Aggregator

IEA: stoppen met nieuwe projecten voor fossiele brandstoffen

9 hours 30 minutes ago

Het toonaangevende Internationale Energie Agentschap (IEA) stelt dat er een einde moet komen aan investeringen in nieuwe projecten voor de winning van fossiele brandstoffen. Daarnaast zou de elektriciteitssector tegen het jaar 2040 op nul uitstoot moeten uitkomen, en worden zonne- en windenergie in die sector de belangrijkste bronnen in de wereld. Deze veranderingen gaan volgens het IEA gepaard met de komst van miljoenen nieuwe banen.

Het IEA is vooral bekend van zijn jaarlijkse World Energy Outlook, die analyses en vooruitzichten bevat van de wereldmarkt voor energie. Voor het eerst komt het agentschap nu met een rapport waarin een weg is uitgestippeld naar een energieneutrale wereld in 2050. Het rapport is bedoeld om als input te dienen voor de onderhandelingen op de komende mondiale klimaattop dit najaar in Glasgow.

Het werd gemaakt op verzoek van het Britse voorzitterschap van die top. Volgens directeur Fatih Birol van het IEA staat de wereld voor "misschien wel de grootste uitdaging waar de mensheid ooit mee te maken heeft gehad". Maar, zegt hij, het is wel "onze beste kans om de klimaatverandering aan te pakken en de opwarming van de aarde te beperken tot 1,5 graad."

Compleet andere energievoorziening

Het rapport schetst een beeld van de toekomst, als de hoeveelheid fossiele brandstoffen fors is teruggebracht. Ook zal meer moeten worden ingezet op energiebesparing. Volgens het IEA is het bemoedigend dat steeds meer landen aankondigen dat ze hun uitstoot drastisch willen terugbrengen en er in 2050 helemaal mee willen stoppen. Maar het ontbreekt nog aan voldoende kennis en begrip van de veranderingen die daarvoor nodig zijn, aldus het rapport.

Over dertig jaar ziet de energievoorziening in de wereld er compleet anders uit dan nu, voorziet het IEA. Er zijn dan twee miljard mensen meer dan nu en de economie is dan twee keer zo groot. Toch zal de wereldwijde vraag naar energie ongeveer 8 procent kleiner kunnen zijn dan nu. Bijna 90 procent van de elektriciteit komt dan uit duurzame bronnen, met name zonne- en windenergie. Die vormen samen naar schatting 70 procent. De rest komt vooral van kernenergie.

"De weg van het IEA naar deze betere toekomst brengt een historische golf van schone energie met zich mee en investeringen die miljoenen nieuwe banen creëren en wereldwijde economische groei stimuleren", stelt Birol. Die investeringen zijn omvangrijk. Het IEA becijferde samen met het IMF dat de investeringen in duurzame energie zullen moeten stijgen tot 5000 miljard dollar per jaar in 2030. Dat leidt wereldwijd tot een extra economische groei van 0,4 procentpunt per jaar.

Elk land een eigen strategie

Er zullen nog wel fossiele brandstoffen overblijven, maar die worden vooral gebruikt voor bijvoorbeeld plastics, en in installaties waarbij de CO2 wordt afgevangen en opgeslagen. Het rapport van het agentschap betreft de hele wereld, maar elk land zal zijn eigen strategie moeten ontwikkelingen, zegt Birol, rekening houdend met de eigen omstandigheden.

In de routekaart van het agentschap is erop gerekend dat rijke landen eerder zullen stoppen met de uitstoot van broeikasgassen dan ontwikkelingslanden. Het IEA biedt landen hulp aan bij het maken van hun eigen strategie en de uitvoering ervan.

"Ik verwelkom dit rapport, dat een duidelijke routekaart naar nettonul-emissies bevat", zegt de Britse voorzitter Alok Sharma van de aanstaande klimaattop in een reactie. Het Verenigd Koninkrijk deelt als voorzitter veel van de prioriteiten, stelt hij. Er zal volgens hem nu moeten worden gehandeld om schone technologieën in alle sectoren op te schalen en in het komende decennium steenkool en vervuilende voertuigen uit te faseren.

Wekdienst 18/5: Vonnis over dood Bas van Wijk • Eerste halve finale Songfestival

9 hours 51 minutes ago

Goedemorgen! Vandaag doet de rechtbank uitspraak in de zaak-Bas van Wijk en in Ahoy is vanavond de eerste halve finale van het Eurovisie Songfestival.

Eerst het weer: Zo nu en dan zon en in de kustprovincies op een lokale bui na droog. Landinwaarts vooral vanmiddag enkele buien, lokaal met onweer. De westenwind waait matig en het wordt een graad of 15.

Ga je de weg op? Hier vind je het overzicht van de werkzaamheden. Check hier de dienstregeling voor het spoor.

Wat kun je vandaag verwachten? Wat heb je gemist?

Door een fout van de Belastingdienst heeft een aantal ouders uit de toeslagenaffaire de afgelopen dagen een brief van een deurwaarder gekregen dat ze toch weer moesten gaan terugbetalen. Het gaat om ouders van wie al is vastgesteld dat ze voor compensatie in aanmerking komen en sommigen hebben al geld ontvangen, meldt demissionair staatssecretaris Van Huffelen.

"Dit had nooit mogen gebeuren", schrijft Van Huffelen. Voor deze ouders geldt de zogeheten pauzeknop, de inning van hun schulden is stopgezet omdat ze door toedoen van de Belastingdienst in de problemen zijn gekomen.

Hoeveel ouders nu een incassobrief hebben gekregen is niet duidelijk, maar volgens Van Huffelen is het niet de schuld van de deurwaarders. Ze hebben vorige week een onvolledige lijst van de fiscus gekregen met alle gedupeerde en gecompenseerde ouders. Niet iedereen stond erop.

"De fout wordt zo snel mogelijk hersteld", zegt Van Huffelen. "De ouders mogen de brief van de deurwaarder negeren."

Ander nieuws uit de nacht: En dan nog even dit:

Matthijs van Nieuwkerk sprak gisteren met koningin Máxima over het leven, de liefde en het werk, ter gelegenheid van haar 50ste verjaardag. Een samenvatting van het interview in 10 minuten zie je hieronder:

Fijne dag!

Gemeenten speuren anoniem op sociale media: 'Weten niet dat ze grenzen overgaan'

10 hours 7 minutes ago

Nederlandse gemeenten kijken op grote schaal mee met burgers op sociale media, blijkt uit onderzoek van de NHL Stenden Hogeschool en de Rijksuniversiteit Groningen. Ongeveer een op de zes gemeenten gebruikt daarvoor ook nepaccounts, terwijl alleen de politie en inlichtingendiensten die methode mogen inzetten. Het onderzoek is gebaseerd op een ingevulde vragenlijst van 156 van de 352 gemeenten in Nederland. De Volkskrant schreef er vanochtend als eerste over.

