Aggregator

De rechtbank in Den Haag heeft Eugène N. een levenslange gevangenisstraf opgelegd voor zijn rol bij de genocide in Rwanda in 1994. De rechter oordeelt dat de 66-jarige zich schuldig heeft gemaakt aan oorlogsmisdrijven en genocide.

De rechter acht bewezen dat N. indertijd deelnam aan een aanval op twee gemeenschappen in Rwanda, waar voornamelijk Tutsi's woonden. Hun spullen werden geplunderd en hun huizen werden in brand gestoken. Er werden leuzen geroepen als "we gaan hen allemaal uitroeien". Volgens de rechter keek N. daarbij vanaf de weg toe.

Toen vervolgens tussen de 5000 en 7000 Tutsi's zich schuilhielden in een stadion, in de gedachte dat zij daar veilig zouden zijn, zorgde N. er mede voor dat zij daar niet uit konden ontsnappen. Die dag is er in het stadion op de Tutsi's geschoten en zijn zij met stenen bekogeld.

Ook zijn er handgranaten in de menigte gegooid. De Haagse rechtbank acht bewezen dat N. een van de granaten in de mensenmassa gooide.

Invloedrijke rol

Later zijn er in de buurt in verschillende massagraven meer dan 4000 lichamen opgegraven. Volgens de rechter kan niet worden bewezen dat N. ook heeft opgeruid tot het plegen van genocide, hij wordt wel veroordeeld voor zijn bijdrage aan de moordpartijen.

N. was een lokale bestuurder van een gemeenschap van ongeveer 1000 mensen. Volgens de rechtbank was hij in 1994 een man van aanzien, en moet hij zich bewust zijn geweest van zijn rol en invloed die hij had. In plaats van zich afzijdig te houden, heeft hij meerdere, zeer ernstige feiten gepleegd, stelt de rechtbank.

De rechter oordeelt dat het handelen van N. laat zien dat hij een groot gebrek aan respect had voor de menselijke waardigheid en voor het leven als zodanig. Volgens het vonnis doet daarom alleen een levenslange gevangenisstraf recht aan het immense leed dat is toegebracht aan de slachtoffers en nabestaanden.

Vlucht naar Nederland

N. vluchtte in 1998 naar Nederland, waar hij ging wonen in Ede. In 2020 begon de Nederlandse justitie een onderzoek naar hem, waarna hij in 2024 werd opgepakt.

De opgelegde straf is gelijk aan de eis van het Openbaar Ministerie. De advocaten van N. hadden om vrijspraak gevraagd, omdat in hun ogen bewijs ontbrak.

Genocide in Rwanda

De genocide in Rwanda was geen spontante uitbarsting van etnisch geweld, maar een door de overheid georganiseerde massamoord op een deel van de eigen bevolking met het doel die bevolkingsgroep uit te roeien. Dat stelt de rechtbank in Den Haag, de enige Nederlandse rechtbank die internationale misdrijven behandelt.

De rechtbank is van oordeel dat in deze maanden in 1994 in Rwanda een genocide op de Tutsi-bevolking heeft plaatsgevonden. In de gemeente waar N. woonde werd opgeroepen om de Tutsi's te vernietigen. De burgemeester van die stad zei in een toespraak tegen de inwoners "dat het onkruid op een hoop geveegd moest worden, voordat het in brand gestoken kan worden".

Aanvalstochten, waar N. onderdeel van was, volgden in de dagen erna. Tussen 6 april 1994 en midden juli 1994 zijn in Rwanda honderdduizenden Rwandezen, voornamelijk van de Tutsi-gemeenschap, om het leven gebracht.

Zware vrachtwagens mogen vanaf dit najaar niet meer over de dijk tussen Lelystad en Enkhuizen rijden. Rijkswaterstaat voert de maatregel in vanwege de slechte staat van de bruggen op de Houtribdijk.

