Aggregator

Fractievoorzitter Jens Spahn van de Duitse regeringspartij CDU/CSU treedt af. Dat meldt de ARD, die een brief in handen heeft waarin Spahn dit meedeelt.

Deze week ontstond er ophef rond Spahn omdat hij vader was geworden via een draagmoeder. Dat is verboden in Duitsland en als minister van Volksgezondheid hield Spahn juist legalisering hiervan tegen in 2020.

Spahn bleek deze week zelf met zijn partner Daniel Funke op die manier een kind te hebben gekregen met een draagmoeder uit het buitenland.

Volgens het Duitse persbureau DPA heeft bondskanselier Merz zijn partijgenoot Spahn opgeroepen om af te treden.

Correspondent Duitsland Chiem Balduk:

"Jens Spahn overleefde crisis na crisis, als een kat met negen politieke levens. Als minister van Volksgezondheid lag hij onder vuur om een omstreden mondkapjesdeal en verdachte vastgoedtransacties. Als fractievoorzitter kreeg hij meermaals bij belangrijke stemmingen de rijen niet gesloten. Toch is het nu zijn vervulde vaderwens die hem zijn positie kost.

Wat deze kwestie anders maakte, is dat het draaide om geloofwaardigheid van hemzelf en de partij. Wetten en principes gelden niet voor politici zelf, was het beeld dat ontstond. Ook is het draagmoederschap een uiterst gevoelig thema in de christendemocratische partij.

Bovendien bestaat er ergernis dat Spahn dit onder de radar heeft gehouden. Bondskanselier Merz hoorde pas vorige week over de buitenlandse draagmoeder, de rest van de partij moest het uit de krant vernemen. Dat Spahn zich alleen verdedigde bij zijn huismedium Bild, nam de onrust niet weg. Zijn verdediging versterkte zelfs het beeld dat Spahn zichzelf boven de wet stelde.

Toch is zijn vertrek een flinke aderlating voor de CDU/CSU. De coalitie met SPD was net in rustiger vaarwater gekomen en had, met dank aan Spahn, zojuist akkoorden over belangrijke hervormingen gesloten. Daarmee had de partij het zomerreces in willen gaan. In plaats daarvan gaat het nu om de geloofwaardigheid van de partij, kort voor belangrijke deelstaatverkiezingen in Oost-Duitsland."

Eerder zei Spahn nog tegen de Duitse krant Bild dat hij de kwestie met zijn fractie in september zou bespreken.

Researchers demonstrate that something interesting happens when a small drone with a spindly airframe spins at a high speed: it very nearly turns invisible. The spidery device is shown mounted …read more

Een 26-jarige Duitse beveiliger van Deutsche Bahn, de Duitse nationale spoorwegen, is gisteren zwaargewond geraakt toen hij na een confrontatie met een passagier uit een rijdende trein viel.

De regionale trein was gisteren op weg van Offenburg in Zuidwest-Duitsland naar Karlsruhe en reed op dat moment ongeveer 120 kilometer per uur, meldt het Openbaar Ministerie aan persbureau DPA. De beveiliger was met een collega opgeroepen na een melding van een ruzie met een vermoedelijk dronken passagier bij een kaartcontrole.

De passagier zou de twee beveiligers hebben beledigd, waarna een fysieke confrontatie ontstond. Daarbij viel de beveiliger tegen een treindeur, die uit de scharnieren werd gerukt. Hoe dat kon gebeuren wordt nog onderzocht.

Zoekactie

De zwaargewonde spoorwegmedewerker werd uiteindelijk tijdens een grootschalige zoekactie gevonden op het spoor, ongeveer 2 kilometer voorbij het punt waar de trein later stopte. Hij ligt in kritieke toestand in het ziekenhuis. Uit privacyoverwegingen doet het OM verder geen uitspraken over zijn huidige toestand.

De 36-jarige man met wie de beveiliger een confrontatie had is gearresteerd en zit momenteel vast. De Duitse spoorwegvakbond EVG is woedend over de gebeurtenis. Voorzitter Manuel Amberger zegt dat het laat zien "dat verbale en fysieke aanvallen op treinpersoneel een nieuwe, levensbedreigende dimensie hebben bereikt".

"Het feit dat wéér een van onze collega's in het ziekenhuis moet vechten voor zijn leven na een simpele kaartcontrole, maakt ons sprakeloos en woedend." Deutsche Bahn laat ook weten de aanval "in de sterkst mogelijke bewoordingen te veroordelen".

Net als treinpersoneel in Nederland, kampt ook Duits treinpersoneel met gewelddadige passagiers. In februari van dit jaar overleed een conducteur die zwaar werd mishandeld door een passagier zonder kaartje.

Onder een vestiging van Albert Heijn in hartje Leiden zijn zo'n veertig eeuwenoude houten palen opgegraven die de geschiedenis van de stad herschrijven.

Archeologen zeggen dat "een flink aantal" van die palen dateert uit de periode tussen 650 en 900 na Christus. En dat terwijl ze er tot nu toe van uitgingen dat de eerste bewoners zich 'pas' rond het jaar 1000 in het gebied vestigden.

