NOS Nieuws - Algemeen

Om overlast op ochtendvluchten te verminderen, wil Ryanair-baas Michael O'Leary dat het op luchthavens verboden wordt om alcohol te schenken in de vroege ochtend. Dat zegt hij in een interview met de Britse krant The Times.

Volgens O'Leary nemen incidenten met dronken en agressieve passagiers snel toe. De vliegmaatschappij zou inmiddels bijna elke dag een vlucht moeten omleiden door wangedrag aan boord. Tien jaar geleden gebeurde dat nog ongeveer één keer per week, zegt O'Leary.

"Ik snap niet waarom ze om 05.00 uur bier moeten serveren", verzuchtte de topman van Ryanair.

Andere regels dan in bars en cafés

Voor horecagelegenheden op luchthavens gelden andere regels dan voor reguliere bars en cafés. Omdat ze buiten de vergunningen vallen, schenkt de horeca achter de securitycontrole vaak al vroeg alcohol. O'Leary pleit voor strengere regels daarvoor. Ook zouden wat hem betreft dezelfde openingstijden moeten gelden als in de gewone horeca.

Ook vindt hij dat er een maximum moet gelden van twee alcoholische drankjes per persoon per luchthaven, gekoppeld aan een boardingpass om dat te controleren. Volgens O'Leary hanteert Ryanair aan boord al zo'n limiet.

"Wij gaan redelijk verantwoord met alcoholverkoop om. Maar de partijen die dat níét doen en er juist geld aan verdienen, zijn de luchthavens", zegt hij in The Times.

"Zij houden die bars om 05.00 uur of 06.00 uur open en schenken tijdens vertragingen met alle plezier zoveel alcohol als passagiers willen, omdat ze weten dat ze het probleem vervolgens doorschuiven naar de luchtvaartmaatschappijen."

'Vrouwen net zo erg als mannen'

Bepaalde routes zijn vaker het probleem, zoals die van Groot-Brittannië naar Ibiza, Alicante en Tenerife. Ook vluchten naar Engeland vanuit Ierland en Polen worden regelmatig verstoord door dronken passagiers.

Ook noemt de CEO de combinatie van drank en drugs een groeiend probleem. "Vroeger vielen dronken mensen aan boord gewoon in slaap. Nu zie je vaker een combinatie van drank en drugs, waardoor mensen agressief of hyperactief worden." Hij voegde eraan toe dat "vrouwen net zo erg zijn als mannen".

Het Witte Huis denkt dicht bij een akkoord te zijn met Iran over een conceptovereenkomst voor een einde aan de oorlog. Dat meldt de Amerikaanse nieuwssite Axios op basis van twee Amerikaanse functionarissen en twee andere bronnen.

Een Pakistaanse bron, die betrokken is bij de vredesonderhandelingen, bevestigt het bericht van Axios aan persbureau Reuters. "We zullen dit zeer binnenkort afronden. We zijn er bijna", aldus de bron.

Een woordvoerder van het Iraanse ministerie van Buitenlandse Zaken zegt tegen een andere Amerikaanse nieuwssite, CNBC, dat ze het 14-puntenvredesvoorstel van Washington aan het "evalueren" zijn.

De VS verwacht de komende 48 uur een reactie van Iran op een aantal belangrijke punten, schrijft Axios. Er is nog nergens mee ingestemd, maar bronnen meldden dat de partijen nog nooit zo dicht bij een akkoord waren sinds het begin van de oorlog.

Tegelijkertijd schrijft Axios dat er ook scepsis is binnen het Witte Huis of zo'n eerste overeenkomst tot stand kan komen, omdat de Iraanse leiders onderling verdeeld zouden zijn.

Ook vanuit de Iraanse zijde klinken er sceptische geluiden. "De tekst van Axios is meer een Amerikaanse verlanglijst dan een weergave van de werkelijkheid", schrijft Ebrahim Rezaei, Iraans parlementslid en woordvoerder van de commissie van Buitenlandse Zaken.

Veertien punten

De VS heeft het over een memo van één pagina. Daarop zouden veertien punten staan over onder meer het verrijken van uranium door Iran, het opheffen van Amerikaanse sancties en het vrijgeven van miljarden aan bevroren Iraanse tegoeden.

De punten zouden een einde maken aan de oorlog en de start inluiden van een onderhandelperiode van dertig dagen over meer details. Bijvoorbeeld over een overeenkomst over het openen van de Straat van Hormuz en het beperken van het nucleaire programma van Iran.

Volgens een Amerikaanse functionaris zouden de Iraanse controles op de doorgang door de Straat van Hormuz en de Amerikaanse maritieme blokkade in het gebied stap voor stap worden afgebouwd.

Voorbereiden op escalatie

Het besluit van president Trump om de pogingen om gestrande schepen door de Straat van Hormuz te loodsen tijdelijk te staken, heeft te maken met de vooruitgang in de gesprekken. Dat zeggen de twee functionarissen tegen Axios.

Er geldt nu een broos staakt-het-vuren tussen Iran en de VS. De spanningen liepen afgelopen dagen op. Dat gebeurde nadat Iran maandag olie-installaties in de Verenigde Arabische Emiraten had aangevallen en de VS meldde bootjes te hebben vernietigd van de Iraanse Revolutionaire Garde.

De Amerikaanse president Trump schrijft op zijn platform Truth Social dat als Iran instemt met het plan er een einde komt aan de "inmiddels legendarische Epic Fury". Hij schrijft daarbij dat het "misschien wel een grote aanname is" dat Iran instemt. Als Iran dat niet doet dreigt hij met nog zwaardere bombardementen.

Op dat laatste was Israël zich volgens een anonieme Israëlische bron aan het voorbereiden. Israël zou er niet over geïnformeerd zijn dat de VS en Iran dicht bij een akkoord zouden zijn. "Wij waren ons aan het voorbereiden op escalatie", citeert The Times of Israel de Israëlische functionaris.

Een team van Schotse wetenschappers heeft 42 verloren gewaande pagina's van een eeuwenoud Bijbelmanuscript uit de 6e eeuw teruggevonden en kunnen reconstrueren. Het gaat om delen van de brieven van Paulus. Theologen spreken van een "prachtige vondst".

De zogeheten Codex H werd in de 6e eeuw geschreven en wordt vanwege zijn oudheid gezien als een van de belangrijkste geschriften van het Nieuwe Testament. In de 13e eeuw raakte het manuscript verloren doordat Griekse monniken het perkament nodig hadden voor nieuwe geschriften. In die tijd was schrijfgerei schaars en kostbaar, en om toch nieuwe stukken te kunnen schrijven, was het destijds niet ongebruikelijk om andere manuscripten hiervoor op te offeren.

Gelukstreffer

Uiteindelijk kwamen in de middeleeuwen overgeschreven delen van Codex H in andere boeken terecht. Deze pagina's werden door de onderzoekers na veel speurwerk teruggevonden in bibliotheken verspreid over heel Europa. De overgeschreven teksten hebben, zo ontdekten zij, door de inkt die is gebruikt afdrukken achtergelaten op andere pagina's in de boeken waarin zij terecht waren gekomen.

Deze waren met het blote oog onleesbaar, aldus professor Garrick Allen van de Universiteit van Glasgow, maar met geavanceerde technologieën konden ze toch zichtbaar worden gemaakt. Het terugvinden van delen van Codex H noemt hij tegenover het tijdschrift Historia "een gelukstreffer".

Heel mooi nieuws

De onderzoekers stuitten op nieuwe teksten van de brieven van Paulus en op een nieuwe hoofdstukindeling hiervan. Hoogleraar Nieuwe Testament aan de Vrije Universiteit in Amsterdam, Bert Jan Lietaert Peerbolte, noemt dit "prachtig". De hoofdstukindeling die nu gebruikt wordt, stamt uit de 13e eeuw, vertelt hij. "Met deze vondst krijgen we kennis van een manuscript die we nog niet hadden. Dit is heel mooi nieuws."

Hij wijst erop dat een nieuwe hoofdstukindeling van de brieven kan leiden tot een nieuwe interpretatie van de brieven van Paulus. Ook laat de vondst volgens de onderzoekers zien hoe schrijvers in de 6e eeuw heilige teksten corrigeerden en van aantekeningen voorzagen.

Belangrijke bron

Onderzoeker Allen zegt over de vondst: "Aangezien de Codex H zo'n belangrijke bron is voor onze kennis over de Bijbel, is het onvoorstelbaar dat we zo veel nieuwe dingen hebben ontdekt over hoe het manuscript er oorspronkelijk uit heeft gezien."

Wat er precies is ontdekt, is voor het grote publiek nog onduidelijk. De manuscripten zijn nog niet gepubliceerd. Lietaert Peerbolte verwacht dat deze in de loop van het jaar openbaar worden gemaakt.

Drie opvarenden van cruiseschip Hondius zijn van boord gehaald, meldt de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). Twee van hen hebben acute symptomen van het hantavirus. De derde passagier had een nauwe band met een opvarende die vermoedelijk is overleden aan het virus, meldt rederij Oceanwide Expeditions.

Het gaat om een Nederlander (41), een Brit (56) en een Duitse (65), aldus het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken. Zij worden met twee evacuatievluchten naar ziekenhuizen in Europa gebracht.

De Duitse passagier wordt naar een ziekenhuis in Düsseldorf gebracht. Het is nog niet bevestigd dat ze besmet is met het hantavirus, dat zal in het ziekenhuis worden onderzocht.

Dronebeelden van de evacuatie:

Het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) bevestigt dat er voorbereidingen zijn getroffen om één patiënt te ontvangen, maar volgens een woordvoerder is nog niet helemaal zeker dat de patiënt ook echt komt. Waar de andere twee passagiers heen gaan, is niet duidelijk.

Arts-microbioloog Jean-Luc Murk zei gisteren bij tv-programma Pauw & De Wit dat er mogelijk ook een patiënt naar het Radboudumc in Nijmegen gaat. Een woordvoerder van dat ziekenhuis bevestigt dit niet en zegt de situatie rustig af te wachten.

Het cruiseschip ligt al dagen voor anker voor de kust van de Kaapverdische hoofdstad Praia. Daar mag het schip van de Kaapverdische autoriteiten niet aanmeren.

Nadat de drie opvarenden zijn geëvacueerd, zal het schip met de overige passagiers verder varen. Op advies van het RIVM gaan twee artsen aan boord. Er is al één extra medisch specialist op de Hondius.

Waar de overige passagiers van boord mogen, is nog niet duidelijk. Van de Spaanse regering mag het cruiseschip aanmeren op het eiland Tenerife. Maar de president van de Canarische Eilanden, Fernando Clavijo, zei bij de Spaanse omroep Onda Cero er alles aan doen om dat tegen te houden. Hij heeft een gesprek met premier Sánchez aangevraagd.

De overgebleven passagiers vertonen geen symptomen, zegt de Spaanse gezondheidsminister. Nadat ze zijn aangekomen op Tenerife, zullen ze allemaal gerepatrieerd worden naar hun thuislanden. Spaanse passagiers worden overgebracht naar een militair ziekenhuis om daar in quarantaine te gaan. Opvarenden uit andere landen hoeven dat volgens de minister niet.

Correspondent Spanje Miral de Bruijne:

"Volgens de president van de Canarische eilanden Fernando Clavijo zou de beslissing van de regering niet aan technische criteria voldoen. Daarnaast vindt hij dat er niet genoeg informatie is om zijn inwoners gerust te stellen over wat het voor hen zou betekenen.

Clavijo is van de centrumrechtse regionale partij Coalición Canaria (CC) en staat in het politieke veld wel vaker tegenover de socialistische partij van Sánchez. Een belangrijk speerpunt van CC is het verdedigen van de regionale belangen van de eilanden, iets wat hij in deze zaak zeker doet.

Clavijo is naar eigen zeggen niet goed op de hoogte gehouden van de beslissing om het schip te laten aanmeren op de eilanden. Hij beschuldigt de nationale minister van Gezondheid ervan hem geen uitleg te hebben gegeven over de criteria die de WHO heeft gevolgd."

De drie mensen die nu worden geëvacueerd, zijn niet de enige passagiers die mogelijk besmet zijn met het hantavirus. Een andere opvarende ging eerder al ziek van boord en ligt nu op de intensive care in Johannesburg, Zuid-Afrika.

Nog drie passagiers zijn overleden, onder wie een echtpaar van 69 uit Friesland. De vrouw overleed in het ziekenhuis in Johannesburg.

Bij de twee passagiers in het ziekenhuis van Johannesburg is de Andesvariant van het virus vastgesteld. Bij de overleden vrouw werd autopsie verricht. De Andesvariant kan van persoon op persoon worden overgedragen. Met dat scenario zei de WHO gisteren al rekening te houden.

Opvarende in Zwitserland

De Zwitserse autoriteiten melden dat een passagier in een ziekenhuis in Zürich wordt behandeld nadat ook hij positief was getest op de Andesvariant. Die passagier ging afgelopen vrijdag op Sint-Helena van boord. Zijn vrouw reisde ook mee, maar heeft geen symptomen. Uit voorzorg is zij in zelfisolatie gegaan.

Het is niet bekend wanneer en hoe de opvarende naar Zwitserland is gereisd. De identiteit van het koppel is niet bekendgemaakt.

Volgens de WHO zijn er tot nu toe acht besmettingsgevallen geregistreerd, waarvan bij drie patiënten is bevestigd dat ze inderdaad het hantavirus hebben.

Het Openbaar Ministerie heeft zeven maanden celstraf geëist in de witwaszaak tegen de vader van de voortvluchtige drugscrimineel Jos Leijdekkers, die bekendstaat als 'Bolle Jos'. Het OM acht bewezen dat de 71-jarige Joseph een horloge van het merk Patek Philippe van 110.000 euro heeft gekregen van zijn zoon en zich daarmee schuldig heeft gemaakt aan witwassen.

Bij een doorzoeking van de woning van de man in 2023 werden ruim 20.000 euro aan contant geld en twee dure horloges gevonden. Het ging om een uurwerk van het merk Audemars Piguet en het horloge van Patek Philippe. Uit onderschepte berichten zou blijken dat Leijdekkers dat horloge aan zijn vader heeft gegeven.

Die ontkent dat. In de rechtbank beweerde de verdachte dat hij "nooit" wat van zijn zoon heeft gekregen. Volgens hem had hij de Patek Philippe al jaren in zijn bezit nadat hij het in Dubai had geruild tegen een ander horloge. Hij kan dat niet onderbouwen met bijvoorbeeld certificaten.

Ook moeder en zus verdacht

Ook de moeder en de zus van Bolle Jos staan terecht voor witwassen, maar deze zaak is uitgesteld. De advocaat van de zus wil de moeder horen, maar zij heeft geen advocaat en wil wel een verklaring afleggen. Daarom heeft de rechtbank ingestemd met uitstel van de inhoudelijke behandeling.

De vrouwen worden beiden verdacht van witwassen. Bij een inval in hun woning begin 2023 trof de politie dure horloges, sieraden, handtassen en grote hoeveelheden contact geld in verschillende valuta aan. Ook konden de vrouwen gebruikmaken van een woning van 2 miljoen euro in Dubai. Daar hadden de moeder en zus van de crimineel beschikking over twee Bentleys.

Tijdens de zitting vandaag bleek al wel dat de zus door het OM is afgeluisterd, wat geldt als een zeer zwaar middel. Zo was haar mobiele telefoon gehackt en was er afluisterapparatuur in haar huis geïnstalleerd.

Sierra Leone

Bolle Jos is zowel in Nederland als België veroordeeld tot jarenlange celstraffen vanwege de handel in drugs. Hij staat op internationale opsporingslijsten en houdt zich na een verblijf in Turkije vermoedelijk op in Sierra Leone.

Vorig jaar doken meermaals beelden op van de crimineel in het gezelschap van hoge functionarissen van het land, onder wie het hoofd van de antidrugsbrigade. Het vermoeden bestaat dat hij machthebbers in het land heeft omgekocht.

Hij zou mogelijk een relatie hebben met de dochter van president Bio van Sierra Leone. Zo was hij te zien bij een kerkdienst in het geboortedorp van de president. Bio ontkende dat hij de drugscrimineel kent. Nederland heeft vervolgens wel een officieel verzoek tot zijn uitlevering ingediend bij de autoriteiten van het land.

Drugsvangst

Maandag werd bekendgemaakt dat de Spaanse politie tienduizenden kilo's cocaïne had onderschept op een schip bij de Canarische Eilanden. Dat schip was op 22 april vertrokken uit de hoofdstad van Sierra Leone en was onderweg naar Libië.

De bemanningsleden, onder wie volgens De Telegraaf ook Nederlanders, zijn gearresteerd. De krant meldt dat de internationale opsporingsorganisatie Interpol vermoedt dat zij banden hebben met Bolle Jos.

De Duitse politie voert sinds vanochtend huiszoekingen uit bij vermoedelijke leden van extreemrechtse criminele groepen. In twaalf van de zestien deelstaten worden woningen en andere locaties doorzocht in een onderzoek naar de groeperingen Jung und Stark en Deutsche Jugend Voran. Die laatste treedt ook op onder de naam Neue Deutsche Welle.

Volgens het Duitse Openbaar Ministerie worden 36 mensen verdacht van het oprichten van en deelname aan de groepen. De meeste verdachten zouden een leidende rol hebben binnen de organisaties. De jongste verdachte is volgens de politie 16 jaar oud.

Tegen meerdere verdachten loopt al een onderzoek naar zware mishandeling. Vooralsnog zijn alleen huiszoekingen gepland en geen arrestaties.

Bij de actie zijn ruim 600 agenten betrokken. Het doel is om op grote schaal bewijs te verzamelen, om vervolgens over te kunnen gaan op aanklachten en vervolgingen.

Duitsland-correspondent Chiem Balduk:

"De groepen worden vooral verdacht van gewelddadige acties tegen minderheden zoals migranten en lhbti'ers. Het valt op dat de groepen bereid zijn om geweld te gebruiken.

Opvallend is ook dat ze heel zichtbaar zijn en zich openlijk uitspreken over wat zij vinden en denken, bijvoorbeeld op Instagram en Telegram. Via die sociale media komen zij aan hun nieuwe achterban. Dat past op zijn beurt dan weer bij het groeiende extreemrechtse gedachtegoed onder jongeren, waar de Duitse binnenlandse veiligheidsdienst regelmatig voor waarschuwt."

De groepen zijn sinds 2024 bekend bij het Openbaar Ministerie. Het gaat om landelijk georganiseerde groepen, met regionale afdelingen in verschillende deelstaten.

De leden hebben contact via sociale media en organiseren bijeenkomsten. Daarbij zouden ze oproepen tot geweld tegen hun politieke tegenstanders en vermeende pedofielen.

Volgens het OM zouden er ook daadwerkelijk mensen zijn aangevallen door de groepen, die daar aanzienlijke verwondingen door opliepen.

Noord-Korea heeft zijn grondwet aangepast om Zuid-Korea een aparte staat te kunnen noemen. In een concepttekst, ingezien door persbureau Reuters, zijn ook verwijzingen naar een hereniging verwijderd.

Daarnaast wordt in de nieuwe grondwetsdefinitie van het Noord-Koreaanse grondgebied niet langer gesproken van bijvoorbeeld "de noordelijke helft" van het schiereiland. Verder wordt erkend dat het land in het zuiden aan Zuid-Korea grenst.

In het document rond de wetswijziging, waarover ook het Zuid-Koreaanse persbureau Yonhap schrijft, staat ook een nieuwe territoriale kaart. Er staat in dat Noord-Korea "nooit enige inbreuk" op zijn grondgebied zal tolereren, maar er wordt niet specifiek gezegd waar de grens met Zuid-Korea dan precies ligt. Ook staat er niets over de zeegrenzen.

Noord-Korea besloot eerder al om niet langer verzoening met Zuid-Korea na te streven. Eind 2023 gaf Noord-Korea al aan de zuiderburen te zien als een vijandelijke staat en niet als een partner voor vereniging. In 2024 werd Zuid-Korea officieel als "vijandelijke staat" in de grondwet vastgelegd.

Geen vredesverdrag

De grens tussen de Korea's wordt sinds de wapenstilstand van de Korea-oorlog in 1953 zwaar bewaakt. Noord- en Zuid-Korea hebben na de oorlog op het schiereiland nooit formeel vrede gesloten. De strijd eindigde zonder vredesverdrag.

Langs de grens van bijna 250 kilometer loopt een gedemilitariseerde zone. Daar hebben beide landen veel militairen gestationeerd. Er liggen mijnen, prikkeldraadrollen en obstakels.

Zuid-Korea is een democratie met een sterke industrie. Noord-Korea is communistisch en wordt geleid door een dictator. NOS op 3 legde in 2018 al eens uit waarom er twee Korea's zijn:

Het aantal kinderen in de noodopvang is sinds 2022 verdrievoudigd. Dat blijkt uit cijfers die het Kinderrechtencollectief opvroeg bij het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA), meldt Trouw. De Tweede Kamer heeft het kabinet al vaker aangespoord om deze vorm van opvang af te bouwen en om de omstandigheden in de noodopvang te verbeteren.

Momenteel leven er ruim 7000 kinderen in noodopvanglocaties, zegt Marc Dullaert, voorzitter van het Kinderrechtencollectief. In 2022 waren dat er bijna 2300.

Volgens Dullaert wordt het probleem veroorzaakt doordat er te weinig ruimte is om asielzoekers op te vangen. "Door de jaren heen heeft de Nederlandse overheid structurele opvanglocaties afgebouwd en daardoor komen kinderen nu in de noodopvang te zitten. En noodopvang, het woord zegt het al, is eigenlijk tijdelijk. Maar deze kinderen slapen nu al jaren in een sporthal, op asielboten of in hotels."

Te weinig toiletten

Op de noodlocaties leven ze volgens Dullaert onder erbarmelijke omstandigheden. "Er is te weinig gezondheidszorg, te weinig privacy en het is niet veilig. In sporthallen slapen kinderen bijvoorbeeld achter schermen en ze kunnen alles horen. Het licht blijft lang aan, er is geen toezicht en er zijn te weinig toiletten."

Ook moeten de kinderen regelmatig verhuizen, vaak zes tot acht keer tijdens hun verblijf in de noodopvang, en gaan ze daardoor soms langere periodes niet naar school.

Dit heeft effect op de gezondheid van de kinderen, zegt Dullaert. Uit rapporten van artsen blijkt dat kinderen in de noodopvang vaak misselijk zijn, darmklachten hebben en kampen met slaapproblemen. Ook hebben ze vaak mentale klachten, zoals angststoornissen, gedragsproblematiek, woedeaanvallen en bij enkele kinderen is zelfs hersenschade geconstateerd. "Het is heel ernstig", aldus Dullaert.

Volgens Dullaert meten we met twee maten. "Als je 7000 kinderen met een Nederlands paspoort in deze situatie zou zetten, dan zou het huis te klein zijn. Maar met deze kinderen laten we dat blijkbaar al jarenlang toe, zelfs als we op de vingers worden getikt door instituties als het VN-Kinderrechtencomité."

Hoewel het onderwerp al jaren op de politieke agenda staat, worden er nauwelijks ingrijpende maatregelen genomen. Vorig jaar werd door de Tweede Kamer een motie aangenomen om de omstandigheden voor kinderen te verbeteren. Daarna is een sporthal in Assen gesloten, maar over de hele linie zijn volgens Dullaert kinderen niet uit noodopvanglocaties gehaald.

Anderhalve week geleden was er een debat over de spreidingswet en is wederom in de Kamer gezegd hoe ernstig het is, maar is opnieuw geen actie ondernomen. "Volgende week is er een debat over asiel en migratie. Het staat niet eens op de agenda", aldus Dullaert.

Rellen in Loosdrecht en IJsselstein

Volgens het COA kan het probleem alleen worden opgelost als de spreidingswet wordt uitgevoerd. Die wet verplicht alle Nederlandse gemeenten om opvangplekken voor asielzoekers te realiseren.

Volgens de laatste cijfers van het COA voldoen 108 gemeenten niet aan die wettelijke verplichting. Een aantal gemeenten dat de afgelopen weken wel wilde meewerken door meer opvangplekken beschikbaar te stellen, werd geconfronteerd met rellen. Zo werd de politie in Loosdrecht en IJsselstein belaagd met stenen en vuurwerk en werd het gemeentehuis vernield.

"Als er zo veel instanties aan de bel trekken en in de Kamer ook moties worden aangenomen, maar er wordt niets uitgevoerd, dan krijgt het iets stelselmatigs", zegt Dullaert. "Blijkbaar vinden we dat we dit toe kunnen laten. Dat is heel ernstig."

Niet ideaal

Minister Van den Brink van Asiel laat in een reactie weten dat "het plaatsen van kinderen en kwetsbaren in noodopvanglocaties niet ideaal is. Tegelijkertijd is de nood nu hoog en is het belangrijk om iedereen een bed te geven. Mijn inzet blijft daarom gericht op het realiseren van voldoende reguliere opvangplekken, onder andere via de Spreidingswet." Hij hoop dat de opvang van kinderen op noodlocaties in de toekomst niet meer nodig is, maar wijst er wel op dat dat tijd kost.

"Blijf geduldig." Dat is de raad die Friedrich Merz zichzelf zou geven, als hij terug in de tijd zou kunnen. De Duitse bondskanselier gaf dat antwoord in een talkshow waarin hij terugblikte op zijn eerste jaar aan de macht.

Het zijn troostende woorden die net zo goed gericht lijken aan het Duitse volk, dat nog altijd wacht op de grote veranderingen die zijn regering beloofde. In peilingen is het vertrouwen in de regeringscoalitie historisch laag. Slechts 15 procent van de Duitsers is tevreden over Merz, peilde onderzoeksinstituut Forsa.

Merz begon als door de wol geverfde oppositieleider met grote beloftes aan zijn kanselierschap. Het beloofde strengere migratiebeleid is er gekomen, net als de omvangrijke investeringen in de krijgsmacht. En in het hoofdpijndossier zorg, waar de kosten door vergrijzing steeds onhoudbaarder worden, zijn de eerste pijnlijke hervormingen doorgezet.

Maar de grootste verwachtingen gingen uit naar de economie, die hij na zeven jaar stagnatie uit het slop zou trekken. Merz (70) had voor zijn kanselierschap weliswaar geen enkele ervaring als politiek bestuurder, maar wél in het bedrijfsleven.

Minder vertrouwen

Juist op dat punt wordt het geduld van de Duitsers op de proef gesteld. Afgelopen jaar bleef de economische groei op 0,2 procent hangen, voor dit jaar is de verwachting onlangs naar beneden bijgesteld tot 0,5 procent. Achterstallige investeringen, trage digitalisering en verlammende bureaucratie remmen ondernemers, maar ook de oliecrisis door de oorlog in Iran raakt het exporterende industrieland hard.

De kwakkelende economie is een van de redenen dat steeds minder mensen er vertrouwen in hebben dat Merz' christendemocraten de grote problemen in het land kunnen oplossen. En zo kan het dat de radicaal-rechtse AfD, die nog nooit geregeerd heeft, op dat vlak in peilingen inmiddels beter scoort dan alle andere partijen.

Opvallend: meer dan de helft van de Duitsers vindt geen enkele partij competent. Murw geslagen door geruzie van de vorige regering, die vroegtijdig ten val kwam, knagen nu botsingen in de nieuwe coalitie verder aan het vertrouwen.

Gedwongen huwelijk

Het lijkt een negatieve spiraal waar moeilijk tegenin te regeren is. Doordat de huidige regeringspartijen CDU/CSU en SPD vorig jaar maar een krappe meerderheid van de stemmen kregen, hebben ze weinig speelruimte voor ingrijpende hervormingen. Tegelijk dwingt de snelgroeiende AfD ze tot een gedwongen huwelijk om radicaal-rechts buiten de deur te houden.

Ook al zweren de partijen dat ze weten dat pijnlijke compromissen nodig zijn in het landsbelang, zien ze zich door de dalende peilingen ook gedwongen om zich juist meer te profileren.

De sociaaldemocraten willen de economie en sociaal kwetsbaren helpen met publiek geld en de herverdeling van rijk naar arm. De christendemocraten zoeken de oplossing eerder in meer marktwerking en minder 'uitdelen'. Dat gaat soms moeilijk samen, blijkt wanneer ze in de pers weer een strijdpunt uitvechten.

Van felle debater tot flapuit

Dan is een verbindende, innemende bondskanselier geen overbodige luxe. Maar ook Merz zelf is uitzonderlijk impopulair, mede vanwege zijn communicatiestijl.

Hij zegt wat hij denkt en is minder voorzichtig of wollig dan zijn voorgangers. Dat maakte hem als oppositieleider geliefd, maar brengt hem nu geregeld in de problemen. Vorige week nog, toen hij zich de woede van de VS op de hals haalde met de uitspraak dat Iran de Amerikanen heeft vernederd.

Met enige regelmaat moet de flapuit Merz van zijn woorden terugkomen. De suggestie dat migranten in het straatbeeld een probleem blijven, zou hij bij nader inzien anders verwoorden. De uitspraak dat 80 procent van de Syriërs zal terugkeren, sprak hij daarna tegen. Vaak blijft in het midden of hij spijt heeft van zijn uitspraak of van de ophef die zijn woorden hebben veroorzaakt.

Suggesties dat Duitsers lui en te vaak ziek zijn, worden hem niet in dank afgenomen. Zeker nu prestaties van zijn eigen arbeid achterblijven. Ook in het buitenland leidden zijn uitspraken tot verontwaardiging, van Angola ("Geen fatsoenlijk stuk brood te vinden") tot Brazilië ("Niemand wil daar blijven").

Merz wil desondanks niet terughoudend worden. "Dat is niet mijn stijl", zei hij er deze week over. "Daarmee ga ik een risico aan, maar veel mensen waarderen het ook."

Te hoge of te lage verwachtingen

Al geeft hij wel toe dat zijn 'verwachtingsmanagement' beter had kunnen zijn. Bij zijn aantreden beloofde hij de Duitsers voor de zomer "merkbare verbeteringen", daarna stelde hij een "herfst van hervormingen" in het vooruitzicht. Die bleven uit. "Je kunt niet in een etmaal snelle resultaten verwachten, maar juist dat hoopt de bevolking natuurlijk", zegt hij nu in een terugblik in weekblad Der Spiegel.

Steeds vaker krijgt Merz de vraag of hij niet een bloed-zweet-en-tranenspeech moet houden, zegt hij. Zoals Winston Churchill, die in de Tweede Wereldoorlog erkende dat de Britten een zware tijd voor de boeg hadden en hen moed insprak.

"Dat sluit ik niet uit", aldus de bondskanselier. "Maar na zulke toespraken is er ook altijd de dag erna. En wat gebeurt er dan?"

De Crocusstraat in Spijkenisse is afgelopen nacht voor de derde keer in korte tijd doelwit geweest van een explosie. Bewoners maken zich zorgen. "Dit wordt steeds enger", zegt een bewoonster tegen regionale omroep Rijnmond.

Enkele woningen in de straat hebben dichtgetimmerde deuren en aan beide kanten staan grote mobiele camera's. "De politie surveilleert ook veel, iets na 01.00 uur reed er nog een politiebus door de straat", vertelt de vrouw. Rond 02.00 uur ging het explosief af.

Een andere bewoonster heeft alvast voorbereidingen getroffen voor als haar woning het volgende doelwit is. Zo staat er een emmer bluswater klaar in huis. Een andere bewoner heeft deze week een deurbelcamera geïnstalleerd.

Reeks explosies

De reeks explosies begon vorige week woensdagnacht in een straat met dezelfde naam: de Crocusstraat in Rotterdam-Schiebroek. De bewoners van het getroffen huis schrokken wakker van een harde knal. Bij de voordeur ontstond brand en de gevel raakte beschadigd.

De twee bewoners, een echtpaar van 71, konden zich niet voorstellen dat zij het doelwit waren. Het echtpaar woont al 41 jaar op dat adres en heeft met niemand ruzie of problemen, vertelden ze aan Rijnmond.

Een dag later ging een explosief af op bij hetzelfde huisnummer aan de Crocusstraat in Spijkenisse. Voor de bewoners in Rotterdam was dat een opluchting. "Ze moesten ons niet hebben. Dat geeft wel rust, maar het blijft toch in je hoofd zitten", zei bewoner Nico tegen de regionale omroep.

Beelden uit de Crocusstraat:

Voor de bewoners van de Crocusstraat in Spijkenisse begon de onrust toen pas echt. Zondagnacht was het weer raak in die straat, bij een ander huis.

Het laatste explosief ging vannacht af bij opnieuw een andere woning. Ook nu is er schade aan de voordeur en de gevel. Zo zijn de ruiten van de deur weggeblazen. "Ik ben gaan kijken en zag in eerste instantie niets", zegt een bewoner. "Maar er ging wel een autoalarm af. Toen bleek het naast mij te zijn. Dat is wel schrikken, voor de derde keer op rij."

De bewoner weet niet waarom het telkens raak is in haar straat. "Ze hebben totaal geen connectie met elkaar. Het is ook bij mensen van wie je denkt: hoe dan? Waarom? Ik zou echt niet weten waar het vandaan komt. Laten we maar proberen positief te zijn en de politie het op laten lossen."

Het is nog niet bekend of de dader of daders vannacht op beeld zijn vastgelegd. Voor zover bekend is er nog niemand aangehouden.

Ondanks de wereldwijde geopolitieke onrust heeft Philips in het eerste kwartaal van dit jaar meer winst geboekt dan een jaar eerder.

Het gezondheidstechnologiebedrijf kreeg 6 procent meer orders binnen dan in dezelfde periode vorig jaar. Vooral in Noord-Amerika en Europa was er meer vraag van consumenten en ziekenhuizen.

Philips draaide in de eerste drie maanden van dit jaar 3,9 miljard euro omzet. Dat is minder dan in het eerste kwartaal van vorig jaar, toen de omzet 4,1 miljard euro bedroeg. Door efficiënter te werken wist Philips wel de kosten te verlagen, waardoor de winst meer dan verdubbelde naar 146 miljoen euro. Begin vorig jaar was de winst nog 72 miljoen euro.

Hogere productiekosten

Vooral op het gebied van persoonlijke hygiëne gaat het goed met Philips. Net als vorig jaar werden ook dit jaar veel tandenborstels en scheerapparaten verkocht.

Philips verkoopt ook apparatuur voor het monitoren van patiënten in ziekenhuizen. Dat bracht begin dit jaar minder op doordat de productiekosten stegen door de oorlog in het Midden-Oosten. Ook de hogere invoerheffingen in de VS speelden mee.

Philips waarschuwde begin vorig jaar al dat de Amerikaanse importheffingen het bedrijf veel geld kosten. Het concern kan die heffingen lastig doorberekenen aan klanten, door langlopende contracten met ziekenhuizen.

Concurrent Siemens waarschuwde recentelijk dat het conflict in het Midden-Oosten op de lange termijn mogelijk een negatieve invloed heeft op de winst van het bedrijf.

De verschillen tussen rijke en minder rijke mensen in Nederland blijven steeds groter worden en het belastingstelsel vermindert deze ontwikkeling niet. Soms leidt het er zelfs toe dat de verschillen groter worden. Die waarschuwing geeft het Centraal Planbureau (CPB) aan de regering.

"Op papier zijn de belastingen in Nederland progressief, maar in de praktijk betalen de hoogste inkomens relatief minder belasting dan de groep daaronder", schrijft het onafhankelijke onderzoeksinstituut. Het planbureau bekijkt onder meer hoe het beleid in ons land beter kan.

Vandaag verscheen een rapport hierover, waarvan de titel luidt: 'De hoogste bomen vangen minder wind: belastingdruk op inkomens en vermogens'.

Volgens het CPB worden de verschillen tussen huishoudens op meerdere manieren groter. Een steeds groter deel van het totale inkomen gaat naar de rijkste 1 procent. Ook worden de verschillen in vermogen groter tussen specifieke groepen, bijvoorbeeld tussen huiseigenaren en huurders, en tussen directeuren-grootaandeelhouders en andere werkenden.

"Inkomsten uit bedrijfswinsten en beleggingen ontwikkelden zich de afgelopen decennia veel gunstiger dan salarissen van werknemers en ambtenaren", zegt medeauteur van het rapport Arjan Lejour in een toelichting.

0,01 procent hoogste inkomens

Mensen die het meest verdienen gingen er tussen 2011 en 2019 meer op vooruit dan mensen met lage of middeninkomens, is te lezen in het rapport. Hoe hoger het inkomen, hoe meer het steeg tussen 2011 en 2019.

Voor de 0,01 procent hoogste inkomens ging het om een toename van 70 procent voor hun zogenoemde reële inkomen. Dat houdt in: hoeveel iemand daadwerkelijk kan kopen met het inkomen, gecorrigeerd voor inflatie. In dezelfde periode stegen de reëel inkomens van de laagste 99 procent gemiddeld tussen de 4 en 8 procent.

In 2019 was het gemiddelde inkomen van de hoogste 1 procent ongeveer 600.000 euro. Van de top 0,01 procent was dat ruim 13 miljoen euro.

Gelijke kansen

Het CPB waarschuwt dat dit invloed kan hebben op het hebben van gelijke kansen. Wie je ouders zijn en in welke omstandigheden je opgroeit, bepalen dan in toenemende mate je kansen in het leven.

"Als je snel moet gaan werken omdat het huishouden inkomsten nodig heeft, en niet gaat studeren, is de kans groot dat je later minder kunt bijdragen aan de economie", zegt Lejour.

Het leidt er uiteindelijk toe dat talent minder goed wordt benut en dat is slecht voor de samenleving, waarschuwt het planbureau.

Belastingstelsel

Volgens het CPB kunnen veranderingen in het belastingstelsel helpen om de verschillen kleiner te maken en de samenleving eerlijker te maken.

"Nu is het belastingstelsel zo ingericht dat verschillen makkelijk groter kunnen worden", zegt Lejour. "Allerlei vermogens en inkomens worden beperkt of ongelijk belast. Of er zijn uitzonderingen."

Volgens het CPB kunnen verschillen worden verkleind door bijvoorbeeld de erf- en schenkbelasting te verhogen. Ook zouden vrijstellingen voor deze belastingen kunnen worden verminderd.

Daarnaast kunnen tarieven worden aangepast. "Dit zijn relatief eenvoudige aanpassingen die niet voor al te grote problemen zullen zorgen bij de Belastingdienst", zegt Lejour.

Woningbezitters en gepensioneerden

Het CPB merkt ook op dat delen van de middenklasse relatief weinig belasting betalen door allerlei regelingen die gunstig uitpakken voor woningbezitters en gepensioneerden.

Hoewel de bruto-inkomens ongeveer hetzelfde zijn, betaalt de ene groep meer belasting dan de andere. "Terwijl de economische onderbouwing daarvoor vaak ontbreekt", staat in het rapport.

In Apeldoorn zijn gisteravond ongeregeldheden uitgebroken bij een protest tegen de komst van een noodopvang in de stad. Op een rotonde hadden zich zo'n 150 demonstranten verzameld. Zij blokkeerden het verkeer en bekogelden agenten met vuurwerk, schrijft Omroep Gelderland. Het is niet bekend of iemand gewond is geraakt en of er arrestaties zijn verricht.

Op social media was opgeroepen om op 5 mei bijeen te komen op de rotonde aan de Laan van Maten, een doorgaande weg in de wijk De Maten. In een leegstaand schoolgebouw in de wijk komt een tijdelijke opvang voor zo'n 240 mensen.

De groep liep vervolgens gezamenlijk naar de beoogde locatie en stak onderweg vuurwerk af. Daarna keerde de groep terug op de rotonde. Agenten verlieten de rotonde rond 21.00 uur, maar keerden even later met meer mankracht terug. Volgens aanwezige persfotografen waren er zo'n vijftien busjes ter plaatse en stuurden agenten de laatste tientallen demonstranten weg.

Vorige week werd gedemonstreerd op dezelfde rotonde. Toen waren ongeveer 200 mensen aanwezig. Het schoolgebouw werd toen bekogeld met vuurwerk en eieren, aldus de omroep.

Dit zijn beelden van het protest:

Ook in Loosdrecht (Noord-Holland) vinden al twee weken lang protesten plaats vanwege de komst van een noodopvang. Vandaag nemen daar zeventig alleenstaande mannelijke asielzoekers hun intrek in een gedeeltelijk leegstaand gemeentehuis, schrijft NH.

Tegenstanders proberen de komst van de asielzoekers nog steeds tegen te houden. Ook vanavond staat een protest gepland. Eerder werd onder meer een vrouwenmars georganiseerd in het dorp. De afgelopen weken waren bijna dagelijks protesten met tientallen tot honderden aanwezigen bij het gemeentehuis. Ook hier werd met eieren en vuurwerk gegooid.

Een man die met stoeptegels ruiten ingooide bij het gemeentehuis, heeft via het snelrecht een gevangenisstraf gekregen van zes weken waarvan twee weken voorwaardelijk.

De verwaarlozing van huisdieren zoals honden en katten wordt steeds ernstiger, ziet de Landelijke Inspectiedienst Dierenwelzijn (LID). Het gaat om dieren die vermagerd zijn, in zwaar vervuilde huizen leven of geen hoognodige medische zorg krijgen.

"De laatste jaren zagen we dat het aantal meldingen steeg, maar in 2025 zien we vooral dat de ernst groter wordt", aldus Jelko de Ruijter van de LID.

"We zagen voorheen vooral te lange nagels en vervilte vachten; dat is nog relatief mild. Nu zien we in de ernstigste gevallen zelfs dat dieren geen medische zorg krijgen of zijn overleden doordat ze nooit medische zorg hebben gekregen."

Geen geld voor dierenarts

Volgens de inspectie is het probleem groter geworden sinds de coronacrisis. Veel mensen haalden toen dieren in huis tegen eenzaamheid. "Maar dat waren vaak mensen die de zorg eigenlijk al niet goed aankonden", aldus De Ruijter.

De inflatie na de coronacrisis heeft met name de laagste inkomensgroepen financieel in de knel gebracht. Zij kunnen de kosten voor de algemene verzorging en dierenarts niet of nauwelijks meer opbrengen.

Beelden van de inspectie van ernstig verwaarloosde dieren sinds 2023:

Vooral dierenartsen slaan steeds vaker alarm bij de inspectiedienst, die in drie jaar tijd een verdrievoudiging van het aantal meldingen zag. "Op het moment van zo'n melding komt medische zorg voor een dier eigenlijk al te laat", zegt De Ruijter.

Volgens de LID zijn er steeds meer klanten die verzorgings- en behandeladviezen van dierenartsen niet opvolgen. Daardoor moeten inspecteurs vaker controles uitvoeren, waarschuwingen geven of handhaven.

Naast dierenartsen kan iedereen makkelijk melding maken van dierverwaarlozing. Dat kan via het landelijke meldpunt 144, voor verwaarlozing en mishandeling van dieren.

Na de officiële aankondiging gisteren van hun 25ste album, Foreign Tongues, kwamen de Rolling Stones naar een monumentaal bankgebouw in de hippe wijk Williamsburg in New York. Daar lanceerden Mick Jagger (82), Keith Richards (82) en Ronnie Wood (78) hun nieuwe plaat, bijna drie jaar na de vorige.

Vlak voordat het evenement begint, gluurt Jagger nog even door het gordijn naar de gasten en journalisten. "Hoe is het publiek?", vraagt hij aan tv-presentator en comedian Conan O'Brien. Die herinnert zich dat Jagger dat de eerste keer dat hij hem interviewde ook al vroeg. Het illustreert het jeugdige enthousiasme van Jagger, Richards en Wood, die vol energie de vragen van O'Brien beantwoorden.

De stem van Jagger klinkt nu nauwelijks anders dan op opnames uit 1968, oordeelt O'Brien. "O, toen nam ik veel drugs", grapt de leadzanger. Hij is te spreken over de studio in Londen. Daar nam de band in slechts een maand tijd veertien nummers op. "Het was klein, ik kon goed zien wat Keith en Ronnie deden en dachten, dat werkte goed."

Correspondent Rudy Bouma was erbij in New York:

Vroeger deed de band maanden over het opnemen van een nieuw album, maar veel nummers zijn nog overgebleven van de vorige plaat: Hackney Diamonds uit 2023, waarmee de band de Grammy Award voor beste rockalbum won.

De Stones hebben dan ook opnieuw samengewerkt met de jonge producer Andrew Watt (34). Over hoe de samenwerking tussen de uiteenlopende generaties is verlopen, wil hij achteraf niet veel kwijt. "Het ging geweldig!"

Drumwerk van Watts

Er ging een maandenlange teaser-campagne aan de lancering van Foreign Tongues vooraf. De afgelopen tijd was er onder meer een WhatsApp-groep, die leidde naar een website met cryptische aanwijzingen. Ook stonden in verschillende hoofdsteden billboards met alleen de albumtitel en het logo van de Stones. De titel is overigens een knipoog naar hun iconische logo.

Verder werden fragmenten van nummers op sociale media geplaatst en werd de track Rough and Twisted al in een gelimiteerde oplage van duizend vinylplaten verkocht. De prijs: 10 euro en 7 cent, een verwijzing naar de lanceerdatum 10 juli.

Andere bekende artiesten als Steve Winwood, Paul McCartney, Chad Smith van de Red Hot Chili Peppers en Robert Smith van The Cure werkten mee aan het album. Ook drumwerk van bandlid Charlie Watts is erop te horen, opgenomen vlak voordat hij in 2021 overleed.

Zo kondigde de band het nieuwe album aan gisteren:

Op de albumcover vloeien de oude gezichten van de overgebleven leden Jagger, Richards en Woods in elkaar over. "Veel fans hebben fantasieën over de Stones: dat ze sexy zijn", zegt Nathaniel Quinn, die het beeld schilderde. "Maar dit is hoe ze er nu uitzien." 'Mr. Ugly', noemt Mick Jagger het beeld van hun drie vermengde gezichten.

Quinn kreeg tal van biedingen op het originele schilderij, maar de kunstenaar piekert er niet over het te verkopen.

'We zijn nog niet klaar'

De Rolling Stones, begonnen in 1962, waren de rebelse tegenhangers van de keurige Beatles. Ze gelden als iconen van de rockmuziek, maar lieten ook een wit publiek kennis maken met blues en r&b. Ze hielden ook van country, vertelt Jagger. "We imiteren het niet, maar nemen de stijl over."

De band verkocht meer dan 200 miljoen albums en is een van de bestverkopende bands aller tijden. Maar het is nog te vroeg om over hun nalatenschap te praten, zei Richards eerder. "We zijn nog niet klaar. Er is één ding dat we nog niet hebben bereikt, en dat is uitzoeken hoelang je dit kunt volhouden."

Richards is de enige van het trio die af en toe onverstaanbaar is tijdens het lanceerevenement in New York. "Dit is de ergste echokamer waarin ik ooit heb gezeten", zegt Richards over de akoestiek in het kerkachtige gebouw. Zijn opmerking zou ook kunnen slaan op de stroom complimenten die de bandleden krijgen van presentator O'Brien. Acteur Leonardo DiCaprio en skiester Lindsey Vonn zitten vooraan in de zaal en klappen mee.

Touren?

Buiten wachten fans op de vertrekkende bandleden. Twintigers Drake en Duncan spelen zelf in een band en zijn mateloos geïnspireerd door de Stones. "Hun muziek, stijl, kleding, alles!"

Jagger signeert hun albums, Woods en Richards lopen door. Op de vraag van de NOS of ze nog gaan touren, komt geen reactie.

Sinds het slot van de Hackney Diamonds-tour in 2024 hebben de Stones niet meer opgetreden. Vorig jaar werden plannen voor een nieuwe Europese tournee geschrapt. Ook Rotterdam zou worden aangedaan, maar Richards, die lijdt aan artritis, kon zich er niet aan committeren.

Toch lijkt er hoop voor de fans, blijkt uit de slotzin van hun persbericht. "De Rolling Stones zijn hongerig om te bewijzen dat ze nog wat verrassingen in petto hebben, terwijl een andere uitdaging lonkt."

Miljoenen vakantiegangers stappen jaarlijks aan boord van een cruiseschip voor een reis op zee. Een uitbraak met ernstig zieken zoals we op het cruiseschip Hondius zien komt zelden voor, maar daar zijn cruiseschepen wel goed op voorbereid. Ze beschikken over een medisch centrum met medisch personeel dat snel in actie kan komen bij noodgevallen.

Gezien het aantal mensen dat jaarlijks op een cruisereis gaat, komt een virusuitbraak weinig voor, zegt reisjournalist en cruise-expert Nico van Dijk van DeCruisegids.nl. Vorig jaar maakten ruim 37 miljoen mensen wereldwijd zo'n reis.

De laatste keer dat er een grote uitbraak was met dodelijke gevolgen, was ruim zes jaar geleden, aan het begin van de coronapandemie. "Toen gold er ook een quarantaine en moesten mensen in hun hut of suite blijven."

Hoe bij een virusuitbraak wordt opgetreden, verschilt per situatie, en hangt ook af van de locatie van zo'n cruiseschip, zegt Ramsey Albers van de Koninklijke Vereniging van Nederlandse Reders (KVNR). Wanneer een cruiseschip dicht bij land vaart, kan volgens Albers iemand makkelijker van boord worden gehaald.

"Maar als je verder op zee bent, is dat vaak lastiger, in dat soort gevallen treedt het medisch personeel op. Zij kijken naar de richtlijnen van het RIVM en de Wereldgezondheidsorganisatie voor het omgaan van virusuitbraken aan boord", zegt Albers.

"De cruise-arts beslist of iemand van boord moet worden gehaald, de kapitein bepaalt hoe dat gebeurt", legt Van Dijk uit.

Zo kan een kapitein volgens Van Dijk ervoor kiezen snel vaart te maken naar de volgende haven of de koers te verleggen naar een andere bestemming in de buurt. In uiterste gevallen wordt een helikopter opgeroepen.

Veiligheidsoefening

Sinds de fatale scheepsramp met de Costa Concordia in 2012 zijn de veiligheidsmaatregelen op cruiseschepen aangescherpt, vertelt Van Dijk. Zo krijgen passagiers al op de eerste dag een drill met veiligheidsinstructies. "Iedere passagier is verplicht om die te volgen, anders kan het schip niet uitvaren."

Bij die oefening vertelt de bemanning onder meer waar de reddingsboten zijn en wanneer de sirene afgaat. Hoewel er dan geen aandacht wordt besteed aan virusuitbraken aan boord, gelden er wel strenge hygiënemaatregelen, vertelt Van Dijk.

"Je hebt overal dispensers met desinfectiemiddel staan. Ook worden passagiers via bordjes of door bemanningsleden aangemoedigd hun handen te ontsmetten."

Mortuarium op water

Van Dijk nam vorig jaar een kijkje in het ziekenhuis van het nieuwe Duitse cruiseschip Mein Schiff Relax. Dat schip biedt plaats aan bijna 4000 passagiers en zo'n 1100 bemanningsleden. Hij zag het mortuarium aan boord waar lichamen van passagiers die tijdens de cruise overlijden kunnen worden bewaard.

Hoeveel lichamen er kunnen worden bewaard, hangt volgens Van Dijk af van de grootte van het cruiseschip. Hetzelfde geldt voor het aantal artsen aan boord. Bij het schip dat hij bezocht was plek voor zo'n vijf lichamen en waren er meerdere artsen en verpleegkundigen aanwezig.

Cruiseschepen beschikken volgens Albers verplicht over een (gekoelde) ruimte waar lichamen "op een hygiënische, veilige en respectvolle wijze" kunnen worden bewaard totdat ze van boord worden gehaald.

'Niet overboord'

Volgens Van Dijk denken nog te veel mensen dat iemand die overlijdt aan boord een zeemansgraf krijgt.

"Het mortuarium bevindt zich in een hoek achter in het ziekenhuis, waar metalen units zijn ingebouwd. Het zijn aluminium laden op rails waar een lichaam in- en uitgeschoven kan worden, zoals je die ook ziet bij Amerikaanse tv-series. Het is dus niet zo dat een lichaam in zee verdwijnt", aldus Van Dijk.

Een man wordt in de VS verdacht een Mexicaanse miljardair voor ongeveer 450 miljoen dollar (omgerekend zo'n 384 miljoen euro) te hebben opgelicht.

De 63-jarige Vladimir Sklarov, die ook de namen Gregory Mitchell en Mark Simon Bentley gebruikte, was eigenaar van het nepbedrijf Astor Asset Group. Hij zei een ervaren kredietverstrekker te zijn die banden had met de Astor-familie.

Dat is een bekende rijke familie die veel onroerend goed in New York bezit en het wereldberoemde Waldorf Astoria Hotel oprichtte.

In de aanklacht noemt het Openbaar Ministerie niet de naam van het slachtoffer, maar uit eerdere documenten blijkt volgens persbureau AP dat het gaat om de Mexicaanse miljardair en mediamagnaat Ricardo Salinas Pliego. Hij gaf vorig jaar al een interview met The Wall Street Journal waarin hij toegaf te zijn opgelicht.

Lening

De Mexicaanse miljardair was volgens de aanklacht op zoek naar een lening van 100 miljoen dollar. Dat geld wilde hij investeren in crypto. Sklarov en een handlanger stemden in juli 2021 ermee in om minstens 115 miljoen dollar aan Salinas te lenen. Voorwaarde was dat een deel van de aandelen die het bedrijf van de miljardair bezat tijdelijk als onderpand zouden dienen, zonder dat ze verkocht mochten worden.

Dat deed Sklarov wel: hij verkocht de aandelen, gebruikte een deel van de opbrengst om de lening aan Salinas te financieren en hield de overige honderden miljoenen zelf. Salinas kwam er pas in 2024 achter dat de aandelen waren verkocht.

Sklarov werd zaterdag gearresteerd. Volgens de aanklacht is hij afkomstig uit Griekenland, maar The Wall Street Journal meldt dat hij een in Oekraïne geboren Amerikaan is, die eerder werd veroordeeld voor fraude.

Miljardair Salinas liet vorig jaar weten zich te schamen voor de oplichting. "Ik voel me echt een idioot. Hoe kon ik hierin trappen?", vertelde hij aan The Wall Street Journal.

Goedemorgen! In Breda kunnen mensen vanaf vandaag naar het eerste volledig rookvrije stadspark van Nederland. En in München treedt Bayern aan tegen Paris Saint-Germain in de halve finales van de van de Champions League.

Eerst het weer: vandaag trekt een regengebied over het oosten en zuidoosten van het land. Het wordt daar maximaal zo'n 10 graden. Verder naar het noordwesten is het droog en breekt zo nu en dan de zon door bij maxima tussen 12 en 15 graden. Er staat een matige wind uit noordoostelijke richting.

Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en hier de situatie op het spoor.

Wat kan je vandaag verwachten? Wat heb je gemist?

De Amerikaanse president Trump zegt dat de VS tijdelijk geen schepen meer uit de Straat van Hormuz gaat loodsen. De operatie wordt na amper drie dagen "kort gepauzeerd", meldt Trump op sociale media.

Sinds maandag probeerden de Verenigde Staten gestrande schepen die niets met de oorlog te maken hebben uit de zeestraat de leiden. Het pauzeren gebeurt mede op verzoek van Pakistan. Dat land speelt een bemiddelende rol tussen Iran en de VS. Volgens Trump kan er in de pauze gekeken worden of het mogelijk is om tot een akkoord met Iran te komen.

Ander nieuws uit de nacht: En dan nog even dit:

De Jostiband, DJ La Fuente, Karsu en Rolf Sanchez waren dit jaar de Ambassadeurs voor de Vrijheid op de Bevrijdingsfestivals door het hele land. Op veel festivals was het druk, incidenten waren er nauwelijks.

Zo zag Bevrijdingsdag 2026 eruit:

Fijne dag!

In Portugal zijn gisteren vijftien agenten opgepakt in een onderzoek naar marteling van arrestanten in Lissabon.

In januari werden al twee andere agenten opgepakt voor het martelen van mensen en het delen van die beelden. Onder de slachtoffers zaten volgens het Openbaar Ministerie voornamelijk mensen zonder vaste woon- en verblijfplaats en illegale migranten die voor kleine vergrijpen waren gearresteerd, meldt de krant Diário de Notícias.

De hoofdverdachte is een 22-jarige man. Hij wordt beschuldigd van 29 misdrijven, waaronder zes gevallen van marteling, vijf gevallen van verkrachting en zeven gevallen van machtsmisbruik. De andere verdachte is een 26-jarige agent. Zij moeten nog voor de rechter verschijnen.

Breder onderzoek

Hun arrestatie leidde tot een breder onderzoek waarin in maart zeven agenten werden opgepakt en nu dus nog eens vijftien andere agenten. Zij zijn aangehouden in een nieuw onderzoek naar marteling van verdachten op een politiebureau in Lissabon. In hetzelfde onderzoek is ook een beveiliger van een nachtclub aangehouden.

De politie wilde niet zeggen of de aangehouden agenten in dit nieuwe onderzoek ook verdacht worden van marteling. Zij zouden bijvoorbeeld ook kunnen worden aangeklaagd omdat zij niet zelf deelnamen, maar wel beelden zagen of deelden en dat verzwegen.

De Amerikaanse president Donald Trump zegt dat de Amerikaanse pogingen om gestrande schepen uit de Straat van Hormuz te loodsen tijdelijk worden gestaakt. Dat is amper drie dagen nadat die operatie van start ging.

Volgens Trump kan in deze pauze worden bekeken of het mogelijk is om tot een akkoord met Iran te komen. Hoelang de pauze duurt, zegt de president niet. Op zijn socialemediaplatform Truth Social meldt hij alleen dat het om een "pauze voor een korte periode" gaat.

Project Freedom

Maandag startte de VS met Project Freedom waarmee werd gepoogd vastzittende boten die niets met de oorlog te maken hebben door de Straat weg te leiden. Voor de verdediging van dit soort schepen zette de VS onder meer torpedobootjagers in. Op de eerste dag werden volgens het Amerikaanse leger twee schepen succesvol door de Straat geloodst.

Iran reageerde daarop door te stellen dat "elke Amerikaanse inmenging in het nieuwe maritieme regime van de Straat van Hormuz zal worden beschouwd als een schending van het staakt-het-vuren".

De Amerikaanse blokkade van schepen die Iraanse havens binnenvaren en verlaten blijft wel van kracht, meldt Trump. Het pauzeren van Project Freedom is mede op verzoek van Pakistan, dat een bemiddelende rol speelt tussen Iran en de VS.

Staakt-het-vuren

Er is een broos staakt-het-vuren van kracht tussen Iran en de VS. De spanningen liepen afgelopen dagen op nadat Iran maandag olie-installaties in de Verenigde Arabische Emiraten had aangevallen en de VS meldde bootjes te hebben vernietigd die van de Iraanse nationale garde waren. Generaal Caine en defensieminister Hegseth stelden toen de Iraanse aanvallen geen schending van het staakt-het-vuren te vinden.

Vandaag zei buitenlandminister Rubio ook dat de offensieve operaties van de VS tegen Iran zijn voltooid. Het is onduidelijk wat de exacte gevolgen daarvan zijn, maar Rubio zei: "Operatie Epic Fury is voorbij. We hebben die fase afgesloten."