De bruggen in de Houtribsluizen zijn meer dan vijftig jaar oud en zijn aan vervanging toe. De overgangen zijn kwetsbaar, zegt Rijkswaterstaat. De beweegbare bruggen vertonen scheuren en het beton van de vaste bruggen is verouderd.

Voertuigen mogen straks niet zwaarder zijn dan 15 ton om over de bruggen te rijden. Het gewicht per as mag maximaal 7,3 ton zijn. Het moet ertoe leiden dat er geen verdere schade aan de overgangen ontstaat.

Omrijden

Automobilisten en hulpdiensten kunnen de dijk blijven gebruiken, meldt Omroep Flevoland. Bij touringcars en bussen, zoals de scholierenlijn tussen Lelystad en Enkhuizen, hangt dat af van het gewicht.

De getroffen chauffeurs moeten straks omrijden via Amsterdam of de Afsluitdijk. Om vervoerders tijd te geven om hun ritten aan te passen, voert Rijkswaterstaat de maatregel niet direct in. De precieze ingangsdatum is nog onduidelijk. Er komen ook borden in de omgeving te staan.

Controles toonden noodzaak

Vorig jaar januari gaf Rijkswaterstaat aan dat de beweegbare brug voor de scheepvaart moet worden aangepakt. Toen werden scheuren ontdekt in het staal van de draagconstructie. Snel ingrijpen bleek noodzakelijk, de overgang ging tijdelijk dicht voor vrachtverkeer.

Begin dit jaar volgden nieuwe inspecties en de afgelopen dagen waren er aanvullende controles. Daarop is besloten om de gewichtsbeperking in te voeren. Later moet blijken of dit voldoende is.

(Telecompaper) OpenAI has joined more than 130 tech companies and enterprises to call for a coordinated response effort to help organisations contend with frontier...

Although digital photography took a big bite of the film industry’s lunch, it wasn’t able to completely eliminate the need — or desire — for photographers to use film in …read more

De dood van de veroordeelde oorlogsmisdadiger Ratko Mladic, gisteren in een ziekenhuis in Den Haag, leidt tot gemengde gevoelens bij de nabestaanden van zijn slachtoffers. Zijn overlijden neemt de pijn van wat er 31 jaar geleden is gebeurd niet weg, zegt Munira Subasic van de Moeders van Srebrenica.

Mladic was verantwoordelijk voor de genocide op ruim 8000 Bosnische moslims in de enclave Srebrenica in 1995 en werd daarvoor veroordeeld tot levenslang door het Joegoslaviëtribunaal. Subasic zegt dat ze het eigenlijk jammer vindt dat Mladic nu is overleden. "Het spijt me dat hij niet nog even heeft kunnen lijden. Nu kan hij niet meer dromen over de ogen van onze kinderen."

Ze wijst erop dat zijn misdaden nog steeds niet door iedereen worden erkend, met name in Servië. "We moeten nog steeds luisteren naar ontkenningen, naar hoe Ratko Mladic een held is voor de Serviërs."

'Dood Mladic was moord'

Dat laatste blijkt onder meer uit de reactie van fans van de voetbalclub Rode Ster Belgrado. Tijdens de Europa League-wedstrijd gisteren tegen Viktoria Plzen toonden leden van de harde kern een spandoek waarin Mladic werd geëerd. De socialemedia-afdeling van Rode Ster deelde een foto ervan op het officiële clubkanaal.

Milorad Dodik, leider van de Bosnische Serviërs in Bosnië en Herzegovina, zegt dat Mladic in Den Haag is "vermoord". Hij beweert dat de oud-generaal, die kampte met een slechte gezondheid, waarschijnlijk langer had geleefd als de medische hulp in Den Haag beter was geweest. Dodik prijst Mladic, verantwoordelijk voor de grootste moordpartij in Europa sinds de Tweede Wereldoorlog, als een man "die altijd opkwam voor de vrijheid van het Servische volk".

De Servische minister Vujic van Justitie heeft bekendgemaakt dat Mladic "met de hoogste staatseer" zal worden begraven, zoals gebruikelijk is bij generaals. Hij wijst erop dat niet de autoriteiten, maar de familie van Mladic zal bepalen waar hij wordt begraven.