"De vondsten zijn spectaculair en veranderen het bestaande beeld van de oudste bewoning van Leiden", meldt Erfgoed Leiden en Omstreken bij Omroep West.

De palen werden gevonden bij de bouw van een fietsenkelder onder de supermarkt aan de Breestraat. Volgens de archeologen vormen ze een duidelijke aanwijzing dat er in de vroege middeleeuwen mensen woonden op de zuidelijke oever van de Rijn.

Buiten zijn oevers

Dat is opmerkelijk: de grond lag op die plek ietsje hoger, maar overstroomde toch ook geregeld als de Rijn buiten zijn oevers trad. Uiteindelijk maakte een grote overstroming ook een einde aan de nederzetting op de zuidelijke oever van de Rijn, zeggen de archeologen.

Pas in de twaalfde eeuw vestigden zich daar opnieuw bewoners. Vanaf toen was dat permanent.

De vondst van de eeuwenoude palen maakt de stad in een keer een eeuw tot mogelijk zelfs 350 jaar ouder dan gedacht. Bij eerdere opgravingen werden wel houten palen aangetroffen die uit het jaar 1000 stamden.

Drie Leythons

De oudste vermelding van Leiden is ouder. Die dateert van rond het 850 en stond in het zogenoemde Sint-Maartensregister. In dat kerkelijke archief worden drie nederzettingskernen genoemd die alle drie Leython heten.

Leython betekent vrij vertaald 'aan de wateren'. Historici vermoedden al langer dat de genoemde Leythons bij het huidige Leiden lagen. De nieuwe vondst van de eeuwenoude palen lijkt dat te bevestigen.

Kleine nederzetting

Toch zijn er nog altijd weinig historische bronnen en nog minder archeologische vondsten uit de begintijd. stellen de archeologen. Pas vanaf de 12e eeuw ontstaat een concreet beeld van Leiden: een kleine nederzetting op de zuidelijke oever van de Rijn die in korte tijd uitgroeide tot een stad aan weerszijden van de rivier met stadsrechten.

Wat de vondst voor de bouw van de fietsenkelder betekent is nog onbekend. De opening stond gepland voor eind dit jaar.

Bij Oekraïense aanvallen met drones in Rusland zijn vannacht acht doden gevallen en 51 mensen gewond geraakt. Bij de aanvallen werden onder meer magazijnen geraakt van de grootste online retailer van het land, Wildberries.

Bij het magazijn van Wildberries in de stad Kotovsk, in het westen van Rusland, zijn zeven mensen gedood en raakten 25 mensen gewond, volgens de gouverneur van de regio Tambov. Hij schrijft op zijn Telegramkanaal dat zeven mensen er ernstig aan toe zijn.

Ook in de regio Moskou, in de stad Elektrostal, werd een magazijn van het online warenhuis geraakt. Bij die aanvallen raakten 37 mensen gewond, meldt de gouverneur van de regio. Een van hen is volgens hem inmiddels aan zijn verwondingen overleden, acht mensen zijn zwaargewond.

De gouverneur schrijft dat er ook een kleuterschool is geraakt door de brokstukken van de drone. Daardoor brak er brand uit in het gebouw. De brand is inmiddels geblust en er vielen geen gewonden.

Daarnaast is ook een oliedepot in Noginsk geraakt, waarbij twee mensen gewond raakten.

De Oekraïense president Zelensky bevestigt op X aanvallen op twee "logistieke faciliteiten" in de regio's Moskou en Tambov. Volgens Zelensky werden die locaties gebruikt om onderdelen te leveren voor de productie van drones en navigatieapparatuur.

Hij bevestigt ook de aanval op het oliedepot en aanvallen op de Zee van Azov. Op de video die hij bij zijn bericht deelt zijn grote rookpluimen te zien.

Rusland voerde de afgelopen dag ook aanvallen uit op Oekraïne. Daarbij vielen elf doden en raakten 62 mensen gewond. De slachtoffers vielen onder meer in de regio's Cherson, Zaporizja, Donetsk en Dnipropetrovsk.

Omwonenden van het drugslab in Den Haag dat gisteren werd ontdekt, moeten voor de tweede keer hun huis uit. De politie gaat het lab verder ontmantelen en daarbij kunnen er weer gevaarlijke stoffen vrijkomen.

Het gaat om zo'n 150 tot 200 bewoners van tientallen woningen, inclusief huisdieren. Zij moesten vanochtend hun spullen ophalen en mogen pas in de loop van de avond weer terug. Ze worden net als gisteren opgevangen in het stadsdeelkantoor in de buurt.

Het lab in een woning in het stadsdeel Segbroek werd gistermiddag ontdekt nadat iemand melding had gemaakt van een vreemde lucht. In het huis vond de politie vervolgens een werkend drugslab.

Duizenden liters

Er stonden vaten met duizenden liters chemicaliën. Een deel daarvan werd gisteren al weggehaald, zo'n 500 tot 750 liter. De rest wordt vandaag in vrachtwagens afgevoerd door de politie en een gespecialiseerd bedrijf.

"Een drugslab van deze grootte vind je normaliter niet in een woonwijk", zegt de woordvoerder van de veiligheidsregio. Welke drugs er werden gefabriceerd, wordt nog onderzocht.

Arrestaties

In de woning was een man van 39 uit Den Haag aanwezig die ervandoor ging toen agenten het pand binnengingen. Hij gleed uit in de vloeistoffen en werd aangehouden. De man is ter controle naar het ziekenhuis gebracht.

Later op de avond werden nog drie verdachten opgepakt: een man van 34 uit Voorburg, een 44-jarige man uit Den Haag en een man van 71 uit Leiden. De politie doet verder onderzoek in de buurt.

Burgemeester Van Zanen noemt het drugslab behalve illegaal "volstrekt onverantwoord in een drukke woonwijk". Hij heeft gisteren de locatie bezocht. "We doen er alles aan om de buurt veilig te houden en de bewoners zo snel mogelijk duidelijkheid te geven."

De brandweer is op zoek naar de opvarende van een duwboot die vanochtend is gezonken in de Coenhaven in Amsterdam.

Met onder meer een sonarboot, meerdere duikteams en een drone wordt gezocht naar de vermiste opvarende, meldt stadsomroep AT5. Zowel de brandweer als de veiligheidsregio vreest dat de opvarende niet meer in leven is.

Rond 08.30 uur kreeg de brandweer het eerste telefoontje over een duwboot die in de problemen was geraakt in de haven, net naast de twee Coentunnels. Toen de brandweer samen met een aantal ambulances aankwam, lag de boot nog deels boven water. Inmiddels is de boot helemaal gezonken.

Waardoor de duwboot is gezonken, is nog niet bekend. Vooralsnog wijst niets op een aanvaring, laat de veiligheidsregio weten.

De enorme brand in de Noorse plaats Krokstadelva is grotendeels onder controle. De brandweer meldt dat wel dat nog de hele dag in de buurt geblust wordt omdat er op verschillende plekken in de woonwijk en het omliggende bos, op zo'n 50 kilometer ten westen van Oslo, nog brandhaarden zijn.

Bij de brand zijn meer dan honderd huizen in vlammen opgegaan. Het is volgens de Noorse krant Aftenposten een van de grootse branden in een bewoond Noors gebied in meer dan honderd jaar.

Ruim vierhonderd mensen werden geëvacueerd. Voor hen is een opvangcentrum ingericht, maar een deel van hen kon ook bij vrienden en familieleden terecht en in hotels in de nabijgelegen stad Drammen en de gemeente Drammen, waar Krokstadelva onder valt.

'Alles is weg'

De brand brak gistermiddag rond 15.30 uur uit. Het vuur ontstond in een rijtjeshuis en verspreidde zich door het droge en warme weer snel naar nabijgelegen gebouwen. Onder meer vanwege de dichte bebouwing, de droge vegetatie en de wisselende windrichting, was de brand moeilijk te bestrijden. Inmiddels is in de woonwijk geen kans meer op verspreiding, in het bos volgens de brandweer nog wel.

De verwoesting in het gebied is enorm, is vanochtend goed te zien. "Alles is weg. Het lijkt wel een spookstad," zegt iemand die in de buurt van het afgebrande gebied woont tegen het Noorse dagblad Verdens Gang. De Noorse premier Støre noemde de brand gisteravond "zeer aangrijpend" en sprak zijn medeleven uit met alle mensen die hun huis zijn kwijtgeraakt.

Voor het blussen zijn onder meer helikopters ingezet en ruim honderd brandweerlieden. Vandaag wordt voor een groot deel van de dag regen voorspeld. Daarbij zou het ook kunnen bliksemen, wat vooral het werk van de blushelikopters zou kunnen hinderen.

Unlike most cutting lasers, femtosecond lasers don’t vaporize materials; rather, they produce such short, intense bursts of light that the affected region is ablated without having the chance to heat …read more

Zeker een kwart van de gemeenten wil bij de komende jaarwisseling helemaal geen vuurwerk toestaan, blijkt uit een rondgang van het AD. Consumenten mogen bij de komende jaarwisseling geen vuurwerk meer afsteken, maar clubs en buurtverenigingen kunnen onder de Wet veilige jaarwisseling nog wel een vergunning hiervoor krijgen. Veel gemeenten willen daar echter niet aan.

De krant benaderde ruim 300 gemeenten en kreeg daarop ongeveer 200 reacties. In minstens 99 van die gemeenten mag tijdens de jaarwisseling helemaal geen vuurwerk worden afgestoken. Volgens hen is er te weinig tijd om aanvragen te beoordelen en er is te weinig handhavingspersoneel tijdens de jaarwisseling.

Voor dat laatste waarschuwden ook meerdere burgemeesters van grote gemeenten begin dit jaar. Onder de 99 gemeenten die hebben laten weten geen vuurwerk toe te staan zijn echter ook veel kleinere gemeenten.

Weinig aanvragen binnen

Er zijn ook minstens 42 gemeenten die wel aanvragen voor een ontheffing gaan behandelen, maar sommigen daarvan geven aan "terughoudend" te zullen zijn. In de gemeente Leeuwarden gaat het bijvoorbeeld om één ontheffing per kern.

Aan ongeveer vijftig gemeenten vroeg de krant ook of er al aanvragen voor een ontheffing zijn binnengekomen. Dat was bijna nergens het geval.

De vorige jaarwisseling was de laatste keer dat iedereen legaal vuurwerk mocht afsteken. In deze special blikken we terug op jaren vol vuurwerk:

Eerder deze week lieten de dertien Zeeuwse gemeenten in een gezamenlijke verklaring al weten dat ze geen ontheffingen aan verenigingen en stichtingen wilden geven. Ze wilden hiermee kiezen "voor een duidelijke aanpak die in heel Zeeland hetzelfde is".

De enige gemeente die nog een slag om de arm houdt is Veere. Die Zeeuwse gemeente wilde het niet op voorhand al uitsluiten, maar sprak over "zeer strenge voorwaarden". "Het ligt niet voor de hand dat nieuwe of incidentele initiatieven in aanmerking komen voor een ontheffing", aldus de gemeente.

Ook de regio Rotterdam-Rijnmond, Amsterdam, Delft en diverse Limburgse gemeenten lieten eerder al weten geen ontheffingen te verlenen voor het afsteken van consumentenvuurwerk.

De Amerikaanse president Trump is misnoegd over de rook van Canadese natuurbranden die al dagenlang over de VS trekt. Hij dreigt in een onlinebericht de importheffingen voor het land te verhogen om de schade te verhalen, al is onduidelijk hoe concreet dat plan is.

"We houden Canada verantwoordelijk voor het feit dat ze het kreupelhout in hun bossen niet goed bijhouden", schrijft Trump. "Vieze, vervuilende, ongezonde lucht trekt de VS binnen. Totaal onacceptabel."

"Dit kost ons miljarden en een vervuilingsheffing moet daarom worden toegevoegd aan de importheffingen die momenteel gelden voor Canada." Voor veel Canadese producten geldt momenteel een tarief van 35 procent, met uitzonderingen naar beneden of boven voor sommige categorieën.

Prikkende ogen, ademhalingsproblemen

Er woeden momenteel enkele honderden natuurbranden in Canada, de meeste daarvan zijn nog niet onder controle. De rook daarvan trekt over het noordoosten van de VS, waardoor miljoenensteden als Chicago, Washington en New York kampen met slechte luchtkwaliteit.

Inwoners van de steden melden prikkende ogen, ademhalingsproblemen en hoesten door de rook. Er worden mondmaskers uitgedeeld, buitenactiviteiten zijn afgelast en in gebouwen als bibliotheken kunnen mensen letterlijk even op adem komen.

In New York vreest men voor de WK-finale die er morgen moet worden gehouden. In Ohio moest deze week een honkbalwedstrijd in de hoogste competitie worden uitgesteld omdat het onveilig was om in de rook te spelen.

De FIFA houdt de situatie rond New York daarom ook nauwlettend in de gaten. Het lijkt erop dat door een veranderende wind de stad zondag minder last heeft van de rookwolken.

Gelaten reacties op dreigement

De Canadese premier Carney, die vaker te maken kreeg met dreigementen van Trump, reageerde kort op diens woorden. Hij greep het moment aan om een sneer uit te delen naar het klimaatbeleid van de Amerikaanse president. "Het is de taak van alle landen om klimaatverandering te bestrijden, de VS incluis."

Premier Ford van de getroffen provincie Ontario vindt dat politici niet moeten bekvechten over dit onderwerp. "Stuur liever hulp in plaats van te klagen, dat hebben wij in het verleden ook gedaan voor onze Amerikaanse vrienden. Zo hoort het."

In het noordoosten van Duitsland is de brandweer al dagenlang druk met een natuurbrand op een voormalig militair oefenterrein. Zo'n 400 brandweerlieden zijn ingezet om het vuur in Nationaal Park Müritz te bestrijden.

Het dorpje Granzin, dat aan het park ligt, werd afgelopen maandag geëvacueerd. Het is nog niet bekend wanneer de ongeveer honderd bewoners weer mogen terugkeren naar hun huizen. Volgens de brandweer is ongeveer 360 hectare bos getroffen, een gebied dat ruim twee keer zo groot is als de binnenstad van Utrecht.

Het natuurgebied ligt in het zuiden van de deelstaat Mecklenburg-Voor-Pommeren. Het bluswerk duurt zo lang omdat er oude munitie ligt. Een deel van het natuurgebied werd na de Tweede Wereldoorlog tot 1990 door het Sovjet-leger gebruikt om te oefenen.

In het verleden werden er onder meer pantsergranaten gevonden. Daardoor kan de brandweer de brand niet direct blussen, maar moet de brand vanaf de buitenkant van het gebied worden bestreden. Volgens de Noord-Duitse omroep NDR zijn er al meerdere explosies gehoord tijdens de brand.

Sproeiers

Brandweerlieden moeten op minstens 1 kilometer afstand van het gebied blijven. De brandweer zet daarom onder meer sproeiers in die normaal gesproken in de landbouw worden gebruikt, meldt ZDF heute. Ook worden blushelikopters ingezet, maar die mogen vanwege de munitie niet recht boven de brand vliegen. Onder meer doordat de sprinklers het omliggende gebied nathouden, verspreidt de brand zich nauwelijks meer, melden omroepen.

Meerdere meren in de omgeving zijn afgesloten voor recreanten zodat de blushelikopters water kunnen scheppen. In het gebied waren gisteren zware onweersbuien voorspeld, maar die trokken voorbij zonder de verwachte regen. Voor vandaag is de hoop dat er wel neerslag valt in het gebied.

De politie in Oekraïne is erin geslaagd gewiste beelden terug te krijgen van het moment waarop een zakenman en zijn gezin in Monaco worden getroffen door een explosie. De dader had volgens de Oekraïense aanklager de beelden opgenomen als bewijs dat de aanslag was uitgevoerd.

Eind juni raakten de Oekraïense zakenman Vadym Jermolajev (58), zijn vrouw en een 13-jarige zoon zwaargewond toen bij hun woning in Monaco een bom afging. Op de beelden is te zien hoe de dader vlak voor het gezin met een voorwerp de portiek van die woning in duikt en direct daarna met lege handen vertrekt.

Zodra het gezin nietsvermoedend aankomt, volgt een grote explosie:

De camera werd na de ontploffing meegenomen door een onbekend persoon. De Oekraïense aanklager maakte niet bekend waar de beelden werden aangetroffen, maar noemt de video wel cruciaal bewijs in het onderzoek naar de aanslag. De daders hadden geprobeerd het beeld te wissen, maar rechercheurs slaagden er toch in het weer terug te krijgen.

"We blijven onderzoek doen naar wat er precies is gebeurd en wie daarbij betrokken was om de verantwoordelijken te kunnen berechten", verklaart de aanklager. "Geen enkel bewijsstuk zal ons ontgaan, we gaan door met ons werk."

Oekraïense geheime dienst

De vermoedelijke dader van de aanslag werd enkele dagen later dood teruggevonden in Oekraïne. Het gaat om de 39-jarige Anastasiia Berezovska, een Oekraïense staatsburger die in Duitsland woonde. Onderzoekers gaan ervan uit dat ze handelde in opdracht van anderen.

De Oekraïense veiligheidsdienst meldde eerder dat een agent van de Oekraïense militaire veiligheidsdienst de moord op Berezovska op eigen houtje had uitgevoerd, samen met een voormalig politieagent. Zij hadden eerder crypto-betalingen aan de vrouw gedaan.

Jermolajev zelf is ervan overtuigd dat de Oekraïense geheime dienst achter de aanslag zit. Hij staat sinds 2023 onder Oekraïense sancties vanwege zakelijke contacten met Rusland. In een eerste verklaring via zijn advocaat afgelopen week spreekt Jermolajev van een doelbewuste moordpoging. "We twijfelen er niet aan dat officieren in dienst van de militaire veiligheidsdienst HUR hierbij betrokken waren."

De aanklager in Frankrijk heeft nog geen uitspraak gedaan over wie er volgens haar achter de aanslag zit. "We houden alle opties open", liet ze vorige week weten.

Sinds de aanvallen van de Verenigde Staten en Israël op Iran eind februari heerst er onrust rond Straat van Hormuz. De langdurige blokkade van deze belangrijke zeestraat voor de doorvoer van olie en gas leidt tot het gebruik van alternatieve routes.

Dat de zeestraat nog steeds een belangrijke rol speelt in de wereldwijde oliemarkt blijkt uit de recente schommelingen in de prijs voor een vat olie. Deze zijn een direct gevolg van de aanvallen op tankers en andere doelen over en weer.

Voor de oorlog was de zeestraat goed voor zo'n 20 miljoen vaten olie per dag. Dat is ongeveer 20 procent van de wereldwijde olieconsumptie.

Uit de grafiek blijkt hoe de onrust zorgt voor veranderingen in de wereldwijde olieprijs:

Ondanks de recente prijsstijging lijkt het gebruik van alternatieve routes voor zowel olie- en gasbedrijven als de Golfstaten deels uitkomst te bieden. De Oost-West-pijpleiding in Saudi-Arabië verbindt de Rode Zee met de Perzische Golf. Hier kunnen per dag maximaal zeven miljoen vaten olie doorheen.

Energiedeskundige Lucia van Geuns van het Haags Centrum voor Strategische Studies ziet dat er naast bestaande pijpleidingen druk wordt gekeken naar alternatieven. "Waarschijnlijk wil Saudi-Arabië deze pijpleiding wel uitbreiden."

Net voor de Straat van Hormuz loopt ook een leiding via de haven van Fujairah door de Verenigde Arabische Emiraten langs Dubai. Hiernaast bouwen de Emiraten een tweede pijpleiding die eind 2027 klaar zou moeten zijn en zijn er plannen om de haven uit te breiden, schrijft persbureau Reuters.

"De uitbreidingen kunnen in relatief korte tijd gebeuren, maar nieuwe projecten die nog aangelegd moeten worden gaan wel jaren duren", aldus Van Geuns. Dat komt terug in een rapport van zakenbank Goldman Sachs waaruit blijkt dat het aanleggen van pijpleidingen in het Midden-Oosten, zolang dit binnen hetzelfde land gebeurt, gemiddeld in tweeënhalf jaar kan worden voltooid.

Containers

Met alle uitbreidingen en investeringen zou de regio over een jaar al genoeg olie door pijpleidingen kunnen vervoeren om bijna de helft van de oliecapaciteit van de zeestraat op te vangen. Het belang van de zeestraat zal daarmee op lange termijn een stuk minder worden, aldus de zakenbank. Daarbij speelt ook mee dat andere landen meer olie zijn gaan produceren en er minder vraag is vanuit China, jarenlang de grootste olie-importeur ter wereld.

"Het klopt zeker dat de zeestraat steeds minder belangrijk wordt", zegt Casper Roerade van Evofenedex, de ondernemersvereniging voor handel en logistiek.

Niet alleen olie en gas maar ook containers moeten door de 54 kilometer brede zeestraat om spullen in de havens af te leveren. "Voor goederen zie je dat een groot deel nu bij Jeddah wordt afgeladen en dan over land verdergaat richting de Perzische Golf", aldus Roerade.

Uitbreiden

Net voor de Straat van Hormuz liggen de havens Khor Fakkan, Fujairah en iets verderop die van Sohar. Ook deze havens worden veelvuldig gebruikt om containers over land op hun bestemming te krijgen. "Khor Fakkan heeft de meeste capaciteit. De haven ligt op slechts 130 kilometer van Dubai, en heeft een goed functionerende spoorverbinding. Door de blokkade moeten schepen alleen soms wel dagen wachten voordat ze kunnen aanmeren", aldus Roerade.

Ook zuidelijker, bij de haven van Sohar, is het drukker geworden sinds de blokkade, bevestigt Emile Hoogsteden, directeur van deze haven in Oman. De haven is voor de helft in bezit van het havenbedrijf Rotterdam en wordt verder uitgebreid om in de toekomst meer containers te kunnen verwerken.

Een woordvoerder van rederij Maersk laat weten dat er voor de blokkade 47.000 containers onderweg waren naar de Golfstaten en dat daarvan inmiddels 44.000 zijn afgeleverd. Twee schepen die nog in de Perzische Golf liggen worden daar gebruikt om goederen naar andere golfstaten te vervoeren.

"Het duurt nu allemaal wel een paar dagen langer en kost aanzienlijk meer, maar het verschepen van goederen blijft gewoon doorgaan", zegt Roerade van Evofenedex. "Als je eenmaal weet wat er is afgesloten kan je daar als exporteur gewoon op plannen."

Nigel Farage heeft 33 tegenkandidaten bij de ingelaste verkiezingen in het Britse Clacton-on-Sea, waarbij hij zijn parlementszetel hoopt terug te winnen. De Reform UK-leider gaf begin deze maand zijn zetel op om kiezers zich te laten uitspreken over zijn financiële keuzes, een zet die critici omschrijven als een politieke stunt.

Gevestigde partijen als Labour, de Conservatieven, de Lib-Dems en de Greens boycotten de verkiezing, omdat ze niet willen meewerken aan wat ze een politiek toneelstukje noemen. Toch is het aantal van 34 kandidaten voor de verkiezing uniek: het zijn er acht meer dan bij het vorige record voor een ingelaste verkiezing, in Haltemprice and Howden in 2008.

Op de lijst met kandidaten die gisteren op de deur van het stadhuis van Clacton werd bevestigd, staan veel onbekende namen van mensen die meedoen als onafhankelijke kandidaat en regelrechte schertskandidaten. Zo zijn er drie deelnemers van de ontregelende Monster Raving Looney Party (Nick the Indredible Flying Brick, Howling Laud Hope en Baron Von Thunderclap) en doet ook Count Binface mee, een komiek in een prullenbakpak die beweert een alien te zijn.

Farage is als leider van Reform UK de enige kandidaat van een partij die ook in het parlement is vertegenwoordigd.

Farage kwam dit jaar onder vuur te liggen door meerdere grote schenkingen van donateurs. Hoewel parlementariërs bedragen van dergelijke omvang moeten melden, zegt Farage niets verkeerd te hebben gedaan, omdat het om puur persoonlijke giften zou gaan.

Hij gaf anderhalve week geleden zijn zetel op om een tussentijdse verkiezing af te dwingen, waarmee hij de zaak aan de kiezers wil voorleggen. Als hij wordt herkozen, loopt er nog steeds een onderzoek naar zijn praktijken, maar dan kan hij redeneren dat zijn achterban daar niet om maalt.

Farage's Reform UK haalde bij de afgelopen gemeenteraadsverkiezingen veel kiezers binnen en wordt daarmee gezien als een grote concurrent voor Labour en de Conservatieven bij de landelijke verkiezingen die voor 2029 moeten plaatsvinden.

Je hebt het de laatste tijd wellicht ook moeten doen: bij het betalen in de horeca op het pinapparaat kiezen hoeveel procent fooi je wil geven. Of toch 'geen fooi' aanklikken.

Het aantal horecazaken dat dit doet groeit en we geven ook vaker fooi als we moeten kiezen. Dat blijkt uit cijfers die betaalbedrijven met de NOS deelden. Als we zo'n fooi geven, kiezen we het vaakst voor 5 procent uit de opties 5, 10, 15 procent of een zelfgekozen bedrag.

Horecazaken die gebruikmaken van betaal- en softwarebedrijf Tebi kunnen zelf bepalen of ze het keuzemenu laten zien. Het blijkt dat bij koffiezaken waar je aan een balie bestelt, het percentage fooigevers omhoog schiet als die om fooi vragen. Bijna niemand pint fooi erbij als er geen verzoek te zien is, maar met verzoek is dat meer dan 20 procent.

In chique restaurants pinnen klanten sowieso vaak fooi, ook als er niet om gevraagd wordt. Met een fooikeuzemenu doen nog meer mensen dat, blijkt uit de cijfers.

Bij surfschool en strandtent The Shore in Scheveningen werken ze al langer met de fooipercentages. Tijdens corona stapte de zaak over op alleen maar pinnen. "De fooien daalden toen wel drastisch", zegt mede-eigenaar Thomas Franse.

In 2021 kreeg The Shore een kassasysteem dat die fooi-optie had en is dat aangezet. "Dat was wel het moment dat de fooien weer omhooggingen."

Franse heeft een dubbel gevoel bij het vragen om fooi. "Het is niet de beste klantervaring. In het begin kregen we naast positieve ook best veel negatieve reacties. Het is wel een belangrijke bron van inkomsten voor personeel." Hij merkt nu ook gewenning bij klanten, omdat steeds meer horecazaken het doen.

Betaalbedrijf Adyen zette op een rij welk deel van de horecaondernemers die er klant zijn gebruikmaakt van een fooikeuzemenu. Bij restaurants steeg dat van 19 procent in de eerste helft van 2025 naar 22 procent in de eerste helft van 2026. Bij bars en cafés steeg het van 46 naar 53 procent.

"Dit wijst erop dat dit steeds meer een standaardonderdeel wordt van moderne betaalprocessen in de horeca", zegt Julien Marlier, manager Benelux. Op pinapparaten waar de fooifunctie actief is, kiest 61 procent voor 'geen fooi'. 39 procent geeft dus wel een fooi, gemiddeld 4,31 euro.

Tebi heeft ook cijfers over welk percentage we aanklikken, als we een fooi geven. Het vaakst kiezen mensen dan voor 5 procent. "Ongeveer een kwart vult een eigen, doorgaans klein, bedrag in", zegt general manager Florian Brunsting. "Hoge 'Amerikaanse' fooibedragen komen nauwelijks voor." In de VS wordt in restaurants zeker 20 procent fooi verwacht.

Ook de Ierse pub Mick O'Connells in Utrecht heeft pinapparaten met fooiverzoeken. "Het is soms best verrassend wie wel of geen fooi geeft", zegt manager James O'Halloran. "Jonge studenten van wie je geen fooi verwacht geven dan 5 of 10 procent. Rijkere bankmedewerkers geven dan soms niks."

De fooi is meestal 5 procent, ziet ook hij. "Gemiddeld krijgen we maandelijks zo'n 3500 tot 4000 euro fooi binnen. Dat wordt geheel verdeeld onder medewerkers, op basis van het aantal werkuren." Gemiddeld gaat het om zo'n 2 euro per uur.

'Minder persoonlijk'

Horecabezoekers reageren verschillend op fooiverzoeken. "Ik heb geen fooi gegeven", zegt Sophie, die bij een saladebar in Utrecht aan de balie bestelde en moest kiezen. "Ik merk dat ik het minder persoonlijk vind. Het is gewoon: hier, wil je fooi geven of niet?"

"Ik vind het wel fijn want dan kan ik zelf kiezen wat en of ik geef", zegt een bezoeker van The Shore in Scheveningen. Hij gaf 5 procent fooi. "Mensen werken er hard voor. Dan is het fijn om even iets extra's te geven."

Vaker in Amsterdam

Of ondernemers kiezen voor een fooimenu verschilt per regio. Zo heeft in Amsterdam ruim 30 procent van de Tebi-klanten de functie ingeschakeld, terwijl dat in bijvoorbeeld Nijmegen maar 10 procent is.

Bij een rondgang in Den Bosch zeggen verschillende horecazaken er niet aan te willen. "Ik hou er niet zo van", zegt Marc Bouman van Brasserij Breton. "Ik ga niet onnodig fooi opdringen, mensen geven het als ze het zelf willen."

"Als je die keuze toont, voelen mensen zich misschien gedwongen", zegt Angie Joosten van Café CinQ. "Voor ons werkt het prima om het volledig iemands eigen keuze te laten."

Een zware aardbeving heeft gisteravond in Mexico weinig schade aangericht. Voor zover bekend raakten er twee mensen gewond.

De beving had een kracht van 7,3: dat is vergelijkbaar met een van de bevingen die Venezuela vorige maand troffen. Het epicentrum lag enkele kilometers uit de kust van Mexico in de Stille Oceaan, bij de grens met Guatemala. De trillingen waren voelbaar tot in Mexico-Stad en El Salvador.

Hoewel het volgens getuigen ging om een opvallend lange beving, die sterker voelbaar werd na een rustig begin, waren er weinig meldingen van schade. Hier en daar werden aardverschuivingen gemeld of wat kleine schade aan gebouwen, maar grote incidenten deden zich niet voor.

Een vrouw raakte gewond toen ze in paniek uit een raam sprong op 4 meter hoogte. Zij moest met botbreuken in het ziekenhuis worden opgenomen, maar verkeert niet in levensgevaar. Een ander persoon raakte lichtgewond door glas uit een verbrijzeld raam.

3D printing has been around long enough that everyone’s heard at least one weird trick regarding 3D prints. [Angus] of [Maker’s Muse] puts a few to the test, and came …read more

Goedemorgen! In Nijmegen gaan de Vierdaagsefeesten van start en in de Verenigde Staten voetballen Frankrijk en Engeland om de derde plek van het WK voetbal.

Eerst het weer: het is bewolkt bij zo'n 15 graden. Later vanochtend kan ook wat regen vallen hier en daar. Vanmiddag wordt het met een beetje zon zo'n 19 graden aan de kust tot 25 in het binnenland.

Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en hier alles over de situatie op het spoor.

Wat kun je vandaag verwachten? Wat heb je gemist?

Vannacht heeft de VS voor de zevende nacht op rij zware aanvallen uitgevoerd op Iran. Er werden explosies gemeld in verschillende steden, onder meer havensteden dicht bij de Straat van Hormuz.

Iran viel ook Amerikaanse bases aan, in Koeweit en Jordanië. In Bahrein is het luchtalarm afgegaan. De Iraanse marine zegt dat er drone- en raketaanvallen zijn uitgevoerd op vier schepen die probeerden door de Straat van Hormuz te varen. De schepen zouden de straat hebben willen passeren via een aangewezen route door de VS. Het Amerikaanse leger heeft geen Iraanse aanvallen op commerciële scheepvaart in de straat bevestigd.

Een Iraans staatspersbureau meldt dat op twee olietankers brand is uitgebroken na explosies, toen de tankers door de Straat van Hormuz wilden varen. Volgens de VS klopt die bewering niet. Het is niet duidelijk of de eventuele incidenten verband houden.

Ander nieuws uit de nacht: En dan nog even dit:

De Rubiks kubus heeft menig puzzelaar de afgelopen decennia hoofdbrekens gekost, maar dat geldt niet voor de 1200 deelnemers van het Europees Kampioenschap Rubiks Cube. In Arnhem vechten deelnemers uit 53 landen uit wie het snelst een Rubiks kubus kan oplossen:

Fijne dag!

De Zwitserse douane heeft vorige maand een man tegengehouden bij de grens, die met zijn bestelbus vol bijenkolonies het land wilde binnengaan. Dat meldt een tak van de Zwitserse publieke omroep. Sommige bijen waren enkele duizenden franken waard.

De man was afkomstig uit Polen en had geen invoervergunning voor de bijen. Daarom kreeg hij een boete opgelegd door de douane in de Zwitserse gemeente Tägerwilen, van enkele honderden Zwitserse franken. Honderd Zwitserse frank is gelijk aan zo'n 108 euro.

De 40-jarige bestuurder had de bijenkolonies in houten kratten in zijn bestelbus, schrijft de Zwitserse nieuwssite. Een deel van de insecten vloog vrij rond in het busje.

Bijen in trek

De nieuwssite schrijft dat in Zwitserland bijen vaak worden gehouden door mensen, sinds duidelijk werd dat het insect wordt bedreigd door het gebruik van pesticiden op gewassen. Onder meer de media en politici hebben zich vervolgens ingezet voor het behoud van bijen en de biodiversiteit.

Stadsbewoners in Zwitserland houden bijen in hun achtertuin of op hun dak of balkon. Je kunt ook een bijenkorf in het land sponsoren, wat "een manier is om bijen te houden zonder ze daadwerkelijk te verzorgen", zei de voorzitter van de Franstalige Zwitserse Imkersvereniging.