Aggregator

Oekraïense drones hebben een droneaanval uitgevoerd diep in Rusland op een belangrijke gasstad in Siberië. Het is volgens Oekraïne de eerste Oekraïense droneaanval zo diep in Rusland.

De aanval werd bekendgemaakt door de Russische gouverneur van de regio. Hij meldde dat de aanval was afgewend, maar dat de brokstukken brand hadden veroorzaakt. Volgens de gouverneur raakte niemand gewond. Hij riep inwoners op kalm te blijven.

De drone belandde in Novy Oerengoj, op zo'n 2800 kilometer van de Oekraïense grens. Novy Oerengoj is een belangrijke stad voor de Russische gasproductie en ligt in het autonome district Jamalië, dat erg belangrijk is voor de Rusissche gas- en oliewinning. De stad wordt ook wel de "Russische gashoofdstad" genoemd.

Oekraïne heeft de aanval bevestigd. President Zelensky spreekt op X van een "volkomen rechtvaardige" aanval "op een manier die de vijand echt voelt."

Oekraïne viel in juli dit jaar ook de Russische industriestad Omsk aan. Die stad ligt op zo'n 2500 kilometer van de Oekraïense grens. Door de voortdurende aanvallen van Oekraïne op Russische olieraffinaderijen kampt Rusland met grote brandstoftekorten.

Veel drones

Presidente Zelensky waarschuwde vorige week dat alle luchtvaartmaatschappijen het Russische luchtruim moeten mijden. Volgens Zelensky vliegen er nu zo veel Oekraïense drones rond dat vliegtuigen voor de burgerluchtvaart het risico lopen geraakt te worden.

Rusland voerde afgelopen nacht ook weer aanvallen uit op Oekraïne. In hoofdstad Kyiv viel een dode en raakten zeven mensen gewond, meldt Zelensky. In Soemy werd een winkelcentrum geraakt. Twee mensen werden gedood en veertien mensen raakten gewond. Ook in Mykolajiv kwamen twee mensen om, zei Zelenksy.

Hij wil dat landen de druk op Rusland opvoeren. "Helaas heeft de internationale gemeenschap te weinig gereageerd op deze aanvallen, die vrijwel dagelijks mensen het leven kosten", schreef Zelensky op X.

Russische drones raakten vandaag ook een grensovergang tussen Oekraïne en Moldavië. Volgens de Moldavische premier Sandu kwamen daarbij twee personen om het leven. Drie mensen raakten gewond. Dagelijks passeren hier duizenden mensen de grens. Vanwege de aanval is de grensovergang tijdelijk gesloten.

Sandu veroordeelde de aanval en riep op tot meer luchtverdediging voor Oekraïne. "Gisteren dwong een Russische drone ons ertoe ons luchtruim tijdelijk te sluiten. Vandaag voert Rusland aanvallen uit op de grensovergangen naar Moldavië", schreef Sandu. "De Russische frontlinie schuift steeds verder naar het westen op, daarom is luchtverdediging voor Oekraïne van het grootste belang."

Vliegtuig Zelensky

Gisteren was Zelensky op bezoek in Moldavië. Bij zijn vertrek werd het vliegtuig waar de president in zat bijna geraakt door een drone. Dat meldt de Noorse premier Store. Het is niet duidelijk waar de drone vandaan kwam of wat voor type drone het was.

Zelensky reisde naar Noorwegen voor de begrafenis van de Noorse koning Harald en sprak met de premier over onder meer militaire samenwerking.

Onder de Tunesische bevolking neemt de onvrede over de staat van het land toe. Sinds het aantreden van president Saied in 2019 is de repressie toegenomen. Journalisten, activisten en politici die kritiek hebben op de regering belanden steeds vaker in de gevangenis. Nu basisvoorzieningen zoals elektriciteit en stromend water niet meer vanzelfsprekend zijn, gaan Tunesiërs de straat op om te demonstreren.

De onvrede in het Noord-Afrikaanse land wordt op dit moment vooral aangejaagd door een tekort aan flessenwater. Vanwege de slechte kwaliteit van het drinkwater was het al gebruikelijk om water in de winkel te kopen. Sinds een aantal weken is er in buurtwinkels en supermarkten nauwelijks nog water op voorraad. Tunesiërs staan in de ongekend hete zomer uren in de rij in de hoop een paar flessen te kunnen bemachtigen.

Nieuwe protestbeweging

Bij het vervallen El Menzah-stadion in het centrum van de hoofdstad Tunis hebben zich enkele honderden demonstranten verzameld. Volgens mensenrechtenactivist Nafea Aribi is er bewust voor deze locatie gekozen. "Het stadion ligt bijna helemaal in puin, het is de autoriteiten ondanks diverse beloften nog steeds niet gelukt om het te renoveren." Het verval van het stadion staat volgens hem symbool voor de staat waarin het land al jaren verkeert.

De demonstratie is georganiseerd door de Nafas-beweging, die in het voorjaar is opgericht. "Deze protestbeweging heeft verschillende eisen", vertelt advocaat Anas Kadousi.

Sommige hebben te maken met het opeisen van rechten en vrijheden, zoals politieke vrijheid en de vrijlating van politieke gevangenen. Maar nu zijn de eisen vooral ook van economische en sociale aard. "Essentiële diensten zoals de watervoorziening en elektriciteit brokkelen steeds verder af", zegt Kadousi. "En er is nu zelfs een tekort aan fleswater."

Repressie

Die problemen komen boven op de zware repressie. De meest prominente politieke gevangenen van Tunesië zitten inmiddels al drie jaar vast. In 2023 werd een arrestatiebevel uitgevaardigd tegen veertig politici, zakenlieden en activisten die volgens de Tunesische justitie een coup zouden willen plegen. Twintig van hen wisten het land te ontvluchten, de andere helft werd veroordeeld tot gevangenisstraffen oplopend tot 45 jaar.

Vorige week bleek dat het hoger beroep dat de gevangenen hadden aangespannen niets aan hun situatie verandert. De Tunesische rechter oordeelde dat de opgelegde straffen blijven staan.

Op de dag van de uitspraak was er ook een nieuwe arrestatie. De hoofdredacteur van de website Alqatiba, Mohamed Youssfi, stond op het punt om deel te nemen aan radio-uitzending over de drinkwatercrisis toen hij werd aangehouden door de politie.

Daarnaast bleek in juli dat er in twee verschillende Tunesische gevangenissen in korte tijd drie gedetineerden zijn overleden. Volgens nabestaanden en de Tunesische mensenrechtenorganisatie LTDH toont dat aan dat de omstandigheden in de gevangenissen van het Noord-Afrikaanse land erbarmelijk zijn.

Blijven of niet

Door de economische malaise, repressie en de slechte staat van de basisvoorzieningen hebben veel jonge Tunesiërs de hoop op een goede toekomst al opgegeven. "Ik zie hier geen toekomst, niet voor mezelf en eigenlijk voor niemand van mijn leeftijd", zegt de 29-jarige Malouk. "Niets is hier stabiel. We leven in een constante staat van verwarring en onzekerheid."

Malouk noemt het openbaar vervoer als voorbeeld van de vele problemen waar hij dagelijks mee te maken heeft. "Openbaar vervoer bestaat hier eigenlijk niet meer. De taxi pakken is ook geen optie, die zijn er gewoon te weinig. Het is onmogelijk om er een te vinden."

Jonge Tunesiërs worstelen met de vraag of ze nog wel in het land willen blijven. Ook Malouk heeft die twijfel. "Moeten we blijven om te vechten voor het weinige dat er nog van ons land over is? Om Tunesië niet achter te laten in de handen van de mensen die het al geruïneerd hebben? Of rennen we weg om ergens anders ons leven op te bouwen?"