Correspondent Zuidoost-Europa Thijs Kettenis:

"De verschillen in reacties op de dood van Mladic maken duidelijk hoe groot de tegenstellingen in het voormalige Joegoslavië nog steeds zijn. In Bosnië en Herzegovina is het dan al wel ruim dertig jaar vrede, maar van verzoening is geen sprake. Bevolkingsgroepen leven meer naast elkaar dan met elkaar.

Echt afstand nemen van Mladic hebben Serviërs nooit massaal gedaan, maar dat de veroordeeld oorlogsmisdadiger een begrafenis met alle militaire en staatseer krijgt in Belgrado, was enige tijd terug nog ondenkbaar.

Oud-president Slobodan Milosevic, in 2006 overleden in de gevangenis in Scheveningen, kreeg zijn laatste rustplaats in een tuin in zijn geboortedorp Pozarevac. Hij stierf nog voordat de rechter uitspraak had gedaan en is dus nooit schuldig bevonden, maar desondanks waren er toen geen Servische hoogwaardigheidsbekleders aanwezig.

Inmiddels waait er een andere politieke wind, met populist Aleksandar Vucic aan het roer. Het openlijke eerbetoon van (Bosnisch-)Servische politici laat zien hoe zij de afgelopen jaren weer steeds meer uit het nationalistische vaatje tappen."

Deze reacties komen niet als een verrassing voor Alma Mustafic, die de massamoord in Srebrenica op 14-jarige leeftijd overleefde en nu als genocide-onderzoeker werkt aan de Hogeschool Utrecht. De ideologie van Mladic is nog altijd springlevend, zegt zij. "De verantwoordelijke personen worden nog altijd verheerlijkt."

Zelf verloor ze haar vader bij de genocide in Srebrenica. Persoonlijk weet ze naar eigen zeggen niet wat ze precies moet voelen bij de dood van Mladic, die ook wel 'de slager van Bosnië' werd genoemd. "De man die er de oorzaak van is dat mijn kinderen een grafsteen kussen in plaats van een opa, is er niet meer."

Voor de voorzitter van de Nationale Herdenking Srebrenica Genocide in Nederland brengt Mladic' dood geen nieuwe opluchting. Adnan Delic benadrukt tegen persbureau ANP dat de voormalige Bosnisch-Servische leider een oorlogsmisdadiger was die "eigenlijk geen podium hoort te krijgen".

Het belangrijkste moment voor de nabestaanden was volgens hem de arrestatie van Mladic in 2011 en de daaropvolgende veroordeling tot levenslang.

VN betuigt medeleven met slachtoffers

Ook secretaris-generaal Guterres van de Verenigde Naties heeft gereageerd. Via zijn woordvoerder betuigt hij zijn medeleven met de slachtoffers en de nabestaanden van de misdaden van Mladic.

Guterres veroordeelt elke vorm van ontkenning van de genocide van Srebrenica. Hij benadrukt dat de veroordeling van Mladic onherroepelijk was en is gebaseerd op historische feiten.

(Telecompaper) South Korea's science ministry has selected three teams to build an artificial intelligence (AI) service accessible to everyone, under the...

Veel steden doen weinig tegen te hoge huurprijzen van studentenkamers. Dat blijkt uit onderzoek van Argos.

Gemeenten moeten volgens de wet actief optreden tegen verhuurders die meer vragen dan de wettelijke huurprijs. Maar in veel steden gebeurt dat niet, concludeert het onderzoeksprogramma.

De gemeenten Utrecht en Nijmegen deelden geen boetes uit, en Amsterdam wil volgens Argos geen actuele cijfers delen. Vorig jaar sprak de gemeente naar eigen zeggen twee verhuurders aan.

Rotterdam en Den Haag zijn volgens Argos uitzonderingen: Rotterdam trad honderden keren op. Den Haag zet onder meer de zogenoemde Pandjesbrigade in, die controleert of verhuurders zich aan de regels houden.

Honderden euro's te duur

Van elke tien studentenkamers die op Kamernet worden aangeboden, zijn er zes te duur, schrijft Argos. Het onderzoeksprogramma bekeek in de maanden juli en augustus 2637 advertenties en vergeleek de huurprijs met de prijs die wettelijk toegestaan is.

Huurders betalen in Nederland gemiddeld 655 euro per maand voor een kamer. Vooral in Amsterdam, Utrecht en Nijmegen liggen de prijzen een stuk hoger.

In Amsterdam is de gemiddelde huurprijs bijna 1000 euro. In de hoofdstad is 97 procent van alle kamers te duur, meldt het programma. Bij die kamers is de prijs gemiddeld 421 hoger dan zou mogen. In Utrecht is 72 procent van het aanbod te duur.

In minder populaire studentensteden als Leeuwarden en Enschede zijn de huurprijzen lager. Daar ligt de gemiddelde prijs rond de 450 euro.

Bij een kunstroof op klaarlichte dag in een museum in Wenen is gisteren een diamanten halsketting gestolen. Het sieraad met 673 diamanten behoorde ooit toe aan de Egyptische koningin Nazli. De Oostenrijkse politie meldt dat twee mannen die als bezoeker waren binnengekomen om 14:00 uur de vitrine insloegen. Er waren toen meerdere bezoekers in de zaal.

De mannen gingen doelbewust te werk in Museum voor Toegepaste Kunst (MAK), schrijft de Oostenrijkse omroep ORF. Ze richtten zich alleen op de vitrine met de kostbare ketting met meer dan 200 karaat die bij een veiling in New York in 2015 voor 4,3 miljoen dollar (zo'n 3,7 miljoen euro) onder de hamer ging.

Na de roof sloegen de verdachten direct op de vlucht. Ze zijn nog voorvluchtig.

Bruiloft Iraanse kroonprins

Koningin Nazli Sabri van Egypte was de vrouw van koning Fouad I die heerste tussen 1917 en 1936. Volgens de inscriptie droeg zij de ketting in 1939 tijdens de bruiloft van haar dochter Fawzia. Zij trouwde met de toenmalige kroonprins van Iran, Mohammad Reza Pahlavi, die kort daarna sjah werd.

De ketting was speciaal voor de gelegenheid gemaakt door het beroemde Franse juwelenhuis Van Cleef & Arpels. Het luxe sieradenbedrijf had eerder al een kroon voor de Egyptische koningin gemaakt.

De tentoonstelling in het MAK toont een collectie met meer dan 300 sieraden uit de 130-jarige geschiedenis van juweliershuis Van Cleef & Arpels. Het museum blijft open, met uitzondering van de ruimte waar de diefstal plaatsvond.

Veel kunstroven

De afgelopen tijd zijn er veel kunstroven uit musea geweest. Zo werd er gisteren ook al uit een museum in Spanje een gouden schat gestolen, was er vorige maand voor miljoenen gestolen uit een museum in Noord-Frankrijk.

In januari werd de verzameling antiek zilver gestolen in Doesburg en vorig jaar waren er de opzienbarende kunstroof uit het Drents museum en die in het grootste museum van Europa, het Louvre.

De Noorse koning Harald, die vandaag op 89-jarige leeftijd overleed, was zeer gerespecteerd in binnen- en buitenland. Hij zat sinds 1991 op de troon en was het oudste staatshoofd van Europa. De laatste jaren kampte hij geregeld met gezondheidsproblemen.

Harald stond bekend als koning van het volk. Door zijn lange regeerperiode was hij een vaste waarde in de Noorse samenleving, de laatste jaren vaak omschreven als nasjonens bestefar, "grootvader der natie". De Noren gaven hem in peilingen een dikke 9. Ter vergelijking: het waarderingscijfer van Willem-Alexander ligt al jaren rond de 7.

Die populariteit kwam voort uit zijn informele manier van doen. Daarmee wist hij als moderne monarch meer toenadering te vinden tot het volk, wat het Noorse koningschap toekomstbestendiger maakte. Hij doorgrondde de tijdgeest en liet zien dat hij wist wat mensen nodig hebben. Meer openheid, minder formaliteiten en ongenaakbaarheid.

Bekijk hier een terugblik op zijn leven:

Harald was de zoon van Olaf V en prinses Märtha. Hoewel hij twee oudere zusters had, prinsessen Ragnhild en Astrid, werd pas met zijn geboorte op 21 februari 1937 de lijn van opvolging gegarandeerd. Destijds bepaalde de Noorse grondwet nog dat alleen mannelijke erfgenamen de troon konden erven.

Toen Harald drie was brak de Tweede Wereldoorlog uit. Om aan de Duitse bezetter te ontkomen, ontsnapten de koninklijke familie, de regering en de meeste leden van het Noorse gerechtshof per trein uit Oslo.

Haralds moeder vluchtte met de kinderen naar Zweden. Vandaaruit reisden ze verder naar de Amerikaanse hoofdstad Washington. Zijn vader - toen nog kroonprins Olav - en koning Haakon vluchtten naar Londen.

Toen de oorlog voorbij was, keerden alle gezinsleden terug naar Noorwegen. Harald doorliep zijn schooljaren in Oslo als eerste lid van de koninklijke familie op een openbare school en deed vervolgens een militaire opleiding, die hij in 1959 afrondde. Daarna vervulde hij zijn dienstplicht.

Fervent roeier en zeiler

In 1957 stierf koning Haakon en werd Haralds vader Olav koning van Noorwegen. Daarmee werd Harald op zijn twintigste officieel kroonprins.

Begin jaren 60 vertrok hij naar Oxford, waar hij sociale wetenschappen, geschiedenis en economie studeerde aan het Balliol College. Tijdens zijn studententijd was hij een fervent roeier.

Daarnaast was hij ook een fanatiek zeiler. Hij vertegenwoordigde Noorwegen op de Olympische Spelen van 1964 in Tokio (waar hij ook vlagdrager was), Mexico-Stad (1968) en München (1972). Met zijn zeilploeg won hij in de jaren 80 diverse medailles, waaronder een gouden op het WK in 1987.

In 1968 trouwde Harald met Sonja Haraldsen. Ze hadden toen al negen jaar een relatie, maar koning Olav wilde zijn zoon in eerste instantie niet laten trouwen met een burgermeisje.

Hij gaf pas toe toen Harald zei hij dat hij helemaal niet zou trouwen als hij niet met Sonja mocht trouwen. Dat zou het einde hebben betekend van de Noorse monarchie, aangezien Harald de enige troonopvolger was. Het echtpaar kreeg twee kinderen, prinses Märtha Louise, vernoemd naar Haralds moeder die in 1954 overleed, en prins Haakon.

Moderne koning

Na de dood van zijn vader op 17 januari 1991 kwam Harald automatisch op de Noorse troon. Zijn regeerperiode werd gekenmerkt door modernisering en hervorming van de Noorse koninklijke familie.

In 1990 werd de grondwet aangepast. Voortaan wordt het oudste kind van de koning, onafhankelijk van het geslacht, de troonopvolger.

Harald bleef tot op hoge leeftijd belangstelling houden voor sport:

Haralds kinderen trouwden met 'gewone burgers', de nieuwe kroonprins Haakon zelfs met een alleenstaande moeder met een zoon, prinses Mette-Marit. Die zoon, Marius Borg Høiby, bezorgde het koningshuis de nodige kopzorgen. In juni werd hij veroordeeld tot vier jaar cel voor verkrachting en huiselijk geweld.

Haakon en Mette-Marit kregen samen nog twee kinderen. De oudste, prinses Ingrid Alexandra, is de nieuwe troonopvolger, nu Haakon koning wordt.

Samen met koningin Sonja en kroonprins Haakon maakte de Noorse koning het koningshuis toegankelijker voor het publiek en de media. Zo werden verschillende paleizen gemoderniseerd en opengesteld voor publiek.

Geprezen om zijn leiderschap

Koning Harald was ook zeer begaan met het klimaat en hij was twintig jaar lang voorzitter van de Noorse afdeling van het Wereld Natuur Fonds.

Zijn leiderschap tijdens Noorse nationale crises werd zowel nationaal als internationaal geprezen. Zoals tijdens de verwoestende nieuwjaarsstorm in 1992 en met name na de aanslagen in 2011 in Oslo en op het eiland Utøya.

In een toespraak vlak na de aanslagen is duidelijk te zien dat koning Harald geëmotioneerd is:

Ook tijdens zijn koningschap bleef Harald zeilen. In juli 2005 won hij met zijn bemanning de gouden medaille op de Europese kampioenschappen in Zweden. In 2016 deed hij op zijn 79ste nog mee aan de wereldkampioenschappen op Lake Ontario in Canada, waar hij tweede werd in zijn categorie. De koning sliep gewoon aan boord van zijn jacht en dat leverde hem in Canada de bijnaam Sailor King op.

Harald en Sonja hadden een hechte vriendschapsband met het Nederlandse koningshuis. Willem-Alexander en Máxima zijn ook goed bevriend met Haakon en Mette-Marit.

Gezondheidsproblemen

De laatste jaren kampte koning Harald geregeld met gezondheidsproblemen. In 2003 werd hij behandeld voor blaaskanker en twee jaar later werd hij in het ziekenhuis opgenomen met hartproblemen.

Op vakantie in Maleisië in februari 2024 liep Harald een infectie op en lag enige tijd in het ziekenhuis. Als gevolg van die infectie werd zijn hartslag te laag, waarna hij een pacemaker kreeg.

In april van dat jaar begon hij langzaamaan zijn werkzaamheden over te dragen aan zijn zoon Haakon, maar hij bleef tot op het laatst talloze officiële taken vervullen en bleef het gezicht van de monarchie.

Koning Harald werd op 17 augustus opnieuw opgenomen in het ziekenhuis, met complicaties door bloedarmoede. Zijn toestand verslechterde in de daaropvolgende dagen door een bacteriële infectie in zijn bloed.

In Tibet, vlak bij de grens met Nepal, is een hooggelegen meer overstroomd nadat een natuurlijke dam is gebarsten. Het meer ontstond deze week nadat een gletsjer was afgebroken die de grote stortvloed in Nepal en Tibet veroorzaakte.

Voor zover bekend is er nog niets gemeld over eventuele nieuwe schade of slachtoffers. De Chinese autoriteiten in Tibet omschreven de golf als beheersbaar, ondanks dat het waterpeil flink steeg.

Aan beide kanten van de grens moesten reddingswerkers uit voorzorg hun werk uren neerleggen. Ook werd inwoners gevraag hoger gelegen gebieden op te zoeken.

De afgelopen dagen zijn er meerdere meren ontstaan in de regio waar de vloedgolf doorheen trok. Dit komt doordat verschillende rivieren zijn geblokkeerd door ijs, rotsen en ander puin. Het water hoopt zich daardoor op. De komende dagen wordt er daarnaast veel regen verwacht.

Het meer dat nu is overstroomd ligt aan de Tibetaanse kant van de grens en werd gisteren ontdekt. Naar schatting zit er zo'n 2 miljoen kubieke meter water in. Chinese reddingswerkers waren bezig met onderzoeken of ze het meer veilig konden laten leeglopen.

Liveblog

Volg de laatste ontwikkelingen naar aanleiding van de stortvloed in het liveblog. En bekijk ook dit verhaal waarin we laten we zien welke natuurkracht Nepal deze week trof:

De Noorse koning Harald is op 89-jarige leeftijd overleden. Het paleis in Oslo maakte zijn dood bekend in een overlijdensbericht.

"Met diepe droefheid delen wij u mee dat Zijne Majesteit Koning Harald vandaag is overleden. Koning Harald is vrijdag 28 augustus om 06.35 uur vredig overleden in het Nationaal Ziekenhuis", valt er te lezen op de website van het koningshuis, die nu volledig in het teken van het overlijden staat.

Daarmee is zijn 53-jarige zoon de nieuwe koning Haakon VIII van het land. Hij had de afgelopen dagen in afwezigheid van de koning al opgetreden als regent, zoals hij eerder ook deed als zijn vader ziek was.

Voor 11.30 uur staat een speciale ministerraad gepland om de overgang officieel te markeren, daar is ook de nieuwe kroonprinses Ingrid Alexandra.

Een terugblik op het leven van Harald:

Harald kampte de afgelopen jaren vaker met gezondheidsproblemen. In februari werd hij opgenomen in het ziekenhuis wegens een infectie die hij op vakantie had opgelopen. Twee jaar geleden kreeg hij een pacemaker nadat hij in Maleisië onwel was geworden.

Elf dagen geleden werd Harald opnieuw opgenomen in het universiteitsziekenhuis in Oslo. Het paleis liet toen weten dat hij werd behandeld aan complicaties door bloedarmoede: een medicijn had vochtophoping veroorzaakt in zijn lichaam, wat alleen in het ziekenhuis kon worden verholpen.

Enkele dagen later werd bekend dat zijn toestand was verslechterd door een bloedinfectie. Gisteren gingen nog veel familieleden langs bij de stervende vorst, zijn zoon Haakon is naar verluidt vannacht in het ziekenhuis gebleven. Haralds echtgenoot Sonja arriveerde vanmorgen rond 07.30 uur weer bij het bed, hij was toen dus al overleden.

Oudste staatshoofd van Europa

Harald, aangetreden in 1991, was het oudste staatshoofd van Europa. Hij gold als bijzonder populair in zijn land: in peilingen waren dikke negens als rapportcijfers geen uitzondering.

Ruim de helft van de Noren is nog voorstander van de monarchie, ondanks recente schandalen als de veroordeling van Haralds stiefkleinzoon Marius Borg Høiby wegens seksueel geweld en banden van kroonprinses Mette-Marit met zedendelinquent Jeffrey Epstein.

Sinds gisteren het bericht naar buiten kwam dat het slecht ging met de koning, leefde het hele land mee met de koning en zijn familie. Bij het koninklijk paleis kwamen mensen bijeen om hun steun te betuigen en werden bloemen gelegd.

Na het overlijdensbericht roemde premier Støre Harald als een man die "onwankelbaar vertrouwen in het Noorse volk" had en zijn leven gewijd heeft aan het land. "Hij hielp ons het beste in onszelf en in elkaar te zien."

De nationale omroep NRK noemt het overlijden van Harald het einde van een tijdperk. Hij wordt omschreven als een maatschappelijk betrokken vorst, die graag zijn onderdanen door het hele land opzocht. Op de site kunnen Noren een condoleancebericht of herinnering aan de koning achterlaten.

Koning Willem-Alexander, koningin Máxima en prinses Beatrix, goed bevriend met het Noorse koningshuis, reageren "intens bedroefd" op het overlijden en leven mee met Haralds familie. "Koning Harald diende zijn land met liefde, trots en overtuiging. Onvergetelijk zijn onze gezamenlijke ontdekkingstochten rond Oslo en verder noordwaarts", schrijven ze in een reactie, die ze afsluiten met "Takk for alt".

Premier Jetten denkt dat Harald "zal herinnerd worden als een vorst met een grote betrokkenheid bij het Noorse volk", die zocht naar verbinding en "meebewoog met de tijdsgeest".

Haralds Zweedse ambt- en generatiegenoot Carl Gustav zegt een dierbare vriend te hebben verloren. De jongere Deense koning Frederik van Denemarken zegt mee te leven met zijn "tante Sonja" en de rest van de koninklijke familie. "Uw vader heeft een grote invloed gehad op mijn moeder en op ons."

