moeilijk om het verhaal van de Oostenrijker "te rijmen met de omstandigheden waaronder de vrouw werd gevonden". Hij wikkelde bijvoorbeeld geen thermische deken om haar heen, terwijl de gevoelstemperatuur op de berg zo'n -20 graden was.

Ook kwam P. tijdens de zaak terug van een "misverstand" dat ontstaan was tijdens een telefoongesprek met de hulpdiensten. Hij zei destijds dat hem aan de telefoon verteld was dat ze niet met de helikopter gehaald konden worden en dat ze dus verder moesten trekken. Hij beweerde nu dat dit een misverstand was en zei dat hij ervan uit was gegaan dat het telefoongesprek de reddingsoperatie al in gang had gezet.

De rechtszaak staat volgens de klimgemeenschap symbool voor een grotere kwestie. Het brengt gesprekken op gang over de verantwoordelijkheid die bergbeklimmers voor elkaar dragen tijdens hun tochten. Volgens de Duitse Alpenvereniging kan de uitspraak van de zaak van groot belang zijn voor de bergsport.

Zes mannen van vergisontvoering in Cruquius krijgen hogere celstraffen

23 hours 24 minutes ago

Zes van de tien verdachten die veroordeeld zijn voor de vergisontvoering in Cruquius in 2021, hebben in hoger beroep hogere celstraffen gekregen. Het gerechtshof in Amsterdam heeft ze nu een straf van vijf jaar opgelegd.

Acht mannen kregen in 2023 van de rechtbank drie jaar cel voor de ontvoering. Een negende verdachte werd vrijgesproken van ontvoering maar kreeg wel een celstraf van 12 maanden vanwege afpersing en bedreiging. Eén verdachte werd helemaal vrijgesproken.

Het Openbaar Ministerie was het niet eens met de opgelegde straffen en ging in hoger beroep. Ook een aantal verdachten deed dat. Een van de tien mannen is tijdens het hoger beroep overleden.

Verkeerde persoon

In 2021 werd een man uit Hoofddorp klemgereden en in een bestelbus in Cruquius ontvoerd. Zijn armen en benen werden vastgetapet en hij werd geschopt en geslagen. Ook werd een vest om zijn hoofd met tape vastgebonden waardoor hij nauwelijks kon zien, eten of drinken.

Na bijna een week werd het slachtoffer in Delft vrijgelaten, waar hij bij meerdere woningen aanbelde voor hulp. De daders hadden de verkeerde ontvoerd.

"Vanwege de bijzondere ernst van dit feit en de directe gevolgen daarvan voor het slachtoffer", vindt het gerechtshof de straffen van 5 jaar passend. Ook moeten de verdachten een schadevergoeding van bijna 20.000 euro aan het slachtoffer betalen.

Gearresteerde ex-prins Andrew verlaat politiebureau, onderzoek gaat door

1 day ago

De Britse ex-prins Andrew heeft het politiebureau in de plaats Aylsham verlaten. Even voor 19.00 uur (20.00 uur in Nederland) meldde zich volgens de BBC een zwarte Range Rover bij het politiebureau die het terrein op reed.

Ongeveer een kwartier later ging ergens een grote garagedeur open, waarachter twee auto's tevoorschijn kwamen, waaronder de zwarte Range Rover.

De auto's reden snel langs de wachtende cameramensen en fotografen:

De fotografen hebben zich inmiddels naar Andrews woning in Norfolk verplaatst, waar zijn aankomst wordt verwacht.

Het onderzoek tegen hem gaat door, laat de politie weten. De verdenking houdt zo goed als zeker verband met zijn contacten met zedendelinquent Jeffrey Epstein. Uit recent vrijgegeven e-mails van Epstein is gebleken dat Andrew gevoelige informatie aan hem doorgaf toen hij als handelsgezant van het Verenigd Koninkrijk optrad.

Andrew spreekt de beschuldiging tegen en zei voor zijn aanhouding dat hij zou meewerken aan een eventueel onderzoek.

Arrestantencel

Andrew heeft ongeveer twaalf uur vastgezeten. Een deel van die tijd heeft hij in een cel in een arrestantencomplex doorgebracht, in afwachting van een verhoor, zei een politiedeskundige tegen de BBC. Hij dacht niet dat Andrew anders zou worden behandeld dan andere arrestanten.

Andrew werd gistermorgen aangehouden op het landgoed Sandringham in Norfolk, privébezit van zijn broer koning Charles. Hij wordt verdacht van het plegen van een ambtsmisdrijf. Zijn woning op het landgoed werd doorzocht evenals zijn voormalige woning op het koninklijke landgoed Windsor waar hij tot voor kort woonde. De politie laat weten dat de doorzoeking in Norfolk is afgerond, die in Windsor gaat nog door.

Reactie Charles

Koning Charles zei gistermiddag dat hij "met grote bezorgdheid" kennis had genomen van de arrestatie van zijn broer. "Wat nu volgt, is de volledige, eerlijke en correcte procedure waarmee deze kwestie op de juiste wijze en door de bevoegde autoriteiten wordt onderzocht", zei hij. Ook hij zei dat de autoriteiten op zijn volledige medewerking kunnen rekenen.

Een oud-commissaris van de politie zei tegen de BBC dat een aanhouding een voorwaarde is om huiszoekingen te mogen doen. In de meeste gevallen worden verdachten 12 tot 24 uur vastgehouden en vervolgens aangeklaagd of vrijgelaten in afwachting van verder onderzoek, aldus de deskundige.

Alle kinderen in Friesland moeten Fries gaan leren

1 day ago

Alle kinderen die in Friesland op school zitten, moeten Fries gaan leren, hebben Provinciale Staten unaniem besloten.

Vanaf 1 augustus dit jaar moeten alle leerlingen op basisscholen en in het voortgezet onderwijs leren om de Friese taal "actief te gebruiken", meldt Omrop Fryslân. Ook moeten leerlingen zichzelf ontwikkelen als "bewuste deelnemer aan de Friese cultuur".

Het besluit komt niet uit de lucht vallen. In 2016 stelde een onderzoeker uit Nijmegen dat de Friese taal aan het verdwijnen was. Vooral in stedelijke gebieden rukte het Nederlands op, omdat veel Friezen daar relaties aangingen met partners 'van buiten' die vaak geen Fries spraken.

Het aantal kinderen dat binnenshuis Fries sprak kwam in 2016 uit op ruim 30 procent, buitenshuis was dat 22 procent.

Voor veel Friezen was het onderzoek een slap yn it gesicht (klap in het gezicht), concludeerde het tv-programma Nieuwsuur toen. Voor de provincie, die zich al langer zorgen maakte over het afnemende gebruik van het Fries, was het een extra reden om in actie te komen.

Uniek en historisch

Friesland had daarbij als voordeel dat het de enige provincie in Nederland is die zélf mag bepalen wat de kerndoelen van het onderwijs moeten zijn. "Ze hebben voor Friesland een uitzondering gemaakt. Dat is uniek, historisch en komt in de boeken", stelde Gerben van der Mei, Statenlid voor de Fryske Nasjonale Partij (FNP).

Uiteindelijk zijn er in overleg met onderwijskoepels en scholen vijf kerndoelen bepaald voor het onderwijs in Friesland. Zo moet elke school zorgen voor "een rijke Friestalige taal- en leeromgeving", moeten leerlingen de Friese taal gebruiken en ervaring opdoen met de "Friese taalexpressie".

Fase van proberen

Dat klinkt misschien wat abstract, maar is goed te realiseren, stelt de provincie. "Na een fase van proberen is gebleken dat de scholen positief zijn over de nieuwe kerndoelen en er goed mee kunnen werken."

In principe gelden de nieuwe doelen vanaf komend schooljaar, maar de provincie geeft de scholen tot het schooljaar 2030-2031 de tijd om de nieuwe kerndoelen echt een plek te geven in hun programma.

BBB-Statenlid Froukje de Jong kan niet wachten. "Ik vind het heel jammer dat ik vroeger nooit Fries op school heb gehad", zei ze bij de stemming over de kerndoelen.

Streektalen

De Jong hoopt dat er bij de nieuwe kerndoelen ook ruimte is voor onderwijs in de verschillende streektalen binnen het Fries, zoals het Stellingwerfs of het Bilts. Zelf komt ze uit Het Bildt aan de Waddenzee. En de streektaal daar verschilt behoorlijk van het Stadsfries (in de steden) of het Woudfries dat vooral in het zuidoosten van de provincie wordt gesproken.

Franse OM klaagt zeven verdachten aan voor de dood van student in Lyon

1 day ago

Het Franse OM wil zeven verdachten vervolgen voor de dood van de 23-jarige extreemrechtse student en activist Quentin Deranque, vorige week in Lyon. Ze worden verdacht van doodslag. Een van de verdachten, Jacques-Elie Favro, was assistent van parlementslid Raphaël Arnault van de radicaal-linkse partij La France Insoumise (LFI).

Twee verdachten zwegen tijdens hun verhoor, zei de aanklager in Lyon vanmiddag. De anderen gaven toe dat ze erbij waren en sommigen bekenden dat ze Derangue of andere slachtoffers hebben geslagen.

Favro geeft toe dat hij geweld heeft gebruikt, maar zegt dat hij niet de fatale klappen of schoppen heeft gegeven. Ook een andere assistent van Arnault en een voormalige stagiair worden verdacht van betrokkenheid.

Vier verdachten zijn vrijgelaten. Zij worden verdacht van het helpen van anderen toen die uit handen van de politie probeerden te blijven en worden later opnieuw gehoord. Verder wordt nog naar een onbekend aantal niet geïdentificeerde personen gezocht.

Vechtpartij

Quentin Deranque stierf zondag nadat hij door een groep gemaskerde mannen zwaar was mishandeld. In Lyon vond op dat moment een conferentie plaats waar een Europarlementariër van LFI een toespraak hield. Een radicaal-rechtse vrouwengroep was daar ook aanwezig.

Buiten het conferentiecentrum kwam het tot een vechtpartij tussen radicaal-rechtse en radicaal-linkse groepen waarbij Derangue op de grond kwam te liggen en werd geschopt en geslagen. Hij liep een gebroken schedel en hersenletsel op. Kort daarna stierf hij aan zijn verwondingen.

Herdenking

Radicaal-rechtse jongeren willen Derangue zaterdag herdenken met een mars. De burgemeester van Lyon wil de demonstratie laten verbieden, omdat hij bang is voor ongeregeldheden.

Ook lokale politici waarschuwen daarvoor. Zij verwachten dat uit heel Europa radicaal-rechtse activisten naar Lyon komen.

Checked
1 hour 40 minutes ago
NOS Nieuws - Algemeen
NOS Nieuws
Subscribe to NOS Nieuws - Algemeen feed