Economische schade

Voor kleine ondernemers is vooral de gebrekkige stroomvoorziening een groot probleem. Mohamed werkt al van jongs af aan als meubelmaker. Om aan de vraag van zijn klanten te kunnen voldoen is hij compleet afhankelijk van zijn machines. "We leven niet meer in de oude tijden, waarin je alles met simpel gereedschap kon doen", zegt hij.

Omdat niet te voorspellen is wanneer er wel elektriciteit is, is Mohamed soms op ongebruikelijke tijdstippen nog aan het werk. "Ik zit hier soms om twee uur 's nachts te werken. Als er stroom is, moet ik de kans grijpen om iets gedaan te krijgen. Ik hoop dat de buren mij kunnen vergeven voor de geluidsoverlast."

De Hardenbergerbrug in de A28 bij Nijkerk gaat waarschijnlijk rond middernacht weer in beide richtingen open. Dat meldt Rijkswaterstaat.

De brug ging maandag plotseling uit voorzorg dicht. Rond de pijlers van de brug was zoveel zand en grind weggespoeld dat de veiligheid van de constructie niet kon worden gegarandeerd.

Afgelopen dagen heeft Rijkswaterstaat spoedwerkzaamheden uitgevoerd. De pijlers van de brug werden opgevuld met zand. Ook werd er grind in het water gestort, om de bodem van de vaart onder de brug te stabiliseren.

Op dit moment vinden de laatste werkzaamheden plaats. Daarna zal er worden opgeruimd. Zo moet de wegafzetting worden weggehaald.

Vandaag reden in het hele land bijna geen bussen, treinen en trams. Ook veel veerboten voeren niet. Het openbaar vervoer werd grotendeels stilgelegd vanwege de 24-uursstaking. Die was georganiseerd door vakbonden CNV en FNV vanwege de geplande bezuinigingen op de sociale zekerheid.

Uit gelekte Prinsjesdagstukken bleek vorige week dat het kabinet een deel van de geplande bezuinigingen op de sociale zekerheid terugdraait. Toch gingen de acties vandaag door, omdat de vakbonden vinden dat het kabinet niet genoeg voor hen doet. Volgens de FNV legden een paar duizend medewerkers hun werk neer.

Op de wegen was het woensdagmiddag drukker dan gebruikelijk, liet de ANWB weten. Rond 17.30 uur stond er ongeveer 630 kilometer file. Vooral rond Arnhem en Utrecht was het druk.

De drukte werd volgens de ANWB deels veroorzaakt door de ov-staking, maar ook door de regen en de afsluiting van de Hardenbergerbrug in de A28 bij Nijkerk. De ochtendspits was vandaag niet veel drukker dan gemiddeld.

Verbazing en creatieve oplossingen

Hier en daar hadden reizigers niet op de staking gerekend. Zo vertelde een reiziger in Zwolle dat hij niet wist van de staking en zo'n twee uur op de bus had gewacht.

Een man op een trekker bij een veerpont in de buurt van IJmuiden kwam voor een verrassing te staan. "Gaat 'ie helemaal niet vandaag? Is er een landelijke staking? Ook voor de pont?", zei hij tegen de regionale omroep NH. "Dat meen je niet, dan kan ik beter omkeren. Ik ga in ieder geval niet zwemmen."

Er waren ook creatieve oplossingen. Zo regelde basisschool De Zeeheld in Amsterdam een rondvaartboot om kinderen en leerkrachten het IJ te laten oversteken. Anders "hadden kinderen op ons zitten wachten", zei een docent.

Daarnaast waren deelauto's in trek. Autobedrijf SnappCar liet weten dat het aantal boekingen flink was opgelopen. "Het gaat om duizenden extra ritten", zei een woordvoerder.

Buschauffeurs bepaalden zelf

Buschauffeurs bepaalden vandaag veelal zelf of ze meededen aan de staking. Daardoor verschilde het per vervoerder en regio flink hoeveel bussen de weg op gingen.

"Ik vind m'n werk heel erg leuk", zei een buschauffeur die vandaag wel reed. "Daarnaast heb ik een spierziekte, dus ik weet niet of ik over twintig jaar nog kan rijden."

Tussen Amsterdam Centraal en Schiphol reden wel vier treinen per uur. Sporadisch reden er ook bussen, maar het overgrote deel van de reizigers moest met de auto komen.

Veel mensen pakten een taxi naar het vliegveld. Daardoor stonden er lange files rondom de luchthaven. Volgens een woordvoerder van Schiphol waren er geen mensen te laat voor hun vluchten, maar was het wel "een uitdaging voor reizigers en medewerkers".

Den Haag

In Den Haag werd binnen de coalitie met ergenis gereageerd op de staking. Minister van Sociale Zaken Vijlbrief (D66) noemde het het goed recht van de vakbeweging om te staken. Maar vandaag vond hij het volstrekt onnodig om het werk neer te leggen. In de Prinsjesdagstukken zit een handreiking aan de bonden, aldus Vijlbrief.

Sommigen politici van de coalitie en oppositie gingen in gesprek met het stakende ov-personeel. "We willen er samen uitkomen", zei D66-fractievoorzitter Paternotte, die benadrukte dat hij hoopte dat de vakbonden weer aan tafel gaan met het kabinet. Pro-leider Klaver zei dat hij de stakende chauffeurs en andere ov-medewerkers "heel goed" snapt en dat de staking "hard nodig" is.

Een woordvoerder van de FNV noemt de staking "geslaagd", met name omdat "veel mensen zich ervan bewust zijn geworden waarom er gestaakt wordt". Op vragen over hoe nu verder laat de woordvoerder weten dat er later vanavond een antwoord komt van FNV-voorzitter Hans Spekman.

Americares heeft aangekondigd wereldwijd meer medicijnen te kunnen leveren. De hulporganisatie heeft de grootste donatie in haar 47-jarige bestaan ontvangen. Een niet nader genoemde familie uit de staat Connecticut doneerde 50 miljoen dollar (omgerekend bijna 43 miljoen euro).

De donatie zal over een periode van vijf jaar worden gespreid. De familie wordt niet bij naam genoemd, maar zou de hulporganisatie al dertig jaar steunen.

Bezuinigingen onder Trump

De schenking komt op een moment dat er internationaal veel bezuinigd is op hulpgelden. Vooral de Amerikaanse overheid heeft forse bezuinigingen doorgevoerd op dit gebied. Kort na zijn aantreden vorig jaar ontmantelde president Trump de belangrijkste Amerikaanse hulporganisatie USAID.

Dat had grote gevolgen, bijvoorbeeld voor de hiv- en aidsbestrijding. Het Aidsfonds zag het aantal hiv-besmettingen onder pasgeboren baby's flink toenemen. Het Erasmus MC berekende samen met universiteiten in de VS, Europa en Afrika dat het opschorten van Amerikaanse hulpgelden voor hiv-behandelingen in vijf jaar zal leiden tot ongeveer 150.000 extra doden in Sub-Sahara-Afrika.

Niet alleen de VS, ook andere landen kondigden bezuinigingen aan, waaronder Nederland. Tijdens het vorige kabinet kondigde toenmalig minister Klever een bezuiniging van 2,4 miljard aan op ontwikkelingssamenwerking aan. Het nieuwe kabinet zou juist weer meer geld, zo'n 1,1 miljard in drie jaar tijd, uit willen trekken voor ontwikkelingssamenwerking, blijkt uit de gelekte Prinsjesdagstukken.

Geschrapte projecten

Zo'n 10 procent van de begroting van Americares kwam tot vorig jaar van de Amerikaanse overheid, zegt de voorzitter van de hulporganisatie tegen persbureau AP.

