Aggregator

De voormalige president van Ecuador, Lenín Moreno, is door een jury schuldig bevonden aan corruptie. Die acht bewezen dat Moreno is omgekocht in een zaak die draait om de toekenning van contracten voor de bouw van een waterkrachtcentrale. Wat zijn straf wordt, is nog niet bekend.

De waterkrachtcentrale aan de Coca-rivier in het noordoosten van het land werd door het Chinese bedrijf Sinohydro gebouwd, in opdracht van de Ecuadoraanse overheid. Volgens de jury heeft Moreno er tijdens zijn periode als vicepresident voor gezorgd dat het bedrijf uit China de aanbesteding kreeg, in ruil voor steekpenningen.

De waterkrachtcentrale werd in 2016 in gebruik genomen en kampt sindsdien met technische problemen, waaronder scheuren in de constructie.

'Corruptienetwerk'

Moreno was een van de tientallen verdachten in de zaak. Onder anderen hij en zijn familieleden zouden tot wel 76 miljoen dollar aan steekpenningen hebben ontvangen in de periode tussen 2009 en 2018. Eerder stelde het Openbaar Ministerie al dat Moreno zakelijke banden met Sinohydro had en dat zijn familie "een corruptienetwerk" vormde met "interstatelijke en transnationale reikwijdte."

Zelf heeft Moreno beschuldigingen aan zijn adres altijd ontkend. Zo beweerde hij bij een eerdere zitting dat hij "het slachtoffer is van een vreselijke vervolging" door zijn politieke tegenstanders.

Impopulair

Moreno was van 2007 tot 2013 vicepresident en van 2017 en 2021 president van het Zuid-Amerikaanse land. Hij werd met name tijdens de coronapandemie impopulair vanwege zijn noodplan om de economie tijdens die periode overeind te houden. Vooral arme mensen in het land werden geraakt door de maatregelen die deel uitmaakten van dat plan.

Moreno stelde zich bij de verkiezingen van 2021 niet opnieuw verkiesbaar en werd commissaris van de Organisatie van Amerikaanse Staten. Hij woont sindsdien in Paraguay.

Eindhoven Airport gaat onderzoeken of de beveiliging nog wel voldoet aan de geldende eisen. Aanleiding hiervoor is een incident van gisteren waarbij een vrouw dwars door de omheining reed.

Een verwarde vrouw belandde met haar auto bij de geparkeerde vliegtuigen. Ze was met haar voertuig door het hek bij parkeerplaats P5 gereden, meldt Omroep Brabant.

De vrouw die spiernaakt bleek te zijn, werd door de Koninklijke Marechaussee meegenomen. Ze kreeg de zorg die ze nodig had, maar werd niet aangehouden.

Geen gevaar

Het vliegveld grenst aan de militaire luchthaven en gebruikt de start- en landingsbaan van Defensie.

De Koninklijke Marechaussee, die onder meer verantwoordelijk is voor de handhaving op het vliegveld, laat vandaag weten dat de situatie gisteren snel onder controle was.

"Het heeft geen effect op het vliegverkeer gehad, er was geen gevaar voor de start- en landingsbaan", zegt een woordvoerder.

Hij benadrukt dat dit soort dingen niet horen te gebeuren. "Een luchthaven is beveiligd volgens strenge nationale en internationale normen. Veiligheid heeft de allerhoogste prioriteit."

Onderzoek

Eindhoven Airport gaat nu onderzoeken of de bestaande protocollen nog voldoen aan de geldende eisen. "We evalueren en kijken dan waar we kunnen verbeteren." Dat heeft volgens hem tijd nodig.

Een modeliefhebber is hij niet, maar toch is paus Leo voor de derde keer terechtgekomen op een toonaangevende lijst van goedgeklede mensen. Het Amerikaanse modetijdschrift Vanity Fair heeft voor het eerst in tien jaar weer een lijst met de meest stijlvolle mensen gepubliceerd en daarop prijkt ook de paus. Eerder werd hij al door Vogue en The New York Times genoemd.

Vanity Fair plaatste na wekenlang in conclaaf te zijn geweest de paus in de categorie Originals, samen met onder anderen artiesten Björk, Rosalía en filmregisseur Spike Lee. De gemene deler: allen hebben een "uitstekende persoonlijke stijl en een uniek perspectief". De paus en de rest houden het "interessant en zitten vol verrassingen".

De 70-jarige Leo wordt door het tijdschrift ook geprezen voor zijn nonchalante houding die hij uitstraalt door een honkbalpet te dragen in combinatie met zijn priestergewaad.

Ook voor zijn pontificaat tilde Leo volgens Vanity Fair zijn bescheiden gebroken witte soutane naar "hemelse hoogten" door die te combineren met sneakers van Nike. En ook als paus bleef hij de gympen trouw. De beelden van de paus in sneakers, waarvan sommigen dachten dat ze met AI gemaakt waren, gingen eerder dit jaar viraal.

Op doorverkoopsites als eBay werden er hoge prijzen voor het specifieke model gevraagd, ontdekte het tijdschrift.

Breuk met voorganger

Het is niet de eerste keer dat paus Leo de aandacht van de modewereld trekt. Vorig jaar december werd de leider van de katholieke kerk door het modetijdschrift Vogue opgenomen in de lijst van de 55 best geklede personen van 2025.

