NOS Nieuws - Algemeen

De man die werd verdacht van een schietincident waarbij vorige maand zes mensen om het leven kwamen in Noord-Duitsland, is dood aangetroffen in zijn gevangeniscel. Volgens het ministerie van Justitie van de deelstaat Nedersaksen wijst alles erop dat hij een einde aan zijn leven heeft gemaakt.

De 45-jarige verdachte werd vanochtend dood gevonden in een gevangenis in Bremervörde. Een arts stelde vast dat hij is overleden door verwurging. Er zijn geen aanwijzingen dat anderen bij zijn dood betrokken waren.

De schietpartij was op 29 juni in Stade, ten westen van Hamburg. De schutter opende het vuur in een opvanglocatie voor zwangere vrouwen en jonge moeders met kinderen. Zes medewerkers van de opvang en de regionale jeugdzorg kwamen daarbij om het leven.

Volgens de Duitse autoriteiten hield de schietpartij verband met een conflict over de voogdij van de drie maanden oude dochter van de verdachte. De in Duitsland geboren man met de Turkse nationaliteit werd verdacht van moord. Zijn naam is door de autoriteiten niet bekendgemaakt.

Moeder en baby ongedeerd

Volgens Duitse media had de verdachte het vuurwapen een week voor de schietpartij gekocht. Aan de schietpartij zou een uithuisplaatsing van zijn dochter zijn voorafgegaan. Een arts vermoedde dat de baby leed aan het zogeheten shakenbabysyndroom. De verdachte verzette zich volgens mediaberichten tegen een medische ingreep.

De moeder en de baby waren tijdens de schietpartij in de opvanglocatie aanwezig, maar bleven ongedeerd. De verdachte werd kort na de schietpartij na een achtervolging aangehouden.

Hulp nodig?

Denk je aan zelfdoding of maak je je zorgen om iemand? Praten erover helpt en kan anoniem via de chat op www.113.nl of telefonisch op 113 of 0800-0113.

De politie heeft in Steenbergen, Rotterdam en Amsterdam invallen gedaan bij het hostingbedrijf van de pornosite Motherless. Daarbij zijn servers van de site in beslag genomen.

Het Openbaar Ministerie doet onderzoek naar beelden van mogelijk seksueel misbruik die op de site te zien waren. Het zou gaan om zowel kinderporno als om beelden waarop vrouwen worden misbruikt die gedrogeerd zijn. Zowel de uploaders van die beelden als de rol van de site zelf worden onderzocht.

De politie gaat de komende tijd in samenwerking met Europol onderzoek doen naar de beelden. Er is nog niemand gearresteerd. De politie kijkt naar filmpjes uit verschillende landen, waaronder Nederland.

Online wetteloosheid

Vanwege het onderzoek doen politie en OM geen verdere uitspraken over de inval. Wel laat justitie weten dat het gaat om een internationaal onderzoek.

Expertisecentrum Offlimits, dat gespecialiseerd is in het analyseren van dit soort beelden, laat weten verheugd te zijn met de inval van vandaag. "We hebben eerder de oproep gedaan om onderzoek naar de servers te doen. We zijn dus heel blij dat dit nu gebeurd is."

"Achteraf content laten weghalen door Offlimits is niet voldoende", zei het meldpunt eerder over de site. Het risico van sites als Motherless is volgens Offlimits dat "geweld tegen vrouwen en online wetteloosheid steeds verder wordt genormaliseerd".

Zaak-Pelicot

Motherless kwam in het nieuws na de zaak rond Gisèle Pelicot. Haar echtgenoot bleek haar jarenlang te hebben gedrogeerd om haar te laten verkrachten door andere mannen. Hij kreeg twintig jaar cel, andere mannen moesten ook jarenlang de cel in.

De zaak bleek niet op zichzelf te staan. Op Motherless konden gebruikers eigen filmpjes uploaden waarin volgens de beschrijvingen vrouwen werden misbruikt terwijl ze gedrogeerd waren.

In mei haalde justitie naar aanleiding van een NOS-artikel de site offline. Er werd toen al gesproken van een verkennend onderzoek. De site zelf kwam binnen een maand weer in de lucht, nadat er volgens woordvoerders maatregelen waren genomen om illegale content te verbannen.

Zelf geplaatst

Uit onderzoek van de NOS bleek later dat ook medewerkers van de site zelf betrokken waren bij het uploaden van illegale beelden. Onder de duizenden pornografische afbeeldingen die werden gedeeld, waren er ook enkele van minderjarigen.

De site verklaarde in een reactie dat het opsporen van overtredingen neerkwam op het zoeken van een speld in een hooiberg "met tienduizenden uploads per dag". Na de ophef schrapte Motherless wel de omschrijving dat de site een moral free file host is, oftewel een moraalvrije plek om dingen te uploaden.

De afgezette leider van de grootste Turkse oppositiepartij CHP, Özgür Özel, heeft aangekondigd dat hij een nieuwe politieke partij opricht. Hij zei vandaag in het parlement dat hij formeel afscheid neemt van de CHP.

Met de oprichting van een nieuwe partij kiest Özel voor een breuk met de CHP, de Republikeinse Volkspartij die ruim een eeuw bestaat en geldt als de belangrijkste oppositiepartij van Turkije. Welke naam de nieuwe partij krijgt en wanneer die officieel wordt geregistreerd, maakte hij nog niet bekend.

"We staan op de drempel van een pijnlijk maar onvermijdelijk afscheid", zei Özel. Tegelijk sprak hij van "de hoop op een nieuw begin".

Een Turkse rechter verklaarde in mei het partijcongres van de CHP uit 2023 ongeldig. Op dat congres was Özel gekozen tot partijleider. Volgens de rechtbank waren er onregelmatigheden bij de verkiezing. Daardoor keerde oud-partijleider Kemal Kilicdaroglu terug als voorzitter. Hij verloor in 2023 de presidentsverkiezingen van president Erdogan.

Politieke intimidatie

De afzetting van Özel past in een tendens van toenemende druk op de Turkse oppositie. De CHP en internationale mensenrechtenorganisaties spreken van politiek gemotiveerde vervolging van tegenstanders van president Erdogan.

De afgelopen jaren zijn tientallen ambtsdragers van de CHP gearresteerd of uit hun functie gezet. Gisteren werd ook de burgemeester van Izmit, Fatma Kaplan Hürriyet, opgepakt in een corruptieonderzoek. Zij spreekt de beschuldigingen tegen.

Eerder leidde de arrestatie van de populaire burgemeester van Istanbul, Ekrem Imamoglu, tot massale protesten. Hij geldt als een van de belangrijkste politieke rivalen van Erdogan. Mensenrechtenorganisaties als Amnesty International en Human Rights Watch stellen dat de rechtszaken tegen oppositiepolitici kenmerken vertonen van politieke intimidatie.

Bij demonstraties in Bologna zijn ruim zestig agenten gewond geraakt, meldt de politie in de Italiaanse stad. Demonstranten gingen gisteren de straat op vanwege de dood van de 43-jarige Abderrahim Fakir bij een arrestatie.

In de stad werd grote schade aangericht. Winkelruiten werden ingeslagen, auto's in brand gestoken en geldautomaten vernield. Het Openbaar Ministerie is een onderzoek begonnen om de verantwoordelijke demonstranten op te sporen.

Solidariteit

De demonstranten waren op twee pleinen samengekomen. Op een plein bleef het vreedzaam en kwamen duizenden mensen bij elkaar om hun solidariteit te betuigen aan de nabestaanden van Fakir. Maar op het andere plein brak het geweld uit. Demonstranten gooiden onder meer met vuurwerk naar de politie. "Iedereen die denkt geweld met geweld te kunnen beantwoorden, negeert de rechtsstaat", schreef burgemeester Lepore op Instagram.

De Italiaanse premier Meloni heeft opgeroepen om uitgebreid onderzoek te doen naar de dood van Fakir. Tegelijkertijd reageerde ze ook vol afschuw op het geweld tegen de politie en noemde het onaanvaardbaar.

Psychose

Fakir overleed eergisteren toen hij werd aangehouden. De politie was afgekomen op meldingen dat hij zich agressief gedroeg. De meldingen gingen volgens Italiaanse media over "een persoon met een psychose". Hij zou onder meer tegen een auto hebben geslagen die een garage in reed en vervolgens ook een politiewagen hebben geraakt. Agenten probeerden volgens Italiaanse media om de man te kalmeren en spoten pepperspray in zijn gezicht toen dat niet lukte.

Op beelden die een omstander filmde, is te zien hoe twee politieagenten vervolgens op hem zitten met een derde man, terwijl Fakir meerdere keren om hulp roept. De agenten gaan niet van hem af. Vervolgens blijft hij levenloos op de grond liggen.

Let op, de beelden zijn heftig:

De betrokken agenten zijn 23 en 28 jaar oud. Zij zijn niet geschorst, maar werken momenteel niet, meldt de Italiaanse krant Corriere della Sera. Een van hen is met verlof, maar dat was volgens de politie al eerder gepland. De ander is met ziekteverlof.

In een interview met de krant La Stampa zegt de zwager van Fakir het geweld van demonstranten te veroordelen. "We vragen niet om wraak, maar om gerechtigheid", zegt deze Zorgan Hamid. Hij was met andere nabestaanden bij de demonstraties. Hij hekelt het politieoptreden rond de dood van Fakir. "De politie heeft haar werk niet goed gedaan; de ambulancebroeders stonden erbij en keken toe hoe iemand stierf zonder in te grijpen. Degenen die fouten hebben gemaakt, moeten zich verantwoorden."

Ruim tien jaar stond het oude Rabobank-hoofdkwartier, naast Utrecht CS, leeg. Nu staan er hijskranen, rijden wagens met materiaal af en aan en wordt er hard gewerkt. Na een ingrijpende renovatie wordt dit een modern kantoor. Dat ook nog eens energiezuinig is én geen aardgas gebruikt.

Tenminste, bijna geen gas. Want onderin komen noodgedwongen twee gasgeneratoren die stroom kunnen opwekken. Op dagen dat mensen veel stroom gebruiken, leveren ze extra stroom aan het net. Dan wordt er genoeg getransporteerd voor iedereen en valt nergens in de omgeving de stroom uit. Alleen met deze apparaten kon netbeheerder Stedin het gerenoveerde kantoor aansluiten op het net.

"Dit gebouw was zo lang niet in gebruik geweest dat het eigenlijk geen fatsoenlijke stroomaansluiting meer had", zegt Eppo Danser, commercieel directeur van ontwikkelaar Schroders Capital Real Estate. In de tussentijd raakte het stroomnet overvol. De Nieuwe Tuin, zoals het gebouw gaat heten, zou jaren moeten wachten op een aansluiting.

Geen andere opties

Samen met Stedin vond de ontwikkelaar een oplossing. Door de generatoren kan het gebouw helpen de drukte op het stroomnet te verlichten. Bij het verdelen van de schaarse ruimte op het net staan de regels toe dat netbeheerders zulke projecten voorrang geven op een aansluiting.

Naar verwachting draaien de generatoren maar een paar dagen per jaar, maar feit is dat dit groene gebouw dan toch gas gebruikt. "We hebben ook alle andere opties, zoals batterijen, bekeken", zegt Danser, "maar dit was echt de enige oplossing om het gebouw een fatsoenlijke vermogensaansluiting te geven."

Op andere plekken plaatst Stedin zelf ook gasgeneratoren. Die moeten op enkele dagen in de winter de hoogste stroompieken opvangen. Zo blijft het stroomnet betrouwbaar. Zowel de eigen generatoren als die in De Nieuwe Tuin worden aangestuurd door Stedin.

Miljoenen euro's extra

De Nieuwe Tuin is het eerste project dat dankzij gasgeneratoren op het stroomnet komt. Ook met andere bedrijven lopen onderhandelingen. "Op dit moment kun je dat op één hand tellen", zegt Warmold ten Zijthoff, regiodirecteur Utrecht bij Stedin, maar naar verwachting groeit dit verder. "Ik verwacht dat veel meer klanten op deze manier gaan denken om toch toegang te krijgen tot het stroomnet."

Op dit moment is het volgens Ten Zijthoff alleen interessant voor grote projecten en bedrijven. Al hebben ook kleine bedrijven steeds meer last van het overvolle stroomnet. Mogelijk gaan zij zoeken naar andere manieren om voorrang te krijgen.

Ontwikkelaar Danser zegt dat hij Stedin dankbaar is. Zonder deze oplossing had de bouw nog jaren op zich laten wachten.

Om de gasgeneratoren te laten passen kocht de ontwikkelaar ruimte bij en vervolgens moeten de apparaten daar ook nog worden geïnstalleerd. "Dat is een technisch huzarenstukje", zegt Danser. "Er is veel voor nodig om dit te realiseren, nog los van het kopen van de generatoren zelf."

Aan die aanpassingen hangt een prijskaartje. "Dit gaat om substantieel hoge bedragen", zegt Danser. Een precies getal wil hij niet noemen, maar het gaat om "vele miljoenen euro's extra". Desondanks lukte het om de plannen rond te krijgen, ook financieel. Dat zal niet bij alle projecten lukken, denkt Danser. "Weinig andere markpartijen kunnen dit soort grote projecten dragen."

Ongekend ingewikkelde puzzel

Het is aan bedrijven zelf of ze 'congestieverzachter' willen worden, benadrukt Stedin. Ook krijgen bedrijven een vergoeding voor de momenten waarop hun gasgeneratoren worden gebruikt. Realiteit is wel dat zij hun kosten waarschijnlijk niet terugverdienen, maar jaren wachten of stoppen zijn doorgaans de enige alternatieven.

Stedin zou graag meer bedrijven aansluiten, benadrukt operationeel directeur Aline Arends. "Maar in heel veel andere gevallen kan het gewoon niet meer. Het net zit helaas heel erg vol en dat is ook waarom we heel hard bezig zijn om het uit te bereiden." Flexibiliteit, zoals bedrijven die de drukte verzachten, helpen om het bestaande stroomnet zo goed mogelijk te gebruiken.

Voor ontwikkelaars was de stroomaansluiting vroeger een formaliteit. In de voorbereiding werd er niet eens naar gekeken, zegt ontwikkelaar Eppo Danser. "Nu is het eerste waar we naar kijken: welke vermogensaansluiting heeft een gebouw?" Netcongestie hoort nu bij het vak. Gelukkig is De Nieuwe Tuin nog wel een uitschieter. "Ik heb nog niet eerder meegemaakt dat het zo'n ingewikkelde puzzel was."

143 mensen zijn dood gevonden op een migrantenboot die al 25 dagen op zee dreef. Dat meldt de VN. Het schip werd aangetroffen met 38 overlevenden voor de kust van Mauritanië.

De afgelopen jaren proberen migranten uit Sub-Sahara-Afrika vaker via de Atlantische Oceaan over te steken naar Europa. De Atlantische route naar de Canarische Eilanden is een van de dodelijkste migratieroutes ter wereld.

Het schip vertrok uit Bufaloto in Gambia en werd afgelopen zaterdag aangetroffen. Het schip had op dat moment 143 stoffelijke overschotten en 38 overlevenden aan boord. VN-vluchtelingenorganisatie UNHCR zegt "zeer bedroefd en bezorgd" te zijn over het nieuws.

"Onder de overlevenden bevonden zich twee kinderen die tijdens de reis al hun familieleden hadden verloren en die nu in het ziekenhuis herstellen," zei een VN-woordvoerder. De doodsoorzaak werd er niet bij vermeld. Eén opvarende wordt nog vermist.

387 opvarenden gered

Vorige week, tussen 14 en 18 juli, werden 387 mensen gered tijdens drie grote reddingsoperaties voor de kust van Mauritanië. Dit jaar werden bij 17 reddingsoperaties al 2147 migranten gered. Maar het aantal doden en verdwijningen blijft op een "alarmerend niveau", aldus de UNHCR.

Migranten maken de overtocht vaak op fragiele, houten visserskano's. De kano's zijn niet gebouwd om door de sterke oceaanstromingen te varen. Desondanks besluiten ieder jaar honderden West-Afrikaanse migranten om met gevaar voor eigen leven de overtocht te maken.

EU-deal

Mauritanië en de Europese Unie hebben een overeenkomst van 210 miljoen euro gesloten om migranten te ontmoedigen om via het Afrikaanse land de EU te bereiken. Mensenrechtenorganisaties beschuldigen Mauritanië van het mishandelen van migranten en asielzoekers tijdens kustcontroles.

De maatregelen lijken effect te hebben: voor het eerst in jaren is het aantal West-Afrikaanse migranten dat naar de Canarische Eilanden reist afgenomen.

De rechtbank in Groningen heeft een man uit Nieuwolda veroordeeld tot vijftien maanden cel, waarvan ruim vier maanden voorwaardelijk, voor het bedreigen van meerdere slagerijen in Groningen en Drenthe.

De man komt direct vrij, omdat hij de straf in voorarrest heeft uitgezeten. Gedurende een proeftijd van ruim drie jaar mag hij niet opnieuw in de fout gaan, anders moet hij het voorwaardelijke deel van zijn celstraf alsnog uitzitten.

In september vorig jaar stuurde Bas V. dreigmails naar twaalf slagerijen. "Jullie krijgen één waarschuwing, meer niet. Als de winkel morgen niet dicht is, kom ik met een machete en steek ik iedereen dood", stond in die mail. Volgens het Openbaar Ministerie handelde V. vanuit radicale overtuigingen over dieren- en milieubescherming.

Zeven slagerijen deden aangifte en kort daarna werd de verdachte opgepakt. In zijn woning werd inderdaad een machete gevonden. Op zijn in beslag genomen telefoon stonden notities dat hij onder meer een kapmes en een pistool met geluidsdemper nodig had om "mensen die verantwoordelijk zijn voor de vernedering van dieren te doden".

Terroristisch oogmerk

Het OM verdenkt V. van het voorbereiden van moord met een terroristisch oogmerk en eiste twee weken geleden vier jaar cel. Maar volgens de rechter is niet bewezen dat de verdachte terreur wilde zaaien in de samenleving. "De teksten op zijn telefoon zeggen iets over zijn gedachtewereld, maar niet dat hij de samenleving ermee wilde ontwrichten", aldus de rechtbank.

V. heeft bekend achter de dreigmails en de gevonden notities te zitten, schrijft RTV Noord.

Beschermde woonvorm

Volgens deskundigen die V. hebben onderzocht heeft hij een gameverslaving, een wietverslaving, ADHD en autisme. Ze willen dat hij wordt behandeld en verhuist naar een beschermde woonvorm.

Daar gaat de rechter in mee. Er is een plek voor hem gevonden bij een project voor begeleid wonen.

Luchtvaartmaatschappij Swiss heeft twee piloten op non-actief gesteld omdat ze de avond voor een vlucht dronken waren. Bemanningsleden trokken enkele uren voor de vlucht vanuit Genève aan de bel bij hun leidinggevenden.

Het incident was al in mei, maar werd nu bevestigd door de luchtvaartmaatschappij nadat een luchtvaartnieuwsmedium er vragen over had gesteld. De piloten hebben sindsdien niet meer gevlogen en worden niet meer ingezet voor vluchten totdat het onderzoek is afgerond.

De piloten waren nog in hun hotel toen Swiss hen van hun dienst haalde. Er werden vervangende piloten geregeld. Volgens de luchtvaartmaatschappij waren de waarschuwingen van de bemanningsleden dusdanig specifiek dat de maatschappij twijfelde aan de geschiktheid van de piloten om te vliegen.

Volgens de nieuwssite dronken de piloten tot een aanzienlijk later tijdstip dan is toegestaan, en nuttigden zij ook veel meer dan mag voorafgaand aan een dienst. Omstanders omschreven hun toestand die avond als "duidelijk dronken".

Zero tolerance

In Europa gelden regels voor het nuttigen van alcohol in de luchtvaart. In principe hanteren luchtvaartmaatschappijen een strikt zero-tolerancebeleid voor aanvang van een dienst, zo staat beschreven in hun voorwaarden. Om meetfouten of restalcohol in het voedsel te compenseren mogen bemanningsleden in de cockpit, dus ook piloten, maximaal 0,2 promille in hun bloed hebben.

In de luchtvaart is er de zogenoemde eight hours bottle to throttle-regeling, vrij vertaald 'acht uur van fles tot gashendel'. Deze wetgeving verbiedt piloten en cabinepersoneel om te werken binnen acht uur nadat zij alcohol hebben geconsumeerd. Veel luchtvaartmaatschappijen hebben strengere eisen, namelijk dat bemanning zeker 12 tot 24 uur geen alcohol heeft gedronken.

Een Russisch oorlogsschip heeft gisteren een schietoefening uitgevoerd in Het Kanaal, op 72 kilometer van de Britse kust. Kort voor de oefening kondigde het Russische schip de Neustrashimy aan met scherp te gaan schieten, en verzocht een Brits patrouilleschip in de buurt om zich op veilige afstand terug te trekken.

Het Russische schip werd op het moment van de aankondiging geschaduwd door de HMS Tyne, het patrouilleschip van de Britse vloot. De oefening begon om 09.30 uur en duurde een half uur. De Britse marine hield het schip tijdens de oefening in de gaten, net als een Frans militair vliegtuig, schrijft de BBC.

Als de juiste veiligheidswaarschuwingen worden gegeven, is een dergelijke oefening op internationale wateren legaal. Maar het uitvoeren van een oefening met scherpe munitie, die bovendien op dergelijke korte termijn wordt aangekondigd, is in Europa zeldzaam.

De nieuwe Britse minister van Defensie, Wes Streeting, noemt de gebeurtenis onverantwoord. "Het is niet de eerste keer dat Rusland zich zo gedraagt", zei hij tegen journalisten. "En eerlijk gezegd is het slechts het topje van de ijsberg van de dagelijkse bedreigingen waarmee dit land en onze bondgenoten te maken hebben."

De Neustrashimy is een oorlogsschip van 130 meter lang. Het is bewapend met anti-scheepsraketten en een 100 millimeter kanon dat vijftig schoten per minuut kan afvuren. Ook heeft het vaartuig Gatling-machinegeweren, als onderdeel van het luchtafweersysteem. Het is niet duidelijk welke wapens zijn gebruikt bij de oefening.

Het Russische oorlogsschip arriveerde eerder deze maand om een ander Russisch schip af te lossen, de Admiral Grigorovich, dat drie maanden op missie was in Het Kanaal en de Noordzee.

De Admiral Grigorovich loste vorige maand waarschuwingsschoten nadat een jacht van een Brits echtpaar volgens het Russische schip "gevaarlijk" was genaderd. Twee dagen daarvoor enterden Britse commando's een olietanker van de Russische schaduwvloot, die vervolgens in beslag werd genomen. De schaduwvloot bestaat uit schepen die worden gebruikt om sancties tegen Rusland te omzeilen.

Na deze incidenten liepen de spanningen tussen Rusland en het Verenigd Koninkrijk verder op. Britse functionarissen spraken eerder hun vrees uit dat Rusland wraak zou nemen voor de inbeslagname van de olietanker.

Russische oorlogsschepen varen geregeld in het gebied, bijvoorbeeld om hun olietankers te escorteren. Britse media schrijven dat de aanwezigheid van de schepen ook een psychologisch doel heeft, en dat het bedoeld is om de Britse marine bezig te houden.

Russische dreiging

Een woordvoerder van de Britse marine liet weten dat de oefening nauwlettend is gevolgd. "De Royal Navy blijft de activiteiten van het schip op de voet volgen en staat paraat om de nationale veiligheid van het Verenigd Koninkrijk te beschermen."

Gisteren werd de nieuwe Britse premier Burnham beëdigd. De BBC schrijft dat het ministerie van Defensie geen commentaar gaf op de vraag of de Russische oefening mogelijk verband houdt met zijn installatie.

De AIVD schreef vorig jaar in het jaarverslag dat Rusland zich voorbereidt op een langdurige confrontatie met het westen. De Nederlandse inlichtingendienst schrijft dat de Russen zich in 2025 nog agressiever, brutaler en provocerender opstelden tegen Europese landen. Spioneren en cyberaanvallen zijn volgens de AIVD voorbeelden van deze verhoogde dreiging.

Leraren laten zich bij het geven van een schooladvies beïnvloeden door de kenmerken van een klas waarin leerlingen zitten, blijkt uit onderzoek van de Erasmus School of Economics.

Leerlingen die behoren tot de best presterende van de klas, hebben een grotere kans op een vwo-advies. Andersom blijkt hetzelfde; leerlingen die het minst presteren van de klas, krijgen sneller een vmbo-advies. "Zelfs als de gemeten scores precies hetzelfde zijn", vertelt onderzoeker van Max Coveney, universitair docent aan de Erasmus School of Economics.

De reden dat prestaties van leerlingen in een klas in vergelijking met klasgenoten worden meegenomen in het schooladvies, durft Coveney niet te zeggen. "Met mijn onderzoek wil ik vooral laten zien dat dit bestaat", zegt Coveney. "De waaromvraag is voer voor een volgend onderzoek."

'Bewustwording belangrijk'

Toch kan het onderzoek van de Australische Coveney nu al verschil maken. "Natuurlijk zou ik niet willen dat docenten de ranglijst in de klas gebruiken bij het geven van een schooladvies, maar dat ze zich ervan bewust zijn, is al een grote stap."

Zelf groeide Coveney op met het Australische onderwijssysteem, waar de middelbare school gemengd is. Pas als leerlingen 15 of 16 jaar oud zijn, wordt het niveau en de richting bepaald. In Nederland hebben sommige scholen een vergelijkbaar systeem, waarbij leerlingen in de brugklas qua niveau door elkaar zitten.

In groep acht krijgen leerlingen een voorlopig schooladvies van de leerkracht. Vervolgens maken zij de doorstroomtoets. Volgens de onderwijsinspectie kunnen leerlingen bij wie getwijfeld wordt tussen vmbo-tl en havo baat hebben bij een brede brugklas. In deze klas zitten leerlingen met verschillende schooladviezen en wordt het selectiemoment uitgesteld. Ook Coveney vindt dat leerlingen profijt hebben van een later meetmoment dan in groep 8 om het onderwijsniveau en de richting te bepalen.

Veel factoren spelen mee

Het geven van schooladvies blijft mensenwerk van de juffen en meesters die de kinderen een jaar onder zich hebben gehad. Bij het geven van een schooladvies spelen veel factoren een rol. Zo heeft de regio waar een kind opgroeit invloed op het schoolniveau waar het terechtkomt. Ook krijgen meiden vaker dan jongens een te laag schooladvies. Het blijkt dat jongens en meiden ongeveer gelijk scoren op de eindtoets, maar dat leraren meiden gemiddeld genomen lager inschatten.

De studie laat zien dat juist de meer ervaren, oudere docenten zich sterker laten beïnvloeden door hoe goed een klas presteert bij het geven van advies voor de middelbare school.

"Het is iets wat buiten leerlingen ligt, gebaseerd op de groep kinderen in hun klas", benadrukt Coveney. "Het is zelfs onafhankelijk van hun absolute Cito-score, maar toch bepalend in het schooltraject."

'Meer zelfvertrouwen'

In het verleden is aangetoond dat kinderen die ongeacht hun niveau behoren tot de best presterende in de klas, later in het voortgezet onderwijs beter presteren. Een mogelijke uitleg is volgens Coveney dat deze kinderen meer zelfvertrouwen hebben.

Voor zijn onderzoek vergeleek Coveney de gegevens van ongeveer 460.000 leerlingen uit circa 200.000 gezinnen en meer dan 5.200 basisscholen tussen 2006 en 2021. Al deze data van het Centraal Bureau voor Statistiek (CBS) bevatten de Cito-scores, aanbevelingen van leerkrachten, de gezinssituatie en de latere onderwijsresultaten van de leerlingen, waaronder de vervolgopleidingen die ze volgden en of ze naar de universiteit gingen.

Kansrijk adviseren

Scholen zijn sinds schooljaar 2023/2024 verplicht het voorlopige schooladvies te heroverwegen als de eindtoets een beter resultaat laat zien. Als de toets beter is gemaakt dan verwacht, moet het definitieve schooladvies naar boven worden bijgesteld.

In mei adviseerde de Onderwijsraad dat er in het basis- en voortgezet onderwijs meer gekeken moet worden naar de leerling en minder naar de uitkomsten van de toetsen die de leerling maakt. Volgens de raad vergt dit een cultuuromslag op veel scholen. Louise Elffers, voorzitter van de Onderwijsraad, schrijft dat leerlingen aan het einde van het voortgezet onderwijs "vele honderden toetsen" hebben gemaakt. Dat zijn er veel te veel, staat in het rapport.

In Twente is vannacht vorst aan de grond gemeten. Op 10 centimeter hoogte werd rond 05.30 uur korte tijd -0,1 graden waargenomen. Dat is zeer uitzonderlijk in zomertijd. Tussen 20 juli en 21 augustus werd tot vandaag niet eerder vorst aan de grond gemeten in Nederland, meldt Weeronline.

Sinds meteorologen in Nederland in 1971 begonnen met het meten van de grondtemperatuur, is grondvorst in juli pas negen keer voorgekomen. De laagste temperaturen werden op 4 juli 2019 gemeten in Twente. Het werd toen -1,6 graden. Ook op 10 juli van dat jaar vroor het 's nachts in Twente: -0,7 graden.

Sowieso was juli 2019 een uitzonderlijke weermaand, omdat toen ook de hoogste temperatuur ooit gemeten werd in ons land. Op 25 juli werd het in Gilze-Rijen 40,7 graden, waarmee het record uit 1944 uit de boeken ging.

Met name in juli komt grondvorst dus niet vaak voor. Dat gebeurt iets vaker in juni. In die maand is ooit zelfs op de gewone meethoogte (1,5 meter) vorst waargenomen. In het Drentse Witteveen werd het op 18 juni 1955 -0,8 graden.

Goederen uit illegale nederzettingen in door Israël bezette gebieden mogen vanaf 22 september Nederland niet meer in. Dat schrijft minister Berendsen van Buitenlandse Zaken aan de Tweede Kamer.

Het handelsverbod zat er al aan te komen, maar de ingangsdatum was nog niet bekendgemaakt. Een meerderheid in de Tweede Kamer vroeg vorig jaar om een nationaal verbod op de invoer en doorvoer van goederen uit illegale nederzettingen.

Europees verbod

Het kabinet heeft herhaaldelijk gepleit voor een Europees verbod, maar daarvoor is onder de lidstaten onvoldoende steun. België, Spanje en Ierland stelden eerder al wel op nationaal niveau sancties in.

De bouw van nederzettingen op de Westelijke Jordaanoever en de Golanhoogte is in strijd met het internationaal recht. Kolonisten maken zich bovendien volgens de Verenigde Naties stelselmatig schuldig aan geweld en intimidatie tegen de Palestijnse bevolking.

Correspondent Nasrah Habiballah legde vorig jaar uit hoe Palestijnen op de Westoever hun grond, water en wegen verliezen door Israëlische kolonisten:

Twee dagen geleden kondigde een Israëlische minister aan dat hij ook in de Gazastrook weer nederzettingen wil bouwen. Tot 2005 woonden er ook al kolonisten in dat gebied.

Premier Jetten zei eerder over de maatregel dat hij ermee wil voorkomen dat Nederland met economische activiteiten bijdraagt "aan een onrechtmatige bezetting en het in stand houden van illegale nederzettingen".

Met de maatregel wordt niet alleen de import, maar ook de tussenhandel in goederen uit de nederzettingen verboden. Ook Nederlandse bedrijven in het buitenland moeten zich eraan houden. De sanctie geldt in principe voor drie jaar.

De Amerikaanse zwarte dominee Al Sharpton en de zwarte filmmaker Tyler Perry stellen 100.000 dollar beschikbaar voor informatie die opheldering geeft over de dood van een zwarte student in de staat Mississippi. Ze denken dat de waarheid nog niet boven tafel is en dat dit te maken heeft met zijn huidskleur.

"Iemand weet iets", sprak Sharpton gisteren bij de uitvaart van de 18-jarige Nolan Xavier Wells. "Elke steen moet worden omgekeerd, elke sluier worden weggetrokken. Laat de waarheid boven tafel komen."

Ook filmmaker Spike Lee, oud-footballspeler Terrell Owens en andere prominente zwarte Amerikanen woonden de uitvaart bij.

De eerstejaars student Wells vertrok op 4 juli - de Amerikaanse nationale feestdag - met een groep van de middelbare school naar een eiland in de Golf van Mexico om met driehonderd andere jongeren feest te vieren. Toen hij 's avonds niet terugkwam, sloegen zijn ouders alarm.

Pas twee dagen later werd zijn lichaam gevonden. Hij dreef voor de kust van het eiland met zijn gezicht in het water. De oorzaak van zijn overlijden is nog niet bekend, onderzoeken daarnaar lopen nog.

Op het eerste gezicht zijn er geen sporen van geweld, aldus de lijkschouwer tegen CNN. Het wachten is nog op de resultaten van een onderzoek naar vergiftiging.

Telefoon en sleutels

De politie zegt dat Wells tegen zijn vrienden heeft gezegd dat hij op het eiland wilde blijven en dat zij dachten dat hij met iemand anders terug zou varen naar het vasteland. Een van de vrienden bevestigde dat tegen ABC News. Wells zou zijn achtergebleven omdat hij een meisje had ontmoet dat hij leuk vond.

De politie gaat daarom vooralsnog uit van verdrinking en niet van een misdrijf. Wells kon zwemmen, maar rond het eiland staan sterke stromingen.

Maar de ouders van Wells vertrouwen het niet, onder meer omdat zijn telefoon en sleutels bij vrienden thuis zijn gevonden. Hoe ze daar terechtkwamen is niet bekend.

Van de telefoon zijn berichten gewist, zei zijn moeder eerder bij een persconferentie. "Toen we hem openden, was er niets. Geen opgeslagen foto's, geen foto's van die dag. Dat is zorgwekkend. Iedereen die hem meemaakte zal je vertellen dat hij video's maakte en foto's nam."

Ook willen de ouders niet geloven dat hun zoon vrijwillig alleen achterbleef. "We hebben hem altijd geleerd om bij de groep te blijven waarmee hij op stap ging", zei zijn vader tegen ABC News. "Als je met z'n vijven gaat, kom je terug met z'n vijven."

Racisme

En dan is er nog de geschiedenis die de staat Mississippi met racisme heeft. Nolan was zwart, de vrienden met wie hij op stap was zijn wit. "We zijn in Mississippi", zei de advocaat van de familie eerder. "Er waren drie jonge witte mannen. Nolan was de enige zwarte man. Als het omgekeerd zou zijn geweest, was het onderzoek anders gegaan."

De ouders hebben het lichaam van Wells naar Washington gestuurd. Ze wilden er zeker van zijn dat het door een onafhankelijke arts wordt onderzocht, die geen banden heeft met politie en justitie in Mississippi, zei de advocaat van de ouders tegen CNN. Ook wordt nog onderzocht wat er met zijn telefoon is gebeurd.

De vrienden met wie Wells op 4 juli naar het eiland voer, hebben doodsbedreigingen ontvangen. Zij en de politie vragen iedereen het oordeel op te schorten totdat alle onderzoeken zijn afgerond.

Een groep studenten aan de TU Eindhoven heeft een ambulance ontwikkeld die op zonne-energie rijdt. Volgens de bouwers is de Stella Juva de eerste ambulance ter wereld die volledig rijdt op de kracht van de zon en alle medische apparatuur aan boord van stroom voorziet.

De 'zonne-ambulance' is ontworpen door Solar Team Eindhoven en heeft zonnepanelen op het dak. De wagen heeft volgens de studenten op een zonnige dag en op een verharde weg een bereik van zo'n 715 kilometer.

In de ambulance zitten verschillende medische apparaten, zoals een AED en een mobiel röntgenapparaat. "Zo kun je tuberculose ontdekken, wat in veel landen in Afrika doodsoorzaak nummer één is", zegt de 23-jarige student Yarno Basten tegen Omroep Brabant.

De ambulance biedt een alternatief voor afgelegen regio's waar brandstof- en elektriciteitstekorten de toegang tot gezondheidszorg momenteel ernstig limiteren. "De ambulance is niet bedoeld om mensen naar het ziekenhuis te brengen, maar brengt juist in afgelegen gebieden de zorg naar mensen toe", zegt Basten.

Het Solar Team Eindhoven bestaat uit 23 studenten die een jaar lang hun studie op pauze zetten. Het team ontwikkelt ieder jaar een voertuig dat bijdraagt aan het oplossen van een maatschappelijk probleem.

Het studententeam deed in het verleden mee aan de World Solar Challenge. Dat is een race met auto's die aangedreven door zonne-energie van Noord- naar Zuid-Australië rijden, een afstand van ruim 3000 kilometer dwars door het uitgestrekte binnenland. Met een andere zonneauto reed het studententeam ruim 1000 kilometer door Marokko en de Sahara.

Testritten in Kenia

In augustus gaat de Stella Juva naar Kenia, waar de wagen tijdens testritten locaties van hulporganisatie Amref Health Africa zal bezoeken.

"Dan gaan we demonstreren wat je ermee kan. We hebben natuurlijk in Nederland getest, maar we willen juist ook in die wat moeilijker begaanbare gebieden het voertuig gaan testen. Om te laten zien dat het daadwerkelijk een oplossing zou kunnen zijn."

Of de ambulance ook echt in grotere schaal wordt geproduceerd, is nog maar de vraag. "Wij zijn hier meer om de industrie te inspireren. Ik denk dat wij heel goed zijn in het laten zien wat kan", aldus Basten.

In Indonesië zijn negentien verdachten schuldig bevonden aan de illegale adoptie van tientallen baby's in binnen- en buitenland. Het zou gaan om een van de grootste mensensmokkelzaken in Indonesië.

De vrouwen en een man hebben tussen 2023 en 2025 zeker 34 baby's verkocht aan mensen met een kinderwens. Volgens de Indonesische autoriteiten zijn zeker twaalf kinderen in Singapore beland.

De bende benaderde onder meer via sociale media ouders die hun kind wilden afstaan. Ook zetten ze ouders onder druk om hun kind te laten adopteren. De ouders kregen omgerekend een paar honderd euro voor hun kind, terwijl de smokkelaars in Singapore duizenden euro's voor een baby vroegen.

Nepmoeders

Een van de verdachten deed zich voor als iemand met een kinderwens en ronselde de kinderen. Ook deden sommige verdachten zich voor als de moeders van de baby's en zetten hun namen op de vervalste adoptiepapieren. Anderen fungeerden als verzorgers van de kinderen of tussenpersonen.

Een van de verdachten wordt door de Indonesische autoriteiten gezien als de bendeleider. Volgens de aanklagers ging zij over de verkoop, ronselde ze nieuwe mensen in haar bende en vervalste ze documenten.

Facebookgroep

De Indonesische autoriteiten kwamen het netwerk vorig jaar op het spoor nadat de vader van een van de kinderen naar de politie was gestapt omdat zijn pasgeboren zoon zou zijn ontvoerd. De man zat in een Facebookgroep voor mensen die kinderen wilden adopteren en werd daar benaderd door een van de verdachten, schrijft de BBC.

De vrouw zei dat ze geen kinderen kon krijgen en zijn kind wilde adopteren in ruil voor geld. De man ging daarmee akkoord maar alarmeerde later de politie nadat hij een betaling niet had ontvangen.

Celstraffen

Een aantal verdachten heeft de aanklachten bekend, maar houdt vol dat de kinderen door hun ouders vrijwillig zijn afgestaan, schrijven Singaporese media. Ook de leider heeft bekend dat ze baby's ter adoptie heeft aangeboden in Singapore, maar stelt dat ze niet wist dat dat niet mocht.

De celstraffen variëren van drie en zeven jaar. Dat is lager dan de eis van de aanklagers, zij eisten straffen van vijf tot tien jaar. Een van de verdachten gaat volgens de BBC in beroep tegen de uitspraak.

Het is niet bekend wat er gaat gebeuren met de kinderen. Zowel Indonesië als Singapore heeft daar nog niets over bekendgemaakt.

De Indonesische regering heeft volgens de BBC wel aangegeven dat het belang van de baby's vooropstaat. Een van de koppels in Singapore zegt hun kind niet te willen afstaan.

Armoede

Illegale adoptie komt in Indonesië nog vaak voor, mede door armoede. Ouders staan hun kind noodgedwongen af omdat ze er niet voor kunnen zorgen.

Zo pakte de politie in februari twaalf mensen op voor een babysmokkel. Een maand eerder werden negen verdachten opgepakt. De verdachten brachten arme zwangere vrouwen onder in een pand waar ze bevielen, waarna hun baby's op sociale media werden aangeboden.

In 2024 werden twee verloskundigen opgepakt omdat ze een illegale adoptiepraktijk in een kraamkliniek runden.

FBI-directeur Kash Patel is van plan om in het najaar Rusland te bezoeken, meldt het Amerikaanse nieuwsmedium Politico op basis van meerdere bronnen. Als het bezoek daadwerkelijk plaatsvindt, is dat het eerste bezoek van een FBI-directeur aan het land in ruim dertien jaar.

Volgens Politico zou zijn bezoek gepland staan voor ergens in oktober en bezoekt hij Moskou en Sint-Petersburg. Details over wat er besproken gaat worden en of Patel de Russische president Poetin zal ontmoeten zijn nog niet bekend.

Zeldzaam

Sinds het begin van de oorlog in Oekraïne zijn bezoeken aan Rusland door hooggeplaatste Amerikanen zeldzaam. In december en januari brachten speciaal gezant Steve Witkoff en Trumps schoonzoon Jared Kushner bezoeken vanuit de VS aan Rusland om over een vredesplan te spreken. Die ontmoetingen eindigden zonder harde afspraken.

Patel geldt als een trouwe bondgenoot van de Amerikaanse president. Voor zijn aanstelling liet hij zich kritisch uit over het onderzoek van de FBI naar mogelijke Russische bemoeienis met Trumps campagne voor de presidentsverkiezingen van 2016.

Een claimorganisatie wil via de rechter een schadevergoeding afdwingen voor consumenten die klant waren bij Flexenergie. De Stichting Benadeelden in Actie eist "minimaal 15,7 miljoen euro" van de Autoriteit Consument en Markt (ACM). Volgens de stichting had de toezichthouder het in 2018 failliet gegane Flexenergie nooit een vergunning mogen geven.

EnergieFlex, ook bekend als Flexenergie, bood vanaf 2014 energie aan via een zogenoemd prepaidsysteem. Daarbij betalen klanten hun stroom en gas via een tegoed. Dit zou vooral aantrekkelijk moeten zijn voor huishoudens met een laag inkomen. Klanten werden gelokt met hoge welkomstkortingen.

Achteraf bleek dat de boekhouding van EnergieFlex aan alle kanten rammelde en dat het bedrijf in de vier jaar van zijn bestaan nooit winst maakte. Mede door een miljoenenschuld aan de Belastingdienst zagen gedupeerde klanten niets terug van hun betaalde voorschotten en waarborgsommen.

Onbehoorlijk bestuur

Vijf jaar geleden sprak de door de rechtbank aangestelde curator van onbehoorlijk bestuur van de twee bestuurders van EnergieFlex. Tegelijk vroeg de jurist zich openlijk af hoe het mogelijk was dat het bedrijf ooit een vergunning had gekregen.

De Stichting Benadeelden in Actie richt de massaclaim daarom op de toezichthouder. De claimorganisatie noemt het toelaten van EnergieFlex op de energiemarkt "onrechtmatig" en spreekt van "falend toezicht".

Volgens de stichting had de ACM eerder moeten ingrijpen omdat de toezichthouder op de hoogte zou zijn geweest van de wanorde bij EnergieFlex. Voorzitter Frank Bentschap Knook zegt dat het niet gelukt is om met de ACM "in goed overleg een oplossing te vinden voor de situatie".

Aangescherpte regels

De ACM laat weten inhoudelijk niet op de claim in te kunnen gaan omdat de Stichting Benadeelden in Actie hiervoor naar de rechter is gestapt.

Een woordvoerder wijst erop dat de ACM indertijd met boetes wel degelijk tegen EnergieFlex heeft opgetreden. Ook golden er toen soepelere regels om meer concurrentie op de energiemarkt toe te laten. Die regels zijn inmiddels aangescherpt.

Rijkswaterstaat verwacht binnen twee weken te handhaven op het verbod voor vrachtverkeer op de Merwedebrug. Daarvoor worden bij de brug camera's geplaatst. De boete bij een overtreding bedraagt 500 euro.

Hoewel de Merwedebrug sinds afgelopen zaterdag voor onbepaalde tijd dicht is voor vrachtverkeer, rijden er nog steeds veel vrachtwagens over de brug. Rijkswaterstaat deed gisteren "een dringend beroep" op vrachtwagenchauffeurs en transporteurs om geen gebruik te maken van de brug.

Bij de brug komen ANPR-camera's die automatisch kentekenplaten lezen. Rijkswaterstaat gaat samen met de politie en het Openbaar Ministerie handhaven, schrijft Omroep Brabant.

De Merwedebrug bij Gorinchem verbindt de A27 tussen Brabant en Zuid-Holland. Het is een belangrijke verkeersader voor vrachtwagens die vanuit de omgeving van Breda onderweg zijn naar Utrecht.

Omdat het staal op verschillende plekken minder sterk is dan gedacht, sloot Rijkswaterstaat de brug tussen Sleeuwijk en Gorinchem voor vrachtverkeer. De veiligheid zou niet meer gegarandeerd kunnen worden.

De verzwakte staalconstructie kwam aan het licht bij een controle. Door de druk van het zware verkeer bestaat het risico dat de stalen platen van de boog vervormen, wat gevolgen kan hebben voor de constructie. De brug is toe aan vervanging en er werd al onderhoud gepleegd aan de brug om hem veilig te houden.

In 2016 ging de brug al uit voorzorg dicht. Toen waren er haarscheurtjes gevonden in de draagbalken. De afsluiting duurde destijds bijna drie maanden.

Personenauto's, motoren en bestelbusjes mogen nu nog wel over de brug. Ook lijnbussen en hulpdiensten zijn uitgezonderd van het verbod. Het vrachtverkeer wordt omgeleid via de A16 en de A2. Vervoer van gevaarlijke stoffen gaat via de A2.

Nieuwe brug

De voorbereidingen voor de bouw van de nieuwe Merwedebrug, die deze zomer begint, zijn in volle gang. Er komt eerst een nieuwe brug naast de bestaande. Zodra die klaar is, wordt de oude brug afgebroken en komt op die plek een tweede nieuwe brug.

De influencerbroers Andrew en Tristan Tate willen hun uitlevering aan het Verenigd Koninkrijk aanvechten. Ze verschenen voor het eerst sinds hun aanhouding van dit weekend voor de Amerikaanse rechter, in gevangenisoutfit en met handboeien om. Op de zitting spraken ze niet. Hun advocaat is het er niet mee eens dat ze op verzoek van de Britse autoriteiten in Miami werden gearresteerd.

In totaal lopen er 59 aanklachten tegen de broers in het Verenigd Koninkrijk. Vorig jaar werden ze al aangeklaagd voor 21 strafbare feiten met drie slachtoffers. Dit weekend kwamen daar 38 nieuwe feiten bij, waaronder verkrachting, mensenhandel, mishandeling met lichamelijk letsel tot gevolg, het bezit van "ongepaste" foto's van een kind en het bezit van extreme pornografie. Volgens het Britse OM zijn die feiten tussen 2010 en 2017 gepleegd.

De broers staan te boek als zeer polariserende online persoonlijkheden. Vooral Andrew Tate, die zichzelf vrouwenhater noemt, heeft met zijn vrouwonvriendelijke opmerkingen een groot publiek bereikt op sociale media. Tate promoot daarnaast snel rijk worden, geld verdienen, veel auto's hebben, sporten en sterk zijn.

Op X heeft hij meer dan 10 miljoen volgers vergaard, maar hij is verbannen van andere socialemediaplatforms zoals YouTube, TikTok en Instagram vanwege het overtreden van richtlijnen tegen haatzaaien. Zo heeft hij in het verleden gezegd dat vrouwen die seksueel misbruikt worden daar zelf deels verantwoordelijk voor zijn. Ook beschreef hij hoe hij vrouwen zou aanvallen. Zijn uitspraken worden vaak gekoppeld aan de manosphere.

Wat is de manosphere?

Een verzameling vrouwonvriendelijke sites, blogs en socialemedia-accounts van mannen die machogedrag, antifeministische, vrouwonvriendelijke en seksistische opvattingen promoten. Zij trekken traditioneel mannelijke waarden tot in het extreme door en geven vrouwen en feministen de schuld van allerlei problemen in de samenleving. Veel van deze gemeenschappen moedigen wrok of zelfs haat en geweld aan tegen vrouwen en meisjes.

De advocaat van de twee, Joseph McBride, reageerde op de nieuwe aanklachten en sprak van "vuiligheid en laster". Hij beweert dat een "laaggeplaatste functionaris" van het Amerikaanse ministerie van Justitie de arrestaties had goedgekeurd. Het ministerie weerspreekt dat. Ook zei hij dat de poging om zijn cliënten uit te leveren politiek gemotiveerd was en te maken had met het aftreden van de Britse oud-premier Starmer, zonder daar verdere uitleg aan te verlenen.

De Tate-broers blijven voorlopig vastzitten in de VS, waar een rechter zal besluiten of ze worden uitgeleverd. Dat besluit volgt ergens in de komende weken.

Voor de tiende nacht op rij hebben de Verenigde Staten doelen in Iran aangevallen. Het ging volgens het Amerikaanse leger om militaire doelen zoals commandocentra, lanceerinstallaties, luchtverdedigingssystemen en maritieme doelen. Met de aanvallen wil de VS naar eigen zeggen de Iraanse mogelijkheden verkleinen om commerciële schepen in de Straat van Hormuz aan te vallen.

Op beelden die gedeeld zijn door het Amerikaanse leger zou te zien zijn hoe Iraanse militaire doelen worden aangevallen:

In onder meer de stad Abdanan in het zuidwesten van Iran zijn volgens lokale media explosies gehoord. Volgens de gouverneur van de provincie zijn daar geen slachtoffers gevallen. De schade is niet bekendgemaakt.

Tegelijkertijd viel het Iraanse leger verschillende doelwitten in de regio aan. Staatspersbureau IRNA meldt Iraanse aanvallen op Jordanië, Bahrein en Koeweit. In Koeweit zouden onder meer radarinstallaties, satellieten en raketsystemen op een Amerikaanse militaire basis doelwit zijn geweest.

Tanker aangevallen

Volgens de Britse maritieme veiligheidsorganisatie UKMTO werd een olietanker in de Straat van Hormuz geraakt door een onbekend projectiel. De bemanning heeft het schip verlaten en zou zich met een reddingsboot in veiligheid hebben gebracht.

De tanker bevond zich op ongeveer 15 kilometer ten noordoosten van Limah in Oman. UKMTO onderzoekt het incident.

Gisteren brak in hetzelfde gebied brand uit op een schip. UKMTO weet nog niet wat daarvan de oorzaak was, maar gaat uit van een aanval.

Olie en aardgas

Een vijfde van de wereldwijde oliehandel gaat normaal gesproken via de Straat van Hormuz, maar Iran blokkeert het scheepvaartverkeer daar sinds het begin van de oorlog in februari bijna volledig. De VS blokkeert op zijn beurt de doorgang van schepen naar Iraanse havens om te voorkomen dat het land zelf nog olie kan exporteren.

Iran en de VS tekenden vorige maand een intentieverklaring voor een onmiddellijk staakt-het-vuren en herstel van de doorvaart door de Straat van Hormuz. Binnen zestig dagen zou onderhandeld worden over een vredesakkoord.

Dat staakt-het-vuren kwam niet van de grond. Iran schortte de intentieverklaring daarom zaterdag op, president Trump deed dat eerder deze maand al op de NAVO-top in Ankara.

De VS zegt dat het opnieuw met Iran wil praten, maar vooralsnog beantwoorden beide landen elkaars aanvallen met weer nieuwe aanvallen.