Gemeenten houden onder meer Facebookgroepen en Twitterprofielen in de gaten om zicht te krijgen op bijvoorbeeld demonstraties en mogelijke rellen. Ook proberen ze bijstandsfraude op te sporen door op Marktplaats naar bijverdiensten te zoeken en gebruiken ze sociale media om de vluchtverhalen van asielzoekers te controleren. In enkele gevallen worden gemeenteambtenaren onder een valse naam lid van besloten Facebookgroepen.

Volgens onderzoeksleider Willem Bantema is het begrijpelijk dat gemeenten in het kader van de openbare orde willen weten wat er online speelt. "Maar zodra je individuen stelselmatig gaat volgen, ga je grenzen over. De politie mag dat in principe ook niet tenzij daarvoor toestemming is gegeven door de officier van justitie."

Door nepaccounts te gebruiken, gaan gemeenten nog een grens over, zegt Bantema. "Want dan zien anderen niet dat je als gemeente aanwezig bent. Dan zou je als gemeente juist het goede voorbeeld moeten geven. Het gebeurt overigens niet op grote schaal, alleen bij concrete en serieuze bedreiging van de openbare orde. Hoe vaak weten we niet precies, maar ongeveer een op zes gemeenten doet dat weleens."

Een aantal gemeenten slaat de verzamelde gegevens ook op in dossiers. Bij zeker 23 gemeenten gebeurt dat geautomatiseerd, staat in het onderzoek. Bantema: "Hoe dat gebeurt en hoelang en wat het betekent voor inwoners hebben we niet kunnen vaststellen. Gemeenten hebben daar vaak zelf ook niet goed zicht op."

Uit het onderzoek blijkt ook dat veel ambtenaren niet weten welke regels en procedures gelden voor online speurwerk. "Gemeenten hebben niet door hoe snel ze inbreuk maken op de privacy van hun inwoners. Ik denk dat ze het met de beste bedoelingen doen, maar dat ze onvoldoende bewust zijn hoe snel je grenzen over gaat."

Geen eenduidig beeld

Het online speuren onder nepnamen, het opslaan van persoonlijke gegevens en het binnendringen van besloten groepen zijn een ernstige inbreuk op rechten van burgers, vindt Bart Custers, hoogleraar Law and Data Science van de Universiteit Leiden. "Het is simpelweg verboden", zegt hij tegen de Volkskrant. "Gemeenten mogen niet voor politie of inlichtingendienst gaan spelen."

Hoogleraar computerbeveiliging Bart Jacobs van de Radboud Universiteit snapt wel dat gemeenten "willen weten waar bijvoorbeeld hooligans samenkomen". Volgens hem kan online monitoring handig zijn als gemeenten zich aan de regels houden. "Denk aan een Twitteraccount waarvan duidelijk is dat het alleen algemene trends volgt."

De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) zegt in een reactie tegen de Volkskrant dat de belangengroep dit moment nog geen eenduidig beeld heeft van online monitoring. "We zijn bezig met een inventarisering. Dit onderzoek kan daarbij helpen." Verder wil de woordvoerder nog niet inhoudelijk op de kwestie ingaan.

Twee klimaatmoties bij aandeelhoudersvergadering Shell: 'Een afleidingsmanoeuvre'

10 hours 30 minutes ago

Hoe snel en hoe groen? Dat is de vraag die vandaag op tafel ligt bij de jaarlijkse aandeelhoudersvergadering van Shell. De aandeelhouders van het gas- en oliebedrijf stemmen over twee klimaatresoluties.

Een van de twee moties komt van Shell zelf. Voor het eerst vraagt de Brits-Nederlandse multinational zijn aandeelhouders om een "niet-bindend" advies over de strategie voor de energietransitie. Het gaat om het klimaatbeleid dat Shell in februari heeft gepresenteerd. Daarmee wil het bedrijf in 2050 CO2-neutraal zijn, hoewel het nog steeds fors blijft inzetten op fossiele activiteiten als olie, chemie en gas.

Meer animo, (nog) geen meerderheid

Daarnaast is er de terugkerende klimaatresolutie van de activistische beleggersclub Follow This, die dit jaar voor de vijfde keer wordt ingediend. De club, waarin 'groene' aandeelhouders zijn verenigd, verwacht ook dit jaar geen meerderheid van de stemmen. Wel krijgt de resolutie steeds meer steun in binnen- en buitenland.

Zo stemden afgelopen week twee Amerikaanse oliebedrijven in met de motie. Dat was een historisch moment voor Follow This-oprichter Mark van Baal, die oliebedrijven sinds 2016 aan de hand van klimaatresoluties maant om hun uitstoot te verminderen en een bijdrage te leveren aan de uitvoering van het Klimaatakkoord van Parijs.

Onder Nederlandse aandeelhouders van Shell groeit de belangstelling voor een groenere koers. Grote investeerders als Aegon, Actiam en de metaalpensioenfondsen stemden in 2020 al voor de klimaatresolutie van Follow This. Daarmee steunde toen 14 procent van de Shell-aandeelhouders de resolutie, tegen 6 procent in 2019.

'Niet ambitieus'

Kritische nieuwkomer dit jaar is pensioenfonds Zorg & Welzijn, dat zegt voor het eerst voor de groene resolutie te zullen stemmen - en tegen die van Shell. "Het huidige beleid is niet ambitieus en geloofwaardig genoeg", aldus het fonds.

Voor Van Baal van Follow This is het duidelijk: "Bijna alle grote Nederlandse beleggers zeggen nu dat ze geen genoegen nemen met vage plannen voor 2050, er moeten concrete tussentijdse doelen zijn voor dit decennium."

Shell zelf zei in februari dat de piek van de olieproductie in 2019 is bereikt en dat de productie jaarlijks met 1 à 2 procent zal afnemen.

Momentum

"Er is veel momentum", ziet energie- en klimaatdeskundige Eveline Speelman. Zij is partner bij Systemiq, een internationaal onderzoeks- en adviesbureau dat bedrijven helpt in de energietransitie.

Volgens Speelman wijzen de neuzen steeds meer dezelfde kant op. "Wat je specifiek ziet bij het klimaatonderwerp is dat het belang en de urgentie van het onderwerp steeds duidelijker worden", zegt ze.