Volgens Vogue brak Leo met de ingetogen stijl van zijn voorganger paus Franciscus door terug te keren naar de "pauselijke traditie van perfect passende liturgische gewaden".

Zijn beste outfit van 2025 droeg hij volgens Vogue tijdens zijn eerste verschijning als paus: een rode satijnen mozzetta en een wijnrode, goudgeborduurde stola op zijn schouders, gecombineerd met kruis dat aan een gouden koord om zijn nek hangt.

Ook The New York Times zag vorig jaar een stijlicoon in Leo. Volgens de krant heeft de Amerikaan het imago van het pausdom voorgoed veranderd nadat hij gespot werd met een pet van zijn favoriete honkbalclub Chicago White Sox.

Ondernemer Hennie van der Most moet nu ook gedwongen zijn luxe villa in Gorssel afstaan aan de veilingmeester. Eerder werd al beslag gelegd op zijn Rotterdamse pretpark Rivoli, Speelstad Oranje, bedrijventerrein Schuinesloot en zijn ouderlijk huis.

De vastgoedondernemer kocht landgoed De Haar in 2009 voor ongeveer 4,5 miljoen euro, schrijft RTV Oost. Het ligt in bebost gebied tussen Deventer en Zutphen. Op het ruim 35 hectare grote landgoed staat een vrijstaand landhuis met een woonoppervlak van bijna 1200 vierkante meter.

Grootste schuldeiser

Van der Most behoorde met een geschat vermogen van 75 miljoen euro ooit tot een van de rijkere ondernemers van ons land.

In mei werd Van der Most failliet verklaard. Hij raakte in de financiële problemen door Rivoli. Zijn schulden zijn inmiddels opgelopen naar bijna 70 miljoen euro. Om een deel van de schuldeisers te kunnen betalen, is de afgelopen tijd beslag gelegd op alle bezittingen van Van der Most.

Curator Vincent Terlouw zei eerder tegen RTV Oost dat een vennootschap van Van der Most zelf de grootste schuldeiser is. Over de hoogte van het bedrag wilde de curator niets kwijt, "in verband met de privacy".

Daarna zou Pearl Capital de belangrijkste schuldeiser in het faillissement zijn. Van der Most zou volgens zakenblad Quote bij deze investeringsmaatschappij zo'n 7,5 miljoen euro schuld hebben. Pearl Capital legde al beslag op andere bezittingen van Van der Most.

Onder de veilinghamer

In april werd het nooit geopende Rivoli voor 6,5 miljoen euro geveild. De nieuwe eigenaar Wim Beelen is er een grote speeltuin begonnen.

Deze week werden er kijkdagen gehouden op Van der Mosts bedrijventerrein in Schuinesloot. Dit terrein van ruim 140.000 vierkante meter gaat op 28 september onder de hamer. Ongeveer zestig belangstellende bezochten de kijkdag.

De kijkdag op het voormalige Drentse attractiepark Speelstad Oranje trok eerder ongeveer evenveel kijkers. De veiling hiervan vindt plaats op 22 september.

Serieus geld

Of er voor het landgoed een kijkdag wordt georganiseerd, is nog niet bekendgemaakt. Veilingdirecteur Richard Dieteren gaat op 2 oktober een poging doen om het landgoed te veilen.

Hij durft niet te voorspellen hoeveel het gaat opbrengen. "Dat weten we niet. Er liggen geen taxatierapporten", zegt hij tegen RTV Oost. Verwijzend naar de ongeveer 4,5 miljoen euro die Van der Most er destijds voor betaalde, benadrukt Dieteren dat het "over serieus geld gaat".

De Spaanse regering heeft de Europese Commissie gevraagd om hulp van grenswacht Frontex voor het identificeren van migranten in Ceuta. Ook zou Frontex extra tolken moeten leveren voor het vertalen van gesprekken.

De Spaanse exclave in Noord-Afrika werd eind juli bestormd door tienduizenden migranten vanuit Marokko. Duizenden van hen zwerven nog op straat.

De regering wil verder dat operatie Minerva wordt verlengd. Daarbij voert Frontex controles uit bij Spaanse kustplaatsen aan de Straat van Gibraltar, de zee-engte tussen Marokko en Spanje. Bovendien wil Spanje dat een Spaans vaartuig dat zes maanden per jaar in opdracht van Frontex vaart en deels betaald wordt door de Europese Unie, het komende jaar in Spaanse wateren blijft.

Correspondent Spanje en Portugal Miral de Bruijne:

"Het is opvallend dat Spanje nu de hulp van Frontex vraagt. Op de dag van de bestorming bood de EU Spanje al aan dat Frontex kon komen helpen. Dat aanbod bleef staan en werd herhaald. Spanje ging daar tot nu toe niet op in. Sterker nog, Spanje wees de hulp rond de crisisrespons meerdere keren af.

Als het gaat om migratie en de eigen grenzen houdt Spanje graag de touwtjes in handen. Daardoor is de relatie tussen Spanje en Frontex al langer ingewikkeld. Door nu wel om hulp te vragen, geven de Spanjaarden eigenlijk toe dat ze de situatie zelf niet helemaal aan kunnen.

Er is niet alleen vanuit Europa, maar ook binnen Spanje veel kritiek op hoe de regering deze crisis aanpakt. Nu de migranten al bijna een maand illegaal in Ceuta aanwezig zijn, wordt de situatie met de dag moeilijker. De inwoners van de exclave zijn het zat en willen dat er zo snel mogelijk een oplossing komt.

Ondertussen wordt de regering ook onder druk gezet door de oppositie. Zij gebruikt de situatie als verwijt dat de regering de grenzen niet onder controle heeft en niet genoeg naar oplossingen zoekt. De regering zal met de vraag om hulp ook willen laten zien, dat er wel degelijk alles op alles wordt gezet om de situatie op te lossen."

Enkele dagen nadat de tienduizenden migranten Ceuta waren binnengekomen, waren de meesten weer vertrokken. Dat betekende niet dat de rust was teruggekeerd in de exclave. Onder de achtergebleven migranten zijn veel jonge mensen. Zij slapen op straat omdat de opvangplekken die zijn opgezet niet genoeg plek hebben voor iedereen.

Ruim een week geleden besloten de Spaanse autoriteiten dat 500 minderjarige meisjes die de grens naar Ceuta waren overgestoken met spoed zullen worden overgebracht naar het Spaanse vasteland. Volgens de Spaanse regering behoren de meisjes tot de kwetsbaarste groepen van de mensen die in de exclave zijn achtergebleven.

In Ceuta neemt de druk op de zorg ondertussen toe. Waar dat systeem normaal gesproken 80.000 mensen bedient, is dat nu ongeveer 10 procent meer. Onder migranten die op straat en in vluchtelingenkampen leven verspreiden ziektes zich snel. Tegen de NOS zei hulporganisatie Dokters van de Wereld dat zij verschillende problemen zien. Luchtweginfecties en dermatologische infecties, maar ook mentale problemen nemen toe.

It’s technically true that any piece of software can be reproduced in hardware, although modern software’s size and complexity generally makes this a non-starter. But if we go far enough …read more

Het Amsterdam-Rijnkanaal gaat vanaf volgende week 's nachts dicht voor grotere schepen. Rijkswaterstaat kampt met een tekort aan scheepvaartbegeleiders. Daardoor kan de veiligheid niet gewaarborgd worden.

Vanaf dinsdag gaat het kanaal tussen 22.00 en 06.00 uur dicht voor grote binnenvaartschepen en schepen die gevaarlijke stoffen vervoeren. Het gaat om schepen groter dan 135 bij 11,5 meter.

RTV Utrecht schrijft dat enkele tientallen schepen per nacht door de maatregel getroffen worden. Zoals de schepen van Rens Rohde. Hij is directeur van een bedrijf dat zeecontainers vervoert. "Doorgaans vaar je 's nachts en omladen doe je overdag", zegt hij.

Grote gevolgen

De afsluiting van het kanaal vindt hij onbegrijpelijk. "Ik ben door dit nieuws overvallen." De nachtelijke afsluiting zal "heel grote gevolgen" hebben, vreest hij. "Alles wat vervoerd wordt, moet straks over de weg. Dan zal het ook op de weg veel drukker worden. En in de regio Utrecht ís het al heel druk op de weg."

Hij wijst erop dat dankzij het containervervoer er veel minder vrachtwagens op de weg hoeven te zijn. "Minder uitstoot, minder filedruk. Dat wordt nu ondermijnd, omdat iemand geen personeel kan vinden."

Volgens de Koninklijke Binnenvaart Nederland (KBN) kan het omzetverlies oplopen tot zo'n 1800 euro per dag per schip, schrijft De Telegraaf.

Ziekte

Een woordvoerder van Rijkswaterstaat zegt dat deze maatregel "de minste gevolgen" voor de scheepvaart heeft, "waarbij de veiligheid op het water vooropstaat".

De woordvoerder zegt dat de organisatie er alles aan gedaan heeft om dit scenario te voorkomen. Mensen zijn teruggekomen van verlof of van vakantie en hebben dubbele diensten gedraaid. "Maar het kan nu niet anders meer."

Rijkswaterstaat kan moeilijk aan gekwalificeerde mensen komen en heeft daardoor al langer last van personeelskrapte. Door ziekte is de personele bezetting verder onder druk komen te staan en is er nu sprake van een tekort.

"Er wordt van de overheid verwacht dat je het allemaal strak regelt en niet te veel ambtenaren in dienst hebt. Als je tegenvallers hebt, zoals uitval door ziekte en andere onvoorziene omstandigheden, dan gebeurt dit."

Opleiding

Hoelang de nachtelijke afsluiting gaat duren, is niet bekend. "Je hebt die mensen niet morgen opgeleid", zegt de woordvoerder van Rijkswaterstaat.

Er hebben zich ondertussen al wel mensen gemeld om het werk te gaan doen. Tegelijkertijd duurt de opleiding anderhalf jaar, zijn er scherpe eisen én horen nachtdiensten erbij.

Een van drukste ter wereld

Het Amsterdam-Rijnkanaal verbindt het IJ in Amsterdam met de Waal bij Tiel. Het kanaal is een belangrijke verbinding tussen de Amsterdamse haven en het Ruhrgebied in Duitsland.

Jaarlijks varen ongeveer 100.000 schepen over het kanaal, dat daarmee een van de drukste ter wereld is.

After building a couple of internal combustion engines by milling billet aluminium stock and cringing at the absolute waste of material this created, [Camden Bowen] figured he’d give casting metal …read more

Medische hulp verlenen, water uitdelen en mensen bevrijden die geïsoleerd zijn geraakt door weggevaagde bruggen en wegen. Dat en meer willen hulporganisaties doen om de mensen in Nepal en Tibet te helpen, maar ze krijgen het niet goed voor elkaar. Allerlei problemen bedreigen de hulpverlening.

Bij de ramp zijn zeker 579 mensen omgekomen in Nepal. In Tibet zijn tot nu toe vijf doden gemeld. De verwachting is dat het dodental flink zal oplopen, want er worden nog veel inwoners en toeristen vermist. Het Rode Kruis schat dat er in totaal meer dan 90.000 mensen zijn getroffen door de ramp. De hulporganisatie luidt de noodklok over hulp aan hen.

De grootste zorg van het Rode Kruis is hoe de mensen eraan toe zijn in gebieden die nog altijd niet zijn bereikt. Hulpverleners kunnen alleen bij die getroffenen komen met een helikopter, omdat wegen en bruggen zijn verwoest.

'Ziekenhuis is weggevaagd'

Jimi Oostrum woont in Nepal en is onderwijsspecialist bij Unicef, dat hulp biedt aan kinderen. "Het allereerste wat we moeten doen, is zorgen dat kinderen veilig zijn", zegt hij tegen de NOS. Dat doet de hulporganisatie door onderdak en schoon drinkwater aan kinderen en hun ouders te geven. Ook medische hulp is hard nodig, legt Oostrum uit. "Het ziekenhuis dat aan de rivier stond, is weg."

Daarnaast probeert Unicef kinderen met hun ouders te herenigen. "In alle paniek die er ontstond door die vloedgolf zijn heel veel mensen de heuvels in gerend", zegt Oostrum. "Mijn collega sprak met een gezin dat uren naar elkaar had gezocht omdat ze allemaal verschillende kanten op waren gerend." De gezinsleden vonden elkaar gelukkig weer terug, zegt Oostrum, maar veel kinderen en ouders worden nog vermist. "We weten niet of ze hoog in de heuvels zijn of dat ze zijn meegetrokken door het water."

Moeilijke omstandigheden

Wat ook niet helpt: er is geen elektriciteit en telefoonverbindingen liggen eruit. Daardoor lukt het mensen in het rampgebied niet om contact op te nemen met familieleden, schetst een woordvoerder van het Rode Kruis de moeilijke omstandigheden.

Daarnaast is er de vrees voor een nieuwe vloedgolf. Aan beide kanten van de grens dreigen nieuwe overstromingen. Op dit moment vullen meerdere bergmeren in het gebied zich met water. Een van die meren overstroomt sinds vanmorgen waardoor het waterpeil van de Trishuli-rivier snel steeg. De reddingswerkzaamheden moesten daardoor tijdelijk worden stilgelegd.

Hoewel de hulp drie uur later werd hervat, is het gevaar nog niet geweken. Zo wordt er de komende dagen veel regen verwacht in het gebied. Nepal zegt dat de dreiging pas voorbij is als de meren leeg zijn. Zowel Nepal als China houden de meren nu nauwlettend in de gaten.

Ondertussen komt de internationale hulp op gang. De EU heeft onder meer een satellietsysteem ter beschikking gesteld dat reddingswerkers moet helpen. India stuurt helikopters en hulpgoederen. Verder helpt het Chinese leger met onder meer drones en transportvliegtuigen.

Ook Nederland wil Nepal helpen, zegt minister Berendsen van Buitenlandse Zaken. "Via internationale organisaties dragen we bij", zegt hij. Nederland betaalt geld aan bijvoorbeeld het Rode Kruis en de Verenigde Naties, die vervolgens kunnen helpen bij rampen. Zulke organisaties werken vaak met lokale teams.

Reddingsteams niet welkom

Maar niet alle aangeboden hulp is welkom, volgens Berendsen. Hij wil meer doen om het getroffen gebied te helpen, met name wat betreft de zoek- en reddingsacties. Maar Nepal heeft nog geen hulpverzoek gedaan. Het land zegt dat er geen buitenlandse hulp nodig is bij het zoeken.

Ook andere landen worstelen met de houding van Nepal. Volgens Nepalese media hebben India, China, de VS, het VK, Japan, Zuid-Korea, Sri Lanka en Bangladesh aan de Nepalese overheid gevraagd om hun reddingsteams toe te laten. Volgens het Zuid-Koreaanse ministerie van Buitenlandse Zaken weigert Nepal tot nu toe.

Hoewel Nepal veel buitenlandse hulp afwijst, vindt Berendsen het "heel belangrijk dat we internationaal meekijken en druk uitoefenen om hulp aan te bieden". De minister zegt met de internationale gemeenschap te kijken of er toch een manier is om te helpen. "De verwoesting is enorm. We zien de schade en de problemen zijn niet voorbij."

De sluis bij Eefde in Gelderland gaat morgen weer deels open voor de scheepvaart. Het testen van de sluis is goed verlopen waardoor het Twentekanaal weer bereikbaar is voor schepen, meldt Rijkswaterstaat.