Door de bezuinigingen werden meerdere projecten geschrapt. Zo kon een project voor kraamzorg in Tanzania niet doorgaan en moesten Colombiaanse medische klinieken die Venezolaanse migranten hielpen sluiten. Ook een project om in vijf jaar in Gaza een robuuster systeem op te zetten voor het verstrekken van medicijnen ging niet door.

Americares draait nu volledig op donaties van particulieren, stichtingen en bedrijven. Vorig jaar leverde de hulporganisatie voor zo'n 1,8 miljard Amerikaanse dollar aan hulp. Dat geld gaat onder meer naar 4000 zorgcentra wereldwijd, waar de organisatie de gezondheid van mensen die zijn getroffen door armoede of rampen wil verbeteren. De organisatie helpt op dit moment bijvoorbeeld ook de getroffenen van de overstromingen in Nepal.

Zorgcentra onverzekerden

"Ze begrepen de situatie absoluut en wilden meer doen om daarop in te spelen", zegt de voorzitter over de donateur. Met het geld van de schenking wil Americares onder meer de toegang tot medicijnen verbeteren in Afrika, het Midden-Oosten, Azië en Latijns-Amerika.

Het geld zal niet alleen gaan naar buitenlandse hulpverlening, maar ook deels worden geïnvesteerd in het uitbreiden van centra in de VS waar onverzekerde en onderverzekerde patiënten terechtkunnen. Dat zal vooral gebeuren in staten waar door beleidswijzigingen meer mensen zonder ziektekostenverzekering komen te zitten, zegt de hulporganisatie.

Uitkeringsinstantie UWV ziet zich genoodzaakt om 13.000 WIA-uitkeringen alsnog te controleren op fouten.

Eerder werd aan de uitkeringsgerechtigden verteld dat een controle niet nodig was. "Voor het verkeerd informeren bieden wij onze excuses aan", zegt UWV-bestuurslid Judith Duveen in een persbericht.

De controles worden de komende tijd handmatig gedaan. De WIA is een uitkering voor arbeidsongeschiktheid.

Als wordt vastgesteld dat de uitkering te laag was, krijgen mensen het resterende geld uitgekeerd. Mensen die te veel hebben ontvangen, hoeven dat niet terug te betalen.

Het UWV maakte van 2020 tot en met 2024 fouten in de berekening van de hoogte van de WIA-uitkering. Bij het achteraf controleren bleek dat een deel van de uitkeringsgerechtigden te weinig kreeg. Zij krijgen een nabetaling.

Opnieuw bekeken

In het voorjaar van 2025 begon het UWV met het controleren van de WIA-berekeningen. Het ging toen om 43.000 uitkeringen die opnieuw bekeken zouden moeten worden.

Inmiddels is het aantal uitkeringen dat de uitkeringsinstantie onder de loep wil nemen verhoogd naar 73.000. Dat komt, zegt het UWV, omdat bij de eerste controles bleek dat niet alle uitkeringen waarin een fout zat goed in beeld kwamen.

100 miljoen

Het UWV reserveerde 100 miljoen euro voor nabetalingen aan mensen die te weinig WIA-uitkering kregen. Het is nog niet duidelijk of het opschroeven van het aantal te controleren uitkeringen ook leidt tot hogere reserveringen.

Komend najaar worden de eerste nabetalingen gedaan.

De plotselinge afsluiting van de Hardenbergerbrug op de A28 bij Nijkerk heeft geleid tot groeiende irritatie bij transportbedrijven. De brug gaat vannacht weliswaar weer open, maar de belangrijke Merwedebrug op de A27 bij Gorinchem blijft nog tijden dicht voor vrachtverkeer. Binnenkort wordt ook de Houtribdijk tussen Lelystad en Enkhuizen daarvoor afgesloten.

"Dit geeft wel kopzorgen", zegt Pieter Jan Stadt, operationeel directeur bij transportbedrijf SVZ. Hij had graag de mogelijkheid gehad om zich op de sluitingen voor te bereiden. "Het omrijden zorgt voor een behoorlijke kostenpost en extra reistijd."

'Gewoon mee dealen'

Ook bij transportbedrijf Van der Werff Logistics worden de uitdagingen herkend. "Je hebt als transportbedrijf geen keuze. Je hebt er gewoon mee te dealen", vertelt transportmanager Eeuwe de Boer.

ING-econoom Rico Luman begrijpt de zorgen bij de transportbedrijven. "De alarmbellen gaan nu wel af in Den Haag", vertelt hij. "Dit is vrij nieuw voor Nederlandse begrippen. We hebben er niet vaak mee te maken gehad."

Toch komen de problemen met de infrastructuur niet geheel als een verrassing. De Algemene Rekenkamer waarschuwde in 2024 al dat Rijkswaterstaat een tekort van 34,5 miljard euro heeft om de infrastructuur voor wegen en water tot 2038 in stand te houden.

Door de jaren heen zijn auto's en vrachtwagens ook een stuk zwaarder geworden, waardoor onderhoud sneller noodzakelijk is. "De bruggen uit de jaren 60 of 70 zijn daar niet op gebouwd. Een vrachtwagen was toen 30 ton, nu tik je regelmatig de 50 ton aan", vertelt Luman. Een ton is duizend kilo.

Frustratie overheid

Brancheorganisatie Transport en Logistiek Nederland (TLN) roept de politiek op om actie te ondernemen. "Gepland onderhoud begrijpen we natuurlijk. Want je moet een brug onderhouden. Maar bruggen die als een verrassing dichtgaan, dat leidt tot problemen. We hebben jarenlang onderhoud uitgesteld en onvoldoende geïnvesteerd in vitale infrastructuur", vertelt een woordvoerder.

Het achterstallige onderhoud veroorzaakt onzekerheid bij transportbedrijven. "We kunnen niet inschatten waar de volgende abrupte sluiting zich gaat voordoen, dus dat baart ons wel zorgen. Waar houdt dit dan op?", vraagt Stadt van SVZ zich af.

De frustratie van het transportbedrijf richt zich op de overheid. "Zowel door de accijns op brandstof als de vrachtwagenheffing maken we een redelijke som geld over naar het Rijk, maar hebben wij het gevoel dat zij niet genoeg in ons investeren", vertelt Stadt.

Minister Karremans van Infrastructuur en Waterstaat zegt veel geld vrij te maken voor onderhoud en vernieuwing. "We staan aan de vooravond van de grootste verbouwing van het Mobiliteitsfonds ooit." Dat is het potje van de overheid dat investeringen in infrastructuur financiert.

Maar hij kan niet garanderen dat er geen bruggen meer plotseling worden afgesloten. Ook hij wijst erop dat de infrastructuur die er nu ligt is gebouwd in de jaren 60. "Die is niet berekend op het aantal auto's dat er vandaag de dag overheen rijdt. Dat betekent een bepaalde mate van onvoorspelbaarheid."

Extra kosten

Volgens TLN is de schade groot. Het omrijden kost transportbedrijven iedere dag bij elkaar een miljoen euro, zo schat de brancheorganisatie. Die extra kosten kunnen ze niet meteen doorberekenen. Bedrijven hebben vaak vaste bedragen afgesproken. "Van zo'n plotselinge afsluiting heb je dan schade. Vaak kun je pas verhogen als de overeenkomst afloopt", vertelt ING-econoom Luman.

De Boer van transportbedrijf Van der Werff wil er niet veel over kwijt, alleen dat "het wel serieuze bedragen zijn."

Prijzen doorberekenen

De transportsector heeft financieel al flink wat voor de kiezen gekregen: de gestegen brandstofkosten, hogere personeelskosten, de vrachtwagenheffing en dus de problemen op de weg. "En dat is weer een druppel die de emmer doet overlopen", vertelt Marieke Kuijpers, econoom bij Rabobank die de transportsector volgt.

