NOS Nieuws - Algemeen

Delen van de Pakistaanse hoofdstad Islamabad zijn helemaal afgesloten voor gesprekken tussen Iran en de VS, in een hotel in de stad. Na 6 weken oorlog is er een fragiel staakt het vuren. Morgen beginnen de onderhandelingen. Maar hoe schuift Iran aan tafel, na weken van oorlog?

Luister hier:

Deze aflevering van De Dag kun je beluisteren via NPO Luister en alle andere podcastkanalen. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren!

Midden-oostenkenner en journalist voor Bureau Buitenland Abdou Bouzerda loopt de afgelopen weken door in podcast De Dag. De Amerikaanse president Trump dacht met een snelle actie regime change te verwezenlijken, maar Iran bleek sterker. Volgens Bouzerda is Iran onderschat: hun wapens waren beter, ze wisten wat ze moesten raken en het regime is veel harder dan Trump dacht. Wat betekent dat voor de onderhandelingen? Zeker nu Israël de afgelopen dagen Libanon alsnog aanviel.

Reageren? Mail naar dedag@nos.nl

Presentatie & montage: Marco Geijtenbeek

Redactie: IJsbrand Terpstra

Activisten van Geef Tegengas blokkeren sinds 12.15 uur de Betuweroute. Volgens ProRail zitten er zo'n zestig mensen op het spoor van het goederentraject dat de Rotterdamse haven met de Duitse grens verbindt.

"Het treinverkeer op de Betuwelijn is momenteel gestremd, omdat het niet veilig is om er te rijden", zegt een woordvoerder van ProRail tegen Omroep Gelderland. "We weten dat de politie ter plaatse is en in gesprek is met de activisten. De burgemeester van de gemeente Overbetuwe bepaalt uiteindelijk of de demonstratie door mag gaan", zegt de woordvoerder.

Op de Betuweroute rijden onder meer kolen- en ijzertreinen. Met de bezetting van het spoor wil de actiegroep vervoersbedrijven verantwoordelijk houden voor de fossiele brandstoffen die zij vervoeren. Volgens Geef Tegengas dragen veel van die stoffen bij aan milieuvervuiling en schendt het verkrijgen ervan mensenrechten. In 2025 blokkeerde de groep al eens het spoor in de Rotterdamse haven.

Tata Steel moet een dwangsom betalen als het bedrijf opnieuw toezicht en controles door de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied belemmert.

Het staalbedrijf krijgt dan een zogenoemde last onder dwangsom opgelegd van 10.000 euro per overtreding, met een maximum van 40.000 euro. De omgevingsdienst stelt dat Tata Steel in 2024 en 2025 meerdere keren onvoldoende meewerkte met inspecties en metingen in hun fabrieken in Noord-Holland.

De maatregel moet ervoor zorgen dat het bedrijf de controles in de toekomst niet meer vertraagt of belemmert. Dit is de eerste keer dat een dwangsom wordt opgelegd vanwege belemmering van controles. Tata Steel kreeg wel al eerder hoge dwangsommen van miljoenen euro's vanwege de aangerichte schade aan de omgeving door vervuilende uitstoot.

Toezicht is essentieel

Volgens de Omgevingsdienst ging het in enkele gevallen mis. Bijvoorbeeld in september 2025, toen een geplande meting bij de sinterfabriek niet doorging. Tata Steel had vooraf aangegeven dat er geen werkzaamheden zouden plaatsvinden. Maar op de dag van de meting waren toch onderhoudswerkzaamheden ingepland, en een installatie werd tijdelijk stilgezet.

Ook kwamen werkvergunningen soms later beschikbaar dan gebruikelijk, en werkplekken waren niet altijd direct toegankelijk. Dat leidde tot vertragingen en aanpassingen in de uitvoering van de controles.

De Omgevingsdienst benadrukt dat het toezicht essentieel is om te controleren of Tata Steel zich aan de milieuregels houdt en of de uitstoot geen risico's vormt voor de omgeving.

Tata Steel laat in een schriftelijke reactie weten dat het zich niet kan vinden in de last onder dwangsom. Volgens het staalbedrijf gaat het niet om belemmeringen maar om misverstanden. Ook zegt het staalbedrijf dat er slechts vier incidenten waren op een groot aantal bezoeken van de omgevingsdienst.

Subsidie van 2 miljard

Afgelopen dinsdag ging de Tweede Kamer onder voorwaarden akkoord met een subsidie van 2 miljard euro voor Tata Steel. Als tegenprestatie wilde de Kamer dat er harde afspraken worden gemaakt over de vergroening van de staalproductie in IJmuiden. Tata Steel zou dan zelf 4 miljard euro uittrekken om de staalproductie schoner te maken.

Hierbij moet de uitstoot fors omlaag en wordt er in de toekomst overgestapt van kolen naar gas, en uiteindelijk op waterstof. De miljardensteun stuitte op veel kritiek, maar een meerderheid van de Kamer wees op de werkgelegenheid en het belang van de industrie.

Er komen strengere maatregelen om de illegale verkoop van vapes tegen te gaan, schrijft minister Hermans aan de Tweede Kamer. Ze wijst op nieuw onderzoek, waaruit naarvoren komt dat 87 procent van de vapers nog producten van de zwarte markt rookt.

Het gaat dan om vapes die in Nederland verboden zijn omdat ze een lekker smaakje hebben of een te hoog nicotinegehalte. Die zijn nog wel 'onder de toonbank' van fysieke winkels, of op sociale mediaplatforms en in webshops te vinden.

"Heel veel jongeren vapen en dat heeft enorm negatieve gevolgen voor hun gezondheid", zegt minister Hermans van Volksgezondheid. "Ik hoor over klaplongen en andere levensgevaarlijke longproblemen. Ook is er steeds meer bewijs over de relatie tussen vapen en kanker. Daarom hebben we bepaalde vapes verboden."

Wetswijziging

Het onderzoek is gedaan in opdracht van het vorige kabinet, dat ook al strengere maatregelen aankondigde. Hermans gaat daarmee door. Ze wil dat de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA), die toezicht houdt op de verkoop van vapes, sneller kan ingrijpen.

De nieuwe minister werkt aan een wetswijziging, waardoor ook het in voorraad hebben van illegale vapes verboden wordt. Verder gaan de maximumboetes voor de illegale verkoop omhoog. Als een verkoper voor de eerste keer wordt gepakt, kost dat straks 2040 euro. Dat is 700 meer dan nu.

"Op die manier zorgen we ervoor dat minder jongeren door te vapen hun gezondheid in gevaar brengen", zegt Hermans. Het is haar een doorn in oog dat de illegale producten, die volgens het onderzoek vaak in China zijn geproduceerd, nog zo gemakkelijk te verkrijgen zijn.

Een 32-jarige man uit Borculo in Gelderland is veroordeeld tot tien jaar cel en tbs met dwangverpleging voor onder meer verkrachting, ontucht, het maken van kinderporno en het seksueel online afpersen van minstens 21 vrouwen en meisjes, van wie ongeveer de helft minderjarig was.