De roep om verandering komt daarbij volgens haar zowel van buitenaf als van binnenuit. "Aandeelhouders, maar ook bedrijven, zien in dat als zij niet veranderen en de vraag naar gas en olie afneemt, dat zij daar dan de dupe van zijn. Andersom biedt de transitie ook kansen."

Tegelijkertijd speelt volgens Speelman een groen ideaal mee. "Men wil een steentje bijdragen aan een betere wereld, in combinatie met een goede economie. Want op ideologie alleen kan niet iedereen zijn geld verdienen."

Niet juridisch bindend

De vraag is hoe betekenisvol de resoluties zijn waarover vandaag wordt gestemd. Ofwel: waar heeft Shell zich aan te houden als er een meerderheid is?

Juridisch bindend zijn de moties in ieder geval niet. Dat betekent dat een gang naar de rechter weinig zin heeft als het bedrijf zich niet aan de beloofde doelen houdt.

Toch heeft de stemming serieuze implicaties, denkt Van Baal van Follow This. "Bedrijven luisteren naar aandeelhouders. Als zij hebben gesproken, kunnen de bedrijven zich niet verschuilen achter het argument: maar de aandeelhouder wil het niet."

Ook Speelman denkt dat de stemming zinvol is. "Alleen al dat een bedrijf hierover moet nadenken, heeft waarde. Want er moet ook een antwoord komen, en snel."

Afleidingsmanoeuvre

Dat er nu twee moties op tafel liggen, kan het voor aandeelhouders wel ingewikkeld maken, zegt Van Baal. Hij noemt de aankondiging van Shell om een eigen adviserende stem in te winnen dan ook een afleidingsmanoeuvre.

"Als aandeelhouder moet je je flink verdiepen in wat ze nu beloven, of hen vertrouwen en erin mee gaan. Hopelijk zijn de stemmingen van afgelopen week een goede voorspeller voor de toenemende druk van aandeelhouders."

Zes haren van Kurt Cobain geveild voor 11.600 euro

11 hours 22 minutes ago

Zes haren van Nirvana-zanger Kurt Cobain hebben op een veiling in de Verenigde Staten 11.600 euro opgebracht. Het is onbekend wie de opmerkelijke merchandise heeft gekocht.

Volgens veilinghuis Iconic Auctions gaat het om het enige haar van de rockzanger dat op de markt beschikbaar is. Het haar werd in 1989 afgeknipt door Cobains vriendin Tessa Osbourne, die het vervolgens bewaarde. Als bewijs dient een foto van Osbourne die het haar van Cobain afknipt.

Entertainmentsite TMZ beschikt over foto's van de zes haren. De langste is zo'n 6 centimeter.

'Historisch haar'

De zes haren zijn al meerdere keren van eigenaar gewisseld. Ze waren een tijdlang in het bezit van John Reznikoff, die zegt de grootste verzamelaar van "historisch haar" te zijn. De Amerikaan heeft ook haar van zanger Jimi Hendrix en president Lincoln in zijn verzameling.

Ander nalatenschap van Cobain, die in 1994 overleed, leverden in het verleden meer op. Zo werd vorig jaar een gitaar geveild voor ruim 5,3 miljoen euro; in 2019 ging een vest voor 300.000 euro van de hand.

The History of Neon Lights

12 hours 30 minutes ago
We always enjoy history videos from [The History Guy] but they don’t always cover technology history. When they do, though, we enjoy them twice as much as with the recent …read more
Al Williams

Biden steunt staakt-het-vuren Israël en Palestijnse gebieden, aanvallen gaan door

14 hours 6 minutes ago

De Amerikaanse president Biden heeft in een telefoongesprek met de Israëlische premier Netanyahu zijn steun uitgesproken voor een staakt-het-vuren tussen Israël en de Palestijnse gebieden. Zo'n akkoord zou met behulp van Egypte en andere landen tot stand moeten worden gebracht. Het is voor het eerst dat Biden zich openlijk uitspreekt voor een wapenstilstand.

Tegelijkertijd benadrukt de Amerikaanse president dat Israël het recht heeft zichzelf te verdedigen tegen willekeurige raketaanvallen, zo valt te lezen in de verklaring die door het Witte Huis is uitgegeven. Biden spreekt daar zijn "krachtige steun" voor uit.

De Amerikaanse president staat onder toenemende druk om daadkrachtiger op te treden, ook van partijgenoten. Zij willen dat hij oproept tot een onmiddellijk staakt-het-vuren in Israël en de Palestijnse gebieden. Zo'n oproep ontbreekt nu in de verklaring van het Witte Huis.

'Aan de partijen zelf'

Tot nu toe wilde de Amerikaanse regering, een belangrijke bondgenoot van Israël, zich niet scharen achter een oproep tot een staakt-het-vuren. Zo zei minister Blinken van Buitenlandse Zaken gisteren dat het aan de partijen zelf is om een wapenstilstand na te streven.

Ook belemmerde de VS herhaaldelijk een gezamenlijke resolutie van de VN-Veiligheidsraad over het toenemende geweld tussen Israël en de Palestijnse gebieden. De Amerikanen zouden vrezen dat een veroordeling van het geweld de Amerikaanse bemiddeling in het conflict zou bemoeilijken.

Tot nu toe hebben bemiddelingspogingen van de VS weinig uitgehaald, evenals oproepen tot een staakt-het-vuren van onder meer Egypte en Qatar. Premier Netanyahu herhaalde gisteren dat het Israëlische leger "doorgaat met het aanvallen van terroristische doelen" zolang dat nodig is.

Tegelijkertijd blijft Hamas vanuit de Gazastrook raketten op Israël afvuren. Vannacht ging in het zuiden van het land het luchtalarm af, meldt het Israëlische leger op Twitter.

Deze beelden werden vannacht gemaakt:

Ook vannacht zijn er meldingen van Israëlische bombardementen in de Gazastrook. Het is nog onduidelijk wat de omvang daarvan is; Al Jazeera schrijft dat er zeker 30 luchtaanvallen zijn uitgevoerd. Het Palestijnse ministerie van Volksgezondheid meldt dat een medisch laboratorium beschadigd is geraakt, waardoor de gezondheidsdienst geen coronatesten of vaccinaties kan uitvoeren.

Daarnaast is het hoofdkwartier van de Qatarese afdeling van hulporganisatie Rode Halve Maan gebombardeerd, meldt het ministerie van Buitenlandse Zaken van Qatar. Volgens Doha News kwamen bij het Israëlische bombardement twee Palestijnen om. De regering van Qatar veroordeelt de aanval. "Dit is een duidelijke schending van het internationaal recht", stelt het land in een verklaring.