Door de aanhoudende droogte was het waterpeil gezakt. Daarom was de sluis sinds eind juli afgesloten. Ook mocht er geen water worden onttrokken uit het Twentekanaal voor het beregenen van gewassen. Het onttrekkingsverbod is gisteren opgeheven, zegt Rijkswaterstaat.

Het was voor het eerst dat het Twentekanaal vanwege de droogte werd afgesloten. In 2012 ging het kanaal voor het laatst dicht, toen was dat vanwege een zwaar beschadigde sluisdeur.

Proefschuttingen

Bij proefschuttingen, het testen van de sluis, vandaag zijn er twee schepen uit het Twentekanaal naar de IJssel gevaren. De schepen lagen door de sluiting een aantal weken vast op het kanaal.

Vanaf morgen kunnen er vijf keer per dag schepen door de sluis. Dat gebeurt normaal gesproken zo'n 35 tot 40 keer per dag. Jaarlijks varen tussen de 15.000 en 20.000 schepen door de sluizen bij Eefde.

Rijkswaterstaat en het havenbedrijf Port of Twente bekijken samen hoe en wanneer het aantal schuttingen naar tien per dag kan. Dat wordt later bekendgemaakt.

Deze zomer werd Europa geteisterd door bosbranden en droogte. En economisch worden we links en rechts ingehaald door China. Maar in Den Haag zijn ze met heel andere zaken bezig, namelijk een deal over de begrotingen. De grote vraag is of die deal er wel komt.

Intussen is Kamerlid Mona Keijzer een nieuwe beweging begonnen op rechts en op die flank was het al heel druk. Lukt het haar om een politieke partij van de grond te krijgen?

De Stemming

Deze aflevering van De Stemming van Vullings en De Rooy is te beluisteren bij NPO Luister.

Daar vind je ook alle vorige afleveringen. Net als bij alle andere bekende podcastkanalen.

Over deze podcast

Politiek journalisten Joost Vullings (EenVandaag, AVROTROS) en Marleen de Rooy (NOS) nemen elke vrijdag de Haagse week door, met scherpe analyses, geruchten en voorspellingen. Wil je reageren? Mail dan naar destemming@nos.nl.

What did Hackaday editors Elliot Williams and Al Williams read in Hackaday last week? Probably everything, but you can tune in and hear about their favorites on this week’s podcast. …read more

Het Internationaal Atoomenergieagentschap (IAEA) meldt dat er deze week drie drone-aanvallen zijn geweest bij de kerncentrale Zaporizja in het zuidoosten van Oekraïne. Het stralingsniveau is volgens het atoomagentschap normaal gebleven.

De drone-aanvallen vonden dinsdag en woensdag plaats. De eerste drone-aanval was bij een koelvijver die gebruikt wordt om de kerninstallatie mee af te koelen. Daarbij raakten twee medewerkers van de kerncentrale gewond.

Een dag later vond er een ontploffing plaats bij een opslag voor gebruikte kernbrandstof. Een derde drone raakte volgens IAEA het sproeisysteem van het complex.

Terughoudendheid

IAEA-chef Grossi roept Rusland en Oekraïne op om terughoudend te zijn met de aanvallen. Volgens hem is elke aanval op kerncentrales onacceptabel.

Vorige week meldde het VN-atoomagentschap ook al drone-aanvallen bij de door Rusland bezette kerncentrale in Zaporizja. Bij een aanval op een bushalte op 20 augustus vielen twintig slachtoffers, onder wie een dode en drie zwaargewonden.

Koning Haakon legt komende dinsdag de eed af als nieuwe koning van Noorwegen. Dat doet hij voor de Storting, het Noorse parlement.

De Noorse grondwet schrijft voor dat de eed zo snel mogelijk na de dood van de vorige vorst moet worden afgelegd. De nieuwe koning wordt Haakon VIII.

De eed luidt: "Ik beloof en zweer het Koninkrijk Noorwegen te besturen in overeenstemming met zijn grondwet en wetten, zo waarlijk helpe mij God de Almachtige en de Alwetende."

De 53-jarige Haakon volgt zijn vader Harald op, die vanochtend op 89-jarige leeftijd overleed. Harald werd in 1991 ook op 53-jarige leeftijd koning. Hij legde zijn eed af op 21 januari 1991, vier dagen nadat hij zijn vader Olaf, die 87 werd, was opgevolgd.

Vanmiddag maakte het Noorse hof ook bekend dat Mette-Marit de titel koningin zal dragen. Ook is nu Ingrid Alexandra, de dochter van Haakon en Mette-Marit, officieel kroonprinses.

Sonja, de weduwe van Harald, houdt de titel koningin, schrijft de Noorse omroep NRK. Ze verliest wel haar titel Hare Majesteit.

Afscheid nemen

De kist met het lichaam van Harald werd vanavond van het ziekenhuis in Oslo waar hij overleed naar het Koninklijk Paleis gebracht. Langs de route stonden duizenden mensen, van wie velen een Noorse vlag bij zich droegen.

Zijn lichaam gaat naar de Rode Salon van het paleis en na een aantal dagen wordt het overgebracht naar de paleiskapel. Daar kan het publiek afscheid nemen.

De kist zal dicht zijn en bedekt met de rode koninklijke vlag. Aan de baar hangt een bloemenkrans, namens de koninklijke familie.

Het Noorse kabinet ging enkele uren na de dood van Harald langs bij de nieuwe koning. Het nieuwe staatshoofd ontving premier Støre en de andere bewindslieden op het paleis samen met zijn 22-jarige dochter Ingrid Alexandra.

Daarbij werd een minuut stilte gehouden. Ook werd bekendgemaakt dat Haakon het motto van zijn vader, en eerdere monarchen, handhaaft: "Alles voor Noorwegen". Het is de koninklijke lijfspreuk sinds het begin van de moderne Noorse monarchie in 1905, toen Noorwegen zich losmaakte van Zweden.

Bij het Koninklijk Paleis in Oslo verzamelde zich vandaag een rouwende menigte. Het paleis heeft een condoleanceregister geopend op zijn website. Dat blijft tot en met de uitvaart geopend. Het is nog niet bekendgemaakt wanneer die plaatsvindt.

De website van omroep NRK staat in het teken van het overlijden van de koning. Op de site kunnen mensen een virtueel kaarsje aansteken. Dat is al bijna 300.000 keer gedaan.

Het paleis in Oslo maakte de dood van de 89-jarige koning Harald vanochtend bekend. Hij overleed in het ziekenhuis in Oslo, waar hij elf dagen geleden was opgenomen wegens complicaties bij bloedarmoede.

Bij de hack vorige maand waarbij een losgebroken AI-programma van het bedrijf OpenAI per ongeluk inbrak bij een ander AI-bedrijf waren ruim 1200 AI-agents betrokken.

Dat blijkt uit onafhankelijk onderzoek van METR, een instituut dat onderzoek doet naar de risico's van kunstmatige intelligentie. Bij de hack werd ingebroken bij het AI-platform Hugging Face, waar ontwikkelaars open source AI programma's en bestanden kunnen delen.

OpenAI zegt het incident te zien als een "waarschuwingsschot, voor ons en de wereld".

Samenspannende AI-agents

OpenAI, het bedrijf achter ChatGPT wilde testen hoe goed de AI-agents, computerprogramma's die zelfstandig taken uitvoeren om een doel te bereiken, het deden op het gebied van cybersecurity.

Ondanks beperkingen die medewerkers van OpenAI hadden ingesteld om te voorkomen dat het AI-programma uit de testomgeving zou breken, gebeurde dit toch, wat leidde tot de aanval op Hugging Face. Daarbij spanden zo'n 700 AI-agents samen. Bij de aanval, die een week lang duurde, werden zo'n 70.000 berichten uitgewisseld op Hugging Face.

Zo stuurde een van de AI-agents een bericht waarin stond: "Oh my god, er is een gedeeld berichtenplatform. We hebben andere agents gevonden!"

Valsspelen

De ingestelde beperkingen waren niet afdoende, zeiden experts eerder tegen de NOS. De AI-programma's waren niet op hol geslagen, maar omdat de beperkingen niet streng genoeg waren heeft het AI-programma gezocht naar een mogelijkheid om de testomgeving te verlaten, en die ook gevonden.

METR komt met een vergelijkbare conclusie. Het onderzoeksinstituut concludeert dat de agents die met elkaar gingen communiceren "een onmogelijke opdracht hadden gekregen". Daarom zijn ze gaan "valsspelen" en met elkaar gaan praten, is te lezen in het onderzoek.

Maatregelen

OpenAI-topman Sam Altman waarschuwt dat AI-ontwikkelaars en cybersecurityorganisaties zich moeten voorbereiden op aanvallen van AI-systemen die "sneller, op grotere schaal en met betere coördinatie te werk gaan dan menselijke hackers".

Het bedrijf werkt aan maatregelen om te voorkomen dat een vergelijkbaar incident nog een keer voorkomt. Het onderzoek naar de hack is nog niet afgerond. Als er nieuwe bevindingen zijn, dan deelt OpenAI die, zegt het bedrijf.

[Artificial-Age] has built a rather unique way to play old Game Boy games. It’s an emulator, but it doesn’t work in quite the way you might think! Since the Game …read more

Het kabinet komt met nieuwe regels voor windmolens. Het gaat om de zogenoemde afstandsnorm: hoe ver moet een windmolen van huizen verwijderd zijn. Die norm wordt twee keer de tiphoogte, het hoogste punt dat een wiek kan bereiken.

Een windmolen van 200 meter hoog moet dus minimaal 400 meter van het dichtstbijzijnde huis verwijderd zijn.

In mei meldde de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) dat de bouw van windmolens in Nederland bijna stilvalt. De voornaamste oorzaak is volgens de RVO onduidelijkheid over de regels waar windparken op land aan moeten voldoen. In 2021 sneuvelden de oude regels bij de rechter.

Hoewel er op dit moment dus geen landelijke normen zijn, mogen provincies en gemeenten wel vergunningen verlenen. In de praktijk zijn ze hier terughoudend mee.

Geluid en slagschaduw

Het kabinet zegt dat windmolens hard nodig zijn, en komt daarom met regels die de bouw en vergunningverlening weer op gang moeten brengen.

Staatssecretaris Bertram van Milieu: "Ook komen er regels voor onder andere geluid, slagschaduw en lichtschittering. Met deze nieuwe regels brengen we de belangen van omwonenden, de woningbouwopgave en de energietransitie beter met elkaar in balans."

De nieuwe regels worden voor het einde van het jaar naar de Kamer gestuurd.

De inflatie in Amerika is nog steeds te hoog, en als dat zo blijft is er werk aan de winkel voor de FED. Dat zei de voorzitter van de Amerikaanse centrale banken, Kevin Warsh, in een toespraak in Jackson Hole. Hiermee hint hij op mogelijke renteverhogingen in de komende maanden.

Economen en analisten op Wall-Street hoopten op een duidelijk signaal over hoe de FED de inflatie gaat aanpakken. Warsh zegt dat de focus de inflatie moet zijn, maar houdt zijn opties open. "Ik sta hier vandaag om me vast te houden aan een discipline, niet om een beslissing te nemen".

Flexibel

Op de jaarlijkse bijeenkomst van centrale bankiers in Jackson Hole in Wyoming waren alle ogen op hem gericht. Met als centrale vraag: wat gaat de voorzitter van de Federal Reserve zeggen over de hoge inflatie en het rentebeleid. De Amerikaanse centrale bank besloot tot nu toe onder Warsh de rente gelijk te houden.

Warsh ging in zijn speech ook in op kunstmatige intelligentie. Het kan de economische groei en productiviteit aanzienlijk verhogen volgens hem. Maar de Fed onderzoekt nog wat AI betekent voor banen, lonen en ook de inflatie.

Geloofwaardigheid

Naar de speech werd ook uitgekeken omdat de geloofwaardigheid van Warsh op het spel staat. Bij zijn laatste persconferentie in juli slaagde hij er niet in investeerders ervan te overtuigen dat hij de inflatie onder controle gaat brengen. De inflatie in juli was 3,7 procent, ver boven de 2 procent die het doel van de FED is.

Vragen rond Warsh zijn ook aangewakkerd door de aanhoudende oproepen van president Donald Trump tot lagere rentetarieven. Trump wil een lage rente om de kosten voor het lenen van de Amerikaanse overheid en Amerikanen zelf niet verder op te laten lopen.

Trump heeft Warsh benoemd, en Warsh blijft hem tot nu toe verdedigen.

Oplopende rentes

Of Warsh de zorgen over de stijgende inflatie met zijn toespraak wegneemt en ook de langetermijnrentes zullen dalen, blijft de vraag.

De rente op een 30-jarige staatsobligatie bereikte vorig week het hoogste niveau in 19 jaar. Afgelopen weken liep deze gestaag op door onder meer het snel groeiende begrotingstekort van de Amerikaanse overheid, het uitgeven van leningen door technologiebedrijven die AI-infrastructuur aanleggen, en zorgen over de hoge inflatie.

Minister van Financiën Scott Bessent besloot daarop om obligaties terug te kopen; een ongebruikelijke maatregel.

Het minderheidskabinet heeft er een crisissituatie van gemaakt, zegt Pro-leider Klaver over de begrotingsbesprekingen tussen D66, VVD en CDA. "Ik geef ze een laatste aanmoediging om uit deze impasse te komen en het land niet in een crisis te storten."

Klaver wil dat de coalitiepartijen hun meningsverschil oplossen door zijn partij meer tegemoet te komen. "Het kabinet wil bezuinigen op mensen die ziek worden of werkloos raken. Daar kunnen we niet in meegaan. De allerrijksten moeten een eerlijke bijdrage leveren."

De bezuiniging op de sociale zekerheid van meer dan 6 miljard euro moet van tafel, herhaalt hij. Pro sluit zich hiermee aan bij de eis van de vakbonden. Die willen pas met het kabinet over een sociaal akkoord praten als de bezuiniging is geschrapt.

Been bijtrekken

Klaver noemt het minderheidskabinet opnieuw een politiek experiment en vindt het niet verrassend dat dat tot "een crisis" leidt. "Ik kan me niet herinneren dat er eerder op het allerlaatste moment nog van alles moest gebeuren." Prinsjesdag is al op 15 september en de concept-Miljoenennota moet uiterlijk aanstaande dinsdag bij de Raad van State liggen voor advies.

Hij waarschuwt de coalitiepartijen dat zij bij de inkomensverdeling en de verdeling van de belastingen rekening moeten houden met de wensen van Pro. "Ze zitten er nog maar heel kort en zeker na de chaos van het laatste kabinet hoop ik dat ze eruit komen. Ik adviseer ze: trek je been bij."

Afgelopen tijd voerden de coalitiepartijen en het kabinet gesprekken met de oppositie. Maandag klaagden de oppositiepartijen erover dat het moeilijk onderhandelen is met coalitiepartijen die het onderling oneens zijn. D66 en CDA willen Pro meer tegemoet komen. De VVD is het niet eens met deze voorkeur voor 'links'.

Sociale zekerheid

Het gaat vooral over de voorgenomen bezuiniging van meer dan 6 miljard euro op de sociale zekerheid: de uitkeringen van werklozen, ouderen en zieke werknemers. Ook de belasting op vermogen via box 3 en de verhoging van de inkomstenbelasting om de hogere defensie-uitgaven te betalen, liggen op tafel.

Na maandag werd er geen enkele oppositiepartij meer uitgenodigd, zegt Klaver. Premier Jetten ontkende vanmiddag nog dat er sprake is van crisis. Wel zei hij dat het spannend is. "Maar dat zijn de gesprekken voor Prinsjesdag elk jaar. Als we geen discussies zouden hebben, dan zouden we allemaal van dezelfde partij zijn."

De drie coalitiepartijen praten de komende dagen verder met elkaar en niet met andere partijen, zei Jetten ook. Dat verbaast Klaver niet. "Het is helder dat ze nu niet met de oppositie praten, want ze zijn het zelf niet eens over de koers."

Liefhebbers van Prince zijn vandaag getrakteerd op een verzameling van tien niet-uitgebrachte nummers van de muzieklegende. Het album Timeless bestrijkt vrijwel zijn hele carrière: van I Am You uit 1977 tot How Come U Don't Call Me Anymore, een live-opname uit zijn laatste tournee in 2016. Een maand na dat optreden overleed Prince plots op 57-jarige leeftijd.

Sinds zijn dood is veel werk van Prince verschenen. Zo kwam in 2021 Welcome 2 America uit en werden meerdere oude albums in een nieuw jasje uitgebracht.

Sinds 2022 ligt de zeggenschap over Prince' muziek en nalatenschap niet meer volledig bij zijn familie; ook advocaten en een muziekbedrijf hebben inspraak bij het beheer. Dat is het gevolg van een jarenlang juridisch conflict dat ontstond doordat Prince geen testament had nagelaten.

Wat zou Prince er zelf van hebben gevonden dat er na zijn overlijden nog zo veel van zijn werk is uitgebracht? "Ik denk niet dat hij had gewild dat hij de controle over zijn liedjes zou verliezen", zegt muziekjournalist Edgar Kruize, die werkt aan een tweede boek over Prince.

His Royal Badness, zoals zijn bijnaam luidde, stond bekend als een controlfreak. Zijn drang om de regie over zijn muziek te houden bracht hem geregeld in conflict met platenmaatschappijen.

Veelzijdigheid

"Hij liet liedjes vaak jarenlang op de plank liggen totdat er een project verscheen waar ze bij pasten", zegt Kruize. "Een goed voorbeeld is Tick, Tick, Bang. Dat nummer schreef hij in 1981, maar het verscheen pas in 1990 op het album Graffiti Bridge. Hij dacht heel nauwkeurig na over welk liedje op welk album terechtkwam. Juist daarom valt er iets op af te dingen dat deze nummers nu op deze manier worden uitgebracht."

Doordat de nummers een periode van bijna veertig jaar bestrijken, vindt Kruize het onsamenhangend.

Radiomaker en Prince-kenner Sherill Samson vindt juist dat het album de veelzijdigheid van de artiest laat zien. "Er staan nummers op uit de jaren 70, 80, de vroege jaren 2000 en de jaren 2010: het vertegenwoordigt al zijn muzikale periodes. Hij was de grote smaakmaker van de jaren 80. De typerende hybride Minneapolis-sound, waarin funk, pop, rock en elektronische muziek samenkwamen, kwam uit zijn koker."

Ook voor Prince-liefhebbers voelt het nieuwe album dubbel, zegt Samson. "We zijn blij met nieuw werk, maar hij wilde altijd vooruitkijken en een ander soort geluid maken, in plaats van terug te kijken. Bovendien legde hij de lat hoog voor zichzelf. Nu bepalen anderen welke opnames alsnog worden uitgebracht."

Met zo'n 40 albums in een carrière van 38 jaar was Prince zeer productief. "Hij bracht veel muziek uit, maar was ook nogal achteloos met opnames die hij had gemaakt", zegt Kruize. "Als hij een auto had gehuurd, liet hij weleens cassettebandjes met onuitgebrachte muziek achter. Of hij vergat opnames op een hotelkamer."

Daardoor lekten in de loop der jaren talloze nummers uit. "Sommigen denken dat dat een bewuste zet was, omdat Warner Bros. wilde dat hij minder muziek maakte." Dat zorgde in de jaren 90 ervoor dat er veel bootleg cd's in omloop waren van zijn muziek.

"Vanwege zijn soms roekeloze omgang met onuitgebrachte muziek en het gebrek aan een testament, denk ik dat het hem weinig had kunnen schelen dat er nu nog nieuw werk wordt uitgebracht", zegt Kruize.

Op dit album is volgens de muziekjournalist goed te horen hoe Prince zich door de jaren heen muzikaal ontwikkelde. "Het was nooit helemaal funk of rock, maar altijd wel nog met een flardje jazz, pop of RnB. Er zat altijd wat doorheen. Eigenlijk was Prince een genre op zich."

Sommige nummers op het album hoort Kruize voor het eerst, zoals I Am You, een disco-nummer uit de jaren 70. Andere nummers zijn wel al bekend. Zo schreef Prince With This Tear voor Céline Dion, die het op een album zette en bracht Prince How Come U Don't Call Me Anymore zelf uit, voordat Alicia Keys er later een cover van maakte.

In Prince' archief, The Vault, liggen volgens Samson nog duizenden uren aan onuitgebrachte muziek en videoclips. Af en toe wordt nieuw materiaal uitgebracht, al worden projecten soms ook tegengehouden, zoals recent nog een negen uur durende documentaire over Prince. Kruize is blij dat zijn schatkamer af en toe opengaat. "Het houdt de interesse in Prince levend."

Het laatste nummer op het album: