Aggregator

Rechters leggen steeds vaker tbs op in combinatie met een lange gevangenisstraf, blijkt uit een vandaag gepubliceerd rapport. Zulke straffen kunnen nadelig uitpakken voor tbs'ers, voor wie het niet meer zo makkelijk is om eerder aan hun behandeling te beginnen.

De afgelopen vijf jaar kregen 48 mensen niet alleen tbs, maar ook een celstraf van meer dan tien jaar. In de vijf jaar ervoor legden rechters 21 keer zo'n lange combinatiestraf op, blijkt uit een analyse van het Wetenschappelijk Onderzoek- en Datacentrum (WODC).

Voorbeelden van dit soort straffen zijn de zaak-Donny M. (25 jaar en tbs voor het misbruiken en doden van de 9-jarige Gino), de zaak-Michael P. (bijna 28 jaar en tbs voor de moord op Anne Faber) en de zaak-Alex L. (30 jaar en tbs voor het doden van zijn vriendin en stiefdochter).

Behandelaars en advocaten hebben bezwaar tegen dit soort straffen. Volgens hen duurt het te lang voor iemand aan een tbs-behandeling kan beginnen en is die minder effectief. Veroordeelden moeten altijd eerst hun celstraf uitzitten.

Schade

Vanwege de kritiek onderzocht het WODC hoeveel tbs'ers hiermee te maken hebben en in hoeverre het nadelig is als ze eerst jarenlang in de cel zitten. Ook keken de onderzoekers welke mogelijkheden er zijn om toch eerder aan een behandeling te beginnen.

Sommige veroordeelden hebben er inderdaad last van dat hun behandeling erg lang op zich laat wachten, vertelt WODC-onderzoeker Marleen Nagtegaal. "Psychische stoornissen kunnen bijvoorbeeld verergeren, ze kunnen lichamelijke problemen krijgen of bij de start van hun behandeling inmiddels zo oud zijn dat re-integratie moeilijker is."

Om te kunnen zeggen hoe groot de groep tbs'ers is die 'detentieschade' oploopt, is volgens Nagtegaal extra onderzoek nodig. Het is niet zo dat iedere tbs-veroordeelde slechter af is als hij eerst de gevangenis in moet.

"Er zijn grote individuele verschillen. Iemand die psychotisch en dakloos is, kan er juist baat bij hebben om eerst een tijd in de gevangenis te zitten, om daar weer stabiel te worden."

Lang wachten

Uit het WODC-onderzoek blijkt verder dat het voor tbs-veroordeelden een stuk ingewikkelder is geworden om snel aan hun behandeling te beginnen. Tot 2010 mocht iemand de gevangenis na een derde van zijn straf verruilen voor een tbs-kliniek. Tegenwoordig mag iemand in principe twee jaar voor het einde van een celstraf beginnen aan tbs.

Dat kan veel uitmaken. Iemand met 25 jaar cel, zoals Donny M., zou vroeger na ruim 8 jaar mogen beginnen aan een tbs-behandeling. Nu is dat pas na 23 jaar.

Hoe erg dat is, is volgens het WODC moeilijk te zeggen. "Over het algemeen is het niet verstandig om te wachten met iemand behandelen die ziek is", zegt Nagtegaal. "Maar vergelding is ook een belangrijk strafdoel, dat kun je niet zomaar uitvlakken."

Wie nu toch eerder aan een tbs-behandeling wil beginnen, moet toestemming krijgen van de minister van Justitie en Veiligheid. Hoe vaak die toestemming wordt verleend, heeft het WODC niet kunnen achterhalen. De onderzoekers stellen wel voor deze beslissing aan de rechter te laten.

Verlof

Behandelaren vinden dat het mogelijk moet worden om in ieder geval alvast met bepaalde onderdelen van de tbs te beginnen. Een deel van de Tweede Kamer wil graag dat de vroegere regeling weer van kracht wordt, waarmee tbs'ers na een derde van hun straf naar een kliniek mogen. "Het is dan wel belangrijk dat ook de verlofregeling wordt aangepakt", waarschuwt Nagtegaal.

Een wezenlijk onderdeel van een tbs-behandeling is cliënten leren om weer naar buiten te gaan. Nu mogen gedetineerden pas twee jaar voor het einde van hun straf op verlof, waarmee eerder aan tbs beginnen in de praktijk minder nut heeft.

Een ander obstakel is het tekort aan tbs-plekken. Als je al eerder behandelingen wilt starten, is het volgens het WODC essentieel dat er ook ruimte voor is. "Het is dus extra belangrijk dat de capaciteitsproblemen worden opgelost", aldus onderzoeker Nagtegaal.

Het ministerie van Justitie en Veiligheid komt in het najaar met een reactie op de bevindingen.

(Telecompaper) Blackstone and Google have announced a joint venture to create a US-based company that will provide data centre capacity, networking, operations and...

(Telecompaper) NTT, KDDI, SoftBank and Rakuten Mobile have signed an agreement with several mobile battery manufacturers to support power supply provision in disaster-hit areas during large-scale emergencies...

De Democratische Republiek Congo opent drie speciale behandelcentra voor ebolapatiënten in de oostelijke provincie Ituri. De maatregel volgt op een uitbraak van een zeldzame variant van het virus, waaraan inmiddels 131 mensen zijn overleden.

De World Health Organization (WHO) bestempelde de nieuwe ebola-uitbraak dit weekend als internationale noodsituatie. Volgens de autoriteiten zijn er inmiddels 513 vermoedelijke besmettingen vastgesteld in de provincies Ituri en Noord-Kivu. Ook in buurland Uganda is een sterfgeval en een vermoedelijke besmetting gemeld.

Vier vragen over ebola

Wat is ebola? Wat zijn de symptomen en waarom verspreidt deze variant zich zo snel? Lees hier meer over ebola.

Onder de bevestigde besmettingen bevindt zich ook een Amerikaanse arts die werkte in een ziekenhuis in de stad Bunia, de hoofdstad van Ituri. Hij ontwikkelde afgelopen weekend symptomen van ebola. De arts en zeker zes andere Amerikanen worden overgebracht naar Duitsland voor controle en monitoring.

Volgens gezondheidsdeskundigen bleef de uitbraak wekenlang onopgemerkt doordat aanvankelijk op de verkeerde ebolavariant werd getest. Monsters uit Bunia werden eerst onderzocht op de veelvoorkomende Zaïre-variant van ebola, maar die tests waren negatief.

Pas op 14 mei werd de eerste besmetting bevestigd. Een dag later werd vastgesteld dat het ging om de zeldzame Bundibugyo-variant van het virus.

De Congolese regering meldt dat de eerste patiënt op 24 april overleed in Bunia. Het lichaam werd daarna overgebracht naar Mongbwalu, een mijngebied in Ituri. Volgens minister van Volksgezondheid Samuel Roger Kamba is de uitbraak daardoor verder geëscaleerd.

Drukke plekken vermijden

De Bundibugyo-variant van ebola is zeldzaam. Sinds 1976 zijn er meer dan twintig ebola-uitbraken geweest in Congo en Uganda, maar deze variant werd pas twee keer eerder vastgesteld: in Uganda in 2007 en in Congo in 2012.

Voor deze variant bestaan nog geen goedgekeurde vaccins of medicijnen. Het bestrijden van de uitbraak wordt bemoeilijkt door de instabiele situatie in Oost-Congo. In Ituri zijn gewapende groepen actief.

Honderdduizenden mensen zijn op de vlucht geslagen. Volgens de Verenigde Naties zijn meer dan 273.000 mensen ontheemd in de regio. VN-medewerkers in Bunia hebben het advies gekregen thuis te werken en drukke plekken te vermijden.

Remember digital organizers? They were like the lower-spec version of a PDA that couldn’t really do much more than store a few phone numbers and calendar entries. [TundraLegendZ] recently grabbed …read more

Twee vrouwelijke deelnemers aan Married at First Sight UK zeggen tegen de BBC dat ze verkracht zijn tijdens de opnames van het tv-programma. Channel 4 heeft alle seizoenen van het populaire tv-programma verwijderd.

Een andere vrouw heeft melding gemaakt van een seksuele handeling zonder toestemming. Alle drie de vrouwen verklaarden tegenover de BBC dat het programma te weinig heeft gedaan om hen te beschermen.

De drie vrouwen komen met verschillende beschuldigingen tegen de mannen aan wie zij in het programma werden gekoppeld. Ze zijn gaan praten met de BBC omdat ze beter beschermd hadden willen worden. Een van hen zegt dat het productiebedrijf achter het programma moet stoppen met "toestaan dat mensen schade wordt berokkend".

Volgens de BBC was omroep Channel 4 al voor uitzending op de hoogte van sommige beschuldigingen.

Ernstige beschuldigingen

Een vrouw zegt dat haar televisie-echtgenoot haar heeft verkracht en heeft bedreigd met een zuuraanval. Zij wil juridische stappen ondernemen tegen productiebedrijf CPL.

Een tweede vrouw meldde zowel bij Channel 4 als bij CPL nog vóór de uitzending dat zij was verkracht door haar televisie-echtgenoot. Maar de afleveringen waarin zij een rol speelde werden desondanks uitgezonden.

Een derde vrouw beschuldigt haar televisie-echtgenoot van seksueel grensoverschrijdend gedrag.

Channel 4 heeft laten weten dat het in april "ernstige beschuldigingen" van wangedrag heeft ontvangen tegen een klein aantal deelnemers. Volgens de omroep spreken zij de beschuldigingen tegen. Inhoudelijk gaat de CEO van Channel 4 niet in op de beschuldigingen.

Zorgplicht voor deelnemers

"We nemen deze kwesties zeer serieus en zijn vastbesloten ervoor te zorgen dat we leidend blijven in de sector als het gaat om onze zorgplicht voor de deelnemers", zei ze. Alle voorgaande seizoenen van MAFS UK zijn van streamingsdiensten en tv-kanalen gehaald "om speculaties of het identificeren van de betrokkenen te voorkomen".

De advocaten van CPL zeggen dat de normen voor het welzijn van deelnemers uitmuntend zijn en dat in alle gevallen correct is gehandeld.

Ook in Nederland

In het populaire tv-programma worden vreemden door experts gekoppeld aan een partner. Zonder elkaar ooit eerder te hebben gezien of gesproken, stappen ze in het huwelijksbootje.

Als een stel getrouwd is gaan ze op huwelijksreis. Een aantal weken later moeten de koppels kiezen of ze met elkaar verder gaan of scheiden. De internationale franchise wordt ook in Nederland uitgezonden.

De druk op Ter Apel zal volgende maand flink toenemen, vrezen betrokkenen in de asielketen. Ze zijn bang voor chaotische situaties, vooral omdat vanaf 12 juni Ter Apel het enige aanmeldcentrum in Nederland voor asielzoekers zal zijn.

Ze kunnen dan niet meer doorgestuurd worden naar Budel om daar hun aanmelding te doorlopen. Er komt namelijk een nieuw aanmeldsysteem vanwege het ingaan van het Europees migratiepact. En de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) vindt dat een dusdanig grote technische verandering, dat die voorlopig alleen in Ter Apel wordt toegepast.

Betrokkenen die de NOS spreekt, vrezen voor plaatselijke chaos tijdens de overgangsperiode naar het nieuwe systeem, waarbij iedereen dus op dezelfde plek moet zijn en er met een andere methode dan voorheen moet worden gewerkt.

Jaap Velema, de burgemeester van de gemeente waar Ter Apel onder valt, zegt dan ook: "De gemeente Westerwolde heeft zorgen over de uitvoering van het migratiepact." Hij wil het juist rustiger hebben in Ter Apel, maar voor hem is het nog onduidelijk of dat met het migratiepact gaat lukken.

Tot nu toe was het overheidsbeleid juist dat er meer aanmeldcentra nodig zijn om Ter Apel te ontlasten, want daar verblijven stelselmatig te veel asielzoekers. Het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) onderschrijft dat beleid nog steeds, stelt het in een reactie. Het wijst op de kwetsbaarheid van concentratie op één locatie.

Het COA is duidelijk niet blij met het tijdelijk verdwijnen van de uitwijkmogelijkheid naar Budel. "Wij zijn en blijven in gesprek met het ministerie en de IND om deze locatie hiervoor te behouden", laat de dienst weten.

Er is hoop dat het migratiepact op langere termijn juist voor minder drukte zal zorgen en voor snellere asielprocedures. In het pact is geregeld dat er sneller onderscheid gemaakt wordt tussen kansrijke en kansarme asielzoekers en dat die laatste groep uitzetting moet afwachten in (half) gesloten centra. Ook mogen landen de hele asielprocedure laten uitvoeren in een veilig land buiten de EU.

Maar voor de korte termijn vrezen organisaties en ook politieke partijen voor opstartproblemen. En dat wil niemand, juist nu er zoveel maatschappelijke onrust is over de opvang van asielzoekers.

De IND zelf, de organisatie die de aanmeldprocedures regelt, is niet zo bang voor grote problemen vanaf 12 juni. In een reactie zegt de dienst dat er "meer dan voldoende" opgeschaald kan worden als er een hogere instroom is.

Volgens de IND komt het probleem van een vol Ter Apel niet door het aanmeldingsproces of de verwachte drukte door het veranderen daarvan, maar veel meer door "de (on)mogelijkheden van het COA om aanvragers elders in het land onder te brengen. Daardoor zit Ter Apel vol. En dat raakt ook het proces van de IND."

Wachtlijst

In de asielketen klinken ook veel zorgen over een andere kant van de invoering van het migratiepact. Door de nieuwe Europese regels mag de IND niet langer dan zes maanden over een aanvraag doen. Om die termijn te kunnen halen gaat de IND prioriteit geven aan nieuwe asielaanvragen. En dat is slecht nieuws voor de circa 50.000 asielzoekers van wie de aanvraag nog loopt. Zij moeten waarschijnlijk nog langer wachten op een beslissing.

"Dat heeft zeker ook impact op het welzijn van onze bewoners en de leefbaarheid in een azc", denkt het COA. "Als straks iemand sneller een besluit heeft dan iemand die al langere tijd wacht, kan dit zorgen voor onbegrip en onderlinge spanningen."

Een woordvoerder van minister Van den Brink (Asiel en Migratie) zegt in een reactie dat het gaat om een zeer ingrijpende hervorming. Nederland zou op schema liggen, maar er zijn wel aandachtspunten. "Wij zijn ons ervan bewust dat de druk op de uitvoeringsorganisaties groot is. Om de uitvoering van het migratiepact te laten slagen zal daarom volop ingezet worden om vanaf de start op 12 juni de aanvragen direct binnen de gestelde kortere termijnen te behandelen."

Volgens het departement blijft er ook inzet om de bestaande groep wachtenden te verkleinen, maar moeten er wel keuzes worden gemaakt.

Goedemorgen! De Eerste Kamer vergadert vandaag over het migratiepact, de rechtbank oordeelt over de resterende straf van Jaitsen Singh en in Syrië begint de eerste rechtszaak tegen een kopstuk uit het Assad-regime.

Eerst het weer: vanuit het zuidwesten neemt de bewolking toe, later vanochtend en vanmiddag gevolgd door af en toe regen. Het wordt daarbij maximaal 14 tot 17 graden. Vanavond en vannacht wordt het droger, maar er zijn nog steeds enkele buien bij minima tussen de 11 en 13 graden.

Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en hier de situatie op het spoor.

Wat kan je vandaag verwachten? Wat heb je gemist?

Er komt vanuit het kabinet een speciale organisatie om gemeenten te ondersteunen bij het realiseren van asielopvang. Dat 'vliegend team' gaat gemeenten die bereid zijn om asielzoekers op te vangen, helpen met "meer maatwerk". Dat heeft premier Jetten gezegd na spoedoverleg tussen het kabinet en de gemeenten in het Catshuis.

Aanleiding voor het overleg was de recente onrust rond de komst van azc's in verschillende gemeenten, zoals in Loosdrecht. Namens de Vereniging van Nederlandse Gemeenten was de Utrechtse burgemeester Dijksma naar Den Haag gekomen.

Ander nieuws uit de nacht: En dan nog even dit:

Met mogelijke gevoelstemperaturen van rond de veertig graden in Dallas, Houston en Kansas City wordt het WK voetbal voor het Nederlands elftal een uitputtingsslag van jewelste. "Het kan aardig pittig worden", waarschuwt Edwin Goedhart, bondsarts sinds 2012.

Het draait vooral om acclimatiseren, legt Goedhart uit. "De hoge temperatuur is niet de grootste uitdaging", weet hij. Wat dan wel? "Vooral de hoge luchtvochtigheid. Die is vervelend, maar daar kun je wel aan wennen. Tegelijkertijd wil je in de voorbereiding ook goed kunnen trainen. Dus het mag warm zijn, maar niet zo vochtig dat je niet aan je meters komt."

Lees hier verder:

Fijne dag!

Mensen kunnen zich minder goed een vrije en geïnformeerde mening vormen door sociale media en hun feeds. Dat is in strijd met het publieke belang, concludeert het Commissariaat voor de Media in een vandaag verschenen rapport. De toezichthouder maakt zich zorgen over de invloed van sociale media op de nieuwsconsumptie.

Aanleiding voor het rapport is de groeiende zorg over de invloed van sociale media op hoe mensen in Nederland nieuws en andere informatie tot zich nemen. Steeds meer Nederlanders, vooral jongeren, halen hun nieuws van platforms als TikTok, Instagram en X. Op die platforms bepaalt een algoritmische feed welke berichten ze te zien krijgen.

Wat zijn algoritmes en feeds?

Een algoritme op sociale media is een geautomatiseerd systeem dat bepaalt welke inhoud de gebruiker te zien krijgt. Als iemand vaak op een bepaald soort content klikt, kan een algoritme vergelijkbare dingen aanbevelen. Een feed is de doorlopende stroom met digitale berichten die hieruit voortkomt.

(Bron: mediawijsheid.nl, Commissariaat voor de Media)

De toezichthouder trekt de conclusie op basis van een optelsom van meerdere factoren. Zo hebben socialemediabedrijven er financieel belang bij om vooral opvallende en controversiële inhoud te verspreiden die de aandacht trekt, ook als die onbetrouwbaar is. Tegelijk hebben gebruikers maar beperkte controle over wat ze in hun feed te zien krijgen.

Daarbij komt dat platforms soms bepalen welke berichten minder goed zichtbaar zijn. Dat kan bijvoorbeeld via shadowbanning: dan worden posts of accounts wel geplaatst, maar zien veel minder mensen ze zonder dat ze daar duidelijk over worden geïnformeerd. Ook hebben gebruikers vaak maar beperkte mogelijkheden om zelf precies te bepalen wat ze in hun feed zien of hoe die wordt samengesteld.

Bemoeiende eigenaren

Het commissariaat uit zijn zorgen over de invloed van eigenaren van socialemediaplatforms, die zich bemoeien met de inhoud die gebruikers te zien krijgen. Volgens het rapport zijn feeds aantoonbaar riskant voor de democratie, omdat ze beïnvloeden wat burgers zien en wie zij volgen.

Het commissariaat wijst daarnaast op groeiende problemen zoals verdeeldheid in de samenleving, beïnvloeding van meningen en mensen die steeds vaker vooral nieuws zien dat past bij hun eigen opvattingen.

Volgens de toezichthouder kunnen algoritmes ertoe leiden dat polariserende, extreme of misleidende informatie wordt versterkt, waardoor de betrouwbaarheid van nieuwsvoorziening onder druk komt te staan. Ook de opkomst van AI-gegenereerde content speelt daarbij een rol.

Oplossing in beleid

Wetenschappers, toezichthouders en politici waarschuwen al langer voor de groeiende invloed van platformbedrijven op het publieke debat. Met dit verkennende rapport wil het commissariaat bijdragen aan het debat en aan beter beleid, toezicht en regelgeving om vrije en geïnformeerde meningsvorming online te beschermen.

Er is al veel Europese wetgeving die aanknopingspunten biedt om de feeds 'gezonder' te maken, staat in het rapport. Het Commissariaat voor de Media roept beleidsmakers, toezichthouders en andere betrokkenen op om deze wetgeving beter te handhaven.

De overheid ziet onvoldoende toe op de arbeidsomstandigheden van sekswerkers, meldt Sekswerk Meld- en Adviespunt (SMAP) van Soa Aids Nederland. Daardoor krijgen exploitanten vrij spel om hun macht te misbruiken, staat in een rapport.

Bij het meldpunt kunnen sekswerkers sinds eind 2021 melding doen van stigma en discriminatie door instellingen als politie, zorgverzekeraars, exploitanten en banken. In de afgelopen vier jaar heeft SMAP 444 meldingen ontvangen.

Van die meldingen ging vorig jaar 31 procent over exploitanten. Sekswerkers melden onder meer dat zij werden bedreigd met boetes of ontslag, of dat hoge commissies werden geëist. Ook werden sekswerkers gedwongen onveilig te werken (zonder condoom) en riskante cosmetische ingrepen te ondergaan.

Verreweg de meeste meldingen gaan over een onveilige werkomgeving, maar ook wordt melding gedaan van discriminatie, seksuele en fysieke grensoverschrijding en gebrek aan privacy. Geen toegang tot vergunningen en bankzaken worden ook vaak genoemd. Ook schijnzelfstandigheid komt aan de orde.

Fictief dienstverband

De zogeheten opting-in-regeling voor sekswerkers zou hier mede debet aan zijn. Volgens Iris de Munnik, projectleider bij Soa Aids Nederland, controleert de overheid nauwelijks of de regeling goed wordt nageleefd.

"In de regeling draagt de exploitant belasting af voor de sekswerker, maar heb je tegelijkertijd rechten als zzp'er: je kunt je werkdagen en werktijden zelf bepalen", zegt ze. In de praktijk ziet De Munnik dat de voorwaarden van de regeling vaak worden geschonden.

"Afgelopen jaren is het aantal bordelen gekrompen en zijn er steeds minder vergunde werkplekken, waardoor je wordt gedwongen om voor een exploitant te werken. Daardoor krijg je een zwakkere machts- en onderhandelingspositie."

Ook is het door steeds repressiever beleid moeilijker om als zzp'er vanuit huis te werken als escort of sekswerker, zegt De Munnik. Door de geringe mogelijkheden word je gedwongen in zee te gaan met een exploitant die een vergunning heeft, zegt ze.

'Minimumleeftijd omhoog werkt averechts'

Het kabinet liet vorige week weten werk te willen maken van een wettelijke verhoging van de minimumleeftijd voor sekswerk van 18 naar 21 jaar. Volgens De Munnik brengt dat juist jonge sekswerkers in een kwetsbare positie.

"In de samenleving ben je vanaf 18 jaar volwassen, denk bijvoorbeeld aan banen bij Defensie. Dat moet je ook zo hanteren voor sekswerkers", zegt ze. Ze voorziet dat de maatregel averechts zal werken en juist zal zorgen voor een onveiligere werkomgeving.

Veilige werkomgeving

De Munnik ziet wel pogingen van de overheid om de arbeidsomstandigheden van sekswerkers te verbeteren. Zo is er de afgelopen jaren geprobeerd de opting-in-regeling te verbeteren, maar dat is niet gelukt.

"Er is geen enkele overheidsinstantie opgestaan die zegt: wij zijn eigenaar van de regeling, wij gaan handhaven en controleren", zegt De Munnik. "Dat is voor ons een teken dat het is mislukt. Sekswerk is werk. Sekswerkers hebben, net als mensen in ieder ander beroep, recht op een veilige werkomgeving en goede arbeidsomstandigheden."

Woensdag staat in de de Tweede Kamer het debat mensenhandel en prostitutie op de agenda. Minister Van Weel van Justitie en Veiligheid zegt het debat af te wachten voordat hij inhoudelijk reageert.

Like many people who read Hackaday, we are fairly fluent in a number of computer languages, but we have to admit it is easier to pick up languages that look …read more

In de Boliviaanse stad La Paz is het tot confrontaties gekomen tussen aanhangers van de invloedrijke ex-president Morales en de politie. Er zijn zeker negentig mensen gearresteerd.

De demonstranten eisten het aftreden van president Paz. In Bolivia woedt een ernstige economische crisis en is het al langere tijd onrustig. Wegen zijn al bijna twee weken geblokkeerd. Daardoor lopen in het land tekorten aan voedsel, brandstof en medische benodigdheden op.

Duizenden aanhangers van Morales gingen 's middags de straat op in de politieke hoofdstad La Paz en bestormden overheidsgebouwen. Beelden van de regering tonen hoe kantoren worden geplunderd.

De politie greep in en gebruikte onder meer traangas, waarna demonstranten vuurwerk en stenen teruggooiden. De leider van de protesten wordt vervolgd voor terrorisme.

Beelden van de confrontaties in La Paz:

De centrumrechtse Paz kwam een half jaar geleden aan de macht, nadat links een historische nederlaag leed. Paz peilde voor de verkiezingen nog op 8 procent, maar haalde verrassend 32 procent van de stemmen. De linkse partij Beweging naar het Socialisme (MAS) was daarvoor bijna 20 jaar aan de macht.

Morales raakte in 2019 in opspraak wegens vermoedelijke verkiezingsfraude. Hij trad af en ontvluchtte het land. Een jaar later keerde hij terug uit ballingschap, nadat zijn partij MAS opnieuw de verkiezingen had gewonnen en partijgenoot Luis Arce president werd. Morales werd uitgesloten van deelname aan de verkiezingen van 2025.

'Georkestreerde onrust'

Paz beschuldigt Morales ervan de onrust te orkestreren om zijn regering te ondermijnen. Wegblokkades in Bolivia worden vaker ingezet door bewegingen gelieerd aan de oud-president.

Om het enorme begrotingstekort te dichten, schafte Paz onder meer brandstofsubsidies af. Dat leidde tot veel onvrede onder Bolivianen. De protestbeweging begon bij de nationale vakbond, die loonsverhogingen eist. Later sloten ook boeren en mijnwerkers zich aan.

De onrust leidde tot een gezamenlijke verklaring van acht Latijns-Amerikaanse landen. Daarin zeggen zij "elke actie gericht op het destabiliseren van de democratische orde" af te wijzen.

Arrestatiebevel Morales

Tegen Morales is een arrestatiebevel uitgevaardigd, omdat hij niet voor de rechter verscheen. Hij staat terecht in een zaak uit 2016. Hij wordt ervan beschuldigd tijdens zijn ambtstermijn een 15-jarig meisje te hebben misbruikt en bij haar een kind te hebben verwekt.

Morales ontkent en noemt de beschuldigingen politiek gemotiveerd. Morales houdt zich al anderhalf jaar schuil in de jungleregio Chapare.

De baas van de publieke omroep van Moldavië is opgestapt na ophef over het lage aantal punten dat de Moldavische jury tijdens de finale van het Eurovisie Songfestival gaf aan buurland Roemenië.

Roemenië kreeg in de finale van het liedjesfestijn in Wenen maar drie punten van de jury. Dat leidde tot een stortvloed aan kritiek op sociale media, zowel in Moldavië als in Roemenië. Moldavische tv-kijkers deelden het buurland immers wel de volle twaalf punten toe.

De kwestie ligt gevoelig, omdat Moldavië en Roemenië nauwe historische, culturele en taalkundige banden hebben. Moldavië maakte in het verleden deel uit van Groot-Roemenië en veel Moldaviërs spreken Roemeens.

Omroepbaas Vlad Turcanu zei op een ingelaste persconferentie dat hij het inhoudelijk oneens is met de jury, maar dat hij als eindverantwoordelijke toch opstapt. "Hoewel we ons als publieke omroep distantiëren van de beslissingen van de jury, blijft de uitgebrachte stem onze verantwoordelijkheid en in de eerste plaats die van mij als hoofd van de instelling."

De Moldavische omroep had al benadrukt dat de jury onafhankelijk opereerde en dat de uitslag niet het officiële standpunt van de omroep was. De meeste punten van de Moldavische jury gingen naar Polen, dat uiteindelijk twaalfde werd. Israël kreeg tien punten.

Choke Me

Over de Roemeense inzending Choke Me was sowieso veel te doen. Volgens zangeres Alexandra Capitanescu gaat het nummer over verstikkende zelftwijfel en overweldiging, maar door de act en tekst leek het lied meer over wurgseks te gaan. Het viel in elk geval in de smaak bij het publiek: Roemenië eindigde als derde, achter Israël en winnaar Bulgarije.

De Moldavische deelnemer Satoshi, die als achtste eindigde, zei dat de massale steun van de Moldavische tv-kijkers voor Roemenië "de werkelijke mening van de samenleving weerspiegelt".

Bekijk hier de act van Roemenië tijdens de finale:

Electroplating 3D prints is a good way to get a pretty nice coating on even a basic PLA part, but generally you’re expected to dunk the entire part into a …read more

Andri Jermak, de voormalig stafchef van de Oekraïense president Zelensky, is op borgtocht vrijgelaten. Hij werd vorige week gearresteerd in een groot corruptieschandaal.

Zijn borgsom, die eerder werd vastgesteld op 2,7 miljoen euro, is betaald. Op beelden van Oekraïense media is te zien hoe Jermak in pak de gevangenis verlaat na vier dagen in hechtenis. Hij is onder voorwaarden vrijgelaten met een enkelband en mag Oekraïne niet verlaten.

Vorige week werd de 54-jarige Jermak gearresteerd op verdenking van witwassen. De rechter bepaalde toen dat hij 60 dagen in voorlopige hechtenis zou blijven.

Eerder zei Jermak dat hij de borgsom niet uit eigen middelen kon betalen. Verschillende prominenten, onder wie de voormalig bondscoach van het Oekraïense voetbalelftal Serhij Rebrov, en bedrijven zouden geld hebben overgemaakt naar de advocaat van Jermak om hem vrij te krijgen.

Rechterhand Zelensky

Tot zijn ontslag in november was Jermak de rechterhand van Zelensky. Eind november kwam een omkoopschandaal aan het licht rondom het bedrijf Energoatom. Onderaannemers van dat staatsenergiebedrijf zouden zijn gedwongen om smeergeld te betalen in ruil voor contracten.

Vervolgens zou dat geld zijn gebruikt voor de bouw van luxe huizen rondom de hoofdstad Kyiv. Een van de huizen zou voor Jermak bestemd zijn. Er zou in totaal voor bijna 8 miljoen euro zijn witgewassen, volgens The Kyiv Independent.

Zelensky verklaarde dat hij met het ontslag van Jermak de "geruchten en speculaties" wilde tegengaan. Ook werden de ministers van Justitie en Energie ontslagen.

In Kenia zijn zeker vier mensen omgekomen en meer dan dertig gewond geraakt bij protesten tegen de hoge brandstofprijzen. Dat meldt de Keniaanse minister van Binnenlandse Zaken Murkomen.

Volgens de minister zijn 348 mensen opgepakt. Hij zegt dat de protesten zijn "gekaapt door politieke actoren" en "gewelddadig en illegaal" waren. Hoe de vier mensen om het leven zijn gekomen, zegt de minister niet.

Brandende autobanden

Persbureau AP meldt op basis van getuigenissen dat in Nairobi de politie het vuur op betogers opende. Een groep demonstranten had autobanden in brand gestoken en viel automobilisten aan aan de rand van de stad. Volgens de krant Daily Nation waren er ook demonstranten die tol vroegen aan automobilisten. Zij werden met traangas uiteengedreven.

De politiecommandant van de stad Meru, zo'n 200 kilometer ten noorden van hoofdstad Nairobi, meldt dat één persoon is neergeschoten door de politie toen een menigte probeerde het politiebureau in brand te steken.

Ook op andere plekken wordt gedemonstreerd. Chauffeurs van matatus, de busjes die Kenianen gebruiken als openbaar vervoer, staakten en ook vrachtwagenchauffeurs waren door hun vakbond opgeroepen niet te rijden. Volgens de bond doet de overheid te weinig om Kenianen te compenseren voor de hoge brandstofprijzen. De bond eist een verlaging van de brandstofprijzen met 35 procent.

Recordhoogte

De brandstofprijzen bereikten vrijdag in Kenia een recordhoogte. Het treft volgens de Keniaanse Kamer van Koophandel alle goederen en diensten. Ook merkt het instituut op dat de prijsstijging veel hoger is dan de stijging van de wereldwijde olieprijzen.

Voormalig vicepresident Gachagua, die in 2024 werd afgezet vanwege corruptie en zich daarna aansloot bij de oppositie, geeft de schuld van de verhogingen aan zakenlieden die meer winst willen maken.

Hij noemt het opvallend dat de brandstofprijzen in Kenia hoger zijn dan die van buurlanden zonder kustlijn, die hun brandstof via Keniaanse havens krijgen.

Minister Murkomen erkent "dat de prijzen enorm zijn gerezen vanwege de aanhoudende politieke crisis". Hij stelt dat de regering "stappen neemt om met de transportsector manieren te verkennen om de prijsverhoging aan te pakken."

In de Amerikaanse stad San Diego zijn bij een moskee drie mensen doodgeschoten. De twee daders hebben vervolgens waarschijnlijk een einde aan hun leven gemaakt. De politie gaat uit van een 'hate crime', wat zo veel betekent als een misdaad gericht tegen afkomst, ras of etniciteit.

Volgens de imam van de moskee zijn de dodelijke slachtoffers medewerkers van een school bij de moskee. De politiechef van San Diego zegt dat een van de slachtoffers een bewaker is van de moskee die een "cruciale rol" heeft gespeeld bij het voorkomen van verdere slachtoffers.

De daders werden dood gevonden in een auto met schotwonden in de buurt van de moskee, meldt de FBI. Ze waren 17 en 18 jaar oud. Aanvankelijk werd de leeftijd van de oudste jongen op 19 jaar geschat door de politie.

Tijdens een persconferentie zei de politiechef dat de moeder van een van de twee verdachten ongeveer twee uur voor de aanslag de politie had gebeld. Haar zoon, die volgens haar suïcidaal was, was van huis weggelopen en had drie vuurwapens en haar auto meegenomen.

Volgens de politiechef droegen de daders camouflagekleding.

De aanslag was bij het Islamitische Centrum in de wijk Clairemont, zo'n 14 kilometer ten noorden van het centrum van San Diego. Daar werden zo'n dertig schoten gelost, zegt een getuige tegen CBS News. Volgens hem klonk het alsof er met een semiautomatisch wapen werd geschoten.

De politie riep mensen in de omgeving van het gebouw op uit de buurt te blijven. De burgemeester en de politie zeggen dat er inmiddels "geen dreiging" meer is.

Volgens de imam zijn leraren, scholieren en andere medewerkers van de school in veiligheid gebracht. "We hebben nog nooit zo'n tragedie meegemaakt", zei hij tegen aanwezige verslaggevers. "Het is buitengewoon schandalig om een gebedshuis aan te vallen."

Andere scholen in de buurt zijn gesloten. Bij alle moskeeën in Los Angeles, de stad die ook in het zuiden van Californië ligt, wordt extra gepatrouilleerd, meldt de politie van Los Angeles.

Bij de moskee had zich een grote politiemacht verzameld:

113

Denk je aan zelfdoding of maak je je zorgen om iemand? Praten erover helpt en kan anoniem via de chat op www.113.nl of telefonisch op 113 of 0800-0113.

Door de lange wachtrijen op Schiphol hebben vandaag enkele honderden mensen hun vlucht gemist. De gestrande reizigers kunnen via hun luchtvaartmaatschappij een andere vlucht regelen, zegt een woordvoerder van de luchthaven.

Schiphol sluit niet uit dat er morgen weer drukte ontstaat bij de beveiliging. Vandaag stonden reizigers in meerdere vertrekhallen tot ver achter de incheckbalies te wachten. Schiphol zegt "met man en macht" te hebben gewerkt om de rijen weg te werken. In de loop van de avond nam de drukte af.

De woordvoerder van de luchthaven zegt dat er morgen voldoende bezetting is bij de veiligheidscontrole, maar houdt wel rekening met nieuwe "onvoorziene omstandigheden met personeel".

Schiphol werkt sinds vandaag niet meer met vijf maar met drie beveiligingsbedrijven, waar de luchthaven zelf een aandeel in heeft. Hiervoor is gekozen omdat de luchthaven meer controle op de beveiliging wilde hebben om zo juist lange wachtrijen te voorkomen. Door deze wijziging kregen 5000 beveiligers een nieuwe werkgever.

Te laat en ziek

Veel securitymedewerkers hadden vandaag echter nog geen toegangspas en kwamen hierdoor te laat op het werk. Ook hadden veel beveiligers zich ziekgemeld vanwege de impact die de nieuwe werkwijze op hun persoonlijk leven heeft, zegt vakbond FNV.

Schiphol zelf spreekt van "een lastige opstart" en "een samenloop van omstandigheden, met name door onverwachte onderbezetting van beveiligers en ICT-problemen in de ochtend".

De politie heeft 22 demonstranten gearresteerd die twee gebouwen van de Vrije Universiteit (VU) in Amsterdam hadden bezet. De VU heeft aangifte gedaan van lokaalvredebreuk.

De bezetting begon vanmiddag met een pro-Palestinaprotest waarbij enkele tientallen demonstranten de VU opriepen om samenwerking en banden met Israëlische instellingen te verbreken.

Een deel van de demonstranten ging twee gebouwen binnen. In het raam van de bestuurskamer in het hoofdgebouw werden Palestijnse vlaggen en spandoeken opgehangen.

Ontruimd

De politie verzocht de mensen naar buiten te komen, maar zij gaven daar geen gehoor aan. Rond 20.00 uur begon de ontruiming van het eerste pand. Er ontstond een korte confrontatie waarbij agenten wapenstokken gebruikten tegen demonstranten die voor een ME-busje stonden. Een uur later werd ook het tweede pand ontruimd.

De mensen die binnen zaten, zijn met een stadsbus naar een cellencomplex gebracht. Die bus werd nog een tijdje tegengehouden door de andere demonstranten. Zij gingen voor de bus liggen, schrijft stadsomroep AT5. De bus vertrok rond 21.45 uur.

Er komt vanuit het kabinet een speciale organisatie om gemeenten te ondersteunen bij het realiseren van asielopvang. Dat 'vliegend team' gaat gemeenten die bereid zijn om asielzoekers op te vangen, helpen met "meer maatwerk". Dat heeft premier Jetten gezegd na spoedoverleg tussen het kabinet en de gemeenten in het Catshuis.

Aanleiding voor het overleg was de recente onrust rond de komst van azc's in verschillende gemeenten, zoals in Loosdrecht. Namens de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) was de Utrechtse burgemeester Dijksma naar Den Haag gekomen.

"Vooral kleinere gemeenten staan vol in de wind", zei Dijksma na afloop. Daarom is afgesproken dat ze hulp van experts krijgen en ook financiële steun om de komst van asielopvang "goed te laten landen". "Zodat er ook draagvlak blijft", zei ze. Kleinere gemeenten hebben vaak helemaal geen ervaring met dit soort protesten.

'Alle perken te buiten'

"Ik heb eerder gezegd dat ik steun wilde van het kabinet en dat ministers naar voren moesten stappen. Dat hebben ze vanavond gedaan", concludeerde de voorzitter van de VNG tevreden. "We moeten voorkomen dat burgemeesters zeggen: we staan er moederziel alleen voor", zei Jetten daarover.

Volgens Jetten gaan de gewelddadige protesten van de laatste tijd "alle perken te buiten". Hij wil dat de relschoppers "keihard" aangepakt worden en heeft daarover ook contact gehad met het Openbaar Ministerie (OM). Dat is "zeer gemotiveerd" om achter de relschoppers aan te gaan, zei de premier.

Ook deed hij een oproep aan de Nederlanders: "Laten we minder tegen elkaar schreeuwen en meer luisteren naar elkaar."

Markuszower

Hij ging ook nog in op de uitspraken van fractievoorzitter Markuszower van de gelijknamige groep in de Tweede Kamer, die stelde dat Palestijnse asielzoekers met geweld moeten worden tegengehouden aan de Nederlandse grens. Vandaag noemde Markuszower die uitlatingen zelf "onhandig".

Jetten vindt dat Markuszower daarmee niet genoeg afstand neemt. Hij wil deze week nog in gesprek met hem. Als Markuszower niet steviger terugkomt van zijn woorden, dan maakt dat samenwerking "echt moeilijker", waarschuwde de premier.

Het minderheidskabinet kan in bepaalde gevallen de steun van de zeven Kamerleden van de Groep Markuszower goed gebruiken om tot meerderheden te komen.