Raketten vanuit Libanon

Gisteravond meldde het Israëlische leger dat het doelen in Libanon onder vuur had genomen, nadat er vanuit dat land zes raketten op Israël waren afgevuurd. De projectielen zouden al voor de grens met Israël zijn neergekomen, zegt het leger. De Libanese veiligheidsdiensten zeggen dat slechts drie raketten waren afgevuurd. Het is niet bekend wie achter de aanval zat.

De VN-missie in Libanon, Unifil, zegt in een tweet dat er extra wordt gepatrouilleerd in het gebied om escalaties te voorkomen, maar dat het inmiddels weer rustig is langs de Libanees-Israëlische grens.

Het recente geweld heeft tot nu toe aan 212 Palestijnen het leven gekost, van wie 61 minderjarig, meldt het Palestijnse ministerie van Volksgezondheid. Aan Israëlische zijde zijn elf doden gemeld, van wie een persoon als gevolg van de rellen tussen Joodse en Arabische Israëliërs in de stad Lod.

CBS: minder studenten stroomden door naar masteropleiding na invoering leenstelsel

15 hours 28 minutes ago

Relatief minder studenten stroomden door van een bacheloropleiding naar een masterstudie sinds in 2015 het leenstelsel is ingevoerd, concludeert het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) na onderzoek naar de studententijd van enkele honderdduizenden jongeren. Zo begon in 2014, een jaar voor de invoering van het leenstel, nog 85 procent van de studenten na hun bacheloropleiding aan een master. In 2018 was dat gedaald naar 70 procent.

Van hen slaagden studenten uit de minst welgestelde gezinnen er vaker in om een eenjarige master daadwerkelijk in één jaar af te ronden dan studenten uit welvarender milieus. Het CBS vermoedt dat studenten uit die eerste groep druk ervaren om hun opleiding af te maken binnen de tijd die daar officieel voor staat.

Verder zijn studenten niet sneller of langzamer gaan studeren sinds in 2015 het leenstelsel is ingevoerd, zegt het CBS. Ook wisselen hbo'ers en wo'ers nog net zo vaak van opleiding als voorheen.

Het CBS keek bij dit onderzoek naar hbo- en wo-studenten die tussen 2007 en 2015 aan een opleiding begonnen. "Zo konden we ze allemaal even lang volgen en kan je de vergelijking beter maken", zegt een woordvoerder. De studenten zijn vier jaar na de start van hun studie onderzocht. Met de data die het CBS van de Dienst Uitvoering Onderwijs kreeg, konden de onderzoekers tot september 2019 terugkijken.

Leenstelsel

Het leenstelsel voor studenten aan de hogeschool en universiteit werd in 2015 ingevoerd, als vervanging van de basisbeurs. Hbo- en wo-studenten kunnen maandelijks een bedrag lenen bij de overheid en moeten hun opgebouwde schuld binnen 35 jaar terugbetalen. Studenten uit minder welvarende gezinnen kunnen nog wel een aanvullende studiebeurs krijgen.

Eind vorig jaar bleek dat zo'n 70 procent van de studenten in het hoger onderwijs geld leent om te kunnen studeren. In 2019 ging het gemiddeld om 700 euro per maand.

Vaker lenen

Vorig jaar bleek het leenstelsel geen belemmering te zijn voor middelbare scholieren om naar de universiteit of een hogeschool te gaan. Studenten zijn wel meer en vaker gaan lenen; voor de meeste studenten een gemiddeld bedrag van 25.000 euro. Dat waren de belangrijkste conclusies in het eindrapport over de gevolgen van de invoering van het leenstelsel van het onafhankelijke onderzoeksinstituut ResearchNed.

Ook het Centraal Planbureau meldde vorig jaar na onderzoek dat de toegankelijkheid van het hoger onderwijs niet veranderde door de invoering van het leenstelsel. De instroom in het hoger onderwijs bleef na de invoering van het leenstelsel gelijk: net als voorheen koos zo'n 85 procent van de havo- en vwo-leerlingen voor een opleiding aan hbo of universiteit. Ook kinderen van ouders met lage inkomens gingen niet minder studeren.

'Forse wissel'

Er is steeds minder politieke steun voor het leenstelsel. Daarnaast pleiten studentenorganisaties al langer voor afschaffing van het stelsel. Studenten ervaren volgens hen een enorme druk om snel af te studeren, blijven vaker thuis wonen en houden maar weinig tijd over naast werk en studie.

Zo maken de Landelijke Studentenvakbond (LSVb) en FNV Young & United zich zorgen over de daling van het aantal masterstudenten sinds het invoeren van het leenstelsel. "Wij wisten al langer dat het leenstelsel een forse wissel zet op de keuzes die studenten maken tijdens hun studie", zegt LSVb-voorzitter Lyle Muns. "Nu zien we ook dat studenten het doen van een master vermijden om studieschulden te voorkomen. Het is een zorgwekkend signaal dat laat zien dat de brede ontwikkeling van studenten onder druk staat."

A Standing Desk on the Cheap

15 hours 30 minutes ago
A programmer forced to work from home during the pandemic, [MrAkpla] was having back pains from sitting in front of the computer all day. He considered buying a standing desk, …read more
Chris Lott

Interview met Máxima gaf 'veel mooie inkijkjes' en koningin was 'kwetsbaar'

16 hours 7 minutes ago

Koningin Máxima was maandagavond te zien in een uitgebreid televisie-interview ter ere van haar 50ste verjaardag. Dat is uitzonderlijk, want zo'n langdurig één-op-één-interview komt bijna niet voor. Het NOS-interview (lees en bekijk hier een uitgebreide samenvatting) gaf veel mooie inkijkjes in het leven van de koningin, zeggen koningshuisdeskundigen.

"In het interieur, in haar eigen anekdotes, maar ook in haar werk", zegt royaltyjournalist en Máximabiograaf Rick Evers. Ook noemt hij de inkijkjes in staatsbezoeken, toen Máxima nog meeging in het kielzog van haar schoonmoeder Beatrix, die toen nog koningin was. "Maar ze had dus ook wel een stem in die periode."

Verder stonden Máxima's kwetsbaarheid en openheid centraal, zegt Evers. Dat kwam onder meer naar voren toen bleek dat ze soms nog moeite heeft met de Nederlandse taal: het woord schalks kende ze niet. "En dat geeft ze eerlijk toe. Die kwetsbaarheid, haar openheid. De passie als ze over muziek praat, de vochtige ogen als het over haar ouders gaat. Het was mooi om dat te zien."

Ook op sociale media wordt de openhartigheid van het interview goed ontvangen:

Een openhartig en emotioneel deel van het gesprek ging over Máxima's zusje, Inés Zorreguieta, die op 33-jarige leeftijd zelfmoord pleegde. "We wisten dat ze niet oké was de laatste 8, 9 jaar voor haar dood, en toch hing er een beetje een taboe over. We wisten niet wat precies de diagnose was en hoe wij beter geholpen konden worden haar beter te helpen", zei de koningin daarover.

Volgens Evers steekt ze daar echt de hand in eigen boezem. Hij volgde Máxima een jaar lang op de voet, en deed voor zijn boek daarover onderzoek naar hoe vaak het onderwerp mentale gezondheid op Máxima's agenda voorkomt sinds de dood van haar zus. "Het is mooi om te zien dat ze daar echt heel veel werk van maakt. Het is een heel belangrijk onderwerp. Hiermee zet ze haar functie in om het bespreekbaar te maken. Dat is een van de belangrijke functies die ze heeft."

Dat herkende ook journalist en Máximabiograaf Marcia Luyten. "Als Máxima een probleem ziet, gaat ze op zoek naar een oplossing. Dat is dapper en buitengewoon pragmatisch", analyseerde ze in NOS Met het Oog op Morgen.

In het interview ging Máxima ook in op de reis naar Griekenland die het koninklijk gezin vorig jaar maakte. Daar kwam veel kritiek op, omdat reizen vanwege de coronamaatregelen werd afgeraden. Tijdens het interview noemde Máxima die vakantie "een inschattingsfout". "We hadden vanaf het begin van de pandemie ons altijd gefocust op wat er nog steeds kon, niet wat er niet kon", legde ze haar redenering uit.

Biograaf Luyten was in het interview graag meer te weten gekomen over de totstandkoming van deze inschattingsfout. "Wie zijn je adviseurs en wat zegt de premier? Dat had ik willen horen."

Daarnaast vindt ze het opvallend dat Máxima een aantal keer zei dat hoge bomen nu eenmaal veel wind vangen. "Daarmee zegt ze eigenlijk dat zulke kritiek zich soms voordoet en dat het koningspaar zich er maar bij neer moet leggen." De excuusvideo van het koningspaar na terugkeer uit Griekenland voelde destijds "krampachtig", zegt Luyten. "En dat proefde je nu ook in Maxima's woorden." Zo benadrukte de koningin dat de reis volgens de coronaregels wel 'mocht'.

Geen 'imagobuilding'

Na die gewraakte vakantie werden veel dingen die de koninklijke familie deed onterecht onder imagobuilding geschaard, zegt Evers. "Feit is dat ze hun agenda precies zo hebben voortgezet als ze daarvoor deden, om zo veel mogelijk Nederlanders en zo veel mogelijk verschillende doelgroepen te bereiken en een hart onder de riem te steken. Maar nu krijgt het allemaal minder aandacht, ook omdat het een stuk minder sexy is door de vele digitale bezoeken. Dus het haalt de voorpagina's allemaal niet."

Als het aan de koningin had gelegen, had dit interview zelfs niet hoeven plaatsvinden. "Volgens de Rijksvoorlichtingsdienst en de staf van de koningin is het redelijk last minute besloten om het interview te doen. De koningin zag het niet zo zitten, al die aandacht voor haar verjaardag", zegt Evers.

Liever focust ze op het werk dat ze doet, zegt hij. "Je zou het niet zeggen, maar de meest gefotografeerde vrouw van Nederland staat helemaal niet zo graag zelf in de belangstelling."

Het interview met de koningin terugkijken? Hier vind je het hele interview, hieronder is het gesprek samengevat in tien minuten:

Minder werklozen en meer vacatures in eerste drie maanden van 2021

16 hours 30 minutes ago

In de eerste drie maanden van dit jaar is de werkloosheid verder gedaald, en nam de spanning op de arbeidsmarkt toe. Dat blijkt uit de kwartaalcijfers over de arbeidsmarkt van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

Als de spanning op de arbeidsmarkt hoog is, is het voor werkgevers moeilijker om personeel te vinden. Per 100 werklozen waren er de eerste drie maanden van dit jaar 73 vacatures. Eind vorig jaar waren dat er nog 57.

Handel, zakelijke dienstverlening en de zorg

Eind maart stonden er 245.000 vacatures open, 26.000 meer dan eind vorig jaar. Zo'n grote toename komt niet vaak voor: alleen in 1999 groeide het aantal vacatures in het tweede kwartaal iets meer, met 27.000. Een sterkere groei kwam verder sinds het begin van de meting in 1997 niet voor.

De meeste vacatures stonden eind maart open in de handel (44.000), de zakelijke dienstverlening (41.000) en de zorg (38.000). De grootste toename van het aantal vacatures was in de horeca (6000). Een kwartaal eerder zat daar juist de sterkste afname.

"Het lijkt erop dat ondernemers, ook in de horeca, lichtpuntjes zien", zegt Peter Hein van Mulligen, hoofdeconoom van het CBS. "Eind maart waren die mogelijk al aan het voorsorteren op een voorjaar en zomer waarin meer mogelijk werd, en waarvoor ze personeel nodig zouden hebben."

1,3 miljoen werknemers

Het aantal werklozen daalde begin dit jaar met 50.000, ten opzichte van eind vorig jaar. Voor de coronacrisis, begin 2020, waren er 277.000 mensen werkloos. Dat liep op tot 419.000 in de zomer van 2020. Maar de afgelopen maanden daalde het aantal werklozen weer: tot 334.000 in het eerste kwartaal van dit jaar.

Het baanverlies in de coronacrisis is beperkt door de loonsteun van de overheid, schrijft het CBS. Door de zogeheten NOW-subsidie konden werkgevers met omzetverlies de salarissen van hun personeel doorbetalen. Sinds de zomer worden de salarissen van zo'n 1,3 miljoen werknemers (deels) betaald via die subsidie.

Flexibele arbeidsrelatie

Van alle mensen die in de eerste drie maanden van 2021 een baan hadden, dat waren er bijna 9 miljoen, hadden er 1,7 miljoen een flexibele arbeidsrelatie. Dat zijn mensen met een tijdelijk contract of bijvoorbeeld wisselende uren. Dat zijn er 122.000 minder dan een jaar eerder. In het begin van de crisis daalde het aantal mensen met een flexibele arbeidsrelatie omdat ze ontslagen werden of omdat er minder nieuwe banen bij kwamen. Maar die daling is afgevlakt, schrijft het CBS, onder meer doordat er in sommige beroepen juist meer flexibele banen bij zijn gekomen.

Dat geldt bijvoorbeeld bij verpleegkundigen en medische praktijkassistenten. In die categorie waren dit eerste kwartaal 22 procent meer 'baanstarters' dan in dezelfde tijd vorig jaar. Het gaat om mensen die korter dan een half jaar werkzaam zijn in die baan. Volgens het CBS zit die toename hem vooral in het aantal flexibele werknemers.

Fiscus weer in de fout: ouders krijgen ten onrechte incassobrief

17 hours 47 minutes ago

Door een fout van de Belastingdienst heeft een aantal ouders uit de toeslagenaffaire de afgelopen dagen een brief van een deurwaarder gekregen dat ze toch weer moesten gaan terugbetalen. Het gaat om ouders van wie al is vastgesteld dat ze voor compensatie in aanmerking komen en sommigen hebben al geld ontvangen, meldt demissionair staatssecretaris Van Huffelen.

"Dit had nooit mogen gebeuren", schrijft Van Huffelen. Voor deze ouders geldt de zogeheten pauzeknop, de inning van hun schulden is stopgezet omdat ze door toedoen van de Belastingdienst in de problemen zijn gekomen.

Hoeveel ouders nu een incassobrief hebben gekregen is niet duidelijk, maar volgens Van Huffelen is het niet de schuld van de deurwaarders. Ze hebben vorige week een onvolledige lijst van de fiscus gekregen met alle gedupeerde en gecompenseerde ouders. Niet iedereen stond erop.

"De fout wordt zo snel mogelijk hersteld", zegt Van Huffelen. "De ouders mogen de brief van de deurwaarder negeren."

Niet de eerste keer

Het is bepaald niet de eerste keer dat het misgaat in de afhandeling van de toeslagenaffaire. Vorig jaar, bij het begin van de hersteloperatie, bleken ouders op basis van verkeerde informatie niet in aanmerking te komen voor compensatie. "Een onverteerbare fout", zei de staatssecretaris toen.

Vorige maand nog kregen zo'n 400 mensen ten onrechte te horen dat ze toch niet aanmerking kwamen voor de 30.000 euro compensaties uit de zogeheten Catshuisregeling. Ook toen bood Van Huffelen excuses aan.

Kamerleden die de toeslagenaffaire aan het licht brachten vinden het onbegrijpelijk dat de Belastingdienst opnieuw in de fout is gegaan.

Niet alle pretparken openen meteen woensdag de deuren

18 hours 41 minutes ago

Na vijf maanden lockdown mogen woensdag de pretparken en dierentuinen weer open. Maar een aantal van die zogenoemde doorstroomlocaties zegt iets langer nodig te hebben om weer bezoekers te ontvangen.

"Wij zijn blij dat het weer kan, maar woensdag is te kort dag", zegt een woordvoerder van Walibi Holland. Het pretpark in Biddinghuizen verwacht vrijdag 21 mei weer zijn deuren te openen. "Er moeten genoeg medewerkers zijn, die gaan we nu inroosteren."

Attractiepark Duinrell opent een dag later. "We hebben tijd nodig voor alle interne voorbereidingen", zegt de voorlichter. Het Tikibad is een binnenlocatie en blijft daarom nog voorlopig dicht. Bij mooi weer is het buitenzwembad wel geopend.

'Puntjes op de i'

De Efteling ontvangt vanaf woensdag weer publiek. Ook hier geldt dat binnenattracties als de Droomvlucht gesloten blijven. Achtbaan de Python is bijvoorbeeld wel toegankelijk, want die staat in de open lucht. "Er moeten nog wat puntjes op de i, maar verder zijn we er klaar voor."

Per 10 vierkante meter mag een binnenstroomlocatie één bezoeker toelaten. Er is dus een beperkt aantal kaartjes. Daarom is het advies om vooraf te reserveren, zowel bij pretparken als bij dierentuinen.

Dierentuinen

"Wij gaan woensdag allemaal weer open", zegt een woordvoerder van de Nederlandse Vereniging van Dierentuinen. Bij die vereniging zijn de dertien grootste dierentuinen aangesloten. Sommige zoo's zijn de eerste dagen overigens alleen geopend voor abonnementhouders.

Vanaf donderdag 20 mei mogen ook de bibliotheken weer open. Of de bieb bij jou in de buurt ook die datum haalt, kun je het beste achterhalen op de website van die vestiging.

'Alle hens aan dek'

Graafschap bibliotheken in Zutphen opent bijvoorbeeld pas op dinsdag 25 mei. "Logistiek is het nu alle hens aan dek", zegt een woordvoerder. In de oorspronkelijke planning zouden bibliotheken pas in een later stadium aan de beurt zijn. Vorige week werd duidelijk dat het kabinet toch de tijd rijp vindt om deze binnendoorstroomlocaties te openen.

"Donderdagavond laat hoorden we van de versoepelingen. Maar er zijn mensen op vakantie, dus het gaat allemaal niet zo snel", vervolgt de woordvoerder van de bieb in Zutphen. Deze bibliotheek is momenteel 's ochtends op afspraak open voor kwetsbare personen.

Sommige bibliotheken laten verheugd via sociale media weten gelijk donderdag weer open te gaan:

Binnenvaart Groningen kan weer varen door Gerrit Krolbrug

18 hours 44 minutes ago

De Gerrit Krolbrug in Groningen is weer open voor het scheepvaartverkeer. Ook fietsers en voetgangers kunnen weer over de brug.

De brug raakte in de nacht van vrijdag op zaterdag zwaar beschadigd toen een Duits vrachtschip ertegenaan voer.

Rijkswaterstaat was sinds zondag bezig om de vaarroute weer open te stellen. Het is gelukt om het brugdeel in zijn oorspronkelijke positie te takelen.

'We hebben de brug op z'n ligplek gekregen. Het was vandaag toch nog even een worsteling, omdat hij klem lag tegen de keerwand. We hebben hem dus echt weg moeten bikken", zegt Henk Binnendorp van Rijkswaterstaat tegen RTV Noord.

Draagt populaire programma over dragqueens Make Up Your Mind bij aan acceptatie?

18 hours 50 minutes ago

Zeker anderhalf miljoen mensen zagen afgelopen zaterdagavond hoe misdaadverslaggever Peter R. de Vries, gekleed als dragqueen Miss Beautycase, een prijs uitreikte aan dragqueen Bobby Bambam, beter bekend als acteur Barry Atsma. Deelnemers aan en kijkers van Make Up Your Mind prijzen het RTL-programma voor de bewustwording dat het creëert rondom de dragcultuur.

(Ervarings)deskundigen zijn het daar mee eens, maar denken wel dat er meer nodig is om volledige acceptatie te creëren. Dat zeggen ze tegen de NOS op de internationale dag tegen homo- en transfobie.

"Een programma als dit op primetime televisie is belangrijk, want zichtbaarheid leidt tot meer acceptatie", zegt mediawetenschapper Linda Duits (UU). Ook dragqueen Dolly Wood, wier echte naam bekend is bij de redactie, is positief. "Mijn mening is: hoe meer zichtbaarheid, hoe beter. Daarnaast zag ik vooral positieve reacties, dat is goed."

Freya Terpstra, van Transgender Netwerk Nederland, die bekend is met de dragscene maar benadrukt dat er een groot verschil is tussen transpersonen en dragartiesten, vond de boodschap heel sterk. "De kandidaten zeiden dat ze meededen om te laten zien dat iederéén zichzelf mag zijn. Dat is voor mij het belangrijkst, anders lijkt het namelijk enkel een programma dat gaat over heteromannen die zich verkleden."

Terpstra denkt dat het programma ook goed werkt omdat in de productie en visagie veel mensen uit de lhbti-community meehielpen. "Dat geeft sowieso een inclusiever signaal af."

Volgens RTL was dit ook de bedoeling. "Het programma, een idee van Carlo Boszhard en Herald Adolfs, is de ideale combinatie tussen topamusement en een hele belangrijke boodschap: iedereen mag zijn wie hij wíl zijn. Dit past door de boodschap goed op de zaterdagavond van RTL 4, maar ook omdat het programma geschikt is om met het hele gezin van te genieten", zegt RTL-directeur Peter van der Vorst.

Het feit dat Make Up Your Mind toegankelijker is dan andere programma's waarin dragqueens de hoofdrol hebben, zoals bijvoorbeeld Drag Race Holland, is de focus, zegt Terpstra. "Dit programma is niet gemaakt vanuit de ogen van dragartiesten zelf en richt zich niet hoofdzakelijk op de lhbti-gemeenschap, maar vooral op de heteroseksuele man. Ik sprak er net met een aantal artiesten over die zeiden: dit zullen mijn ouders sneller kijken."

Je ziet mannen van wie je niet zou verwachten dat ze dit ooit zouden doen, en het ook nog leuk zouden vinden. Dat maakt het toegankelijker voor bijvoorbeeld andere heteroseksuele mannen, zegt Duits. "Hopelijk leren kijkers zo iets over de rol die drag speelt in de gaycultuur."

Daarnaast speelde Ruben Nicolai een beetje de onwetende man, die meer wilde leren over de dragcultuur, zegt Terpstra. "Dat werkte goed en normaliserend. Het bleef met goede bedoelingen."

Toch mag het programma wel minder oppervlakkig worden, zegt Dolly Wood. "De dragqueens in de vakjury kwamen bijna niet aan het woord. Dat had nog beter gekund, want waarom nodig je ze anders uit? Het blijft een beetje 'kijk, deze BN'ers eens leuk doen'."

Ook is het volgens Duits belangrijk dat het programma zich overduidelijk inzet voor bewustwording en niet dragqueens op de hak neemt. "Het risico bij deze programma's is dat het lacherig wordt. We kennen een lange geschiedenis waarin mannen zich verkleden als vrouwen voor een komisch effect."

Maar volgens Dolly Wood was dat hier niet het geval. "Omdat je het proces rondom de voorbereiding en het persoonlijke verhaal duidelijk kon zien." Daar is Terpstra het mee eens. "De algemene boodschap ging over acceptatie."

Duits, Dolly Wood en Terpstra zijn positief, maar plaatsen wel een belangrijke kanttekening. "Alleen al vanwege het belang van de zichtbaarheid is het goed dat dit programma primetime wordt uitgezonden. Alles wat het daarnaast oplevert op het gebied van bewustwording is ook winst. Maar acceptatie kan je nooit alleen bewerkstelligen met televisieprogramma's", zegt Duits. "Er moeten echt nog dingen naast gebeuren, wil je dat drags veilig door het leven kunnen."

"Als je beseft dat dit een oppervlakkige kant is van drag en er nog veel meer nodig is om dingen aan te pakken, komen we al ver", zegt Dolly Wood. "Dit programma is krachtig in het normaliseren van verschillende vormen van genderexpressie", zegt Terpstra. "Maar we kunnen alleen maar hopen dat het meer doet voor de gemeenschap. Want het geweld waar de lhbti-gemeenschap mee te maken krijgt, is verschrikkelijk."

Het programma krijgt in ieder geval een vervolg. "De plannen voor een vervolg lagen er al, maar na de enthousiaste reacties op deze eenmalige special en de mooie kijkcijfers zijn die plannen in een stroomversnelling gekomen", zegt Van der Vorst. "Onze kijkers hebben duidelijk laten weten dat ze meer Make Up Your Mind willen en daar luisteren we naar."

Hooggerechtshof VS bekijkt beperking recht op abortus

19 hours 2 minutes ago

Het Amerikaanse Hooggerechtshof heeft ermee ingestemd de anti-abortuswet van de staat Mississippi te beoordelen. In de wet is abortus verboden als de vrouw in kwestie langer dan 15 weken in verwachting is.

De grens ligt sinds 1973 op 24 weken, door de uitspraak van het Hooggerechtshof in de zaak Roe versus Wade. Daarin oordeelde het Hooggerechtshof dat de meeste wetten die abortus verbieden ongrondwettelijk zijn.

In een zaak in 1992 werd bevestigd dat een abortus moet kunnen worden uitgevoerd tot de foetus buiten de baarmoeder levensvatbaar is. Artsen gaan daarbij in het algemeen uit van 24 tot 28 weken.

Mississippi wilde zijn strenge abortuswet in 2018 invoeren, maar stuitte op veel verzet. Een abortuskliniek vocht de wet aan en won, waarna de staat naar een hogere rechtbank stapte en ook daar verloor.

Veel conservatieve Amerikanen willen al lange tijd dat abortus helemaal verboden wordt, of op zijn minst dat de wet flink wordt aangescherpt. Ze wijzen er veelal op dat het leven heilig is en dat het begint bij de conceptie, of kort daarna.

Het Hooggerechtshof bestaat nu uit zes conservatieve en drie liberale rechters. De Republikeinen, die de macht hebben in Mississippi, hopen dat ze deze keer voldoende rechters meekrijgen.

Máxima: Griekse vakantie was inschattingsfout

19 hours 36 minutes ago

"Een inschattingsfout", noemt koningin Máxima haar gewraakte vakantie van vorig jaar. Terwijl het kabinet Nederland opriep zoveel mogelijk thuis te blijven, vloog het koninklijk gezin naar Griekenland.

"We hadden vanaf het begin van de pandemie ons altijd gefocust op wat er nog steeds kon, niet wat er niet kon", legt ze haar redenering uit. "We mochten nog steeds naar Griekenland: het was een geel land, we gingen naar ons eigen huis, we deden niks anders en zouden vanaf daar werken. Dus we dachten: het kan nog steeds."

Het kabinet reageerde verrast en de reis leidde tot veel kritiek in Den Haag. Willem-Alexander besloot daarom enkele uren na aankomst de reis af te breken. Enkele dagen later betuigde hij spijt in een videoboodschap. "Het was niet solidair", erkent Máxima nu ook in een interview met Matthijs van Nieuwkerk ter ere van haar vijftigste verjaardag.

Door de affaire kreeg de populariteit van het koningshuis een flinke knauw: het vertrouwen in de koning daalde het afgelopen jaar van 76 procent naar 57 procent. Zelfs over Máxima, altijd het populairste lid van het Koninklijk Huis, dachten minder mensen positief: 68 in plaats van 83 procent.

"Het doet pijn in het hart", zegt de koningin daarover, hoewel ze ook onderstreept dat ze populariteitscijfers niet volgt. "Ik werk heel hard om dingen te bereiken en dat een vakantie, die niet zoveel voor ons betekende, zoveel doet, dat doet mij pijn."

Ook kritiek op een speedboot van 2 miljoen euro voor de koning raakt de koningin. "Hoge bomen vangen veel wind. Alles wat wij privé doen, wordt gezien en besproken."

De aankoop mag volgens Máxima geen afbreuk doen aan het werk dat haar man voor Nederland doet. "Het is iets wat mijn man heel graag wilde hebben. Ik gun het hem wel."

Een foto van de koning die op de schouw staat trok de aandacht van Van Nieuwkerk:

Máxima ontving Matthijs van Nieuwkerk op haar woonpaleis in Den Haag, Huis ten Bosch. In haar werkkamer bespraken ze haar werkzaamheden, de toekomst van haar drie dochters, het verlies van haar zus Inés en haar leven met Willem-Alexander.

"Geen goede start", noemt ze lachend hun eerste ontmoeting in 1999. Ze was gevraagd foto's te maken op feestje van gezamenlijke vrienden, maar daar was de Nederlandse prins niet van gediend. "Hij keek me heel slecht aan. Een beetje van: wie is dat? Is het paparazzi? Wat gaat ze doen met die foto's?"

"Ik had helemaal geen begrip daarvoor, voor zijn publieke leven. Wie denkt hij dat hij is? Als ik foto's wil maken, maak ik gewoon foto's", herinnert de koningin lachend. Enkele maanden later zou ze met een donkere pruik door Nederland reizen, om zijn land beter te leren kennen met bezoekjes aan musea en cafés. "Bitterballen eten. En mijn Nederlands oefenen."

Máxima spreekt hartelijk over haar ontvangst in Nederland, ook al ging dat gepaard met een felle discussie over de rol van haar vader in het Videla-regime. Emotioneel wordt ze nog over het besluit dat hij wegbleef bij haar huwelijk. "Niet alleen was er een lege stoel van mijn vader, ook van mijn moeder. Zij koos ervoor bij mijn vader te zitten. We krijgen niet altijd wat we willen."

Het bekendste moment die dag, De Traan, was bijna een huilbui geweest:

Geëmotioneerd vertelt Máxima ook over de dood van haar zus Inés , die op 33-jarige leeftijd zelfmoord pleegde. "We wisten dat ze niet ok was de laatste acht, negen jaar voor haar dood, en toch hing er een beetje een taboe over. We wisten niet wat precies de diagnose was en hoe wij beter geholpen konden worden haar beter te helpen."

"Als ik aan haar denk nu, het heeft een paar jaar gekost, dan denk ik aan haar met een grote glimlach", vervolgt Máxima. "Het geeft vrede dat ze in vrede is. Ze vond het de enige way out. Ze had zoveel talent, maar ze zag zichzelf niet."

Máxima hoopt dat ze met het bespreekbaar maken van Inés' depressie en persoonlijkheidsstoornis anderen kan helpen. "Wat ik heb geleerd omdat ik zelf deze ervaring heb gehad, moet ik gebruiken zodat anderen het niet meemaken."

De koningin heeft door hoe ze met haar aandacht thema's op de kaart kan zetten. "Dat is onze 'macht' denk ik. Die is niet geschreven, maar omdat wij komen, komen mensen bijeen en lossen dingen op, praten soms voor de eerste keer met elkaar."

Ze ziet het ook tijdens haar reizen voor de VN, als speciale pleitbezorger voor inclusieve financiering. "Voordat ik kom gebeuren de meeste dingen. 'We gaan niet de koningin vertellen dat we niks gedaan hebben.' Ik probeer heel veel momentum te creëren voor mijn bezoek, dan weet ik dat ze orde op zaken gaan stellen. Als ik wegga pfff", besluit ze met het geluid van een leeglopende ballon.

Ze voelt in haar werk meer vrijheid dan haar voorganger Claus, die leed door het keurslijf waarin hij als prins-gemaal terechtkwam. "Ik denk dat hij als man, uit een andere generatie en als Duitser, een andere situatie had dan die van mij."

Máxima denkt dat als ze geen koningsvrouw was geworden, ze zich had ingezet voor dezelfde zaken, als ondernemer of bij een ontwikkelingsbank. "Ik heb op mijn veertiende besloten economie te gaan studeren omdat ik echt de wereldeconomie beter wilde maken. Ik had zoveel hyperinflatie meegemaakt in Argentinië, zoveel financiële ellende, ik wilde er iets aan doen."

Nu haar dochters ongeveer dezelfde leeftijd hebben, kijkt Máxima samen met hen naar de toekomst. Amalia wil reizen na haar examens, Alexia bereidt zich voor op een jaartje Wales. Daarnaast komen er ook vragen over de toelage die de kroonprinses krijgt als ze 7 december 18 jaar wordt.

"Het leven van onze kinderen staat in de spotlights, dus dat brengt zijn uitdagingen, maar ook enorm veel leuke dingen", redeneert Máxima over haar oudste dochter. "Ik denk dat ze het heel goed aankan in de toekomst. Ze zal haar eigen manier vinden om dit in te vullen."

Voor Máxima overheerst vooral de liefde en de trots. "Ik zie haar niet als de toekomstige koningin. Ik zie haar nog steeds als mijn kleine baby."

Kijk hier het hele interview met koningin Máxima terug: