NOS Nieuws - Algemeen

Op het Caribische eiland Saba zijn de hulpdiensten een grootschalige zoekactie gestart naar een vermiste Nederlandse wandelaar. De man, een vijftiger die Eric heet, keerde niet terug van een wandeling in het Well's Bay-gebied. Dat bevestigt het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties aan de NOS.

Hij werd woensdagochtend 11.00 uur lokale tijd voor het laatst gezien. Woensdagavond zijn de hulpdiensten uitgerukt met een groot zoekteam, een drone en een warmtecamera. Het bouwbedrijf waarvoor de man werkt, heeft ook een helikopter ingezet. Ook is geprobeerd zijn telefoon te traceren, nog zonder resultaat. De lokale kustwacht is ook betrokken bij de zoekactie.

Nederlandse mariniers zijn vanuit Sint-Maarten onderweg naar Saba om te assisteren bij de zoektocht, aldus het ministerie.

De man is een ervaren wandelaar, meldt het dagelijks bestuur van Saba. Hij is op het eiland om te werken aan de bouw van een nieuwe communicatietoren voor Saba.

De autoriteiten roepen inwoners en bezoekers van Saba op om niet zelf naar de vermiste man te zoeken. Mensen die hem hebben gezien of meer informatie hebben, moeten zich melden bij de politie. Het bestuur van Saba staat in contact met zijn familie.

Well's Bay is een baai aan de noordwestelijke kust van het eiland. Het is een van de weinige plekken om te zwemmen op het vulkanische eiland. Saba heeft zo'n 2000 inwoners.

In Italië is de Nederlander Washi L. (28) veroordeeld tot 21 jaar gevangenisstraf voor brandstichting in een meubelmagazijn waarbij drie Chinezen om het leven kwamen. Zij lagen tijdens de brand in het pand te slapen.

De brandstichting gebeurde in 2024 in Milaan. De Nederlander was ingehuurd door twee Chinezen die met een andere Chinees, de eigenaar van het meubelmagazijn, ruzie hadden over geld. De man zou hun een bedrag van zo'n 40.000 euro verschuldigd zijn.

De Nederlander zette deze man in opdracht van de twee Chinezen onder druk en heeft hem in de dagen in aanloop naar de brand meermaals bedreigd. Toen de Chinees aangifte van deze afpersing deed, ging L. over tot de brandstichting.

Hij is op de bewuste avond in september op het dak van het pand geklommen en heeft daarna benzine in de opslagruimte gegooid. Daarop stak hij de vloeistof in brand, waarop het vuur zich snel verspreidde, met de dood van de drie slachtoffers tot gevolg. Zij zijn familieleden zijn van de eigenaar van het pand. De eigenaar zelf bleef ongedeerd.

De Nederlander vluchtte na de brandstichting naar Nederland, waar hij werd opgepakt. Daarna is hij naar Italië overgebracht.

28-jarige ontkent

Voordat hij de brand stichtte, heeft L. op de deur van het pand geklopt, blijkt uit camerabeelden. Volgens het OM wijst dit erop dat L. wist dat er mensen in het magazijn waren. Daarom gaat het wat het Italiaanse OM betreft om moord met voorbedachten rade, en daar hoort een levenslange celstraf bij, vindt het OM.

Maar de rechter ging daar niet in mee. Die oordeelde dat L. niet wist dat er mensen in het pand waren.

Zelf heeft de 28-jarige altijd gezegd dat hij onschuldig is. In een eerdere zitting beweerde hij dat hij op het dak van het pand was geklommen om in te breken. Naar eigen zeggen raakte hij daar in gevecht, waarop hij vluchtte. Daarna zou de brand pas zijn aangestoken, beweerde hij.

Op camerabeelden is echter te zien dat hij rondhangt bij het pand en dingen achterlaat op de vensterbank waarmee de brand werd aangestoken. Ook zijn twee opdrachtgevers krijgen straf, zij moeten ieder 30 jaar de cel in. Daarnaast moeten ze de nabestaanden een boete van 500.000 euro betalen.

De 28-jarige Nederlander gaat in hoger beroep. Ook in Nederland moet hij nog voor de rechter verschijnen. Daar loopt een hoger beroep in een zaak waarin hij is veroordeeld voor inbraken en autodiefstal.

Correspondent Italië Angelo van Schaik:

"Hoewel de rechter in Milaan hem grotendeels gelijk heeft gegeven, heeft Pasquale Citro, de advocaat van de 28-jarige man uit Middelburg, aangekondigd in hoger beroep te gaan. Dat kan pas nadat de motivatie van het vonnis bekend wordt, die motivatie wordt half juli verwacht. Dus niet eerder dan het najaar kan dat hoger beroep beginnen. Dan wacht nog het Hof van Cassatie, dus deze zaak kan nog jaren aanslepen.

Over waar L. zijn straf uit gaat zitten bestaat nog onduidelijkheid. Deze zomer moet de Middelburger zich melden in Nederland voor een ander proces dat tegen hem loopt. In 2024 legde de rechter in Middelburg L. iets meer dan twee jaar cel op voor verschillende vergrijpen, waaronder inbraak en autodiefstal. Het hoger beroep dient in juli en als hij veroordeeld wordt loopt zijn straf in december af.

Het is de vraag of hij na zijn eventuele veroordeling zijn straf in Nederland mag uitzitten en in december weer overgeplaatst wordt naar de San Vittore gevangenis in Milaan of dat hij na zijn proces al richting Italië gaat.

Pas nadat de zaak helemaal is afgerond mag hij een aanvraag doen om de 21 jaar die hem nu is opgelegd, in Nederland uit te zitten."

Het kabinet maakt meer geld vrij voor het realiseren van woningen voor ouderen die zelfstandig willen blijven wonen. Er is dit jaar 40 miljoen euro subsidie beschikbaar, bijna twee keer zoveel als vorig jaar.

De verhoging is goed nieuws voor de 70.000 ouderen die op de wachtlijst staan voor een woning in een Knarrenhof, een woonvorm waarbij ouderen een eigen woning hebben, maar elkaar ook een handje helpen of samen dingen ondernemen.

Er zijn momenteel vijftien van dit soort hofjes verspreid over Nederland, bij elkaar goed voor zo'n 500 woningen. Als alles volgens plan verloopt, komen er de komende jaren 3000 bij.

Veel belangstelling

Op de open dag van Stichting Knarrenhof blijkt hoe groot de belangstelling is. "Ik ben vandaag helemaal vanuit Nunspeet naar Zutphen gereisd, omdat ik graag in een Knarrenhof wil wonen", zegt Wijmie van der Veen.

"Nu woon ik nog alleen in een eengezinswoning, maar die wil ik best inruilen voor een woning in een Knarrenhofje." Een appartementje waar ze alleen woont ziet ze niet zitten. "Dan woon je ergens driehoog, dat is niets voor mij en mijn hond. In een Knarrenhof help je elkaar, kijk je naar elkaar om."

De beperkte doorstroom van ouderen is een belangrijk onderdeel van het woningtekort in Nederland. Veel senioren wonen in een huis dat niet meer bij hen past, bijvoorbeeld omdat de kinderen niet meer thuis wonen of ze niet meer kunnen traplopen.

Toch verruilen maar weinig ouderen hun eengezinswoning voor een kleinere, meer geschikte woning. Mede daardoor komen er onvoldoende woningen vrij voor starters en gezinnen.

Ouderen verleiden

"Ouderen wonen vaak al lang op dezelfde plek en zijn daardoor gehecht aan hun omgeving", zegt Peter Boelhouwer, hoogleraar woningmarkt aan de TU Delft. "Een kleine, dure seniorenwoning aan de andere kant van de stad is dan niet zo verleidelijk." Dat betekent volgens Boelhouwer niet dat ouderen helemaal niet willen verhuizen, "maar je moet ze wel een interessant alternatief bieden".

Een Knarrenhof wordt geregeld genoemd als oplossing, maar in de praktijk valt dat tegen, zegt voorzitter van Stichting Knarrenhof Peter Prak. "De vraag naar ons concept is vele malen groter dan het aantal locaties dat we kunnen bemachtigen."

"Dat is zonde", zegt Boelhouwer, "want de mogelijkheid om laagdrempelig buren te ontmoeten en elkaar hier en daar wat te ondersteunen kan ouderen ertoe brengen toch te verhuizen. In een Knarrenhof kunnen ze langer zelfstandig blijven wonen dan als ze ergens alleen wonen. En het verlaagt de druk op de gezondheidszorg, want mensen die minder eenzaam zijn gaan minder vaak naar de dokter."

Obstakels

Dat de woonvorm nog niet op grote schaal van de grond komt, komt volgens hoogleraar Boelhouwer doordat de bouw vaak gepaard gaat met allerlei obstakels. "De initiatiefnemers zijn vaak particulieren, die met commerciële partijen moeten concurreren om dezelfde gemeentegrond. Dat verliezen ze geregeld, want de gemeente kiest meestal voor de partij die het meeste geld biedt."

Als de grond wel wordt toegekend aan een Knarrenhof, kan er nog van alles tegen zitten. "Voorwaarde voor het krijgen van subsidie is bijvoorbeeld dat de bouwvergunning op tijd binnen is", zegt Prak. "Die deadline wordt nu regelmatig niet gehaald door gemeentes."

Ook is het ingewikkeld om de financiering rond te krijgen. Banken blijken niet altijd bereid om dit soort alternatieve woonvormen te financieren. In 2019 beloofde het toenmalige kabinet om te onderzoeken of de overheid garant kon staan voor dit soort initiatieven.

Duizenden wachtenden

"In totaal heb ik nu zeven ministers op bezoek gehad, die allemaal het belang van dit soort woningen onderstrepen", zegt Prak. "En er gebeurt ook wel iets, maar met het oog op de vergrijzing de komende 100 jaar too little too late."

Prak noemt de verhoging van de subsidie "een goed begin". Tegelijkertijd duurt het op deze manier nog altijd lang voordat iedereen op de wachtlijst kan verhuizen. Met 40 miljoen euro kunnen ongeveer 230 ontmoetingsruimtes worden gebouwd en circa 4000 woningen, rekent Prak voor. Lang niet genoeg voor de duizenden wachtenden.

Minister Boekholt-O'Sullivan van Volkshuisvesting erkent dat alleen subsidie niet voldoende is om aan de grote vraag te voldoen. "De bouw van het aantal ouderenwoningen blijft achter bij de gewenste aantallen. We gaan er alles aan doen om de problemen op te lossen. De subsidie is een eerste stap."

Hoe kan dit?, vroegen de medewerkers van het Volo Museum in de buurt van Chicago zich af toen er een boete op de deurmat belandde voor de Knight Rider-auto die zij daar tentoonstellen.

De iconische wagen had volgens de boete op 22 april in New York, zo'n 1200 kilometer verderop, 19 kilometer per uur te hard gereden en daarom moest het museum 50 dollar betalen.

Het museum is dat niet van plan, want de replica van de auto in het museum is al jaren niet meer op de openbare weg geweest. De directie staat daarom voor een raadsel: wie rijdt er in New York in een identieke zwarte Pontiac Trans Am met het kenteken "KNIGHT" en hoe kan het dat de autoriteiten in The Big Apple deze auto koppelen aan hun niet geregistreerde Knight-Rider auto?

Wat het extra bijzonder maakt is dat het kenteken van de bekeurde auto ook nog eens staat geregistreerd in California.

Meer verkeersovertredingen

Dat er een verkeersovertreding is begaan, is in elk geval zeker. Bij de boete waren foto's toegevoegd waarop de auto en de nummerplaat duidelijk te zien zijn. Ook ontdekte het museum na onderzoek dat de bewuste auto gekoppeld kan worden aan vijf andere verkeersovertredingen in New York in 2024.

Marketingdirecteur Jim Wojdyla van het Volo Museum heeft tegen lokale media gezegd dat het museum de boete via een hoorzitting zal aanvechten.

Hij wil zo te weten komen hoe dit allemaal zit, maar zegt dat hij ook nieuwsgierig is naar de bestuurder van de auto in New York. "We willen graag weten wie die 'Knight Rider' is, want soort zoekt soort. We willen weten of dit uit een museum komt, of dat het iemand is die deze auto als hobby heeft gebouwd. Hij ziet er erg accuraat uit. We zouden die mensen graag ontmoeten."

Talloze replica's

Knight Rider was een Amerikaanse televisieserie met David Hasselhoff in de hoofdrol als Michael Knight. De serie werd uitgezonden tussen 1982 en 1986 en volgt Knight die samen met zijn pratende en vrijwel onverwoestbare KITT-auto de misdaad bestrijdt. Voor de serie werden zo'n twintig KITT's gebouwd, daar zouden nu nog maar vijf exemplaren van over zijn. Wel zijn talloze replica's in omloop.

De stad New York was niet bereikbaar voor vragen van lokale journalisten.

In de Golf van Oman is een klein schip vermoedelijk gekaapt. Het lijkt koers te hebben gezet richting de Iraanse kust. Het gaat om de Hui Chuan, die onder de vlag van Honduras vaart en een Chinese reder heeft. Het schip uit 1984 is 45 meter lang en wordt gebruikt als ondersteuningsvaartuig in de visserij.

Het lag voor anker bij de stad Fujairah, in de Verenigde Arabische Emiraten, toen er gewapende personen aan boord kwamen. Er zou geen contact meer zijn met de bemanning.

Het incident is beschreven door de United Kingdom Maritime Trade Operations. Dat is een instelling die fungeert als schakel tussen de Britse marine en de koopvaardijsector. Een ander beveiligingsbedrijf zegt dat de Iraanse Revolutionaire Garde achter de actie zit. Iran zelf heeft er nog niets over gezegd.

Rond het incident is nog veel onduidelijk. Zo is niet bekend hoeveel mensen aan boord zijn.

Aanvallen Iran

Sinds eind februari, toen de oorlog uitbrak tussen de VS, Israël en Iran, heeft Iran voor zover nu duidelijk twee grote containerschepen gekaapt en een grote olietanker. In die zin is het incident met de Hui Chuan, een klein en relatief oud schip, wat afwijkend.

Daarnaast zijn er tientallen incidenten geweest waarbij schepen werden geraakt door projectielen, vermoedelijk afgevuurd door Iran.

Gisteren was er ook zo'n incident: vermoedelijk na een aanval zonk een een houten schip, een zogenoemde dhow die onder Indiase vlag voer. Dat gebeurde ongeveer 70 kilometer ten zuidoosten van de plek waar de Hui Chuan voor anker lag. De 14 opvarenden zijn gered door de kustwacht van Oman.

Blokkades

Het Indiase schip is voor zover duidelijk het tweede civiele schip dat Iran tot zinken heeft gebracht sinds het uitbreken van de oorlog.

De Golf van Oman loopt over in de Straat van Hormuz. Zowel Iran als de VS heeft daar blokkades ingesteld, waardoor het voor schepen vrijwel onmogelijk is om er te vertrekken of aan te meren.

Dit heeft grote gevolgen voor wereldwijde energieprijzen. Ongeveer een kwart van de olie en een vijfde van het vloeibare gas wordt per schip door de Straat van Hormuz vervoerd. Die handel ligt vrijwel stil door de oorlog.

De politie heeft per direct het rijbewijs ingenomen van een 27-jarige motorrijder die gisteren met 194 km per uur over de dijk langs de Maas bij het Brabantse dorp Maren-Kessel raasde. Op de dijk geldt een maximumsnelheid van 80km.

"Met veel kabaal en een knie aan de grond kwam hij met enorme snelheid door de bocht gereden", aldus de politie op Instagram. "Onze lasergun gaf maar liefst 194 km/u aan."

Even later reed de motorrijder ook veel te hard, met 121 km per uur, door de bebouwde kom van Maren-Kessel. Toen de politie hem tot stoppen had gedwongen, kon hij zijn rijbewijs meteen inleveren.

Boete

Het Openbaar Ministerie moet nu beslissen of de motorrijder een boete krijgt of wordt vervolgd.

Het is niet de eerste keer dat de politie ingrijpt op de Wildsedijk bij Maren-Kessel. "Het is een bekende locatie van ons waar mensen zich soms moeilijk aan de maximale snelheid houden", aldus de politie begin maart bij Omroep Brabant.

Toen moesten binnen tien minuten drie automobilisten hun rijbewijs inleveren bij een snelheidscontrole. Zij werden betrapt met snelheden van 138, 147 en 150 km per uur op de Wildsedijk. De politie kan het rijbewijs innemen van iedere verkeersgebruiker die 50 km per uur of meer te hard rijdt.

De positie van de Britse premier Starmer is vandaag opnieuw wankeler geworden. Zijn minister van Volksgezondheid Wes Streeting heeft zijn ontslagbrief geschreven. Daarin zegt hij dat hij geen vertrouwen meer heeft in de premier.

Het ontslag van de gezondheidsminister komt op een moment dat het leiderschap van premier Starmer al zwaar onder druk staat. Vorige week leed zijn Labour-partij bij regionale en gemeentelijke verkiezingen in het Verenigd Koninkrijk een verpletterende nederlaag.

Grote winnaar was de rechts-populistische Reform UK-partij van Nigel Farage. Die noemde de verkiezingsuitslag "een historische verschuiving".

Debat over leiderschap

De verwachting is dat de gezondheidsminister Starmer wil opvolgen als partijleider. In zijn brief zegt Streeting dat "het duidelijk is dat Starmer de Labour-partij niet zal leiden tijdens volgende verkiezingen". Hij spreekt de wens uit dat Starmer een "debat over zijn leiderschap faciliteert", maar zegt niet expliciet dat hij Starmer wil opvolgen.

Volgens Streeting ontbreekt het de Britse premier aan visie en ook verwijt hij hem "stuurloosheid". Het gebrek aan visie werd onderstreept in de toespraak die Starmer na de verkiezingsnederlaag gaf, vindt Streeting.

In zijn speech zei Starmer dat hij zijn critici wil laten zien dat ze ongelijk hebben en dat hij geen plannen heeft om op te stappen.

Starmer werd twee jaar geleden premier nadat Labour onder zijn leiding bij de verkiezingen een absolute meerderheid in het Lagerhuis had veroverd, maar hij kon beloftes die hij had gedaan niet waarmaken. Zo heeft het Verenigd Koninkrijk te kampen met hoge kosten van levensonderhoud en economische stagnatie.

Daarnaast kreeg Starmer te maken met een schandaal, toen bleek dat de door hem aangestelde ambassadeur in Washington, Peter Mandelson, nauwe banden had met de veroordeelde zedendelinquent Jeffrey Epstein. Ook toen gingen er al stemmen op die riepen om zijn aftreden.

Na de verkiezingsuitslag vorige week werd de roep om zijn aftreden steeds luider. Een groeiend aantal parlementsleden van zijn partij wil dat hij stopt als premier en het stokje aan een ander overdraagt.

Ook zouden ministers uit zijn kabinet erop hebben aangedrongen dat hij een tijdsschema bekend maakt voor de verkiezing voor een nieuwe partijleider, die dan ook premier zou worden. Daarmee zou worden voorkomen dat de Britten opnieuw naar de stembus moeten voor 2029, de uiterste datum voor nieuwe landelijke verkiezingen.

Correspondent Verenigd Koninkrijk Arjen van der Horst:

Wes Streeting geldt als een van de voornaamste rivalen van Keir Starmer. Het is geen geheim dat hij al geruime tijd ambities koestert om de premier op te volgen.

Wat zijn ontslagbrief niet duidelijk maakt, is of hij Starmer daadwerkelijk gaat uitdagen. Om Starmer te kunnen uitdagen heeft hij minimaal de steun nodig van 81 Labour-parlementariërs. Het is allerminst zeker dat hij die benodigde steun heeft.

De Britten hebben een beroemd gezegde: he who wields the knife, never wears te crown. Het is een vuistregel in de Britse politiek dat de eerste die opstaat om te premier uit te dagen, hem misschien wel van de troon stoot, maar niet zijn opvolger is als premier. Het kan verklaren waarom Streeting een afwachtende houding heeft aangenomen in de hoop dat anderen als eerste de sprong wagen.

Vandaag dienden zich ook andere rivalen aan. Angela Rayner geldt als een van de invloedrijkste parlementariërs in de Labour-fractie en ze wordt vaak genoemd als mogelijke opvolger van Starmer. Haar belangrijkste handicap was dat er een onderzoek van de belastingdienst liep in verband met mogelijke belastingontduiking.

Deze ochtend maakte ze echter bekend dat het onderzoek is afgerond en dat de belastingdienst haar niet schuldig heeft bevonden. Daardoor heeft ze de handen vrij voor een 'leadership challenge'.

Het tweedaagse tractor- en truckersfestival Power Valley gaat dit jaar niet door. Dat komt omdat in het recreatiegebied vlakbij Alkmaar waar het festival zou worden gehouden een broedende ransuil zit.

"We balen hier enorm van, het is ontzettend zonde. Maar goed: je kunt er nu weinig meer aan veranderen", reageert Jan Romar van de festivalorganisatie bij NH Nieuws. "Hier houd je geen rekening mee."

Op Power Valley trekken aangepaste tractoren en glimmende trucks een verzwaarde sleepwagen zo snel mogelijk over een zandbaan. Het spektakel met bulderende motoren trekt jaarlijks zo'n 3000 bezoekers naar recreatieterrein Geestmerambacht, ten noorden van Alkmaar.

De editie van dit jaar, gepland op 22 en 23 mei, is afgelast omdat een ecoloog een broedende ransuil op het terrein heeft aangetroffen.

Rode Lijst

De ransuil is een beschermde vogelsoort en staat als 'kwetsbaar' op de Rode Lijst van Nederlandse broedvogels. Daarom mogen er binnen een straal van 100 meter rond het nest geen activiteiten plaatsvinden.

"De ransuil heeft jongen en die vliegen waarschijnlijk over een week of drie uit. Daarna komen ze nog regelmatig terug", weet Romar.

Agenda overvol

Uitstel van het evenement heeft volgens de organisator geen zin. De agenda van de Nederlandse Truck en Tractor Pulling Organisatie (NTTO) is al overvol. "Bovendien staat zo'n evenement niet binnen twee dagen", aldus Jan Romar.

De grootste zorg van de organisatie is nu de financiële afhandeling. De verkochte kaartjes worden misschien vergoed. Het kan ook dat de organisatie beslist dat ze geldig blijven tot volgend jaar. Ook moet er een oplossing komen voor de sponsors en de artiesten die zouden optreden.

"Het is zuur voor iedereen", aldus Romar. "We waren volop bezig met de opbouw: vandaag zouden we hiermee beginnen. Vooralsnog is de ransuil de eerste en enige bezoeker van het evenement."

Het Openbaar Ministerie doet een strafrechtelijk onderzoek naar twee moeders uit Stadskanaal in Oost-Groningen. De moeders, twee vriendinnen, hebben een 6-jarig meisje en een 7-jarige jongen ernstig mishandeld, staat in dossiers van de Raad van de Kinderbescherming die aan de kinderrechter zijn voorgelegd. Op basis daarvan zijn beide kinderen bij hun moeder weggehaald.

Volgens de Raad van de Kinderbescherming werd het meisje opgesloten in de kelder en moest ze haar eigen braaksel eten. De mishandelingen werden ook gefilmd. De kinderen zijn uit huis geplaatst.

Kunstmatig coma

De moeder van het 6-jarige meisje heeft toegegeven aan de rechter dat ze haar dochter gedurende langere tijd stelselmatig heeft mishandeld. Het meisje belandde daardoor tot twee keer toe in het ziekenhuis. In februari werd het meisje in kunstmatige coma gebracht vanwege ernstige ondervoeding.

Uiteindelijk heeft de school van het meisje een melding gemaakt. Haar basisschool meldde dat ze er slecht uit zag, verwondingen had in haar gezicht en in slaap viel tijdens de les. Ze zei ook vaak honger te hebben.

Het 7-jarige jongetje werd door zijn moeder geslagen en opgesloten in de kelder. Ook was hij regelmatig getuige van de mishandelingen en vernederingen van het meisje, blijkt uit het rechtbankverslag.

Digitale aanwijzingen

De moeder van het meisje zei dat ze aangemoedigd werd door de vriendin met de 7-jarige zoon, in wier huis ze regelmatig met haar dochter verbleef. De vriendin zou telefonisch en digitaal aanwijzingen hebben gegeven hoe de dochter moest worden mishandeld en vernederd.

Bij de Raad voor de Kinderbescherming is een "beeld ontstaan" dat de vriendin toegang en controle had tot het e-mailaccount, de bankpas en de bankrekening van de andere moeder.

De betrokken instanties en de rechter hebben "met spoed kinderbeschermingsmaatregelen getroffen". Beide kinderen zijn uit huis geplaatst. De moeders zijn geschorst uit de ouderlijke macht.

Het Openbaar Ministerie bevestigt na berichtgeving van het Dagblad van het Noorden dat er een strafrechtelijk onderzoek loopt naar aanleiding van de uitspraak van de familierechter, maar er is nog niemand aangehouden. Op verdere vragen van de NOS wil het OM niet ingaan.

De burgemeester van Stadskanaal Klaas Sloots laat aan de NOS weten dat hij sinds dit weekend op de hoogte is: "De eerste vraag die ik stelde is, zijn de kinderen in veiligheid? Dat bleek. Het is nu aan de politie om onderzoek te doen. Maar ik volg het op de voet."

Het Maastricht UMC doet een proef waarbij patiënten niet meer worden opgenomen maar gewoon thuis slapen de nacht voor hun operatie.

De eerste resultaten van het project Lopend naar de OK zijn positief, meldt L1 Nieuws. Met de proef zou wel eens een eind kunnen komen aan de gewone gang van zaken waarbij de patiënt bij grote operaties een dag van tevoren wordt opgenomen in het ziekenhuis.

Spanning

"Overnachtingen in het ziekenhuis zijn eigenlijk een standaardprocedure waar we nooit bewust over hebben nagedacht", zegt darmkankerchirurg Tim Lubbers van het Maastrichtse ziekenhuis. Maar zo'n ziekenhuisopname is beladen. "Een op handen zijnde operatie geeft altijd spanning bij mensen. Je ligt op een vreemde kamer, vaak ook nog met andere patiënten die je verder niet kent. Dat levert alleen maar extra spanning op."

De proef is tot nu toe zo positief verlopen dat het bij darmkankeroperaties inmiddels protocol is. Onderzocht wordt of ook andere operaties zonder opname vooraf kunnen worden gedaan.

Het is dus niet verplicht, benadrukt Lubbers. Want patiënten die te nerveus zijn voor een operatie, worden wel een dag van tevoren opgenomen.

Vlak voor de operatie

Patiënt Patrick ter Ellen ervoer de proef eerder deze maand als positief, vertelt hij. Juist omdat hij zich "een stuk relaxter" voelde. Een gevoel dat je volgens Ter Ellen goed kunt gebruiken zo vlak voor de operatie.

Lopend naar de OK betekent volgens chirurg Lubbers letterlijk dat je als patiënt binnenkomt en op ziekenhuissloffen met een begeleider naar de operatiekamer gaat. Tot aan de operatiekamer kan worden gekletst over ditjes en datjes. Lubbers: "Patiënten hoeven dus niet de hele tijd met de aanstaande operatie bezig te zijn. Dat vinden mensen heel erg prettig."

In de operatiekamer blijft de sfeer ontspannen. De patiënt kleedt zich verder om, de chirurg en assistent stellen zich voor, bespreken de operatie nogmaals en gaan dan pas over tot de ingreep. Ook na de operatie is alles erop gericht om de patiënt uit bed te krijgen.

Besparing kosten

Feit is dat het nieuwe protocol veel kosten bespaart. Een gemiddelde dagopname in een ziekenhuis kost 800 tot 1000 euro. Het ziekenhuis in Maastricht heeft twintig OK's waar dagelijks meerdere operaties plaatsvinden. Geen ziekenhuisopname voor een operatie betekent een besparing van tenminste 320.000 euro per maand.

Maar de besparingen zijn waarschijnlijk veel groter, zegt Lubbers. "Niet alleen het schrappen van de opname scheelt financieel, er is ook sprake van minder patiëntenbewegingen door het ziekenhuis en veel minder inzet van personeel om een patiënt heen."

De opvarenden van het cruiseschip MV Hondius die begin deze week met twee vluchten in Nederland zijn aangekomen zijn allemaal negatief getest op het Andesvirus, een gevaarlijke variant van het hantavirus. Dat heeft het RIVM laten weten.

Op de twee vluchten zaten 26 mensen en die zijn bij aankomst allemaal getest. Een onbekend aantal is daarna doorgereisd naar hun thuisland. Van de 26 evacuees had één persoon de Nederlandse nationaliteit.

Hoewel de uitslag dus gunstig is, adviseert het RIVM dringend dat die persoon nog wel in thuisquarantaine blijft, voor een periode van zes weken.

Avontuurlijke reis

De groep van 26 landde afgelopen dinsdag in Eindhoven. Nederland organiseerde de evacuatie omdat de MV Hondius onder Nederlandse vlag vaart.

Naast de persoon met de Nederlandse nationaliteit bestaat de groep onder meer uit Filipino's, een Nieuw Zeelander, een Australiër en een Duitser.

Nederland organiseerde in totaal drie vluchten. Op de eerste vlucht, die zondag aankwam, zaten ook 26 opvarenden van de Hondius. Op die vlucht zaten acht mensen met de Nederlandse nationaliteit. Iedereen op de vlucht testte negatief.

Het exclusieve cruiseschip vertrok begin april vanuit Zuid-Amerika voor een reis langs enkele afgelegen eilanden. De avontuurlijke reis zou uiteindelijk eindigen in Europa.

Tien besmettingen, drie doden

Onderweg overleed een Nederlandse passagier. Toen was nog niet duidelijk waaraan, maar vermoedelijk ging het Andesvirus toen al rond. Dat is afkomstig van knaagdieren en kan soms ook tussen mensen onderling worden doorgegeven.

Alle alarmbellen gingen begin deze maand af toen een laboratorium in Zuid-Afrika het dodelijke virus vaststelde bij de Nederlandse vrouw van de overleden man. Zij was ernstig ziek opgenomen in een Zuid-Afrikaans ziekenhuis en overleed daar korte tijd later.

De Nederlandse vrouw was de tweede dode. Na haar is er nog iemand overleden, waarmee er in totaal drie doden zijn. Zeven mensen zijn besmet, maar zijn nog wel in leven.

Het Nederlandse echtpaar is waarschijnlijk voor de cruise besmet geraakt in Argentinië, maar dit is nog niet met zekerheid vastgesteld.

Voor de derde keer in nog geen maand tijd is vanochtend een ree uit de stadsgracht in Leeuwarden gered.

De brandweer werd vanochtend vroeg gewaarschuwd, meldt Omrop Fryslân. Maar nog voordat de brandweer aankwam hadden medewerkers van de dierenambulance de ree al uit het water gehaald, een deken omgehangen en naar de opvang gebracht.

Na een kort medisch onderzoek bleek dat het dier kerngezond was. "We hebben 'm alweer uitgezet ver buiten de stad", laat een woordvoerder van de dierenambulance weten.

Naar de kant

Vorige week zondag zagen omstanders ook al een ree in de singel in Leeuwarden zwemmen, ter hoogte van de Nieuwestad. Toen sprongen brandweerlieden het water in om het dier naar de kant toe te brengen. De dierenambulance nam de ree vervolgens mee.

De grootste reddingsoperatie voor een ree was op vrijdag 17 april, toen een ree in het water belandde aan de Noordersingel. Met behulp van een rondvaartboot en een duiker lukte het de brandweer toen om de ree weer veilig op de kade te zetten. Ook die ree is opgevangen door de dierenambulance, en na onderzoek uitgezet in een bosgebied aan de noordkant van de Leeuwarden.

Tijd van het jaar

"Het is de tijd van het jaar. De afgelopen weken gaat er geen dag voorbij of we krijgen een melding van een ree die door de stad loopt", zegt de woordvoerder van de dierenambulance. "Als je dan veel water hebt, wil er wel eens eentje invallen."

Reeën zijn op zich goede zwemmers en kunnen zelfs rivieren oversteken. Ze komen pas in de problemen als ze, zoals in een stadsgracht, het water uit willen en de steile kant niet op kunnen komen.

De dierenambulance sluit uit dat in Leeuwarden tot drie keer toe dezelfde ree is gered. "Nee. We zetten de geredde dieren elke keer uit in een heel ander gebied, ver van de stad. Dus dat is absoluut niet het geval."

De Letse premier Evika Silina heeft haar ontslag aangekondigd. Aanleiding is het vertrek van de partij de Progressieven uit de coalitie, waardoor haar regering geen meerderheid meer heeft in het parlement.

De Progressieven trokken hun steun in na het opstappen van hun minister van Defensie Andris Spruds. Dat gebeurde na kritiek op de aanpak van incidenten met vermoedelijk Oekraïense drones die het Letse luchtruim binnenvlogen.

Volgens Silina had Spruds het vertrouwen van haar en van het publiek verloren. De Progressieven waren het niet eens met het vertrek van Spruds.

Begin deze maand vlogen twee drones het Letse luchtruim binnen, waarvan er één neerstortte bij een brandstofopslag. Volgens Spruds ging het waarschijnlijk om Oekraïense drones die bedoeld waren voor aanvallen op Rusland, maar per ongeluk in Letland terechtkwamen.

Sinds maart zijn vaker Oekraïense drones in de Baltische staten terechtgekomen. Critici vinden dat de incidenten laten zien dat de regio onvoldoende is voorbereid op militaire dreigingen.

Gesprekken over nieuwe regering

De Letse regerende coalitie, waarin ook een agrarische partij zat, stond al maanden onder druk vanwege meerdere kwesties. Silina's ontslag komt slechts enkele maanden voor de algemene verkiezingen die in oktober gepland staan.

Op X schrijft Silina dat haar prioriteit altijd het welzijn en de veiligheid van de Letten is geweest. "Partijen en coalities veranderen, maar Letland blijft bestaan. Mijn verantwoordelijkheid tegenover de samenleving staat voorop."

President Edgars Rinkevics gaat morgen in gesprek met alle partijen om een nieuwe regering te vormen.

Madonna, Shakira en K-popgroep BTS verzorgen de halftimeshow in de rust van de finale van het WK voetbal van dit jaar. De finale vindt op 19 juli plaats in het MetLife Stadium in New Jersey, niet ver van de stad New York.

Het is de eerste keer dat er een optreden wordt gegeven tijdens de finale van het WK. Dat gebeurt al vele tientallen jaren bij de Super Bowl, de finale van het American footballseizoen.

De artiesten werden in een video met Chris Martin en de Muppets bekendgemaakt:

Bij de Super Bowl is de rust langer dan bij een normale American footballwedstrijd, 30 minuten in plaats van 15 minuten, om de halftimeshow mogelijk te maken. Het is niet bekend of dat bij het WK ook zo zal zijn. Diverse media melden dat de show 11 minuten zal duren.

Coldplay-zanger Chris Martin maakt de artiesten bekend in een video op sociale media, samen met Elmo en Koekiemonster van Sesamstraat en Kermit en Miss Piggie van De Muppets. Daarin videobellen ze ook nog eventjes met de leden van BTS.

Ook officieel nummer van Shakira

Dat Shakira iets zou doen rond het WK, werd eerder duidelijk. Samen met Burna Boy heeft ze het nummer Dai Dai opgenomen, dat geldt als het officiële lied van het WK 2026. Dat nummer komt later vandaag officieel uit. In 2010 was ze ook al verantwoordelijk voor het officiële WK-nummer met Waka Waka (This Time for Africa). En in 2014 (Brazilië) en 2006 (Duitsland) trad ze ook al op bij de sluitingsceremonie van het WK. Haar nieuwe wereldtournee gaat in juni van start en rond de WK-finale treedt ze ook op in New York en New Jersey.

Voor Madonna is de halftimeshow een manier om haar nieuwe album, Confessions II, te markeren, dat in juli uitkomt. Vorige maand gaf ze een gastoptreden op festival Coachella in Californië, waar ze samen met Sabrina Carpenter haar nieuwe single Bring Your Love zong.

BTS maakte in maart een grote comeback, nadat de leden van de Zuid-Koreaanse boyband hun militaire diensttijd hadden voltooid. In het centrum van de hoofdstad Seoul gaven ze een optreden dat online ook live te zien was. Op dit moment toeren ze door Mexico en de VS.

Nederland opent tegen Japan

Het WK voetbal in de Verenigde Staten, Canada en Mexico duurt van 11 juni tot en met 19 juli. Het is voor het eerst dat er 48 teams meedoen, in plaats van de gebruikelijke 32. Daardoor zijn er straks in totaal 104 wedstrijden, tegenover de 64 die er voorheen waren.

De openingswedstrijd van het WK is tussen gastland Mexico en Zuid-Afrika. Nederland komt voor het eerst in actie op 14 juni, wanneer Oranje om 22.00 uur tegen Japan speelt. Daarna treft het Nederlands elftal Zweden, op 20 juni om 19.00 uur. De laatste groepswedstrijd is in de nacht van 25 op 26 juni, om 01.00 uur tegen Tunesië.

Alleen al in Kyiv zijn afgelopen nacht en vanmorgen zeker zeven doden gevallen door Russische luchtaanvallen. In een van de zwaarste aanvalsgolven in vier jaar oorlog werden van Oost- tot West-Oekraïne steden getroffen door drones en raketten. Vele tientallen mensen zijn gewond geraakt.

De hoofdstad lijkt het hoofddoelwit te zijn geweest. Onder meer een appartementencomplex van negen verdiepingen stortte in nadat het was getroffen. Hulpverleners zoeken nog onder het puin naar overlevenden. Volgens president Zelensky worden nog twintig mensen vermist die mogelijk in het gebouw waren tijdens de aanval.

Omwonenden reageren geschokt op de aanvallen:

Het is de derde dag op rij dat het Russische leger Oekraïne massaal bestookt met kamikazedrones en kruis- en ballistische raketten. Sinds gistermiddag tot en met vanmorgen vroeg registreerde de Oekraïense luchtmacht 1567 drones en 56 raketten. De aanvallen zijn nog steeds gaande.

Afgaand op de verklaring van de luchtmacht konden in een dag tijd ruim negentig onbemande toestellen en zo'n vijftien raketten niet worden neergehaald. Op zeker 24 locaties in het land werden inslagen gemeld. Het is onduidelijk of er naast burgerdoelen ook militaire installaties zijn getroffen.

'Terroristische tactiek'

"Dit is een opzettelijke terroristische tactiek", zegt Zelensky over de grootschalige luchtaanvallen. Hij zegt dat de vijand de afgelopen twee dagen vrijwel onophoudelijk bombardementen uitvoert. Gisteren vielen daarbij zeker zes burgerdoden in Kyiv.

Volgens Zelensky is er in Kyiv schade aan onder meer woningen, een school, een dierenkliniek en andere civiele infrastructuur.

Correspondent Midden- en Oost-Europa Christiaan Paauwe:

"We zien weer de ene grote Russische luchtaanval na de andere. Het laat zien waar ze in Oekraïne bang voor waren: de gedeeltelijke wapenstilstand die Rusland afgelopen weekend wilde hebben voor de militaire parade - en uiteindelijk na een oproep van Trump ook kreeg - verandert verder niets aan de strategie van Moskou.

Ondanks het bestand gingen de gevechten aan het front door. Wel waren er wat dagen geen grote luchtaanvallen. President Zelensky en president Trump spraken de hoop uit dat de gedeeltelijke wapenstilstand kon leiden tot vooruitgang in de onderhandelingen. De Oekraïense leider stelde voor om geen langeafstandsaanvallen over en weer meer uit te voeren.

Maar zoals we zien, werden raketten en drones die dagen simpelweg opgespaard om Oekraïne vervolgens weer keihard aan te vallen, net zoals bij andere bestanden in het verleden gebeurd is."

Het aantal burgerdoden als gevolg van de Russische invasie is dit jaar opvallend hoog. In drie jaar tijd was het aantal gedode burgers niet zo hoog in de eerste vier maanden van het jaar als in 2026.

De Verenigde Naties hebben van januari tot en met april ruim 800 burgerslachtoffers geregistreerd en ruim 4000 gewonden. Het werkelijke aantal is waarschijnlijk hoger.

Het Russische leger voert de afgelopen maanden vaker langeafstandsaanvallen uit. Dit is volgens de VN een van de belangrijkste oorzaken van het oplopende aantal burgerdoden.

Een Amerikaanse vrouw is veroordeeld tot levenslang voor de moord op haar man, in een zaak die in de Verenigde Staten veel aandacht trok.

Kouri Richins bleef in 2022 achter met haar drie kinderen na het plotselinge overlijden van haar man, Eric Richins. In die ogenschijnlijk moeilijke tijd schreef ze een kinderboek over omgaan met rouw. Een jaar na de dood van haar man verscheen het boek onder de titel Are You With Me?.

Wantrouwend

Midden in de promotietour voor het boek werd ze aangehouden op verdenking van de vergiftiging van haar man. Publiciteit kregen de auteur en het boek zeker, maar een verkoopsucces werd het niet.

Eric Richins was voor zijn dood al wantrouwend, hij was al eens vergiftigd met pijnstillers maar overleefde dat. Hij waarschuwde zijn zus dat, mocht er iets met hem gebeuren, zijn vrouw de schuldige zou zijn. Met die kennis ging de politie na zijn overlijden op zoek naar aanwijzingen.

Kouri Richins had een duidelijk motief: ze bleek diep in de schulden te zitten en had haar zinnen gezet op de miljoenen die een levensverzekering zou uitkeren bij de dood van haar man. Op haar computer vond de politie vervolgens verschillende zoekopdrachten die haar extra verdacht maakten.

Doorslaggevend was de getuigenis van de huishoudster. Zij verklaarde dat zij van Kouri Richins 1000 dollar had gekregen voor een grote hoeveelheid fentanyl, een krachtig synthetisch opiaat. Dit bleek al de tweede levering; een eerdere poging om hem te vergiftigen was mislukt, had de vrouw tegen de huishoudster gezegd.

Fentanyl in drankje

Het rapport van de lijkschouwer bevestigde dat Eric Richins was overleden aan een enorme hoeveelheid fentanyl. Zijn vrouw had de drugs verstopt in een cocktail.

Tijdens de rechtszaak bleef Kouri Richins stil, ze getuigde niet. Wel had ze een boodschap voor haar kinderen: "Ik weet dat jullie me op dit moment haten en niets met me te maken willen hebben. Dat geeft niet. Ik zal hier op jullie wachten tot jullie er wel klaar voor zijn."

De jury had haar eerder al schuldig bevonden en de rechter koppelde daar een zware straf aan: levenslang zonder de kans om ooit vrij te komen. De rechter zei in zijn vonnis dat de vrouw te gevaarlijk was om ooit in de samenleving terug te keren.

Geld heeft Kouri Richins overigens niet overgehouden aan de zaak. Haar man had zijn testament kort voor zijn dood aangepast. Niet zijn vrouw, maar zijn zus werd de begunstigde. Zij beheert het geld zolang de drie kinderen nog minderjarig zijn. Daarna gaan de miljoenen dollars naar hen.

In het dorpje Brandbu in het zuidoosten van Noorwegen is vorige week een eeuwenoud zwaard ontdekt. De vondst werd gedaan tijdens een lente-uitstapje van een basisschool.

De 6-jarige Henrik merkte het zwaard als eerste op. Tijdens een wandeling zag hij iets vreemds uit de grond steken. "Het was roestig en vuil. Dus ik dacht: ik pak het op en kijk wat het is", vertelde hij aan de krant Hadeland.

De school schakelde direct de juiste instanties in en meldde de vondst bij een archeoloog. Volgens een lokale erfgoedorganisatie is het zwaard uitzonderlijk goed bewaard gebleven.

Het wordt beschreven als een "eenzijdig geslepen" zwaard, wat betekent dat het maar aan één kant scherp is. Archeologen schatten dat het zwaard ongeveer 1300 jaar oud is. Daarmee dateert het waarschijnlijk uit de periode voor of net aan het begin van de Vikingtijd.

Het zwaard lijkt volgens de erfgoedorganisatie op een "zwaard van type F" uit een boek uit 1919 over verschillende wapens uit de Vikingtijd:

Lokale media, waaronder de krant, maakten een filmpje over de vondst waarin ook met Henrik wordt gesproken. De erfgoeddiensten prijzen de 6-jarige en zijn klas omdat ze alles zo goed hebben afgehandeld, met name door meteen contact op te nemen met de archeologen in de gemeente.

Het zwaard is overgedragen aan het Kulturhistorisk museum in hoofdstad Oslo, waar het verder onderzocht en geconserveerd zal worden.

Een auto is vanochtend een supermarkt binnengereden in Wateringen. Voor zover nu bekend raakte niemand gewond. De schade is groot, maar de supermarkt is wel open.

Hoe het ongeluk kon gebeuren, is niet bekend. Het gebeurde rond 08.45 uur, meldt Omroep West. De winkel was toen drie kwartier open.

De ravage was groot:

De automobiliste ramde met behoorlijk wat vaart de glazen pui van de supermarkt aan de Struyck van Bergenstraat. Een grote ruit brak en een deel van de gevel raakte ontzet, terwijl de auto op de groente- en fruitafdeling belandde.

Koeling

"We moeten nog kijken wat de precieze schade aan het pand is. We weten al wel dat de koeling is beschadigd", laat een medewerker van de supermarkt weten. "Voorlopig zijn we nog wel open, maar het kan zijn dat we vanwege de schade later op de dag toch moeten sluiten."

De bestuurster kon op eigen kracht uit de auto komen. Haar auto raakte zwaar beschadigd evenals een fiets die voor de pui geparkeerd stond.

De brandweer heeft de auto weer uit de winkel gesleept.

De voormalige stafchef van de Oekraïense president Zelensky, Andri Jermak, is gearresteerd op verdenking van witwassen. Hij werd al drie dagen verhoord voordat de rechtbank hem aanhield. Zijn borgsom is vastgesteld op 2,7 miljoen euro.

Hij zei na een verhoor eerder deze week dat de beschuldigingen tegen hem ongegrond zijn. Jermak schreef op Telegram dat hij zich als "advocaat met meer dan dertig jaar ervaring" altijd heeft laten leiden door de wet. "Nu zal ik op dezelfde manier mijn rechten, mijn naam en mijn reputatie verdedigen."

Luxe huizen

Eind november kwam een omkoopschandaal aan het licht rondom het bedrijf Energoatom. Onderaannemers van dat staatsenergiebedrijf zouden zijn gedwongen om smeergeld te betalen in ruil voor contracten. Vervolgens zou dat geld zijn gebruikt voor de bouw van luxe huizen rondom de hoofdstad Kyiv. Een van de huizen zou voor Jermak bestemd zijn.

Jermak ontkent dus alles, maar stapte wel gedwongen op als stafchef, nadat in november een huiszoeking bij hem was gedaan. Zelensky verklaarde dat hij met het ontslag van Jermak "geruchten en speculaties" wilde tegengaan.

Voormalige zakenpartner

Begin november ontsloeg de Oekraïense president ook de ministers van Justitie en Energie. Zij zouden eveneens betrokken zijn bij het corruptieschandaal rondom Energoatom.

Een andere verdachte komt ook uit de omgeving van Zelensky. Het is Timoer Minditsj, een voormalige zakenpartner van de president. Hij is gevlucht voordat hij kon worden opgepakt. De anticorruptierechtbank vaardigde in december een arrestatiebevel tegen hem uit.

Nederland heeft voorafgaand aan de stemming over de VN-resolutie waarin slavenhandel tot ergste misdaad tegen de menselijkheid werd bestempeld geen contact gehad met de Caribische landen binnen het Koninkrijk. Dat melden meerdere bronnen aan de NOS.

Minister Berendsen van Buitenlandse Zaken erkent in een reactie "dat de communicatie daarover met betrokkenen uit heel het Koninkrijk beter had gekund. In de toekomst zal het kabinet hier oog voor blijven houden".

In maart van dit jaar werd de trans-Atlantische slavenhandel door de Verenigde Naties officieel bestempeld als "de ernstigste misdaad tegen de menselijkheid" ooit. Twee derde van de landen stemde voor de resolutie. Het Koninkrijk der Nederlanden onthield zich, samen met 51 andere landen, van stemming.

De landen zeiden destijds de gruwelijkheden rond de slavenhandel te erkennen, maar dat er geen hiërarchie van historische wreedheden gecreëerd mag worden. Ook verzet Nederland zich tegen de toepassing van internationaal recht met terugwerkende kracht.

Verplichting

Nederland is formeel verplicht de stemming bij VN-resoluties te bespreken met de Caribische landen omdat dit thema de eilanden als oud-kolonies aangaat. "Ook moreel gezien zou dat gepast zijn geweest", zegt bijzonder hoogleraar Koninkrijksrelaties Wouter Veenendaal van de Universiteit Leiden.

"Zeker als je weet dat dit een debat is dat heel erg leeft op de eilanden, en je als coalitie werk wilt maken van een gelijkwaardigere samenwerking, dan zou het netjes zijn geweest als Nederland hierover eerst een gesprek had gevoerd met de drie andere Caribische landen van het Koninkrijk."

Schriftelijke vragen

De oud-premier van de toenmalige Nederlandse Antillen Suzy Camelia-Römer heeft op Curaçao schriftelijke vragen gesteld aan het kabinet daar. Ze is tegenwoordig lid van oppositiepartij MAN-PIN en vindt de gang van zaken onacceptabel. "Dit mag nooit meer gebeuren. Premier Pisas moet dat in een pittige brief aan Nederland laten weten. Ik heb daarom een debat aangevraagd."

Ook op Aruba heeft het parlement schriftelijke vragen gesteld. Fractievoorzitter Evelyn Wever-Croes van oppositiepartij MEP zegt verbaasd te zijn dat Nederland geen contact heeft gehad met de eilanden. "Eerst excuses aanbieden, aangeven dat het een gruwelijke misdaad tegen de mensheid is geweest en dan als Koninkrijk zich onthouden van stemmingen", zegt de oud-premier.

"Je kunt niet internationaal zo'n standpunt innemen zonder eerst overleg te voeren met de Caribische partners." Wever-Croes wil dan ook opheldering. "Als oud-premier weet ik uit eigen ervaring dat een VN-resolutie niet iets is dat ineens op tafel ligt om over te stemmen. Er wordt daar maanden over onderhandeld."

Excuses

Nederland heeft als enige Europese land ooit excuses gemaakt voor het slavernijverleden. Premier Rutte bood namens de Nederlandse Staat in december 2022 zijn excuses aan.

Koning Willem-Alexander deed dit op 1 juli 2023 tijdens de Nationale Herdenking Slavernijverleden. Daarbij vroeg hij ook om vergiffenis. De nazaten van tot slaaf gemaakten en inheemse gemeenschappen accepteerden eind vorig jaar de excuses.

Trans-Atlantische slavenhandel

De trans-Atlantische slavenhandel was de handel in slaven vanaf de zestiende eeuw uit Afrika naar Amerika door Europeanen. In een periode van ruim 300 jaar werden naar schatting 12 miljoen Afrikanen onder erbarmelijke omstandigheden naar Amerika vervoerd.

Veel tot slaaf gemaakten overleefden de overtocht niet. De Europeanen, zoals Nederland met de West-Indische Compagnie (WIC), verkochten Afrikanen en verdienden daar geld mee.

De tot slaaf gemaakten werden veelal op plantages tewerkgesteld, waar ze zeer zwaar lichamelijk werk moesten doen. Ze konden om het minste of geringste lijfstraffen krijgen. De grootschalige slavenhandel eindigde in de tweede helft van de 19e eeuw.