Mark S. benaderde dagelijks slachtoffers onder valse namen op sociale media. Hij verkreeg bikini- en naaktfoto's en dreigde die online te verspreiden als ze weigerden seksuele handelingen te verrichten voor de camera. Deze vorm van online afpersing wordt ook wel sextortion genoemd. Volgens de rechtbank maakt het niet uit of de feiten zich online of offline hebben afgespeeld.

Ook dreigde S. met geweld tegen gezinsleden van slachtoffers of moesten grote geldbedragen worden betaald om te voorkomen dat hij de beelden online zou zetten. Met het geld dat hij hen afhandig maakte, in totaal 115.000 euro, bekostigde hij zijn gokverslaving.

Zijn eisen richting de slachtoffers werden steeds extremer. Zo werd een slachtoffer door S. gedwongen seks te hebben met andere mannen, haar twee minderjarige broertjes en dieren.

S. kon jarenlang zijn gang gaan

Tussen 2011 en 2024 kon hij ongestraft zijn gang gaan, ondanks meerdere aangiftes van onder anderen zijn eigen toenmalige vriendin. In 2023 begon het onderzoek naar de verdachte na een melding van een slachtoffer in Groningen, waaruit bleek dat zij onder dwang van een toen nog onbekende verdachte seks moest hebben met een man.

Uit in beslag genomen telefoons en computers kwamen aanwijzingen naar voren dat S. tientallen slachtoffers afperste. Zijn aanpak was bijna altijd dezelfde: eerst won hij het vertrouwen van de slachtoffers door zich voor te doen als iemand, vaak een vrouw, die een carrière als model of actrice beloofde.

Als seksueel getinte foto's of video's waren verstuurd, begon hij met dreigen en afpersen. Hij wierp zich daarna via andere accounts op als redder in nood, die de slachtoffers er uiteindelijk toe aanzette nog meer seksueel materiaal door te sturen.

Het Openbaar Ministerie had een celstraf van twaalf jaar en tbs met dwangverpleging tegen S. geëist. De officier van justitie vond dat er vanwege de ernst van de zaak geen sprake was van sextortion, maar van sextorture: seksuele marteling. S. heeft zelf de meeste aantijgingen ontkend. De rechtbank heeft in zijn oordeel meegenomen dat S. geen verantwoordelijkheid heeft genomen voor de strafbare feiten.

Schrijnende verhalen

Bij de inhoudelijke behandeling van de zaak in februari legden slachtoffers van S. schrijnende verklaringen af. Een jonge vrouw vertelde dat ze zich gedwongen voelde om huisdieren en minderjarige familieleden te misbruiken, en grote geldsommen over te maken. Ze vertelde door de jaren van afpersing dusdanig getraumatiseerd te zijn dat ze dagelijks kampt met nachtmerries, paniekaanvallen en angstgedachten. Ze probeerde zich meerdere keren van het leven te beroven.

113

Denk je aan zelfdoding of maak je je zorgen om iemand? Praten erover helpt en kan anoniem via de chat op www.113.nl of telefonisch op 113 of 0800-0113

Ook lieten de slachtoffers weten dat ze meermaals aangifte hebben gedaan, maar dat dat niet leidde tot de aanhouding van de verdachte. Ze zeiden zich in de steek gelaten te voelen door de overheid.

Volgens het OM zijn bij S. narcistische en antisociale trekken, en een parafiele stoornis vastgesteld. Dat laatste is een stoornis waarbij iemand afwijkende seksuele voorkeuren of interesses heeft die een schadelijke uitwerking hebben op diegene zelf of anderen.

De rechtbank acht een persoonlijkheidsstoornis en seksuele stoornis bewezen, en vindt een tbs-maatregel daarom noodzakelijk. Door de verminderde toerekeningsvatbaarheid van S. komt de rechter tot een lagere onvoorwaardelijke celstraf dan het OM had geëist.

Slachtoffers weggestuurd

De politie Oost-Nederland trekt het boetekleed aan. In een verklaring zegt de politie dat slachtoffers de afgelopen vijftien jaar zonder hulp zijn weggestuurd, "waarvan we met de kennis van nu zeggen: dat had echt niet zo gemoeten".

Volgens de politie duurde het lang voordat er een onderzoek werd gestart naar de verdachte doordat sextortion destijds nog een onbekend fenomeen was. "Maar het is te gemakkelijk om dit als complete verklaring te nemen."

Bij de eenheid Oost-Nederland zijn inmiddels maatregelen genomen om te voorkomen dat slachtoffers niet meteen geholpen worden, schrijft de politie. Zo is er een team opgezet dat aangiftes en meldingen over sextortion en andere online seksuele misdrijven doorzoekt, om daders sneller op te sporen.

De politie zegt dat de eenheid in gesprek wil met slachtoffers van Mark S. als zij daar behoefte aan hebben.

De Verenigde Staten hebben sinds oktober vorig jaar 4499 vluchtelingen opgevangen. Op drie na waren dat allemaal Afrikaners: witte inwoners van Zuid-Afrika die voornamelijk afstammen van Nederlandse kolonisten. De overige drie vluchtelingen kwamen uit Afghanistan, zo blijkt uit halfjaarcijfers van de Amerikaanse regering.

De cijfers tonen de breuk met de immigratiecijfers uit de periode-Biden. In het laatste belastingjaar onder zijn regering (oktober 2023-oktober 2024) liet de VS nog 125.000 vluchtelingen uit 85 landen toe.

Vorig jaar januari tekende Trump een decreet dat de immigratie naar de VS tijdelijk stopzette, ook voor vluchtelingen uit oorlogsgebieden. Volgens Trump zou dat bijdragen aan de versterking van de nationale veiligheid en de openbare orde.

Een uitzondering werd gemaakt voor Afrikaners. Trump tekende een decreet waarin stond dat de VS alle hulp aan Zuid-Afrika stopzette, maar Afrikaners aanspraak kunnen maken op de vluchtelingenstatus.

Onteigeningswet

De directe aanleiding was voor Trump de onteigeningswet die in Zuid-Afrika pas was aangenomen. Daarmee wilde de Zuid-Afrikaanse regering racistisch beleid uit de apartheidstijd herstellen, toen de zwarte bevolking grond moest afstaan en op aangewezen locaties moest gaan wonen.

Tech-miljardair Elon Musk, destijds een goede vriend van Trump, noemde die wet een bedreiging voor de witte Afrikaners. Trump was het daarmee eens en sprak van "een schokkende minachting" voor de rechten van Zuid-Afrikaanse burgers.

Hij droeg zijn ministers op om vluchtelingenprogramma's op te stellen voor "Afrikaners in Zuid-Afrika die het slachtoffer zijn van onrechtvaardige rassendiscriminatie". Zuid-Afrika maakte bezwaar tegen deze omschrijving.

Complottheorie

In mei vorig jaar bezocht de Zuid-Afrikaanse president Ramaphosa het Witte Huis, waar Trump hem aanviel.

Trump beschuldigde Zuid-Afrika van het vermoorden van witte Zuid-Afrikanen en sprak zelfs van een "witte genocide", een complottheorie die al tientallen jaren leeft onder radicaal-rechtse groepen in Zuid-Afrika. Het zou dan met name gaan over gerichte moorden op witte boeren. Dat is nooit door statistieken of onderzoeken bewezen.

Ramaphosa, een voormalige anti-apartheidstrijder, legde uit dat het land kampt met veel criminaliteit en dat niet enkel witte mensen worden gedood. De meerderheid van de doden is zwart, zei hij. Trump negeerde die opmerkingen.

De Staat gaat in hoger beroep in de Greenpeacezaak over de gevolgen van klimaatverandering voor Bonaire. Dat heeft het kabinet besloten. Na een "zeer zorgvuldige weging" zijn er volgens het kabinet "zwaarwegende (juridische) redenen" om de uitspraak voor te leggen aan het gerechtshof, zo staat in de brief aan de Tweede Kamer.

De rechter oordeelde in januari dit jaar dat de Nederlandse Staat onvoldoende heeft gedaan om de inwoners van Bonaire te beschermen tegen de gevolgen van klimaatverandering. Ook zijn ze volgens de uitspraak achtergesteld bij inwoners van het Europese deel van Nederland.

Het kabinet heeft "bedenkingen" bij de juridische onderbouwing en de gevolgen die de rechter verbindt aan besluiten van de klimaatconferenties van de VN. Ook is het kabinet het niet eens met hoe de rechter emissies van internationale lucht- en zeevaart laat meewegen bij Nederlandse uitstootdoelen.

Zorgen inwoners

De uitspraak werd gezien als een overwinning voor Greenpeace, maar ook voor de inwoners van Bonaire, een bijzondere gemeente van Nederland.

Inwoners wijzen op het achteruitgaan van het koraal en de gevolgen daarvan voor visserij en duiktoerisme. Ook noemen ze de soms verzengende hitte, de hevigere regenbuien waardoor wijken onder water komen te staan en de kwetsbaarheid van cultureel erfgoed in laaggelegen gebieden, vlak bij de kust.

Het kabinet begrijpt dat de inwoners teleurgesteld zullen zijn door het hoger beroep. "Het kabinet hecht er sterk aan om uit te spreken dat zij oog heeft voor de zorgen die de inwoners van Caribisch Nederland hebben over klimaatverandering en deze uiterst serieus neemt", zo staat er in de brief.

Klimaatadaptatieplan

De overheid doet van alles aan duurzame energie, vergroening en het verduurzamen van woningen, zegt het kabinet, ook voor de eilanden. Er komt een "klimaatadaptatieplan" om ervoor te zorgen dat Caribisch Nederland "klimaatbestendig is, nu en in de toekomst". Ook in andere klimaatplannen is er nadrukkelijk aandacht voor Caribisch Nederland, zegt het kabinet.

De precieze juridische onderbouwing van het hoger beroep moet nog worden uitgewerkt, maar omdat er binnen drie maanden gereageerd moest worden kondigt het kabinet het beroep nu aan.

Een 20-jarige man uit Polen is door de rechter veroordeeld tot een gevangenisstraf van vier jaar voor de verkrachting van een 15-jarig meisje op een schoolplein in Alphen aan den Rijn, vorig jaar augustus.

Eind augustus zag een wijkagent Rafal O. op het schoolplein zoenen met het 15-jarige meisje. Volgens de wijkagent zag het er ongemakkelijk uit en zou het meisje er "anders" op hebben gereageerd, schrijft Omroep West.

Een van de hangjongeren in de buurt van het speeltuintje sprak de agent aan en vertelde hem dat hij het goed had gezien. Het 15-jarige meisje zou even daarvoor door de Poolse man achter de school zijn verkracht.

Doodsbedreigingen

Op het politiebureau vertelde het slachtoffer dat ze doodsbang was voor O. Hij zou haar hebben gedreigd "te slopen" als ze geen seks met hem zou hebben. Ook dreigde hij haar te doden, waarna ze had toegegeven. Het meisje had nog niet eerder seks gehad.

De man ontkent dat hij het meisje heeft verkracht. Hij verklaarde dat zij zelf ook seks met hem wilde en dat het geheel wederzijds was. De rechtbank gelooft daar niets van en legt hem vier jaar cel op, waarvan een jaar voorwaardelijk.

De rechtbank vindt dat de man respectloos is omgegaan met het minderjarige slachtoffer. Zo stond ze in zijn telefoon onder de naam "just another hole" opgeslagen. Ook heeft de verdachte "geen enkele blijk gegeven van inzicht in de ernst en laakbaarheid van zijn handelen", schrijft de rechtbank in het vonnis.

Vrijgesproken van andere verkrachting

Het Openbaar Ministerie had vijf jaar cel tegen de man geëist. De straf valt iets lager uit, omdat de man voor een tweede verkrachting is vrijgesproken. In juli vorig jaar zou de man na een avond vol drank en drugs een 18-jarige vrouw mee hebben genomen naar een hotel in Leiden. Toen de vrouw wilde gaan slapen, zou hij haar volgens de vrouw hebben verkracht.

Voor deze zaak is er volgens de rechters te weinig bewijs om hem te veroordelen. Er zou een getuige zijn geweest, maar de verklaringen van het slachtoffer en deze getuige liepen te ver uiteen om als bewijs te kunnen dienen.

"Hoewel de situatie vragen oproept, is de enkele verklaring van aangeefster onvoldoende om tot een bewezenverklaring te komen", aldus de rechters.

Het wankele staakt-het-vuren in het Midden-Oosten moet leiden tot onderhandelingen in het Pakistaanse Islamabad over een langdurige vrede tussen Iran en de Verenigde Staten. Die gesprekken zouden morgen beginnen, al bevestigt geen van de partijen dat dat ook echt gaat gebeuren.

Sowieso is niets zeker. De twee aartsvijanden spreken elkaar steeds tegen over de basis voor de gesprekken in Pakistan. Wat wel bekend is, zetten we hier op een rij.

Waarom eigenlijk in Pakistan?

Tot voor kort werd Pakistan in Washington gezien als een onbetrouwbare partner. De vorige Amerikaanse president Biden deed er daarom geen zaken mee. Nu Trump weer president is, is de relatie tussen Islamabad en Washington flink verbeterd. Zo sloten de twee landen een miljardendeal om de Amerikanen toegang te geven tot zeldzame mineralen in de Pakistaanse bodem.

Verder nomineerde de Pakistaanse regering Trump vorig jaar voor de Nobelprijs voor de Vrede en sloot het land zich aan bij Trumps Vredesraad die Gaza zou moeten gaan besturen. Het lijkt erop dat Trump in ruil voor deze diensten Pakistan de rol van bemiddelaar gunde.

Pakistan heeft zelf ook redenen om de oorlog snel tot een einde te brengen. Het heeft energietekorten door de blokkade van de Straat van Hormuz. Daarnaast loopt Pakistan het risico om zelf de oorlog ingezogen te worden omdat Islamabad een verdedigingspact heeft met Saudi-Arabië, dat wekenlang dagelijks is bestookt door Iran.

En niet te vergeten: Pakistan deelt een 900 kilometer lange grens met Iran en heeft de grootste sjiitische moslimgemeenschap ter wereld buiten Iran. Dat gegeven, plus het feit dat Pakistan geen diplomatieke betrekkingen heeft met Israël, verklaart waarom Iran het land als bemiddelaar accepteert.

Wie vertegenwoordigt de strijdende partijen?

De Amerikaanse delegatie zal worden geleid door vicepresident JD Vance, vergezeld door gezant Steve Witkoff en Jared Kushner, de miljardair en schoonzoon van president Trump die geen officiële functie heeft in de Amerikaanse regering. Tijdens eerdere onderhandelingen tussen de twee landen voerden Witkoff en Kushner ook het woord.

In tegenstelling tot hen staat Vance bekend om zijn relatief kritische houding tegen Amerikaanse militaire inmenging in het buitenland. Hij heeft weinig diplomatieke ervaring.

De Iraanse minister van Buitenlandse Zaken Araghchi gaat onderhandelen namens Teheran. Hij wordt gezien als een meesteronderhandelaar. Araghchi heeft veel kennis van internationale betrekkingen, met een doctorsgraad als politieke wetenschapper en een lange staat van dienst als topdiplomaat van de Islamitische Republiek.

Araghchi zal worden bijgestaan door de Iraanse parlementsvoorzitter Mohammad Ghalibaf. Hij wordt gezien als vertrouweling van de huidige opperste leider Mojtaba Khamenei.

Hoe gaan die onderhandelingen eruitzien?

De naar verwachting pittige gesprekken in Islamabad worden beschreven als rechtstreekse onderhandelingen. Dat wil zeggen dat er geen derde partij tussen zit om boodschappen over te brengen aan de Amerikanen en de Iraniërs. Voor zover bekend is dat voor het laatst in 2012 gebeurd.

Uit die geheime gesprekken in Oman kwam in 2015 de nucleaire deal voort tussen de VS, Iran en de EU. Die afspraken hielden tot 2018 stand. Sindsdien zijn alle Iraans-Amerikaanse onderhandelingen altijd indirect geweest, dus via derde partijen.

Hoewel de precieze opzet van de gesprekken in Pakistan niet bekend is, lijkt het waarschijnlijk dat zulke zware delegaties een mandaat hebben om zelf een akkoord te sluiten of af te wijzen. Ze hoeven niet steeds ruggespraak te houden met hun regeringsleiders.

Wat weten we over wat er op tafel ligt?

Sinds het staakt-het-vuren werd aangekondigd, in de nacht van dinsdag op woensdag, hebben de Iraniërs en de Amerikanen tegenstrijdige verklaringen gegeven. Iran deelde een tienpuntenplan, dat volgens Teheran de basis vormt voor de onderhandelingen.

Een aantal punten uit het Iraanse plan

Van veel van die punten is het zeer onwaarschijnlijk dat de VS ermee heeft ingestemd. Volgens het Witte Huis is de Iraanse lijst direct in de prullenbak beland en is er een heel ander document met punten dat dient als gespreksbasis.

De slagingskans van de gesprekken hangt af van iets geheimzinnigs. Zijn het wapengekletter en de tegenstrijdigheden in alle openbare uitingen uit Teheran en Washington een schijnwerkelijkheid, of is het een realistische weerspiegeling van hoever de twee partijen uit elkaar liggen?

Spreken ze in Pakistan ook over Libanon?

Dat er twee werkelijkheden zijn, blijkt onder meer uit hoe er wordt gekeken naar de situatie in Libanon. Ook na het bestand is Israël dat land ongekend hard blijven aanvallen, zelfs harder dan in de weken ervoor.

Iran en bemiddelaar Pakistan zeggen dat het staakt-het-vuren ook geldt voor Libanon, maar de Amerikaanse vicepresident wuift dat weg. Het zou volgens hem dom zijn om het bestand te laten klappen door wat er in Libanon gebeurt. Iran kan dat nauwelijks accepteren, gezien trouwe bondgenoot Hezbollah daar zwaar onder vuur ligt. Bovendien vallen er honderden burgerslachtoffers in Beiroet en elders in het land.

Kortom, ongeacht de waarheid van de Amerikaanse en Iraanse claims lijken de gesprekken van start te gaan in een sfeer van openlijke ruzie en diep wantrouwen: geen sterke basis dus.

Een Amerikaanse rechter heeft geoordeeld dat het ministerie van Defensie zich niet aan een bevel heeft gehouden om journalisten weer toe te laten tot het Pentagon. De rechter besloot dat defensieminister Hegseth zeven journalisten van The New York Times hun perskaarten moet teruggeven en het huidige beleid niet gehandhaafd mag blijven.

Vorige maand zei rechter Paul Friedman dat Hegseth's mediabewind ongrondwettelijk was. Het beleid, dat in oktober werd ingevoerd, verbiedt media informatie te publiceren die niet officieel door het ministerie van Defensie is vrijgegeven. Hegseth zou de accreditaties intrekken van elke nieuwszender die dat wel doet.

Naar rechter

Journalisten kozen ervoor massaal het Pentagon te verlaten in plaats van akkoord te gaan. Door veel nieuwsorganisaties wordt dit gezien als een inperking van de persvrijheid. The New York Times spande een rechtszaak aan tegen het ministerie van Defensie om weer toegang te krijgen.

Na de uitspraak in die zaak, eind maart, kwam Hegseth's ministerie van Defensie met een nieuw en strenger beleid. Omdat er geen onderscheid mocht worden gemaakt tussen de media die akkoord waren gegaan en de weigeraars, besloot hij alle journalisten de deur te wijzen.

De zogenaamde Correspondents' Corridor in het Pentagon - de kantoren van waaruit journalisten al decennia verslag doen - werd afgesloten. Ook mochten journalisten het Pentagon alleen nog onder begeleiding in.

Niet mee eens

In zijn uitspraak maakte rechter Friedman gehakt van die maatregelen. "Het ministerie kan niet zomaar onwettig beleid herstellen onder het mom van 'nieuwe' maatregelen en verwachten dat de rechter de andere kant opkijkt", schreef hij.

Voor hem is duidelijk waar deze zaak werkelijk om draait: "de poging van de minister om de informatie voor te schrijven die het volk krijgt en om de boodschap te controleren, zodat het publiek alleen hoort en ziet wat de minister en de regering-Trump willen dat ze horen en zien".

Op X schrijft de woordvoerder van het Pentagon, Sean Parnell, dat het ministerie het niet eens is met de uitspraak en van plan is in beroep te gaan. "Het ministerie heeft zich te allen tijde aan het bevel van de rechtbank gehouden", schrijft Parnell.

De Antwerpse haven is voor een deel weer open na een groot olielek.

Het lek ontstond rond middernacht bij het tanken van het containerschip MSC Denmark VI. Stookolie belandde daarbij in het water. Hoe dat kon gebeuren, is niet duidelijk. De vervuiling lijkt aanzienlijk.

De olie heeft zich over een oppervlakte van zeker enkele kilometers kunnen verspreiden. Ook enkele schepen zitten onder de olie. Rijkswaterstaat verwacht niet dat de olie zich dusdanig zal verspreiden dat het de Westerschelde zal bereiken.

De Antwerpse Haven is een belangrijke zeehaven. De haven is wat betreft containeroverslag vrijwel even groot als die van Rotterdam. Ongeveer vijftig schepen liggen nu te wachten om te vertrekken of de haven in te varen.

Hoewel de haven deels weer open is, zijn de problemen voor de scheepvaart niet opgelost. De haven heeft normaal een krap schema dat ook samenhangt met het getijde, in dit geval van de Schelde. Grote schepen kunnen alleen met hoog water in-en uit varen. Het kan nog dagen duren voordat de achterstand is ingelost.

Nederlandse hulp

Bij het bestrijden van de calamiteit was er volop hulp uit Nederland. Een vliegtuig van de Kustwacht vloog vanochtend urenlang boven de plek van de vervuiling om alles goed in kaart te brengen. Rijkswaterstaat had meerdere schepen naar de Antwerpse haven gestuurd om te helpen bij het opruimen van de olie.

Halverwege de middag bleek die hulp niet langer nodig. De Nederlandse schepen keren terug. Een gespecialiseerd Belgisch bedrijf gaat de resterende olie opruimen.

Bij dit soort calamiteiten is het gebruikelijk dat buurlanden elkaar helpen, licht een woordvoerder toe. Het Nederlandse schip Arca Rijkswaterstaat, dat is gespecialiseerd in het opruimen van olie, is vanuit Scheveningen vertrokken. Het schip is inmiddels aangekomen op de plek van de vervuiling.

Het opruimen van de olie kan nog uren duren, zegt een woordvoerder van Rijkswaterstaat.

Het Israëlische kabinet heeft bijna twee weken geleden in het geheim de bouw van tientallen nederzettingen op de door Israël bezette Westelijke Jordaanoever goedgekeurd. Het gaat zowel om de bouw van nieuwe nederzettingen als legalisering met terugwerkende kracht van illegale nederzettingen die er al zijn.

Dat schrijft de Israëlische nieuwssite i24 en is bevestigd aan andere Israëlische media. De nieuwssite Ynetnews schrijft dat Israël het besluit op verzoek van de VS stil wilde houden zolang de oorlog met Iran gaande was.

De Westelijke Jordaanoever is volgens het internationaal recht Palestijns gebied. Het huidige ultraconservatieve kabinet van premier Netanyahu keurde in de afgelopen drie en een half jaar 69 nieuwe nederzettingen goed. Daar komen er nu nog 34 bij.

Ynetnews schrijft dat de legerchef Eyal Zamir vanwege de uitbreiding "tien rode vlaggen" heeft gehesen. Hij zou gewaarschuwd hebben dat het leger menskracht te kort komt om de nieuwe nederzettingen te beschermen.

De Israëlische mensenrechtengroep Yesh Din beschuldigt de Israëlische regering van etnische zuivering. "Terwijl wij naar de schuilkelders renden, had het kabinet haast om tientallen nieuwe nederzettingen op de Westoever te realiseren", liet ze aan The Times of Israël weten. "Daarmee brachten ze het plan voor een etnische zuivering op de Westoever een stap verder door de Palestijnen in kleine, dichtbevolkte enclaves te drukken."

Ook de Israëlische vredesorganisatie Peace Now keert zich in deze krant tegen het besluit. "Het is voor iedereen duidelijk dat het vestigen van nederzettingen de veiligheid schaadt, het leger abnormaal belast en de mogelijkheid bemoeilijkt om het conflict op te lossen en tot soort van veiligheid en vrede te komen."

Correspondent Nasrah Habiballah legde vorig jaar uit hoe Palestijnen op de Westoever hun grond, water en wegen verliezen door Israëlische kolonisten:

Het Israëlische kabinet streeft er actief naar om het aantal Israëlische burgers in het bezette gebied te vergroten. In verband daarmee nam het kabinet in februari een aantal maatregelen. Zo werd het mogelijk om grond op de Westoever te annexeren waarvan het eigendom niet bij Israëlische instanties stond geregistreerd.

Meer dan tachtig landen lieten protest tegen de maatregelen horen, waaronder ook Nederland. Ze ondertekenden een verklaring waarin de besluiten onverenigbaar met het internationaal recht worden genoemd. Ze drongen er bij de Israëlische regering op aan om ze terug te draaien.

De politie in Rotterdam heeft acht mannen van 20 tot 34 jaar oud aangehouden in een groot onderzoek naar het platform VerifTools, waarmee op grote schaal afbeeldingen van valse ID-bewijzen konden worden gegenereerd. De verdachten worden beschuldigd van identiteitsfraude, valsheid in geschrifte en cybercriminaliteit.

VerifTools, een van de grootste aanbieders van valse identificatiedocumenten, genereerde in ruim twee jaar tijd miljoenen euro's. In samenwerking met de Amerikaanse FBI werd de website van het platform in augustus 2025 offline gehaald en werden de servers in beslag genomen.

De politie heeft toegang tot de gegevens van meer dan 630.000 gebruikers van het platform en meldde dat er in de afgelopen twee jaar meer dan 900.000 valse documenten zijn gegenereerd. De data op deze servers heeft nu geleid tot de identificatie van honderden verdachten wereldwijd.

Simpel proces voor het verkrijgen van valse ID's

Gebruikers konden eenvoudig nep-ID's genereren door een pasfoto en valse gegevens in te voeren. De gegenereerde documenten werden vaak gebruikt voor diverse vormen van criminaliteit, waaronder phishing, bankfraude en identiteitsdiefstal. De meeste valse documenten betroffen paspoorten, rijbewijzen en verblijfsvergunningen uit Nederland en de VS.

Volgens Ruben van Well, specialist bij het Rotterdamse Team Cybercrime van de politie, varieerden de gebruikers van het platform sterk. "Het kunnen eenmalige gebruikers zijn, zoals kinderen die denken 'ik wil graag twee jaar ouder zijn zodat ik sigaretten kan kopen of een club in kan komen', maar ook grotere criminelen die tot wel honderden documenten aanvragen voor online fraude, witwassen of andere criminele activiteiten."

Eerste golf van aanhoudingen

In de eerste golf van aanhoudingen zijn acht mannen gearresteerd, en twaalf andere verdachten zijn uitgenodigd voor verhoor op het politiebureau. Slachtoffers van identiteitsfraude, waarvan de gegevens waarschijnlijk zijn verkregen uit datalekken, worden ook geïnformeerd.

"Zij weten het pas als er bijvoorbeeld een deurwaarder aan de deur staat, of de politie hen benadert, omdat hun identiteit misbruikt is", zegt Van Well. De eerste verdenking komt vaak terecht bij de persoon wiens identiteit is misbruikt, maar die vaak zelf slachtoffer blijkt te zijn, zegt hij. "Dat vraagt om zorgvuldig onderzoek om de verdachte tussen de slachtoffers uit te halen."

Meer aanhoudingen in het verschiet

Het onderzoek naar de gebruikers van VerifTools is nog in volle gang. De lijst met geïdentificeerde verdachten blijft groeien. "Dit is zeker niet de laatste reeks aanhoudingen", zegt Van Well. "We hebben er nu acht aangehouden, maar er zijn nog veel meer verdachten. Daarnaast zijn er twaalf personen uitgenodigd voor verhoor. Dit is het eerste golfje van aanhoudingen, en er zullen er meer volgen."

Tijdens een omstreden bezoek van de Taiwanese oppositieleider Cheng aan China heeft de Chinese president Xi gezegd dat zowel mensen in Taiwan als China Chinees zijn. Zij bepalen volgens hem samen hoe de toekomst van Taiwan eruitziet. In een televisietoespraak maakte hij ook duidelijk dat China de onafhankelijkheid van Taiwan "niet tolereert".

Het is voor het eerst in tien jaar dat de leider van de oppositiepartij Kuomintang (KMT) de top van de Communistische Partij in China ontmoet. Het zesdaagse bezoek van Cheng Li-wun, op uitnodiging van de Chinese president Xi, ligt zeer gevoelig en leidde tot veel kritiek in Taiwan.

Het wordt gezien als ondermijning van de Democratische Progressieve Partij. De Chinese regering weigert diplomatieke betrekkingen met deze partij, omdat die niet erkent dat Taiwan onderdeel is van de Volksrepubliek China. De leider van de Democratische Progressieve Partij, de huidige president Lai, wordt derhalve door China "gevaarlijke separatist" genoemd.

Onderdeel van China

De Chinese Communistische Partij wil dat Taiwan onder Chinees bestuur komt te vallen. China zegt zelf naar "een vreedzame hereniging" te streven, maar in Taiwan heerst al langer de vrees voor een invasie waarbij China het land inlijft. Die zorg is niet ongegrond. Zo zegt het China geweld niet uit te sluiten en voert het geregeld militaire oefeningen uit rond Taiwan, tot onvrede van de Taiwanese regering.

De oppositiepartij KMT van Cheng kan zich tot op zekere hoogte vinden in de Chinese lezing dat Taiwan onderdeel is van de Volksrepubliek China. Dat heeft geleid tot allerlei (zakelijke) voordelen voor partijleden van KMT. China gebruikt deze contacten om zo invloed uit te oefenen op de Taiwanese politiek.

Sterkere banden

Experts waarschuwden dat China het bezoek gebruikt om het verhaal dat Taiwan onderdeel van China is kracht bij te zetten. Die waarschuwing blijkt niet onterecht. Xi zei in zijn toespraak dat "de landgenoten aan beide zijden van de Straat van Taiwan allemaal Chinezen zijn".

Volgens hem zijn zowel mensen in China als Taiwan voorstander van betere banden tussen beide landen. Hij noemde de inwoners van Taiwan en China "mensen van één familie die vrede, ontwikkeling, uitwisseling en samenwerking willen". Ook de Taiwanese oppositieleider pleit voor betere betrekkingen. "Hoewel we onder verschillende systemen leven, respecteren we elkaar en gaan we naar elkaar toewerken".

Correspondent China Laura van Megen:

"Cheng Li-wuns bezoek aan China komt op een gevoelig moment. Taiwanese president Lai probeert al maanden het Taiwanese defensiebudget met 40 miljard dollar op te hogen, maar krijgt het tot nu toe niet door het parlement, waar zijn partij de minderheid heeft.

De KMT, als de grootste oppositiepartij, speelt een sleutelrol in het tegenhouden van het voorstel. Dat partijleider Cheng nu met Xi Jinping spreekt en haar bezoek aan China een "reis van vrede" noemt, maakt voorstanders van een hoger defensiebudget weinig hoopvol.

Cheng Li-wun is zelf ook een controversieel figuur. Vroeger was ze uitgesproken voor Taiwanese onafhankelijkheid, maar tegenwoordig is zelfs haar eigen partij soms te pro-China. Ze zegt te identificeren als 'Chinees', maar daarmee is ze niet in de meerderheid. Ruim twee derde van Taiwan identificeert zichzelf als 'Taiwanees'.

Tijdens haar persconferentie vandaag zei ze zelfs Xi Jinping te willen uitnodigen op Taiwan als de KMT de verkiezingen wint in 2028. Een ver en onrealistisch toekomstbeeld, maar het geeft wel haar visie op de betrekkingen aan. Het is namelijk nog nooit voorgekomen dat een leider van de Volksrepubliek China Taiwan bezocht."

In militaire gevangenissen in Israël worden Palestijnse kinderen gemarteld, seksueel misbruikt en uitgehongerd. Dat staat in een rapport van kinderrechtenorganisatie Save the Children.

De hulporganisatie liet 165 Palestijnse kinderen vragenlijsten invullen na hun vrijlating. Ze waren tussen de 12 en 17 jaar oud tijdens hun gevangenschap. Ook sprak de organisatie met 32 ouders en verzorgers, dertien sociale hulpverleners en drie advocaten.

Uit het onderzoek, waar NRC als eerste over publiceerde, komt naar voren dat veel kinderen tijdens hun arrestatie en detentie werden "vastgebonden, geblinddoekt, geslagen, geschopt en urenlang ondervraagd zonder aanwezigheid van advocaten of van hun ouders".

Ook zijn er verslagen van kinderen op wie een hond werd losgelaten en van traangas dat in cellen werd gespoten. Twee derde van de kinderen werd tussen de 1 en 45 dagen in een isoleercel opgesloten.

Seksueel geweld

Meer dan de helft van de kinderen gaf aan dat ze seksueel geweld hadden gezien of ervaren. Volgens Save the Children gaat het vermoedelijk om meer slachtoffers, omdat er veel schaamte heerst over dergelijke ervaringen.

Kinderen werden aangeraakt of geslagen in hun kruis, seksueel geïntimideerd en gedwongen naakt vernederende handelingen te verrichten. Sommige van de kinderen zeiden dat werd gedreigd met verkrachting. Volgens de advocaten zijn veel van de kinderen seksueel misbruikt en zitten daar ook verkrachtingen tussen.

"Alle beschikbare bewijzen wijzen erop dat de behandeling van vastgehouden Palestijnse kinderen door de Israëlische regering een systematische schending is van het internationale humanitaire recht en de mensenrechten, waaronder het absolute verbod op marteling", staat in het rapport.

Israël-correspondent Nasrah Habiballah:

"Het is niet altijd duidelijk waarom de kinderen zijn vastgezet. Dat kan bijvoorbeeld zijn vanwege het gooien van stenen, maar in veel gevallen is het onduidelijk.

Kinderen worden vastgehouden in wat Israël 'administratieve detentie' noemt. Dat is een situatie waarin gedetineerden worden vastgehouden zonder aanklacht of proces. Dat is voor een periode van zes maanden, maar die kan steeds worden verlengd met een halfjaar. Dat is een uitzichtloze situatie, een middel dat door Israël op grote schaal wordt toegepast.

In dit rapport staat niets wat we nog niet wisten. Het sluit aan bij eerdere rapporten van andere mensenrechtenorganisaties, alleen focust Save the Children zich op kinderen. Maar de uithongering en marteling waar ze het over hebben, die gelden eigenlijk voor alle Palestijnen die worden vastgehouden.

Na 7 oktober 2023 is de situatie enorm verslechterd. Ik heb dat zelf ook gezien. Ik was bij vrijlatingen van Palestijnen en zag dat ze enorm vermagerd waren, huidziektes hadden, stonken en er ook mentaal slecht aan toe waren. De verantwoordelijke minister Ben-Gvir is daar ook heel open over. Hij heeft gezegd: Palestijnse gevangenen zouden in een graf moeten liggen, maar laten we de omstandigheden in de cel in ieder geval zo slecht mogelijk maken."

Los van het geweld werden de kinderen vastgehouden onder slechte omstandigheden. Ze werden opgesloten in overvolle, onhygiënische cellen en mochten niet douchen of schone kleren aantrekken. Driekwart van de kinderen gaf aan dat er onvoldoende voedsel en water was en dat ze vaak extreme honger hadden.

Er zitten ongeveer 350 Palestijnse kinderen uit de bezette Westelijke Jordaanoever vast in Israël, schrijft NRC. Sinds de aanslagen van Hamas op 7 oktober 2023 is het aantal willekeurige arrestaties op de Westelijke Jordaanoever toegenomen en worden ook kinderen uit Gaza vastgehouden.

Correspondent Nasrah Habiballah maakte twee jaar geleden deze video over hoe Palestijnen door Israël worden vastgezet:

"Voor kinderen is de situatie enorm verslechterd", zegt Juliëtte Verhoeven van Save the Children. "Niet alleen is het aantal mensen dat gevangen is genomen na oktober 2023 explosief gestegen, maar de behandeling is ook slechter geworden."

De kinderen worden vastgehouden in militaire gevangenissen en hebben geen contact met hun familie of een advocaat. De kinderen zouden volgens Verhoeven onder civiele rechtbanken moeten vallen. "Deze kinderen zouden als kinderen behandeld moeten worden en volledig ondersteund moeten worden door advocaten."

Druk op hulporganisaties

Het rapport was afgelopen zomer al af, maar Save the Children besloot het nog niet naar buiten te brengen vanwege de druk die Israël uitoefende op hulporganisaties in het land. Eind vorig jaar verbood Israël tientallen hulporganisaties in Gaza en de Westelijke Jordaanoever. De organisaties wilden niet voldoen aan een nieuwe registratieplicht waarmee informatie over onder meer adressen en gezinssamenstellingen van medewerkers moest worden gedeeld.

Het hooggerechtshof schortte in februari van dit jaar een deel van de verboden op, maar de onzekerheid voor de hulporganisaties blijft groot.

Boven drie gevoelige locaties in Nederland hebben vorig jaar drones gevlogen: de woning van prinses Beatrix in Lage Vuursche en de kazerne en goudkluis in Huis ter Heide. Dat schrijft het AD op basis van opgevraagde documenten.

De drie drones werden daar op 22 november gezien, valt te lezen in een overdracht die in het stuk wordt aangehaald. "KMAR en politie hebben de drones ook daadwerkelijk gezien. KMAR is er mee aan de slag gegaan." KMAR staat voor Koninklijke Marechaussee.

"We hebben er onderzoek naar gedaan, maar daar is niets uitgekomen", zegt een woordvoerder. "Er is ook niemand voor aangehouden."

Vliegvelden

In datzelfde weekend vlogen er op meer plekken drones, onder meer boven de militaire vliegvelden van Eindhoven en Volkel. Die laatste incidenten werden toentertijd door Defensie zelf naar buiten gebracht.

Die drone-incidenten veroorzaakten onrust, omdat er gedacht werd aan mogelijk dreiging uit Rusland. Dat is nooit duidelijk geworden. Probleem is volgens experts dat iedereen een drone kan gebruiken.

15 miljard euro

Bij Lage Vuursche ligt Kasteel Drakensteyn, waar prinses Beatrix woont. In Huis ter Heide zit het Landelijk Tactisch Commando van de Koninklijke Marechaussee, dat operaties door het hele land aanstuurt.

Daarnaast zit in Huis ter Heide een zwaar beveiligde kluis van De Nederlandsche Bank (DNB). Daar liggen voorraden bankbiljetten, munten en goudstaven. Bij elkaar zijn die zeker 15 miljard euro waard.

De woordvoerder van de marechaussee laat weten dat het risico van onbekende drones "de doorlopende aandacht" heeft. "We proberen verbanden te leggen, wat zit hier achter?"

Staatssecretaris Boswijk van Defensie spreekt van "een punt van zorg", maar benadrukt ook dat onduidelijk is van wie de drones waren en waarom ze daar vlogen. "Het kunnen bij wijze van spreken particulieren zijn geweest."

Volgens de CDA-staatssecretaris onderstrepen dit soort incidenten de urgentie om maatregelen te treffen tegen drone-dreiging. Boswijk denkt daarbij vooral aan betere detectiemethoden, want het opsporen van drones gaat nu lastig.

Scheidingsadvocaten voldoen niet aan de standaarden, blijkt uit onderzoek van de Orde van Advocaten Noord-Nederland. Stellen die hun scheiding regelen via een mediator, zien de rol van de advocaat als een formaliteit. Maar daar gaat het vaak mis.

Ook RTV Drenthe schrijft erover. De omroep sprak freelance-fotograaf Kim Stellingwerf die in de problemen kwam na een scheiding. In een kwetsbare toestand gaf ze zonder het te beseffen bijna al haar bezittingen aan haar ex-man weg. Ook ging ze akkoord met een laag alimentatiebedrag.

Haar mediator stelde een convenant op, dat door een advocaat werd ingediend, zonder dat Stellingwerf zich bewust was van de rol van die advocaat. Achteraf begrijpt ze niet waarom er niet ingegrepen werd. Haar advocaat kreeg een berisping, maar haar zaak, die onder meer aanleiding was voor het opstarten van het onderzoek, blijkt niet op zichzelf te staan.

Advocaat als poortwachter

Het dekenberaad, dat toezicht houdt op advocaten, voerde een onderzoek uit naar negen scheidingsadvocaten verspreid over het land, van wie bekend was dat ze bovengemiddeld veel scheidingszaken deden. Uit het onderzoek bleek dat geen van deze advocaten aan de standaarden voldeed.

Advocaat Eef van de Wiel, deken van de Orde van Advocaten Noord-Nederland, zegt dat mediators bedoeld zijn om de kosten van een scheiding te drukken. "Als je gaat scheiden, wil je dat snel, goed en goedkoop doen. Die mediators doen goed werk, maar daarna moeten mensen naar een advocaat. Die is een soort poortwachter, een extra veiligheidsklep."

volgens Van de Wiel is de rol van de advocaat in de praktijk veel te beperkt geworden. "We zagen dat die rol verschoof naar een formele afhandeling, terwijl het systeem zo is ontworpen dat de advocaat toch een wezenlijke rol speelt."

Advocaat gehad?

Van de Wiel zegt dat de advocaat "door het huis moet lopen en aan iedere raam en deur moet rammelen". Advocaten moeten de cliënten leren kennen en ze wijzen op risico's. Maar dat gebeurt vaak niet. "De mediator denkt: 'Ik heb mijn werk al gedaan,' en de cliënten denken vaak: 'Nou, mevrouw Van de Wiel, zit niet zo te zeuren, doe het nietje er nou maar in.'"

Uit het onderzoek naar de negen scheidingsadvocaten blijkt dat er veel misging. Van de Wiel zegt dat het vaak heeft geleid tot een klacht van de deken. Sommige advocaten zijn daarna zelf gestopt, anderen zijn door de tuchtrechter geschorst of zelfs geschrapt. "Dat is heel ernstig, maar er zaten ook advocaten bij die het echt probeerden goed te doen, maar die moesten als een zalm tegen de stroom in zwemmen", zegt ze.

Dat de rol van de advocaat werd gemarginaliseerd, blijkt ook uit de verhalen van de cliënten, zegt de deken. "Heel veel cliënten hadden helemaal niet door dat ze een advocaat hadden gehad. Ik vroeg het ook aan mensen die gescheiden waren binnen mijn vriendenkring, en ik kreeg vaak te horen: 'Nee hoor, wij waren bij de notaris.' Dan grapte ik: 'Nou, dan ben je niet gescheiden.'"

Met zijn vieren aan tafel

Volgens Van de Wiel is er sprake van een systeemfout en moet de advocaat veel meer betrokken worden in het proces. "De mediator moet ervoor zorgen dat de advocaat niet een formaliteit is, bijvoorbeeld door de advocaat bij de gesprekken te betrekken. Wanneer er afspraken worden gemaakt, dan is het misschien wel goed dat de advocaat erbij zit. Dan zit je met zijn vieren aan tafel: de twee echtelieden, de mediator en de advocaat."

Bij een supermarkt in Enschede heeft bijna vier dagen lang een explosief in een winkelschap gelegen, voor het ontplofte. Op camerabeelden van de supermarkt is te zien hoe een man op 13 maart een voorwerp in de schappen legt. Op 17 maart volgt vlak na middernacht een explosie.

De politie brengt het nieuws over de ontploffing nu pas naar buiten via het opsporingsprogramma Plaats Delict van RTV Oost. Op 17 maart werd alleen bekend dat de supermarkt de hele dag dicht bleef voor forensisch onderzoek. De reden daarvoor bleef onbekend.

Een buurtbewoner zei toen wel dat hij een harde knal had gehoord. Het winkelpersoneel trof die ochtend een ravage aan. Overal in de winkel lagen glasscherven en producten op de grond, schrijft RTV Oost.

Gevaar voor klanten en personeel

Wat voor explosief in het schap heeft gelegen, is nog niet duidelijk. Ook is onduidelijk waarom de man een explosief voorwerp heeft achtergelaten in een supermarkt.

"De verdachte heeft een enorm risico genomen. De supermarkt is op zaterdag 14 maart open geweest en op maandag 16 maart ook", zegt een woordvoerder van de politie.

"Van 's morgens vroeg tot 's avonds laat waren er klanten en personeel in de winkel. We moeten er niet aan denken wat er gebeurd zou zijn als de explosie had plaatsgevonden in een drukke winkel. Daarom nemen we deze zaak hoog op en willen we zo snel mogelijk weten wie de man is."

Mogelijk uit Duitsland

De man die het explosief heeft achtergelaten, is ook gefilmd in het Overijsselse dorp Glanerbrug, tegen de Duitse grens. De man kwam te voet de grens met Duitsland over. Na zijn supermarktbezoek liep hij weer in de richting van de grens.

Goedemorgen! De bemanning van Artemis II keert terug naar de aarde en in Groningen is de uitspraak in een grote sextortionzaak.

Het weer: het is droog en de zon schijnt geregeld. De temperaturen variëren van 11 graden in het Waddengebied tot 14 graden in het zuiden. Morgen is er eerst af en toe zon, later op de dag zijn er toch weer enkele buien.

Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en hier de situatie op het spoor.

Wat kan je vandaag verwachten? Dit is er vannacht gebeurd:

Nabestaanden van slachtoffers van de Decembermoorden eisen een schadevergoeding en excuses van de Surinaamse staat. Per familie wordt 1,25 miljoen euro aan materiële en immateriële schade gevorderd, schrijft nieuwssite Starnieuws. Dat komt neer op een totaal van ruim 18,75 miljoen euro.

De familieleden van tien slachtoffers eisen dat de staat de goede naam en eer van hun verwanten herstelt. Er wordt gevraagd om officiële excuses.

Ander nieuws uit de nacht: En dan nog even dit:

Gisteren ging het veel over het hoge aantal verkeersdoden in Nederland: vorig jaar waren het er 759, een stijging van 84 ten opzichte van het jaar ervoor. Oudere mannen op de fiets zijn relatief vaak slachtoffer. Om ongelukken te voorkomen worden fietsvalpreventiecursussen georganiseerd, maar daar zag onze verslaggever vooral vrouwen. En die hebben wel een idee waardoor dat komt:

Fijne dag!

Begin dit jaar waren er in Nederland ruim 2 miljoen volledig elektrische, hybride of plug-inhybride auto's; bijna een kwart meer dan een jaar eerder. Dat betekent dat ruim 1 op de 5 auto's geheel of gedeeltelijk elektrisch is, berekende het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

Van de nieuw verkochte auto's had het overgrote deel vorig jaar een elektrische motor, namelijk 86 procent. Zeven jaar eerder, in 2018, was dat nog maar 11 procent.

De grootste groep nieuw verkochte auto's was volledig elektrisch. Daarna volgde de hybride, met zowel een brandstofmotor als een elektrische motor, maar geen stekker om de batterij mee op te laden. Zo'n hybride kan maar een klein stuk volledig elektrisch rijden. Als derde volgt de plug-inhybride, die wel een stekker heeft en langere stukken volledig elektrisch kan rijden.

Van alle auto's op de weg met een elektromotor komt de hybride versie nu nog het meest voor, blijkt uit de cijfers van het CBS. Daarvan zijn er ongeveer 800.000 in Nederland. Er zijn bijna 700.000 volledig elektrische auto's en 520.000 plug-inhybride voertuigen.

De laatste weken lijkt de interesse voor elektrische auto's verder toe te nemen, doordat de brandstofprijzen naar het hoogste niveau ooit stegen. Vooral tweedehands elektrische auto's zijn opeens erg in trek, constateerde autobrancheclub Bovag.

De overheid streeft ernaar dat vanaf 2030 alle nieuwe personenauto's geen CO2 meer uitstoten. Dat zijn dan dus volledig elektrische auto's of bijvoorbeeld auto's die op waterstof rijden. Om uitstootvrije auto's te stimuleren waren er subsidies op de aankoop. Die zijn inmiddels stopgezet. Wel krijg je nog korting op de wegenbelasting.

Extra veel in villadorpen

Volledig elektrische auto's zijn vaak nog relatief duur in aanschaf. Het is daarom niet verrassend dat de gemeenten met relatief de meeste elektrische auto's allemaal inwoners met een gemiddeld hoog inkomen hebben. Bovenaan staat villadorp Rozendaal bij Arnhem. Daarna volgen Blaricum, Laren (NH) en Bloemendaal.

Daar zullen ook veel auto-eigenaren een eigen oprit hebben waar ze hun auto met een eigen laadpaal kunnen opladen. Dat is vaak goedkoper dan laden op een publieke laadpaal.

De gemeenten met de minste elektrische auto's per duizend inwoners zijn Schiermonnikoog, Amsterdam, Vlieland en Groningen.