Binnen de transportsector worden al vaak lage marges gerekend. Dat zit volgens Kuijpers in het karakter van de sector. Toch ontkomen de transportbedrijven er niet aan om de prijzen omhoog te gooien. Al zal dat ook de concurrentie vergroten.

"De kosten gaan de komende twee jaar gemiddeld 16 procent omhoog. Daar komen duurzaamheidsinvesteringen nog bovenop. Dus dat moet aan de klant worden doorbelast", zegt Kuijpers. Dan gaat het bijvoorbeeld om het overschakelen op elektrische vrachtwagens. Maar het doorberekenen van alle kosten is ook spannend, zegt ze. "Want wat als je buurman dat niet doet?"

In coalitiekringen werd er vandaag met onbegrip tot ronduit ergernis gereageerd op de door FNV en CNV georganiseerde ov-staking. "Ik vind het ernstig en naar", aldus minister van Sociale Zaken Vijlbrief (D66).

Vijlbrief noemt het het goed recht van de vakbeweging om te staken. "Dat recht zal ik altijd verdedigen." Maar vandaag vindt hij het volstrekt onnodig. In de Prinsjesdagstukken zit een handreiking aan de bonden, belooft hij, al kan hij daar inhoudelijk niet op vooruitlopen. Volgende week dinsdag, op Prinsjesdag, presenteert het kabinet de begroting voor volgend jaar.

De VVD vindt dat heel Nederland de dupe is van een conflict tussen politiek en vakbonden. "Ik heb vakbonden gezien die de afgelopen maanden eerst op vakantie gingen en vervolgens gaan staken", zegt fractievoorzitter Brekelmans.

"Ik zie Hans Spekman veel op de buis, maar ik zou graag willen dat 'ie ook aan tafel komt om problemen op te lossen", zegt Kamerlid Michon.

FNV-voorzitter Hans Spekman, tevens prominent lid van Pro, is vastberaden alle bezuinigingen op de sociale zekerheid van tafel te krijgen voor hij daar aanschuift om met het kabinet te praten. Pro-leider Klaver steunt hem daarin.

Deel ingetrokken

Een deel van de bezuinigingen op de sociale zekerheid heeft het kabinet al ingetrokken, zo is op te maken uit uitgelekte Prinsjesdagstukken. De AOW-leeftijd gaat niet versneld omhoog. Het verkorten van de WW van twee naar één jaar is uitgesteld. De verlaging van het maximumdagloon, de basis van verschillende uitkeringen, wordt teruggedraaid.

Maar de bezuiniging op de arbeidsongeschiktheidsverzekering WIA staat nog in de boeken van het kabinet. Volgens vakbond FNV blijft in totaal ruim 70 procent van de structurele miljardenbezuinigingen op de sociale zekerheid staan.

D66-fractievoorzitter Paternotte is het niet eens met de staking maar ging wel praten met de stakers op de tramremise van de HTM in Den Haag. Vakbonden FNV en CNV hadden de remise met Hollandse hits, vlaggen en tenten tot actieterrein omgebouwd. Hij kwam daar Klaver tegen. "Goed dat je er bent!". "Ja goed dat jij er bent!", zeiden ze.

De stakers op de tramremise ontvingen Paternotte en Klaver:

Paternotte probeerde stakers ervan te overtuigen dat een hervorming van de WIA voor de toekomst nodig is. "Er zijn een miljoen mensen arbeidsongeschikt, daar moeten we met zijn allen iets aan doen. Dan is het haalbaar dat jij in ieder geval niet eerst je eigen huis hoeft op te eten als je ziek wordt."

Maar veel chauffeurs en andere ov-medewerkers zijn bang voor hun inkomen als ze werkloos raken of hun werk niet meer kunnen doen. Klaver snapt heel goed dat ze staken, zei hij. "Het zit vast in Den Haag, maar ik hoop dat het kabinet richting kiest."

Het minderheidskabinet zal na de Troonrede op Prinsjesdag op vele fronten moeten onderhandelen met de oppositiepartijen, en niet alleen over de sociale zekerheid. En ook onderling moeten D66, VVD en CDA het nog eens zien te worden, bijvoorbeeld over de vermogensbelasting.

Daar komt het conflict met de vakbonden nog bovenop.

Een monsterbedrag bedoeld om de 27 EU-lidstaten minder afhankelijk te maken van Russisch fossiele brandstoffen blijft op de plank liggen. "Vier jaar na de start is REPowerEU tot stilstand gekomen, terwijl er honderden miljarden euro's beschikbaar zijn", zegt Mihails Kozlovs van de Europese Rekenkamer, de organisatie die controleert of EU-geld goed wordt gebruikt.

Het programma werd in 2022 in het leven geroepen na de grootschalige Russische inval in Oekraïne en de daarop volgende energiecrisis in Europa. Doel was om landen minder afhankelijk te maken van Russisch gas en tegelijkertijd de energietransitie te versnellen.

Uit een rapport van de Europese Rekenkamer blijkt nu dat van de 300 miljard euro die hier in 2022 voor werd vrijgemaakt minder dan 55 miljard is uitgegeven. Dat is minder dan een vijfde. De meeste landen blijken de afgelopen jaren niet eens een aanvraag te hebben ingediend.

Sancties

Bovendien zijn de successen die in de afgelopen vier jaar zijn geboekt op het gebied van energie-onafhankelijkheid niet per se toe te schrijven aan het daarop gerichte EU-programma. Die successen houden vooral verband met de tientallen sanctiepakketten die de Europese Commissie tegen Rusland heeft ingesteld.

Daardoor is Europa de afgelopen jaren inderdaad minder afhankelijk geworden van Russische brandstof. De import van Russische olie is flink gedaald en ook de gasimport is afgenomen.

Tegelijkertijd blijven Europese landen nog altijd klant van de Russische energiesector. Sterker nog: in de eerste helft van dit jaar importeerden EU-landen recordhoeveelheden vloeibaar gas. Per 2027 gaat er een nieuw importverbod in, dus het lijkt erop dat landen hun slag slaan nu het nog kan.

Voor Oekraïne is dit extra wrang. De EU is de belangrijkste bondgenoot van Oekraïne, terwijl Rusland nog altijd inkomsten haalt uit de verkoop van gas aan Europa. Dat spekt direct de oorlogskas van Poetin.

Niet eens geprobeerd

Om geld uit de Europese miljardenpot van REPowerEU te ontvangen, moesten lidstaten een plan presenteren. Zij konden bijvoorbeeld voorstellen om bij andere leveranciers in te kopen of om meer te investeren in hernieuwbare energie.

Maar de meeste landen hebben niet een poging gedaan om geld binnen te halen. Bovendien heeft de EU volgens de Rekenkamer onvoldoende toezicht op de voortgang van projecten, zodra deze eenmaal zijn goedgekeurd.

Nieuw leven inblazen

Het EU-plan moest ook de energietransitie vooruit helpen, maar dat is volgens het rapport van de Europese Rekenkamer niet goed gelukt. De extra productiecapaciteit voor hernieuwbare energie in de EU is verwaarloosbaar en van de drie voorgestelde projecten om energienetten met elkaar te verbinden is er één helemaal geschrapt.

In een reactie op het rapport legt de Europese Commissie vooral de nadruk op wat er wel is gelukt, maar zegt zij tegelijkertijd de aanbevelingen van de Rekenkamer over te nemen.

De Rekenkamer vindt de resultaten na vier jaar onvoldoende. Volgens de organisatie moet het Europese energieplan nieuw leven worden ingeblazen om het goed te laten werken.

De brand in het Belgische natuurgebied Hoge Venen is al een paar weken onder controle, nadat een gebied zo groot als Vlieland werd verwoest. Het vuur is uit, maar onder de grond gebeurt iets bijzonders. De brand woedt meters diep nog steeds op sommige plekken, en daarom wordt het gebied gericht natgehouden met sproeiers.

Niels Bouwens coördineert de bestrijding van de brand in Hoge Venen. "Er zijn op dit moment tientallen brandweermensen aanwezig. Die zijn daar vooral om het gebied te bewaken, zodat ze op tijd kunnen ingrijpen als het vuur ergens oplaait."

Smeulen

Hij vertelt dat zo nu en dan nog steeds vlammen te zien zijn. Met drones wordt nauwlettend in de gaten gehouden waar het vuur weer oplaait: "Er zijn twee plekken in het natuurgebied waar opflakkeringen zijn. We zijn daar nu aanwezig om die kleine gebieden te bewaken."

De situatie in Hoge Venen is opvallend. De veengrond is op een diepte van vijf tot zes meter nog aan het smeulen, zegt Bouwens. "Normaal gesproken is dat veen nat van zichzelf. Doordat het zo droog was deze zomer, is het veen aan het smeulen, vergelijkbaar met kolen. Als dat aan de oppervlakte komt, en er komt zuurstof bij, verandert het smeulen in vuur."

Om te voorkomen dat het vuur blijft oplaaien, wordt met man en macht gewerkt om rondom het afgebrande gebied een geul te graven. "We zijn al een heel stuk op weg, maar als we dat hebben voltooid kan het smeulende veen gestopt worden en is er weinig kans dat het vuur weer oplaait."

Wouter Jeanfils van Brandweerzone Vlaams-Brabant vertelt dat ook zijn eenheid is opgeroepen om weer te komen helpen: "De ploegen die aan het blussen zijn, worden door onze tankwagens voorzien van water. Het is een zeer uitgestrekt gebied, waar je met een normale vrachtwagen niet kunt komen. Daarom komen wij met onze rupsvoertuigen water brengen. Omdat het gebied zo lastig toegankelijk is voor de brandweer, wordt ook weer een blushelikopter ingezet."

Noorwegen heeft vandaag afscheid genomen van oud-koning Harald. In de hoofdstad Oslo kwamen tienduizenden mensen bij elkaar om een laatste groet te brengen.

Harald overleed op 28 augustus op 89-jarige leeftijd als het oudste staatshoofd van Europa. Hij zat sinds 1991 op de troon en wordt beschouwd als nasjonens bestefar, "grootvader der natie" die de Noren met elkaar verbond.

Meer dan 46.000 mensen waren bij de uitvaart aanwezig, meldt het Noorse hof. Volgens een verslaggever van het Noorse persbureau NTB was er sprake van een heel bijzondere sfeer en was het zo stil dat je een "speld kon horen vallen".

Een paar indrukken van de uitvaartceremonie, waar veel prominenten bij waren:

De uitvaart begon 's middags met een rouwstoet vanaf het koninklijk paleis in het centrum naar de Domkerk. Langs de route vormden zo'n 1900 militairen een erehaag voor de rouwstoet.

De kist van Harald werd op een affuit, een onderstel van een kanon, door de straten van Oslo gereden achter een zwarte auto. Daarachter liepen de nieuwe Noorse koning Haakon, kroonprinses Ingrid Alexandra, prins Sverre Magnus en prinses Märtha Louise.

De vrouw van Haakon, koningin Mette-Marit, zat in een auto samen met koningin Sonja. Ze had dit jaar een longtransplantatie.

Oranjes en Zelensky

In de stoet liepen ook monarchen en staatshoofden van andere landen mee achter de Noorse koninklijke familie. Onder meer het Britse, Jordaanse en het Zweedse koningshuis waren vertegenwoordigd. Ook de Oekraïense president Zelensky gaf acte de présence.

Namens Nederland liepen koning Willem-Alexander, koningin Máxima en prinses Amalia mee in de processie. Prinses Beatrix was aanwezig in de Domkerk.

Bij de openbare dienst in de Domkerk was ook de stiefzoon van Haakon Marius Borg Høiby aanwezig, die niet meeliep in de processie. De 29-jarige zoon van Mette-Marit werd in juni veroordeeld tot vier jaar gevangenisstraf voor onder meer twee verkrachtingen en twee gevallen van huiselijk geweld. Hij zit in huisarrest. Dat werd kort opgeheven voor de begrafenis.

'Met hart en ziel voor Noorwegen'

De dienst begon met een minuut stilte. Ook was er tijdens de plechtigheid muziek te horen en werd er gebeden. Zo las de Zweedse kroonprinses Victoria, peetdochter van Harald, een gebed van Franciscus van Assisi voor. Het gebed ging onder meer over het brengen van vrede, liefde en hoop waar conflict en wanhoop heersen.

Ook hielden onder anderen de Noorse premier en de parlementsvoorzitter een toespraak. Zo bedankte parlementsvoorzitter Gharahkhani Harald voor de "manier waarop hij zijn taken had vervuld". Volgens hem zette de koning zich "met hart en ziel in voor Noorwegen".

Volgens de parlementsvoorzitter stond Harald dicht bij het volk en schroomde hij niet om mensen in "zijn rubberlaarzen" te ontmoeten.

De Noorse premier Støre zei "diep dankbaar" te zijn voor de 35 jaar dat Harald koning was van het Scandinavische land. Harald maakte zijn functie volgens Støre "menselijk". "Als wij juichten, juichte hij met ons mee, luid lachend en met een twinkeling in zijn ogen", aldus Støre.

Ook benadrukte Støre hoe Harald zich sterk maakte voor de verbroedering van alle Noren. "Hij sprak over een 'wij' in Noorwegen, waarin iedereen voor elkaar opkomt. Waarin ieder verantwoordelijkheid neemt voor de gemeenschap, en waarin iedereen van gelijke waarde is", aldus de Noorse premier.

Besloten dienst

Na de openbare dienst werd de kist naar fort Akershus gebracht, wederom in een rouwstoet. Daar liep alleen koning Haakon mee samen met koningen Carl Gustaf van Zweden en Frederik van Denemarken. De rest van de Noorse koninklijke familie ging per auto.

Bij fort Akershus vond een tweede besloten dienst in kleinere vorm plaats voor onder meer familie en koninklijke gasten. Na afloop van de ceremonie werd de kist van Harald in de crypte van het fort bijgezet. Volgens Noorse media is Harald geplaatst naast zijn ouders koning Olav en kroonprinses Märtha en zijn grootouders koning Haakon en zijn vrouw koningin Maud.

Na de plechtigheden keerde de koninklijke familie terug naar het paleis waar ze op het balkon verschenen voor een minutenlang applaus. Ook werden saluutschoten afgevuurd en kerkklokken in heel Noorwegen een uur lang geluid.

'Ik heb al zes keer niet doorgehad dat er een les uitviel, waardoor ik te vroeg op school was.' En: 'Ik ben al drie keer absent gezet doordat ik mijn rooster niet goed kan zien.' Het regent klachten van scholieren over een nieuwe update van Magister.

Veel middelbare scholen gebruiken die app, waarin leerlingen onder meer hun schoolrooster en cijfers kunnen zien. En met de start van het nieuwe schooljaar heeft dat rooster een nieuw uiterlijk gekregen.

En dat vinden veel leerlingen wennen. 'Onoverzichtelijk' en 'onduidelijk' is een veelgehoorde klacht. In de App Store laten veel jongeren negatieve recensies achter, waardoor Magister inmiddels gemiddeld nog maar anderhalf van de vijf sterren scoort. Op TikTok is een leerling zelfs een speciaal account begonnen om te klagen over de update, '@magisterupdatehater'.

Scholieren van het Haarlem College, waar ze ook Magister gebruiken, herkennen de problemen. "Eerst ging het heel simpel. Je opent de Magister-app en ziet meteen alle lessen en lestijden voor je. Je klikt een keer en je hebt je huiswerk, je lokaal, gewoon alles. Nu is dat niet zo, je moet veel meer stappen zetten", vertelt Mylana aan NOS Stories. Ook zegt ze dat ze regelmatig foutmeldingen krijgt.

Laila vindt de nieuwe app 'heel chaotisch'. "Ik ben al heel vaak te laat gekomen, omdat ik bijvoorbeeld dacht dat ik om 09:50 uur moest beginnen, maar eigenlijk was dat om 08:30 uur." Bij Petros ging het mis toen hij zich ziek meldde. "Dat kwam blijkbaar niet goed in het systeem, waardoor ik twee uurtjes moest inhalen."

Magister zegt in een reactie dat ze de kritiek ook zien. "We luisteren absoluut naar de feedback en nemen die serieus." Magister zegt de vernieuwingen van tevoren ook te hebben getest met leerlingen en scholen. "Maar uiteindelijk bepaalt de ervaring van alle gebruikers hoe een wijziging wordt ontvangen."

De komende tijd belooft Magister met aanpassingen te komen, waarin de feedback wordt meegenomen. Ook benadrukt Magister dat leerlingen ook in de vernieuwde app alsnog kunnen kiezen voor een weergave die lijkt op de oude versie.

De Koninklijke Marechaussee heeft vuurwapens gevonden in de buurt van een basisschool in Overasselt. In het gebied wordt onderzoek gedaan naar de dodelijke schietpartij van vorige week. Bij de basisschool werd naar sporen en bewijsmateriaal gezocht.

Volgens de politie waren de vuurwapens "goed verborgen". Ze zijn niet gevonden op het terrein van de school zelf.

Het is niet bekend hoeveel wapens er zijn aangetroffen. De politie meldt dat specialisten de wapens veiligstellen en er extra onderzoek naar doen.

De afgelopen dagen zijn er al meerdere keren wapens gevonden die mogelijk verband houden met de schietpartij in Overasselt. Vorige week dinsdag trok een groep gewapende mannen de Gelderse gemeente binnen. Een 51-jarige beveiliger werd doodgeschoten en twee agenten raakten gewond. Tientallen verdachten werden na een klopjacht gearresteerd.

Dreigvideo niet gemaakt met AI

Een dag later verscheen online een dreigvideo. De video was gericht aan het adres van Jan G., de bewoner van het pand in Overasselt waar de beveiliger werd doodgeschoten.

Bronnen van de NOS melden dat de politie ervan uit gaat dat de video echt is, en niet gegenereerd met AI, kunstmatige intelligentie.

Het is nog onduidelijk wie de boodschap heeft opgenomen en of die daadwerkelijk zijn opgenomen door criminelen rond het conflict.

In de video zegt een gemaskerde man in het Engels, met een Spaans accent, dat G. een partij cocaïne heeft gestolen. G. heeft volgens de man in de video twaalf uur om de drugs terug te geven. "Daarna willen we onze goederen niet meer terug, maar we beloven je dat we iedereen van wie je houdt zullen vermoorden", werd gedreigd.

Een tijdlijn van de gebeurtenissen in Overasselt:

Bij publieke aanbestedingen moet de focus meer op kwaliteit komen te liggen en minder op de laagste prijs. De Europese Commissie presenteert daarvoor vandaag een wetsvoorstel.

De aanpassing moet ertoe leiden dat publiek geld meer gaat bijdragen aan Europese doelstellingen op het gebied van innovatie, klimaat en strategische onafhankelijkheid. Bovendien moet het straks makkelijker zijn een goedkoop Chinees aanbod terzijde te schuiven.

De publieke sector besteedt in de EU jaarlijks meer dan 2500 miljard euro via publieke aanbestedingen. Dat is zo'n 15 procent van het bbp van de Europese Unie. Het aanpassen van de regels voor die aanbestedingen kan daarom grote invloed hebben op hoe publiek geld in de EU wordt uitgegeven.

"Publiek geld moet onze gezamenlijke doelen dienen. Het mag daarom niet alleen om de prijs draaien", zegt Eurocommissaris voor Welvaart en Industriële Strategie Séjourné.

Kwaliteitseisen

Overheden en semi-overheidsinstellingen moeten zich aan Europese regels houden wanneer zij aankopen doen. Het gaat dan bijvoorbeeld om ministeries, gemeenten, ziekenhuizen of onderwijsinstellingen.

Als zij een bouwbedrijf inhuren of een groot aantal nieuwe bureaus aanschaffen, moeten ze een opdracht uitschrijven waarin beschreven staat wat ze precies zoeken en onder welke voorwaarden.

Bedrijven krijgen vervolgens de kans te reageren op die opdracht. De overheidsdienst moet kiezen voor het bod dat het beste voldoet aan de vooraf opgestelde voorwaarden. Het idee hierachter is dat bedrijven gelijke kansen krijgen voor het uitvoeren van overheidsopdrachten. Andersom dwingt het overheden publiek geld efficiënt te besteden.

Publieke opdrachtgevers mogen nu al kwaliteitseisen stellen, maar het is niet verplicht. Daarom stelt de Europese Commissie vandaag voor dat minimaal 30 procent van de voorwaarden die een publieke opdrachtgever opstelt voor een aanbesteding over de kwaliteit moet gaan. Voor opdrachten waarbij de kosten voor meer dan de helft naar arbeidskrachten gaan, zoals in de schoonmaak, geldt zelfs een ondergrens van 50 procent.

Het kan bijvoorbeeld gaan om eisen over duurzaamheid, arbeidsomstandigheden of dierenwelzijn, zoals nieuwe schooltafels die van gerecycled materiaal moeten zijn gemaakt of ziekenhuismaaltijden die alleen biologische kip mogen bevatten.

Concurrentie met China

Achter de nieuwe regels schuilt ook een geopolitiek doel. Het wetsvoorstel is "een reactie op de toenemende geopolitieke betekenis van overheidsopdrachten", schrijft de Commissie.

Niet voor niets geven de eisen voor kwaliteitsvoorwaarden overheden ook de mogelijkheid makkelijker voor een Europees bedrijf te kiezen in plaats van voor een goedkoper Chinees bedrijf.

Eurocommissaris Séjourné denkt dan ook dat de nieuwe wet tot meer investeringen in de EU zal leiden. "Als een opdrachtgever bijvoorbeeld goede arbeidsvoorwaarden kiest als kwaliteitseis, dan zal dat vaak in het voordeel van Europese bedrijven uitpakken."

Maar Séjourné erkent ook dat de kwaliteit van Chinese producten op het gebied van duurzaamheid regelmatig beter is dan die van Europese producten. "Daarom moeten we Europese bedrijven helpen om diezelfde kwaliteit te produceren. Of zelfs beter."

Veiligheidsrisico's

De EU beschouwt de concurrentie uit China als oneerlijk, omdat de Chinese industrie dankzij staatssteun goedkoper kan produceren. China exporteert daardoor veel meer producten naar de EU dan andersom. De EU wil het Chinese handelsoverschot graag aanpakken, maar vreest tegenmaatregelen.

Toch biedt de aanbestedingswetgeving verschillende mogelijkheden om Chinese producten buiten de deur te houden. Zo is ook veiligheid een belangrijk onderdeel. Opdrachtgevers kunnen veiligheidsrisico's op het gebied van kritische infrastructuur, gevoelige informatie, cyberveiligheid of overmatige invloed van derde landen meewegen. Daarnaast mogen opdrachtgevers aanbiedingen uit landen waarmee de EU geen afspraken heeft over aanbestedingen terzijde schuiven.

Minder administratie

Het wetsvoorstel verplicht overigens niet voorrang te geven aan Europese bedrijven. Ook mogen publieke opdrachtgevers nog altijd veel nadruk op een lage prijs leggen, zolang ze de dertig procent kwaliteitseisen aanhouden. Ze mogen zelf bepalen hoe ze die kwaliteitseisen invullen.

Maar volgens Séjourné kunnen overheden dankzij de nieuwe regels niet meer naar Brussel wijzen als ze voor een goedkope optie van buiten de EU kiezen. "Als er straks Chinese bussen door Berlijn rijden valt dat ons niet te verwijten."

De nieuwe regels moeten het doen van aanbestedingen ook simpeler maken. Volgens de Commissie zou dat jaarlijkse 650 miljoen euro aan administratieve kosten schelen. Bovendien hoopt de Commissie dat de regels leiden tot meer investeringen tussen EU-landen.

Het voorstel van de Europese Commissie gaat nu naar het Europees Parlement en de regeringen van de EU-landen. Zij kunnen aanpassingen voorstellen waarna ze in onderhandeling gaan over een definitieve versie van de nieuwe aanbestedingsregels.

Zes activisten van Extinction Rebellion (XR) zijn veroordeeld tot een taakstraf van 120 uur en een voorwaardelijke celstraf van twee weken voor het blokkeren van de snelweg A12 in Utrecht afgelopen april. De actie was gevaarlijk voor andere weggebruikers, oordeelt de rechtbank.

"Het blokkeren van een snelweg is ontoelaatbaar, ook als dit plaatsvindt in het kader van een demonstratie, ongeacht het doel van een demonstratie", oordeelde de politierechter. XR heeft de A12 in de afgelopen jaren tientallen keren geblokkeerd, uit protest tegen subsidies op fossiele brandstof.

De rechtbank wees ook op de gevolgen van de blokkade voor de aanrijtijden van hulpdiensten. Zeker één ambulance heeft vastgestaan in het verkeer tijdens de blokkade op 25 april, zei de rechter.

De politie greep in bij de blokkade in april:

De zes veroorzaakten met hun auto's bewust opstoppingen, zodat de hoofdrijbaan van snelweg A12 bij De Meern geblokkeerd kon worden door honderden leden van XR. Op beelden in de rechtszaal was te zien dat drie auto's dwars op de hoofdrijbaan stopten. Nog drie auto's stopten op een afrit vanaf de A2, zodat activisten vanuit de berm de snelweg konden betreden. Het zestal werd opgepakt en bracht drie dagen en twee nachten door in voorarrest.

Het gaat om twee mannen van 40 en 44 uit Utrecht, een 46-jarige man uit Ouderkerk aan de Amstel, een 59-jarige man uit Tilburg, een 67-jarige man uit Almelo en een 79-jarige man uit IJsselstein. De straffen zijn iets lager dan de eis. Het Openbaar Ministerie eiste 120 uur werkstraf en een voorwaardelijke celstraf van een maand.

Schadevergoeding

Rijkswaterstaat had ook een schadevergoeding geëist van bijna 35.000 euro. De politierechter heeft die niet toegekend vanwege de complexiteit van de zaak. Een politierechter behandelt doorgaans kleinere zaken.

Een van de activisten zei eerder al tegen RTV Utrecht dat de kans groot is dat ze in hoger beroep gaan.

De voormalig bassist van de Limburgse punkband Heideroosjes is veroordeeld tot anderhalf jaar celstraf voor het bezit van kinderporno. Eén jaar van die straf is voorwaardelijk.

Hij moet daarnaast een taakstraf van 180 uur uitvoeren. Omdat H. al zes maanden in voorarrest heeft gezeten, hoeft hij niet meer terug de cel in.

Het Openbaar Ministerie had een onvoorwaardelijke celstraf van drie jaar geëist tegen de 52-jarige Fred H. De rechtbank komt tot een lagere straf omdat H. verminderd toerekeningsvatbaar is door een stoornis.

Gesprekken over misbruik

H. werd vorig jaar gearresteerd. In zijn huis vond de politie onder andere vier sticks met kinderpornografisch materiaal. H. hield zich drie jaar lang bezig met het verzamelen en verspreiden van expliciete beelden met kinderen, stelt de rechtbank. Dat materiaal was volgens justitie "heel extreem". Hij had ook chatgesprekken met anderen over het misbruiken en verminken van kinderen.

Fred H. was vandaag niet aanwezig in de rechtbank, schrijft L1 Nieuws. De muzikant betuigde eerder spijt en verklaarde dat hij nooit een kind heeft aangeraakt. De man zei dat hij gefascineerd was geraakt door de "bizarre wereld" van kinderporno als gevolg van een slechte thuis- en werksituatie.

"Het stiekeme en illegale zorgde dat mijn hoofd even stilstond en ik een pauze had uit de realiteit. Het nam spanning weg", zei hij daarover. H. is nu ruim een jaar in behandeling. Hij gaat meerdere keren per maand naar een tbs-kliniek, schrijft de omroep.

Sinds 1989 bandlid

Fred H. was al sinds de oprichting in 1989 lid van Heideroosjes. Na zijn arrestatie stapte hij direct uit de band. Een paar maanden later werd hij vervangen door een nieuwe bassist. Volgend jaar gaat de punkband weer op tournee.

Noot van de redactie

In een eerdere versie van dit artikel stond op basis van informatie van de rechtbank dat de man het materiaal over een periode van zeven jaar had verzameld en verspreid. De rechtbank heeft die informatie daarna gecorrigeerd. Het gaat om een periode van drie jaar. Dat is in dit artikel aangepast.

Minister Van Weel zit in zijn maag met een dringend verzoek van de Tweede Kamer. Die wil dat informatie die kan helpen om cold cases op te lossen, langer mag worden bewaard. Van Weel ziet geen juridische mogelijkheid om de wet aan te passen "Ik heb echt mijn uiterste best gedaan."

Een zeer ruime meerderheid de Tweede Kamer kan er niet bij dat politiegegevens na maximaal tien jaar moeten worden vernietigd, ook als er aanwijzingen zijn dat ze een rol kunnen gaan spelen in onderzoek naar oude zaken die nog niet zijn opgelost.

Niet alleen de oppositie, ook de regeringspartijen VVD, D66 en CDA willen dat minister op zoek gaat naar mogelijkheden om de bewaartermijnen van politiegegevens met betrekking tot bijvoorbeeld de georganiseerde misdaad en femicide te verlengen.

Het gaat hierbij om informatie die op het eerste oog niet aan een onopgeloste zaak kan worden gekoppeld, zoals een boete voor te hard rijden rond een plaats delict. Gegevens die wel direct met een cold case in verband gebracht kunnen worden, mogen al langer worden bewaard.

'Tijd kopen'

Van Weel zei vandaag in een Kamerdebat nogmaals dat hij sterk meevoelt met de wens om de wet aan te passen. "Maar de persoonlijke levenssfeer van burgers verdient ook bescherming" en daarom kun je volgens hem gewoon niet "de hele hooiberg" aan data blijven bewaren.

Gisteren reageerde de minister al op een motie van VVD-Kamerlid Ellian, die breed gesteund wordt. Hij zei toen dat hij "anderhalf jaar echt intensief gezocht" heeft, maar "geen juridische aanknopingspunten" heeft gevonden.

Die woorden herhaalde hij vandaag. Hij wil wel "tijd kopen" door onder meer te onderzoeken hoe vier andere EU-lidstaten met de wettelijke bewaartermijnen omgaan en opnieuw in gesprek te gaan met de Autoriteit Persoonsgegevens (AP).

Op de vingers getikt door Autoriteit Persoonsgegevens

Het langer dan maximaal tien jaar bewaren van politiegegevens mag niet, maar gebeurt in de praktijk nog wel. Sinds 2019 knijpt de minister van Justitie en Veiligheid wat betreft de maximale bewaartermijn een oogje dicht.

Vorig jaar heeft de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) daarover aan de bel getrokken. Volgens deze instantie, die over privacy gaat, brengt het te lang bewaren van gegevens van "miljoenen onschuldige mensen" te veel risico's met zich mee.

De AP stelt dat veruit de meeste gegevens over relatief 'kleine zaken' gaan, zoals een burenruzie of een verkeersovertreding. Die moeten na vijf jaar uit de dagelijks gebruikte politiesystemen worden verwijderd en na tien jaar helemaal worden vernietigd.

Ook de Raad van State heeft de minister geadviseerd om er nu echt voor te zorgen dat de politie zich aan de wettelijke bewaartermijn houdt.

Ook wil Van Weel de politie de ruimte geven om verder te werken aan een gefaseerd plan om gegevens die al dan niet langer bewaard moeten blijven te sorteren. "Zo lang deze acties nog lopen, zal ik de politie vragen om de bedoelde gegevens te bewaren", zei Van Weel.

De minister doet een beroep op de Tweede Kamer om zelf ook in gesprek te gaan met de Autoriteit Persoonsgegevens, de Raad van State en andere relevante organisaties "om met mij te zoeken naar alternatieve aanknopingspunten".

Ondertussen is er een risico is dat de Autoriteit Persoonsgegevens dwangsommen gaat opleggen, waarschuwde hij. Hij is bereid dat te nemen en hoopt dat de Kamer hem daarin steunt.

Het is nog niet duidelijk of de Kamer genoegen neemt met de antwoorden van Van Weel. "Ik proef dat deze Kamer tot het uiterste wil gaan" om het langer bewaren van gegevens toch mogelijk te maken, zei 50Plus-Kamerlid Struijs.

Bij een luchtaanval op een gevangenis in het noorden van Jemen zijn zeker 23 mensen om het leven gekomen. Reddingswerkers hebben vandaag vier lichamen geborgen uit het puin van de gevangenis, die maandag instortte na een aanval van de door Saudi-Arabië geleide coalitie.

De gevangenis stond in de strategisch gelegen stad Hazm, in de provincie Jawf. Volgens de Houthi's wordt nog gezocht naar zeven vermisten. Bij de aanval raakten zeker zeven mensen gewond. Onder hen was een vrouw die haar echtgenoot in de gevangenis bezocht. De identiteit van de dodelijke slachtoffers is nog niet vastgesteld.

De aanval maakt deel uit van een nieuwe escalatie van het conflict in Jemen. De door Saudi-Arabië geleide coalitie voerde vanochtend nieuwe luchtaanvallen uit op militaire doelen van de Houthi's in de provincies Marib en Jawf.

De Houthi's reageerden eerder met een reeks raket- en droneaanvallen op het zuiden van Saudi-Arabië. Daarbij raakten volgens de autoriteiten 73 mensen gewond. Gisteren werden ook meerdere Saudische olie-installaties en andere vitale voorzieningen getroffen. Een deel van de activiteiten daar werd tijdelijk stilgelegd.

De recente gevechten maken een einde aan een vier jaar durende wapenstilstand die het geweld in de burgeroorlog grotendeels had stilgelegd. Volgens persbureau AP, dat zich baseert op cijfers van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO), zijn tussen 23 augustus en 5 september zeker 194 mensen omgekomen en meer dan 880 mensen gewond geraakt. Daarnaast zijn door het recente geweld ruim 21.000 mensen ontheemd geraakt.

Gesteund door Iran

De burgeroorlog in Jemen begon in 2014, toen de Houthi-rebellen de hoofdstad Sanaa veroverden en de internationaal erkende regering naar het zuiden en later naar Saudi-Arabië verdreven. Een door Saudi-Arabië geleide coalitie greep in 2015 in om die regering te herstellen.

Het conflict heeft volgens schattingen van de Verenigde Naties aan zeker 150.000 mensen het leven gekost. Jemen kwam door de oorlog meerdere keren op de rand van een hongersnood.

De Houthi's worden gesteund door Iran en hebben de afgelopen periode hun aanvallen op Saudi-Arabië en de scheepvaart op de Rode Zee opgevoerd. Tegelijkertijd voeren aan Saudi-Arabië gelieerde regeringstroepen op meerdere fronten aanvallen uit op Houthi-posities.

Ouderen in verpleeghuizen moeten vaak kort na aankomst weer verhuizen, blijkt uit onderzoek van zes universiteiten. "Zowel voor bewoners als naasten levert verhuizen veel emotie op", zegt hoogleraar Hilde Verbeek tegen de NOS.

Uit het onderzoek blijkt dat 36 op de 100 verpleeghuisbewoners na enige tijd weer naar een andere plek moeten. Vaak gebeurt dat al in de eerste vier maanden, vertelt Verbeek. Ze is hoogleraar zorgomgeving kwetsbare ouderen en leidde het onderzoek naar de situatie in verpleeghuizen.

De onderzoekers hadden niet verwacht dat het percentage zo hoog zou liggen. "We hadden wel aanwijzingen dat het gebeurde, maar niet dat het zoveel was", aldus Verbeek.

Meerdere redenen

Sommige ouderen moesten drie keer of vaker verhuizen. Daar kunnen meerdere redenen voor zijn. Zo moeten ouderen vaak snel worden geplaatst, bijvoorbeeld omdat ze thuis zijn gevallen en ineens veel zorg nodig hebben. In die situaties is het het belangrijkst dat iemand tijdig een plekje krijgt, zegt Verbeek. Later kan dan blijken dat een andere locatie beter geschikt is.

Ook komt het voor dat de zorg niet meer passend is, bijvoorbeeld als de zorgbehoefte zwaarder of complexer wordt en die zorg niet op de huidige locatie kan worden geboden.

Ingrijpend

Een verhuizing is ingrijpend omdat de omgeving verandert, legt de hoogleraar uit. Dat geldt bij uitstek voor mensen die afhankelijk zijn van de omgeving. Ze verliezen hun sociale netwerk, van medebewoners of medewerkers met wie ze goed overweg konden.

Daar komen veel emoties bij los. "Mensen kunnen angstig zijn, bang of onzeker over de toekomst", aldus Verbeek. Maar er kunnen ook positieve emoties zijn, als iemand bijvoorbeeld dichter bij familie gaat wonen of naar een verpleeghuis vertrekt dat beter past bij de zorg die nodig is.

Toolkit

De onderzoekers hebben in de studie een toolkit met drie uitgangspunten ontwikkeld. Ze willen graag zien dat bewoners en familie meer betrokken worden bij het hele verhuisproces. "Voor, tijdens en na de verhuizing", zegt Verbeek.

Verder moet er meer aandacht zijn voor de emoties van bewoners. "Mensen mogen bang zijn en er mag angst zijn, daarover gaan we met elkaar in gesprek of daar helpen we bij."

Als laatste moet er worden bijgedragen aan het thuisgevoel van een persoon. "Verhuizen is niet alleen mensen en spullen oppakken en naar een andere locatie brengen, een logistieke operatie. Het is veel meer dan dat."

The NEC V20 is an Intel 8088-compatible processor that features the same use of microcode, though with its own characteristics. This makes it important to use this same microcode if …read more