NOS Nieuws - Algemeen

Vermiste zwemmer bij Callantsoog blijkt ook overleden, gaat om Britse vrouw

22 minutes 24 seconds ago

Een vermiste zwemmer bij Callantsoog blijkt te zijn verdronken. Het gaat om een 39-jarige vrouw uit Groot-Brittannië. Gisteren overleed een 26-jarige vrouw uit Gelderland die op dezelfde plek in de problemen was gekomen.

De twee vrouwen probeerden gisteren rond 16.30 uur een kind te helpen dat dreigde te verdrinken, maar ze kwamen zelf in de problemen. Het kind en een vierde zwemmer zijn gered door de reddingsbrigade.

De 26-jarige vrouw uit Gelderland werd uit het water gehaald en gereanimeerd, maar hulp mocht niet meer baten. De vierde persoon, de Britse vrouw, werd in eerste instantie niet gevonden. Ze is enkele uren later aangetroffen op het strand bij Groote Keeten, ten noorden van het incident.

De politie doet geen verder onderzoek naar de toedracht, meldt de regionale omroep NH.

Wereldwijd wordt er weer iets meer Heineken gedronken

1 hour 42 minutes ago

Wereldwijd hebben mensen het afgelopen half jaar meer Heineken gedronken dan een jaar eerder. Het bedrijf heeft zo'n 1,6 procent meer bier verkocht. Vooral in Azië nam de afzet toe: daar werd ruim 11 procent meer bier van Heineken gedronken, blijkt uit de halfjaarcijfers van de Nederlandse bierbrouwer.

Het is een meevaller voor Heineken, want het bedrijf kampt al langere tijd met dalende omzetcijfers. Eerder kondigde de bierbrouwer al een reorganisatie aan, waardoor 5000 tot 6000 arbeidsplaatsen wereldwijd verdwijnen.

Europa en Noord- en Zuid-Amerika zijn de belangrijkste afzetmarkt voor Heineken. Maar het bedrijf ziet de verkoop in deze gebieden al jaren afnemen.

In Europa daalde de bierverkoop licht, met 0,6 procent. Maar dat is een verbetering in vergelijking met een jaar eerder, toen Heineken zo'n 3,5 procent minder bier verkocht in Europa. Zeer waarschijnlijk wordt dit veroorzaakt doordat alcoholvrij bier steeds populairder wordt.

Behalve Heineken vallen ook merken zoals Birra Moretti, Amstel en Desperados onder het concern. Daarnaast is Heineken eigenaar van een flink aantal Aziatische biermerken.

WK maakte geen groot verschil

In Noord- en Zuid-Amerika werd ondanks het WK het afgelopen half jaar veel minder bier verkocht, de afzet daalde met 3,4 procent. "We zagen in de WK-periode wel dat er daar meer bier werd verkocht in cafés tijdens belangrijke wedstrijden, maar het was niet genoeg de rest van het half jaar te compenseren", zegt financieel topman Harold van den Broek.

Mede door de structureel lagere verkoop in Amerika en Europa heeft het bedrijf al eerder besloten de pijlen te richten op de groeiende Aziatische markt. Dat lijkt nu zijn vruchten af te werpen, want juist daar werd dus veel meer bier verkocht. Dat levert onder aan de streep een hogere omzet en winst op.

De komende tijd verwacht Heineken een stabiele groei. Wel merkt het bedrijf dat de productiekosten stijgen, doordat grondstoffen veel duurder zijn geworden door de oorlog in het Midden-Oosten.

Meevaller

De bierbrouwer verwacht dit jaar wel een financiële meevaller. Net als Philips krijgt het bedrijf geld terug van de Amerikaanse overheid voor ten onrechte betaalde importheffingen. Bedrijven die de heffingen hadden betaald of schade hebben ondervonden, konden een claim indienen bij de Amerikaanse overheid. Heineken heeft 10 miljoen dollar teruggekregen en verwacht later nog eens zo'n 30 miljoen dollar retour van de VS.

Onlangs wees de bierbrouwer Rafael Oliveira aan als nieuwe topman. De Braziliaan moet ervoor gaan zorgen dat er weer een frisse wind gaat waaien bij Heineken. Hij was jarenlang de baas bij koffieconcern JDE Peet's, waar Douwe Egberts onder valt.

Aantal fastfoodzaken in Nederland in twintig jaar bijna verdubbeld

2 hours 10 minutes ago

Het aantal fastfoodzaken in Nederland is de afgelopen twintig jaar bijna verdubbeld. Volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) zijn er op dit moment ruim 19.000 fastfoodzaken. In 2007 waren dat er 10.000.

Ook het aantal reguliere restaurants steeg in dezelfde periode. Van alle eetgelegenheden is tegenwoordig meer dan de helft een fastfoodzaak, zoals cafetaria's, broodjeszaken, de bekende ketens, eetkramen en ijssalons. Tot 2019 was dat nog andersom.

De meeste fastfoodzaken staan op plekken waar ook de meeste mensen wonen. Zo zijn de vier grote steden samen goed voor bijna 20 procent van alle fastfoodzaken in Nederland. Ook aan de kust, op de Waddeneilanden en in andere toeristische gebieden zijn veel fastfoodzaken. In Staphorst zijn naar verhouding de minste fastfoodzaken.

De stijging heeft te maken met een veranderd uitgavepatroon van Nederlanders. "We hebben meer geld te besteden en gaan daardoor vaker uit eten, of halen een broodje of een ijsje", stelt CBS-hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen.

Winst aandeel SpaceX verdampt, maar verlies twee maanden na beursgang valt mee

2 hours 14 minutes ago

Na een succesvolle beursgang van SpaceX, waarbij het aandeel op een bepaald moment zelfs even de 225 dollar aantikte, is de winst inmiddels weer verdampt. De kwartaalcijfers van gisteren hebben dat - ondanks zeer positieve omzetcijfers en een verlies dat meeviel - nog niet kunnen rechttrekken.

Nabeurs stond het aandeel ruim 7 procent in de min. Oorzaak: het bedrijf blijft ook miljarden uitgeven aan kunstmatige intelligentie, en daarover leven in brede kring zorgen.

De beursintroductie van SpaceX was om verschillende redenen bijzonder. Er werd voor een recordbedrag aan geld opgehaald en particulieren konden veel meer aandelen kopen dan normaal. Verder moeten beleggers geloven in de gigantische ambities van Elon Musk. Het bedrijf kon profiteren van de enorme honger onder beleggers in alles wat te maken heeft met kunstmatige intelligentie (AI).

Ander sentiment

Nu - nog geen twee maanden later - is het bedrijf in een ander sentiment terechtgekomen. "Er zijn zorgen over alle AI-ontwikkelingen", zegt Joost Schmets van de Vereniging voor Effectenbezitters (VEB). "Gaat het geld wel rendabel besteed worden? Als waarderingen heel hoog zijn, dan hoeft er maar heel weinig te gebeuren om dat sentiment om te draaien."

Dat sentiment leeft veel breder dan rond SpaceX alleen. Amazon, Microsoft, Google en Meta geven samen honderden miljarden dollars uit aan de bouw van nieuwe datacenters. Die zijn nodig - zo is de gedachte - om de verwachte groei van AI te faciliteren. Tegelijkertijd worden Chinese AI-modellen ook steeds beter, en die zijn veel goedkoper in ontwikkeling.

The Economist schreef recent dat de investeringsgolf "in hoog tempo uitgroeit tot de grootste in de geschiedenis". En rekende voor dat om de investeringen - dit jaar 900 miljard dollar en volgend jaar 1400 miljard dollar - terug te verdienen er een omzet van 2500 miljard dollar per jaar tegenover moet staan. De clouddiensten van Microsoft, Alphabet (Google) en Amazon - die de datacentermarkt domineren - waren vorig jaar samen goed voor 292 miljard dollar omzet.

Alleen Starlink winstgevend

SpaceX ontleent zijn naam aan waar het mee begon: ruimtevaart. De winst komt tegenwoordig bij Starlink vandaan, dat overal ter wereld razendsnel internet via satellieten aanbiedt. Alle andere onderdelen - waaronder AI-bedrijf xAI en X (het voormalige Twitter) zijn verlieslijdend.

Musk heeft daarnaast al twee grote datacentercomplexen en wil die uiteindelijk in de ruimte gaan bouwen. Ook wil hij dat zijn twee beursgenoteerde bedrijven SpaceX en Tesla samen een chipfabriek gaan bouwen die hij 'Terafabs' noemt. Kosten: 55 tot wel 119 miljard dollar.

Als dat ooit allemaal lukt - het is een plan dat omgeven is door vraagtekens - dan is SpaceX minder afhankelijk van andere partijen dan OpenAI en Anthropic. Dat kan een voordeel zijn, zegt Schmets van de VEB.

Terug naar de beurskoers. "Beleggers zijn tot het besef gekomen dat dit toch wel een gehypte beursgang is", zegt beuranalist Jim Tehupuring van 1Vermogensbeheer. "De particuliere belegger die z'n buurman erover hoorde praten en de boot niet wilde missen heeft misschien gekocht toen de koers op 180, 190 of 200 dollar stond. Die zit nu naar een groot verlies te kijken."

Maar, benadrukt Tehupuring, wat dat betreft geldt ook het aloude advies om niet al je eieren (aandelen dus) in hetzelfde mandje (bedrijf) te leggen. "Je moet wel beseffen dat dit een wilde rit gaat worden."

Niet alleen een bubbel

Ondanks die turbulentie is er voor SpaceX-belegger Tessel Majtlis weinig veranderd. Ze is mede-oprichter van beleggersclub You Got This, die zich specifiek op vrouwen richt. "Voor mij gaat het om de techniek die Musk bouwt en de visie die hij heeft. Los van of je ooit op Mars terechtkomt, wordt er al veel ontwikkeld omdat doel te halen. Dat is waarom ik erin investeer."

Ze denkt tegelijkertijd dat er wel sprake is van een 'bubbel'. Dat betekent dat de waarderingen op de beurs op lange termijn niet vol te houden zijn en die bubbel op een gegeven moment uiteen spat. De vraag is wat er daarna overblijft van alle torenhoge waarderingen en investeringen.

"Het is niet alleen maar bubbel. Ik kijk daardoorheen en ik zie een toekomst waarin we alles met AI doen en verdergaan dan alleen de aarde." Overigens is het sentiment binnen haar beleggersclub anders. "Daar blijft veel argwaan naar Elon en naar de waarde van dit bedrijf." Daarbinnen is ze dus een uitzondering.

Gewapende man aangehouden op golfcomplex Trump in Los Angeles

2 hours 29 minutes ago

Op de Trump National Golf Course bij Los Angeles heeft de politie afgelopen weekend een man aangehouden die gewapend rondliep. Hij werd zondag al gearresteerd, maar het incident werd gisteren pas bekendgemaakt door de politie.

"Hoewel we nog bezig zijn met het onderzoek naar de motieven van deze persoon, zijn we blij dat hij nog voor het bezoek van de president is aangehouden," laat het Openbaar Ministerie in Californië weten in een verklaring.

Volgens het OM werd de 38-jarige man vorige week vrijdag al door agenten in burger gespot op het golfcomplex in Rancho Palos Verdes, enkele dagen voordat de Amerikaanse president daar een toespraak zou houden.

De man was volgens de agenten "de veiligheidsplanning" aan het bestuderen en maakte foto's en video's van het terrein. Zondag was hij er weer. Hij werd herkend door personeelsleden, die de agenten waarschuwden.

De man stapte op de agenten af en verklaarde dat hij in dienst was van het ministerie van Buitenlandse Zaken en ter plaatse was voor beveiligingstaken. Bij zijn arrestatie bleek dat hij een magazijn met zestien patronen op zak had. In zijn auto werden onder meer een geladen pistool, een verrekijker en een badge met de tekst "beveiligingsmedewerker" aangetroffen.

'Verontrustende verklaringen'

Bij een huiszoeking vond de politie meerdere wapens en een grote hoeveelheid munitie. Ook trof de politie notitieboekjes met "verontrustende verklaringen" aan.

De man is aangeklaagd voor een vuurwapenmisdrijf, het dragen van een niet-geregistreerd geweer. Daarop staat een gevangenisstraf van maximaal tien jaar. De Secret Service onderzoekt of de man een bedreiging vormde voor Trump, meldt CNN op basis van een anonieme bron. Er liep ook al een onderzoek tegen de verdachte in een andere stad vanwege diefstal.

Aanslagpoging bij golfcomplex

Iets minder dan twee maanden voor de presidentsverkiezingen van 2024 werd er ook al een man opgepakt bij een golfcomplex van Trump in Florida, die de presidentskandidaat wilde doodschieten. Hij heeft een levenslange gevangenisstraf gekregen, zonder kans op vervroegde vrijlating.

De 59-jarige Ryan Routh lag net buiten het hek met een semiautomatisch geweer in de bosjes. Trump was op dat moment op enkele honderden meters afstand aan het golfen.

Zuid-Koreaanse politie doorzoekt hoofdkantoor Starbucks na misplaatste actie

2 hours 37 minutes ago

De politie in Zuid-Korea heeft een inval gedaan in het Koreaanse hoofdkantoor van Starbucks in Seoul. Aanleiding is een onderzoek naar een controversiële marketingcampagne.

De koffieketen kwam op 18 mei met een speciale actie die zij 'Tank Day' noemden. Daarbij werd een koffiebeker gepromoot die 'tank' wordt genoemd, een grote mok van roestvrij staal.

Maar de naam en de dag van de reclameactie vielen totaal verkeerd in het land. Op die dag begon in 1980 een historische volksopstand waarbij burgers en studenten in protest kwamen tegen de militaire dictatuur. Die werd echter bloedig neergeslagen door het leger.

Volgens officiële cijfers werden zo'n 170 mensen gedood, maar onderzoekers schatten dat het werkelijke aantal slachtoffers tussen de 600 en 2300 ligt.

Hulp van AI

Veel Zuid-Koreanen vinden dat de slachtoffers van de volksopstand belachelijk worden gemaakt met de campagne. Het leidde ertoe dat direct filmpjes online werden gezet van woedende mensen die de koffiebekers kapot sloegen.

De koffieketen stopte met de actie enkele uren nadat die was begonnen en directeur Son Jeong-hyun werd dezelfde dag nog ontslagen.

De autoriteiten willen nu vaststellen of de campagne daadwerkelijk was bedoeld om de spot te drijven met de betrokkenen bij de opstand, schrijven Zuid-Koreaanse media.

Shinsegae Group, het bedrijf dat de rechten heeft voor Starbucks in Zuid-Korea, heeft als verklaring gegeven dat de campagne deels is ontwikkeld met behulp van AI, waardoor de historische gevoeligheden niet werden onderkend.

Ook zouden meerdere leidinggevenden groen licht hebben gegeven voor de campagne zonder de bijlage te openen die ze gemaild kregen, waardoor ze de mogelijke dubbelzinnigheden van de teksten zouden hebben gemist.

Rusland blijft Oekraïne bestoken: 17 doden in Kyiv, ook distributiecentra doelwit

3 hours 32 minutes ago

Bij Russische luchtaanvallen op de Oekraïense hoofdstad Kyiv zijn vannacht zeker zeventien mensen omgekomen, 44 anderen raakten gewond. Ook werden een aantal magazijnen in de regio rond Kyiv beschadigd. Dat melden Oekraïense hulpdiensten in een Telegrambericht. Ook heeft Rusland drie vrachtschepen aangevallen op de Zwarte Zee in de buurt van Odesa.

Zeven plekken in en nabij Kyiv zijn geraakt door de raketten. De Oekraïense luchtmacht meldde dat Rusland vier Zircon-raketten, 24 Iskander-M 400-raketten en 115 drones heeft afgevuurd. De Oekraïense luchtverdediging wist 98 drones uit de lucht te schieten, maar geen raketten te stoppen, waarschijnlijk doordat de voorraad onderscheppingsraketten beperkt is.

Volgens Rusland werden de distributiecentra gebruikt voor 'militaire doeleinden'. President Zelensky meldt op X dat het om private bedrijven gaat en dat Rusland burgerdoelen heeft aangevallen. Ook zou een treinstation zijn geraakt bij de aanval.

Op beelden is te zien hoe de brandweer verschillende branden bij distributiecentra en magazijnen blust:

De laatste tijd heeft Oekraïne in Rusland steeds vaker magazijnen van Wildberries geraakt, de grootste webwinkel van het land.

Kyiv zegt dat in de distributiecentra materieel wordt opgeslagen en vervoerd dat in de oorlog wordt gebruikt. Militaire experts wijzen erop dat Oekraïne de oorlog zo zichtbaarder maakt voor gewone Russen.

De aanvallen passen bij de nieuwe oorlogsstrategie van Oekraïne. Bekijk daarover deze video van Nieuwsuur:

Na de aanval vannacht zei Zelensky wederom dat "onderscheppingsraketten de levens hadden kunnen redden van degenen die vandaag zijn omgekomen".

De Oekraïense president luidt steeds vaker de noodklok over de schaarste aan afweerraketten. "Ons tekort aan onderscheppingsraketten moedigt Rusland alleen maar aan om zulke aanvallen uit te voeren", doelend op de aanvallen die de laatste tijd steeds vaker plaatsvinden.

Zaterdag zei hij nog dat er steeds minder Russische raketten uit de lucht werden gehaald. "Simpelweg omdat er geen onderscheppingsraketten zijn voor de Patriot-systemen." Van de 27 ballistische raketten die Rusland afvuurde, werd er slechts één uit de lucht gehaald.

Bij Zelensky's bezoeken aan het buitenland staan deze tekorten dus boven aan de agenda. "Het is van cruciaal belang dat partners begrijpen dat deze luchtverdedigingscapaciteit niet voor hypothetische scenario's nodig is, maar hier en nu", zegt Zelensky. "Elk pakket ballistische raketonderscheppers redt levens van onze mensen. En elke nacht zonder leidt tot meer slachtoffers."

Oekraïne heeft een tekort aan luchtafweer. Daarover maakten we eerder deze video:

In het westen van Rusland is ondertussen een Noord-Koreaanse raketeenheid ingezet, meldt persbureau Reuters op basis van bronnen bij de Oekraïense militaire inlichtingendienst. De eenheid zou uitgerust kunnen worden met 120 ballistische raketten en zes lanceerinstallaties voor aanvallen op Oekraïne.

Rusland heeft sinds eind 2023 tientallen Noord-Koreaanse ballistische raketten op Oekraïne afgevuurd. De inzet van Noord-Koreaanse raketeenheden op de grond zou een uitbreiding betekenen van de reeds omvangrijke militaire samenwerking tussen Moskou en Pyongyang.

Beelden van gevangengenomen Noord-Koreanen in Oekraïne doken anderhalf jaar geleden al op, en Noord-Korea geeft openlijk toe dat zijn soldaten meevechten met de Russen in Oekraïne.

Wekdienst 5/8: Uitreiking Pride Awards in Amsterdam • Rakettrap slaat in op de maan

4 hours 30 minutes ago

Goedemorgen! In Amsterdam worden de International Pride Awards uitgereikt. Op de maan stort een rakettrap neer en een aantal Nederlandse multinationals komt met nieuwe kwartaalcijfers.

Eerst het weer: zon en stapelwolken wisselen elkaar af en op veruit de meeste plaatsen blijft het droog. Bij een matige, aan zee krachtige zuidwestenwind wordt het 23 tot 28 graden.

Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van de wegwerkzaamheden en hier alles over de situatie op het spoor.

Wat kun je vandaag verwachten? Wat heb je gemist?

De bestrijding van de brand in Noord-Limburg is vannacht gegaan zoals gehoopt. Dat zegt een woordvoerder van de veiligheidsregio tegen persbureau ANP.

De brand is zoals verwacht binnen de zogenoemde stoplijnen gebleven: een spoorlijn, een asfaltweg en brede paden in het bos. De woordvoerder waarschuwt wel dat veranderende wind en hoge temperaturen het bluswerk weer kunnen bemoeilijken.

In de nacht vliegen helikopters van defensie niet over het gebied om te helpen met blussen. Nu het licht wordt, worden die weer ingezet.

Ander nieuws uit de nacht: En dan nog even dit:

Slecht nieuws voor mensen die koopzegels sparen bij Albert Heijn. Vanaf 7 september gaat het twee keer zo lang duren voordat klanten hun koopzegelboekje hebben gevuld. Deze bekendmaking van de supermarktketen leidt op sociale media tot kritiek.

Fijne dag!

Roekeloze Nederlander, die 235 kilometer per uur reed, gepakt in Duitsland

6 hours 18 minutes ago

De Duitse politie heeft gisteren een 23-jarige Nederlander aangehouden die met zijn Porsche 911 met snelheden tot 235 kilometer over de Duitse autobahn reed.

Op de A3 in de Duitse deelstaat Rijnland-Palts was de man gistermiddag aan het bumperkleven achter een onopvallende politiewagen, haalde hij herhaaldelijk op zeer hoge snelheid rechts in en sneed hij volgens de politie op roekeloze wijze door het verkeer heen. Het was op dat moment druk op de weg en hij raakte volgens de politie "door puur geluk" geen andere voertuigen.

Coffeeshop

Hij werd staande gehouden en toonde volgens de politie "geen enkel moment spijt van zijn daden". Bij de controle van de politie die volgde, bleek de man ook mogelijk drugs te hebben gebruikt. Bij een eerste drugstest werd THC aangetroffen. De man verklaarde samen met zijn vader een coffeeshop te runnen in Eindhoven en dat hij om professionele redenen daarom regelmatig cannabis gebruikt.

Het rijbewijs van de man werd ingenomen en hij moest een borgsom van 10.000 euro betalen. Hij werd daarna opgehaald door zijn vader. Hij wordt waarschijnlijk vervolgd voor het in gevaar brengen van ander wegverkeer.

Brazilië schroeft diplomatieke aanwezigheid in Argentinië terug na aanvallen Milei

7 hours 9 minutes ago

De Braziliaanse regering heeft aangekondigd de diplomatieke aanwezigheid in Argentinië terug te schroeven na herhaaldelijke aanvallen van de Argentijnse president Milei aan het adres van zijn Braziliaanse collega Lula.

Het betekent dat de in juli teruggetrokken Braziliaanse ambassadeur niet meer terugkeert naar Argentinië zolang Milei Lula blijft schofferen, meldt de Braziliaanse regering. Het is volgens persbureau AP voor eerst in de recente geschiedenis dat een dergelijke stap wordt genomen.

Dief

Een woordvoerder van het Braziliaanse ministerie van Buitenlandse Zaken zegt tegen AP dat Milei Lula sinds zondag al drie keer "een dief" heeft genoemd. Op een partijcongres van senator Flávio Bolsonaro, de zoon van de voormalige Braziliaanse president, had hij dat eind juli ook al gedaan. Dat leidde ertoe dat de ambassadeur tijdelijk werd teruggeroepen door Brazilië, maar dat wordt nu formeel niet teruggedraaid.

Milei en Lula zijn ideologisch elkaars tegenpolen. De rechts-populistische Milei ziet links als een groot gevaar en is een voorstander van een klein overheidsapparaat. Net als de Amerikaanse president Trump steunt hij de rechtse Flávio Bolsonaro, die het in oktober bij de presidentsverkiezingen op gaat nemen tegen Lula.

Washington Post: Trump eist last minute verandering aan heliplatform in aanbouw

9 hours 38 minutes ago

Een deel van het werk aan een helikopterplatform in het Witte Huis moet opnieuw gedaan worden. Volgens meerdere regeringsmedewerkers die de Amerikaanse krant The Washington Post anoniem sprak is president Trump het niet eens met de lichte hellingshoek van het platform dat nog in aanbouw was.

Op foto's die de krant analyseerde, is te zien hoe een granieten bovenlaag waarop het officiële logo van de Amerikaanse president staat inmiddels weer volledig is afgebroken. Enkele dagen daarvoor waren bouwvakkers begonnen met het plaatsen van deze bovenlaag van 30 meter breed.

Volledig horizontaal

Volgens de bronnen die The Washington Post sprak, beviel het Trump niet dat het platform een klein beetje schuin afliep. Een helikopterlandplaats mag een kleine hellingshoek hebben om water af te voeren, maar Trump zou volgens de bronnen een volledig horizontaal landingsplatform willen hebben.

Het platform werd begin vorige maand aangekondigd door Trump. Sindsdien werken bouwvakkers er dag en nacht aan. Volgens The Washington Post is het de wens van het Witte Huis dat het project af is voordat de Chinese president Xi Jinping eind september een bezoek brengt aan de VS.

5 miljoen dollar

Het oorspronkelijke project zou zo'n 5 miljoen dollar moeten kosten (omgerekend ruim 4,3 miljoen euro), meldde Trump begin juli. Dat wordt gefinancierd door Lockheed Martin. Dat bedrijf is eigenaar van Sikorsky, dat de helikopters voor de president bouwt. Wat de extra kosten zijn van de aanpassing en of het project hiermee langer gaat duren, is nog onbekend.

De nieuwe landingsplaats is nodig omdat de VH-92A-helikopter die de president gebruikt, het gazon waarop de helikopters eerst landde kan verschroeien. Ook was het gazon dat voorheen werd gebruikt eigenlijk ongeschikt vanwege een te grote hellingshoek. Totdat het nieuwe platform af is, gebruikt Trump nu een stuk grond ten zuiden van het Witte Huis om op te landen.

'Wordt alleen maar beter'

Het Witte Huis gaat niet in op de last-minute wijzigingen, maar een woordvoerder laat aan The Washington Post weten dat het Witte Huis er dankzij Trump "nog nooit zo goed heeft uitgezien" en dat het onder zijn leiding "alleen maar beter zal worden".

Eerder liet Trump de oostvleugel van het Witte Huis slopen. Hij laat er een balzaal bouwen die groter wordt dan een voetbalveld. De bouw lag korte tijd stil vanwege bezwaar van een historische organisatie die stelde dat de president zijn boekje te buiten ging. Een hogere rechter besliste echter dat de bouw mocht doorgaan.

Koopzegelboekje vullen bij supermarkt AH duurt straks twee keer zo lang

13 hours ago

Slecht nieuws voor mensen die koopzegels sparen bij Albert Heijn. Vanaf 7 september gaat het twee keer zo lang duren voordat klanten een koopzegelboekje hebben gevuld. Deze bekendmaking van de supermarktketen leidt op sociale media tot kritiek.

Over een maand krijgen klanten voortaan één koopzegel per 2 euro aan boodschappen en momenteel is dat per 1 euro. Ook voor mensen die zijn aangesloten bij het zogenoemde AH Premium krijgen met een versobering te maken: die krijgen voortaan één koopzegel per 1 euro, in plaats van twee koopzegels per euro.

Op sociale media uitten sommige klanten hun onvrede over de versobering. Zo zegt een aantal de stap van AH te zien als een manier om zoveel mogelijk mensen aan AH Premium te krijgen. Anderen noemen het een verkapte bezuiniging van de supermarktketen.

'Wijziging is nodig'

AH stelt dat de wijziging nodig is om het spaarprogramma te behouden, maar legt in een reactie aan de NOS niet nader uit hoe deze afweging tot stand is gekomen. Er wordt ook niet ingegaan op de kritiek die leeft op sociale media.

De aanpassing zou het mogelijk maken om andere kortingsacties uit te breiden. "We zien dat onze klanten steeds meer behoefte hebben aan verschillende manieren van sparen en kortingen krijgen", staat in een e-mail aan klanten.

Het AH-koopzegelsysteem bestaat inmiddels ruim zeventig jaar. Naar schatting anderhalf miljoen mensen maken er gebruik van. Sinds 2021 zijn er geen fysieke zegels meer en kan alleen nog gespaard worden via de AH-app. Wel mogen oude fysieke koopzegelboekjes nog worden ingeleverd.

Veiligheidsregio's: meer grote natuurbranden tegelijkertijd kunnen we niet aan

13 hours 5 minutes ago

De veiligheidsregio's in Nederland zeggen dat de hulpdiensten meer natuurbranden tegelijkertijd zoals die nu in Venray niet aankunnen. Daarvoor is meer speciaal opgeleid personeel nodig en ook blusvoertuigen die moeilijk toegankelijk terrein in kunnen.

"We zien met zo'n grote brand als nu in Limburg en het risico in de andere regio's dat de grens van de capaciteit is bereikt", zegt Jack Mikkers van de Veiligheidsraad, het overlegorgaan van de 25 veiligheidsregio's in Nederland. "Dan hebben we het over mensen, over brandweerauto's en de spullen die we nodig hebben."

Risico gigantisch gegroeid

Door de klimaatverandering en droogte is het risico op natuurbranden een stuk groter geworden. Dat vraagt niet alleen om meer speciaal opgeleid personeel, maar ook om andere brandweerauto's.

"In bosrijke gebieden heb je andere soorten auto's nodig dan in een binnenstad van een gemiddelde stad in Nederland", aldus Mikkers. "Je hebt veel meer terreinauto-achtige auto's nodig. Die zijn niet overal beschikbaar."

Volgens Mikkers was het beter geweest als dat extra personeel en extra middelen er nu al waren geweest.

"Dat ziet u in Noord-Limburg, maar de afgelopen maanden ook met de branden in Oirschot en op de Veluwe. Het risico op natuurbranden is gigantisch gegroeid. Dat betekent meer mensen die opgeleid zijn om met natuurbranden om te gaan. Dat vereist ook extra inzet en middelen om dat voor elkaar te krijgen.

Verrast

Volgens Mikkers is de situatie met name in bosrijke gebieden als de Veluwe zorgelijk, maar ook in andere regio's, zoals Noordoost-Brabant en in bosrijke gebieden in Limburg.

Glastuinders niet uitgezonderd van sproeiverbod, sector vreest miljoenenschade

13 hours 13 minutes ago

Vanaf woensdag geldt er in het westen van het land een sproeiverbod. Ondernemersorganisatie Glastuinbouw Nederland had om een ontheffing gevraagd om 's nachts wel water uit sloten te mogen halen. Het Hoogheemraadschap van Delfland, dat het verantwoordelijk is voor het gebied tussen Den Haag en Rotterdam, weigert dat.

"We zitten in een heel moeilijke situatie, waarin we de veiligheid van onze regio moeten garanderen", aldus een woordvoerder van het hoogheemraadschap. Een andere maatregel die Delfland neemt is het dichthouden van de sluizen langs de rivier die uitmondt in de Noordzee. Dit moet voorkomen dat zout water bij zoet water terechtkomt.

"Deze maatregelen zijn keihard nodig om te voorkomen dat onomkeerbare schade ontstaat. De tuinders krijgen wel de ruimte om tot middernacht hun bassins te vullen."

Omroep West schrijft dat Delfland vanaf woensdag handhavers inzet om te controleren of iedereen zich aan het sproeiverbod houdt.

Door de watervoorraad heen

Volgens Glastuinbouw Nederland komen ruim 150 tuinders in de problemen als ze geen oppervlaktewater meer mogen gebruiken om hun gewassen te besproeien. Het gaat om tuinders die in de volle grond telen en afhankelijk zijn van water uit sloten en regenbassins.

Slechts tien procent van de grondgebonden telers beschikt over een eigen alternatieve watervoorziening, blijkt volgens de ondernemersorganisatie uit een inventarisatie onder leden in Westland en de regio Oostland.

Driekwart van de telers verwacht binnen twee tot drie weken door de watervoorraad heen te zijn. De schade kan volgens Glastuinbouw Nederland oplopen tot 150 miljoen euro.

Desnoods zout water

De glastuinders hebben voorgesteld om gezuiverd rioolwater of desnoods zout water toe te voegen aan de sloten. Ze zouden dan toch het water uit die sloten kunnen gebruiken om te sproeien. "Bijna elk water is beter dan geen water", zeggen ze.

Delfland onderzoekt de mogelijkheden, aldus een woordvoerster. "Maar dat zijn onwenselijke maatregelen die we alleen inzetten als het echt niet anders kan. We hopen vooral heel erg op regen."

Zoet water in bergingen

Net als het naburige hoogheemraadschap Rijnland heeft ook Delfland besloten zoet water op te slaan in bergingen die zijn bedoeld voor extreme regenval. In een deel van natuurgebied De Wollebrand (Westland) is het peil de afgelopen dagen twee meter omhoog gegaan met 225.000 kuub water en in een polder in Berkel en Rodenrijs komt ook 1,2 miljoen kuub te staan.

Al dat water wordt de komende periode gebruikt om de sloten, beken en kanalen steeds aan te vullen, om te voorkomen dat de dijken uitdrogen en kunnen scheuren.

Zwemmers in problemen bij Callantsoog: één persoon overleden, één nog vermist

13 hours 40 minutes ago

Er zijn gistermiddag in zee bij Callantsoog vier mensen in de problemen gekomen. Eén van hen is overleden, twee zijn uit het water gehaald en een ander is nog niet gevonden.

Volgens een woordvoerder van KNRM Callantsoog kwam rond 16.30 uur een melding binnen over meerdere zwemmers die in nood waren geraakt. Dat gebeurde ter hoogte van de opgang Voordijk, tussen Callantsoog en Groote Keeten, meldt NH.

Twee mensen, onder wie een minderjarige, werden vrij snel uit het water gehaald. Zij zijn voor controle naar het ziekenhuis vervoerd. Over hun toestand is niets bekendgemaakt. Naar de vierde persoon is tot iets na 21.00 uur tevergeefs gezocht. De zoekactie wordt vanochtend hervat als het getij dat toelaat, meldt de politie.

Over de identiteit van de slachtoffers is niets bekendgemaakt. Ook is niet duidelijk of de betrokkenen aan het zwemmen waren, in een boot zaten of bijvoorbeeld aan watersport deden. De politie roept mensen op om niet zelf naar de vermiste persoon te gaan zoeken.

Protest tegen privatisering Turkse stranden: 'Ze worden bezet'

14 hours 21 minutes ago

In sommige badplaatsen in Turkije is een dagje naar het strand allang niet meer vanzelfsprekend. Langs grote delen van de kust hebben horecabedrijven en strandtenten openbare stranden volgebouwd met steigers, terrassen en rijen ligbedden.

Ondernemers zeggen dat ze daarvoor toestemming hebben van de gemeente en dat het goed is voor het toerisme. Maar veel inwoners spreken van een illegale bezetting. Volgens de Turkse wet moeten openbare stranden voor iedereen vrij toegankelijk blijven.

Toch vertellen inwoners van Bodrum, aan de Egeïsche Zee, dat ze worden weggestuurd zodra ze hun handdoek op het zand leggen. Vorige week leidde een video op sociale media tot veel ophef. Op de beelden is te zien dat een medewerker van een strandtent zand gooit op de handdoeken van strandgangers in de kustplaats Mersin om hen te verjagen. De zandgooier zou zijn opgepakt.

Wie wil blijven, krijgt vaak te horen dat er een ligbed gehuurd moet worden. En die prijzen zijn voor veel Turken nauwelijks nog op te brengen. Ondernemers ontkennen dat ze mensen weren en zeggen dat de tarieven nodig zijn om goede service en voorzieningen te kunnen bieden.

Maar de onvrede bij de burgers leidt inmiddels tot kleine demonstraties in meerdere badplaatsen.

Kust bezet

Activist Nihat Koyuncu uit Bodrum strijdt er al drie jaar voor om de openbare stranden terug te geven aan de inwoners. Tijdens een wandeling langs de kust laat hij zien hoeveel openbaar strand er volgens hem nog over is. "Van die anderhalve kilometer blijft nog zo'n driehonderd meter openbaar strand over. De rest is bezet. Tijdens de hele wandeling hebben we nauwelijks een stap op het zand kunnen zetten."

Langs de kust van Gündoğan volgen steigers, terrassen, bars en ligbedden elkaar vrijwel onafgebroken op. En de frustratie gaat inmiddels niet alleen over de ruimte die verdwijnt. Ook de prijzen leiden tot woede. Door de hoge inflatie is een dagje strand voor veel Turkse gezinnen onbetaalbaar geworden.

"Soms kost een ligbed 28 euro per persoon. Voor een gezin van vier is dat simpelweg niet te betalen", zegt Koyuncu. Volgens hem kijkt de gemeente vaak weg. "En dan heb je vaak nog niet eens iets gegeten of gedronken."

Het Turkse ministerie van Cultuur kondigde eerder aan dat het aantal openbare stranden dit jaar wordt uitgebreid naar 23. Daarnaast zijn er vele tientallen openbare stranden van de gemeenten. Daar zijn betaalbare voorzieningen beschikbaar en veel stranden zouden de Blauwe Vlag-status hebben, een internationaal keurmerk voor schone en goed beheerde stranden.

Ook juridisch lijkt er iets te veranderen. Het Turkse Hooggerechtshof heeft onlangs nog een uitspraak gedaan dat de kustlijn van het land publiek eigendom is en dat iedereen wettelijk recht heeft op toegang tot de zee.

Zo werd eerder deze maand een ondernemer veroordeeld nadat die een gezin had weggestuurd van een openbaar strand, omdat zij met hun handdoeken op het zand lagen. De rechter gaf het gezin gelijk.

Onvrede

Toch zijn veel inwoners van Bodrum nog altijd niet gerustgesteld. Volgens hen verdwijnt het recht op vrije toegang tot de zee langzaam, terwijl de overheid nauwelijks ingrijpt. Er worden boetes uitgedeeld, maar toch blijven de strandbedden staan.

"Die boetes zijn inmiddels een soort verkapt verhuursysteem geworden", zegt Koyuncu. Volgens hem zou alles binnen vijftien dagen na een boete moeten worden verwijderd. "Maar dat gebeurt dus niet. De overheid verdient er juist aan."

Een van de mensen die demonstreren tegen de gang van zaken is Tulay, die sinds 2006 in Bodrum woont. "We hebben deze bestuurders zelf gekozen. Dan verwachten we ook dat ze onze belangen beschermen."

Volgens haar is er nauwelijks handhaving en zijn voorzieningen die vroeger op openbare stranden aanwezig waren verdwenen. "Vroeger waren hier strandwachten, douches en toiletten. Die zijn allemaal verdwenen."

Ondertussen groeit het verzet. Volgens de demonstranten heeft inmiddels een ondernemer in Bodrum besloten geen ligbedden meer op het openbare strand te plaatsen.

"En we blijven actievoeren", zegt Tulay. "Totdat iedereen weer vrij toegang heeft tot de zee." Want, zeggen de actievoerders, de kust is van iedereen. "De zee ingaan moet een recht blijven en geen luxe worden."

Evacuaties in Guatemala vanwege uitbarsting vulkaan Fuego

15 hours 23 minutes ago

Vanwege een hevige vulkaanuitbarsting in Guatemala zijn zo'n 250 mensen uit voorzorg geëvacueerd. Vulkaan Fuego, een van de actiefste vulkanen van Centraal-Amerika, ligt zo'n veertig kilometer ten zuidwesten van hoofdstad Guatemala-Stad.

Twee dorpen nabij de vulkaan zijn ontruimd. Een snelweg is voorlopig gesloten voor verkeer. De eruptie begon maandag en vandaag werd het alarmniveau verder verhoogd. Meer evacuaties zijn onvermijdelijk als de vulkaan nog actiever wordt.

Hier zie je de vulkaan lava, gas en rook uitspuwen:

De Fuego, wat vuur betekent in het Spaans, ligt op zo'n 16 kilometer afstand van Antigua. Dit is de voormalige hoofdstad van het land en populair onder toeristen. De omgeving is met name geliefd onder wandelaars, bijvoorbeeld om de Acatenango pal naast de Fuego te beklimmen. Vanaf deze slapende vulkaan zijn de uitbarstingen in de zeer actieve vulkaan ernaast goed te zien.

De bijna 4000 meter hoge Fuego barst normaal gesproken vele tientallen keren per dag uit. Dat zijn kleine erupties waarbij soms alleen wat rookwolken te zien zijn. Maar nu zijn de uitbarstingen hevig: er is een lavastroom van enkele honderden meters lang waargenomen.

Bekijk hier foto's van hoe omwonenden de uitbarsting beleven:

De huidige situatie verbleekt bij die in 2018. Bij een reeks zeer zware uitbarstingen kwamen toen honderden mensen om het leven. Een dorp werd volledig weggevaagd door lava. Ruim 1,7 miljoen mensen ondervonden hinder van dit natuurgeweld.

112 Palestijnen uit één familie na drie jaar onder puin in Gaza alsnog begraven

15 hours 47 minutes ago

In Gaza zijn de lichamen begraven van 112 Palestijnen die om het leven zijn gekomen bij Israëlische luchtaanvallen, kort na het begin van de oorlog in de herfst van 2023. Het gaat om mensen van één familie. De stoffelijke overschotten zijn pas recent ontdekt onder het puin.

Volgens het Palestijnse persbureau WAFA hoorden de slachtoffers bij de familie Abu Sharia al-Hassaina. Zakken met daarin hun resten waren voor een uitvaartceremonie op een plein in Gaza-Stad gelegd. Van sommige mensen is niet meer teruggevonden dan een paar lichaamsdelen.

Op alle zakken lag een Palestijnse vlag, sommige waren voorzien van een foto. Duizenden Palestijnen waren bij de plechtigheid.

Na afloop zijn de stoffelijke overschotten in een stoet overgebracht naar een begraafplaats:

De familieleden kwamen volgens WAFA om het leven op 22 november 2023, zo'n anderhalve maand na de Hamas-aanslagen van 7 oktober in Israël. Israël viel op 22 november woonblokken aan in Gaza-Stad. Zo'n 300 Palestijnen werden bij die aanvallen gedood. In de eerste uren zijn toen enkele tientallen lichamen gevonden; de overige lagen te diep onder het puin.

Waarom Israël dit doelwit had gekozen, is niet duidelijk. De BBC en ook persbureau Reuters deden er navraag naar bij het leger maar kregen geen antwoord.

In heel Gaza wordt nog altijd gezocht naar slachtoffers onder brokstukken van verwoeste gebouwen. Afgelopen weekend stuitten hulptroepen na enkele dagen zoeken op de lichamen van de familie Abu Sharia al-Hassaina, die volgens de BBC eigenlijk bestaat uit twee met elkaar verweven families die samen één clan vormen. Identificatie van de stoffelijke overschotten is volgens een lid van het zoekteam gebeurd aan de hand van kledingstukken, sieraden, littekens of andere lichamelijke kenmerken.

Aanvallen ondanks bestand

Het dodental van de oorlog in Gaza komt aan Palestijnse zijde volgens medische bronnen uit op ruim 73.000. Het ministerie van Volksgezondheid in Gaza gaat ervan uit dat er nog zo'n 7400 lichamen onder het puin liggen in het totaal verwoeste gebied. Het ministerie maakt bij het vermelden van de aantallen geen onderscheid tussen burgers en Hamas-militanten.

Sinds oktober geldt in Gaza officieel een wapenstilstand, maar Israël voert nog bijna dagelijks aanvallen uit. Sinds het ingaan van het bestand zijn ruim 1200 Palestijnen gedood.

Na kritiek nu vooral lof voor Spanje na spoedberaad over bestorming Ceuta

16 hours 7 minutes ago

Na de hoogopgelopen spanningen tussen verschillende EU-landen over de situatie in Ceuta lijken de gemoederen weer enigszins tot bedaren gekomen. De asielministers van de EU-landen kwamen vandaag online bij elkaar voor een spoedvergadering, na dagen van verwijten over en weer.

Niemand heeft door kunnen reizen naar het Europese vasteland, benadrukt Eurocommissaris voor migratie Brunner na de vergadering nog maar eens. "De afgelopen dagen waren een test voor de Europese veerkracht en een test voor de veiligheid van onze buitengrenzen."

Solidariteit op proef gesteld

Een test waar Europa voor is geslaagd, vindt Brunner. "Niemand wist het Schengengebied binnen te komen en de veiligheid aan de grens werd snel hersteld." Maar van harte ging dat niet. De solidariteit onder EU-landen is de afgelopen dagen flink op de proef gesteld.

De beelden van tienduizenden migranten die Ceuta wisten binnen te komen, leidde tot felle reacties van tal van EU-regeringen. Ze verweten Spanje de grens niet goed te bewaken. Ook zeggen ze dat het relatief milde beleid van de sociaaldemocratische , Spaanse premier Sanchez richting migranten een verkeerde boodschap afgeeft.

Sanchez reageerde woedend. In tijden van crisis rekende hij juist op steun in plaats van verwijten. Het leidde tot het beeld van een verdeeld Europa, juist op het moment dat de buitengrens onder hoge druk stond.

Volgende keer moet dat anders, concluderen de asielministers vandaag. Betere communicatie moet er dan voor zorgen dat de reacties minder uiteenlopen. Dat moet ook verhinderen dat de EU zich uit elkaar laat spelen.

'Politieke belangen'

Alle landen betuigden vandaag hun solidariteit met Spanje. Het land kreeg lof voor hoe het de crisis snel had weten te herstellen. Dat was een eis van Spanje, dat zich dit weekend in een brief aan Commissievoorzitter Von der Leyen had beklaagd over het gebrek aan steun.

Sanchez' woede richtte zich vooral op de landen die ervoor pleitten Spanje tijdelijk uit de Schengenzone te weren. Dat zijn de Europese landen waarbinnen je kan reizen zonder grenscontroles. Volgens de Spaanse premier baseerden onder meer Italië, Denemarken en Finland zich op "vooroordelen, fake news en politieke belangen".

Toch is het niet gek dat er zulke felle reacties kwamen op de tienduizenden migranten die grens overstaken, zegt asielminister Bart van den Brink (CDA), die ook bij het overleg was. "Dit was een ongekende situatie."

'Dramatische beelden'

Ook Eurocommissaris Brunner zag dat de beelden veel emoties opriepen. "Europa heeft in decennia niet zoveel grip gehad op illegale migratie", zei Brunner wijzend op de dalende cijfers van het aantal asielaanvragen. "Maar de gebeurtenissen in Ceuta laten duidelijk zien dat dramatische beelden vaak meer zeggen dan de beste statistieken. Dat is natuurlijk ook een van de lessen die we hieruit hebben geleerd."

Van de 72.000 mensen die Ceuta afgelopen dagen binnenkwamen, zijn er inmiddels 70.000 terug naar Marokko, volgens het Spaanse ministerie van Binnenlandse Zaken. 75 mensen kwamen om het leven, van wie velen zijn verdronken.

Het is onduidelijk of achtergebleven migranten asiel hebben aangevraagd en of Spanje ze daartoe de kans heeft gegeven. De Nederlandse asielminister Van den Brink (CDA) zegt dat Spanje dat in de vergadering niet verder heeft toegelicht. Asielaanvragen van Marokkanen worden meestal afgewezen, omdat de EU Marokko als een veilig land beschouwt.

Mensensmokkelaars

Na afloop van het spoedberaad bleven de ministers zitten met nog veel vragen. Hoe is het mogelijk dat de Spaanse en Marokkaanse inlichtingendiensten de oproepen die al dagen rondgingen op sociale media niet hebben opgepikt? En welke rol speelden mensensmokkelaars en desinformatie bij het besluit van migranten om de reis naar Ceuta te maken?

Dat moet nog verder worden uitgezocht en verbeterd, zodat de EU zich niet nog een keer laat verrassen. Zelfs Italië, dat Spanje afgelopen consequent online aanviel, sprak vandaag waardering uit voor het handelen van het land. Voor nu lijken de Europese gelederen weer gesloten.

Hongarije zoekt president: fotomodel, internet-meme of uitvinder Rubiks kubus?

16 hours 26 minutes ago

Naast de grote droogte waardoor de enige kerncentrale van het land bijna stilstaat zijn de Hongaren maar met één vraag bezig: wie wordt de nieuwe president van het land? Ernö Rubik, de uitvinder van de Rubiks kubus? Fotomodel Barbara Palvin? De levende internet-meme András Arató? Het zijn enkele van de namen die rondgaan in Hongarije.

Sinds Peter Magyar de verkiezingen won gaat hij als een wervelwind door de Hongaarse politiek. De bondgenoten van de vorige premier, Viktor Orbán, worden één voor één ontslagen. Dat geldt ook min of meer voor de vorige president, Tamás Sulyok. Die nam vorige maand ontslag omdat hij niet anders kon. De nieuwe regering had de grondwet gewijzigd om van hem af te komen. En dus moet er nu een nieuwe president komen.

Eerste grote fout

Premier Magyar vroeg de bevolking om suggesties. "Laten we samen de beslissing nemen", zei hij in een videoboodschap. Dat zorgde al snel voor ongelukken. Een groep prominente Hongaren kwam met het voorstel om de Hongaarse schaakgrootmeester Judit Polgár te vragen. Dat leek premier Magyar ook een prima idee. Hij benoemde haar via een mededeling op Facebook. Dat zorgde voor zo veel ophef dat de schaaklegende bedankte voor de eer. Het was de eerste misstap van de premier. Hij daalde gelijk met 3 procent in de opiniepeilingen.

En dus gaat de zoektocht verder. De premier heeft haast: hij wil binnen twee weken duidelijkheid. Dan kan de nieuwe president 20 augustus worden beëdigd, op de nationale Hongaarse feestdag.

"Het is zeker lastig om een nieuwe president te vinden, maar ik snap de haast niet", zegt Hongarije-deskundige Krisztina Lajosi-Moore, universitair docent aan de Universiteit van Amsterdam. Volgens haar zijn er zorgen in Hongarije over het enorme tempo waarmee de nieuwe regering veranderingen doorvoert. "De rechtsstaat moet terugkeren in Hongarije, maar als je zoveel haast maakt met nieuwe wetten is dat op lange termijn niet gunstig."

Zij snapt ook niet waarom er per se deze maand al een nieuwe president moet komen. Er is nu een tijdelijke president: de 46-jarige parlementsvoorzitter Ágnes Forsthoffer. "Naar mijn mening doet ze het uitstekend", zegt Lajosi-Moore. "Ze probeert de hevige emoties in Hongarije te beheersen. Er heerst bijna vier maanden na de verkiezingen nog steeds campagnesfeer. Zij wordt door beide partijen in Hongarije geaccepteerd."

Toch lijkt het erop dat premier Magyar liever een andere kandidaat heeft. Maar hij kan heel snel van gedachten veranderen, zegt Lajosi-Moore. "Hij is constant op sociale media en hij is heel gevoelig voor kritiek. Hij heeft al twee of drie keer de kandidaat veranderd."

Niet gedacht

"Er is nu een soort vacuüm in de Hongaarse politiek", zegt Hongarije-deskundige Marietta van der Tol, onderzoeker aan de Universiteit van Cambridge. "Misschien hadden ze niet gedacht dat het ze zo snel zou lukken om de oude president weg te krijgen." Een goede kandidaat is lastig te vinden, zegt ze, want het vraagt veel van mensen in deze tijd van staatsrechtelijke veranderingen.

In Hongarije heeft de president weinig macht. Al kan hij of zij wel wetsvoorstellen terugsturen naar het parlement en gratie verlenen aan veroordeelde misdadigers. Dat was ook een reden om de vorige president te ontslaan. Want de nieuwe regering onderzoekt de omvangrijke corruptie die heerste onder de vorige regering van Orbán. Het is de bedoeling om de schuldigen voor de rechter te slepen. Onder wie familieleden van Orbán, en wie weet ook Orbán zelf.

Volgens de grondwet moet er binnen 30 dagen een nieuwe president komen. Het parlement kiest de president, en daar heeft de regering van Magyar een absolute meerderheid. Alle creatieve ideeën van de Hongaren ten spijt heeft premier Magyar al met twee traditionele kandidaten gesproken. Een bekende advocaat en een gerespecteerde historicus, de professor in de moderne Hongaarse geschiedenis Ignác Romsics. Die lijkt een goede kans te maken, als hij de baan wil.

Krisztina Lajosi-Moore noemt hem een fantastische historicus. "Ik heb veel van hem geleerd", zegt ze. "Maar het zou een behoudende keuze zijn. Parlementsvoorzitter Ágnes Forsthoffer lijkt nu de enige in de Hongaarse politiek die premier Magyar kan beteugelen. Zij heeft Magyar een keer gestopt toen hij weer een lang verhaal hield in het parlement. Dat vond hij helemaal niet prettig."

Checked
9 minutes 15 seconds ago
NOS Nieuws - Algemeen
NOS Nieuws
Subscribe to NOS Nieuws - Algemeen feed