De Amerikaanse immigratiedienst ICE heeft een bestelling van bijna 15 miljoen dollar geplaatst voor 6000 stroomschokhandschoenen voor agenten. Volgens de dienst biedt de uitrusting de mogelijkheid om met minder geweld op te treden, maar critici vrezen juist dat het geweld erdoor zal toenemen.

De Generated Low Output Voltage Emitter (GLOVE) lijkt op een gewone handschoen, maar kan met een druk op een kop een schok van zo'n 250 volt geven. Volgens ICE is dit ideaal om arrestanten die niet meewerken te laten gehoorzamen. Ook zouden betogers die het werk van de agenten hinderen zo makkelijk aan de kant kunnen worden gezet.

ICE kwam sinds Trump weer aan de macht is geregeld in het nieuws wegens geweld tegen arrestanten en betogers. In de staat Minnesota kwamen twee betogers om het leven toen bij ICE-actie het vuur werd geopend op demonstranten. Daarnaast kwamen ook bij arrestatiepogingen al meerdere mensen om.

Volgens de dienst zelf bieden de schokhandschoenen daar een oplossing voor: agenten zouden dan minder snel naar hun vuurwapen grijpen.

'Recept voor meer geweld'

Burgerrechtenorganisatie ACLU noemt de handschoenen "een recept voor meer geweld tegen het publiek". Een groep Democratische Congresleden vreest ook dat de drempel voor geweld nu juist nog lager komt te liggen.

"Het tragische en overduidelijk oneigenlijke gebruik van geweld in Los Angeles, Chicago, Minneapolis, Houston, Maine en elders voedt onze scepsis dat deze dienst dit nieuwe instrument veilig kan inzetten zonder Amerikanen zomaar te verwonden", laten de politici weten.

Ze eisen dat ICE opheldering geeft over hoe agenten zullen worden getraind, welke regels er gaan gelden voor het gebruik ervan en hoe er verantwoording zal worden afgelegd als dit middel wordt ingezet. ICE meldt in een reactie dat er duidelijke standaarden gehanteerd zullen worden, zonder in detail te treden.

Stemacteur Peter Cullen is op 85-jarige leeftijd overleden. Decennialang leende hij zijn stem aan tientallen tekenfilmkarakters, met als meest succesvolle schepping Optimus Prime uit Transformers.

Hoewel zijn moeder hem ooit waarschuwde dat zijn stem wel eens vreemd zou kunnen blijven klinken als hij al die stemmetjes bleef doen, rolde Cullen via een rol als aankondiger en acteerwerk voor The Sonny and Cher Comedy Hour het tekenfilmvak in. In de jaren tachtig nam hij de Amerikaanse stemmen van Smurfen, Gummiberen, My Little Pony's, G.I. Joe's en Snorkels voor zijn rekening.

Toen hij in 1984 auditie deed voor een alien-robot die kon veranderen in een auto, verwonderde hem dat niets. "Bij animatie ben je eraan gewend dat het altijd anders is dan normaal."

Voor leider Optimus Prime van de goedaardige Autobots van planeet Cybertron, die de wereld beschermen tegen de verraderlijke Decepticons, koos Cullen een sonore stem die voor hem integriteit, waardigheid, compassie en autoriteit uitstraalde. Hij baseerde zich daarvoor op het gezaghebbende charisma van zijn oudere broer, een marinier die in de Vietnamoorlog had gediend.

"Hij was mijn held, hij was absoluut een belangrijke invloed op het karakter", vertelde Cullen ooit. "Ik deed hem gewoon na en daardoor leeft hij ook na zijn dood voort voor mij: elke keer als ik Prime doe, is daar ook mijn broer Larry."

De animatie sloeg aan, eerst als een langlopende tv-serie en speelgoedlijn, daarna enkele lange tekenfilms en ten slotte als lucratieve serie bioscoopfilms van Michael Bay. Telkens weer kroop Cullen in de huid van de held.

Hoor de stem van Cullen in deze trailer:

Naast die beroemdste creaties had Cullen nog tientallen andere rollen. Zo maakte hij af en toe uitstapjes naar speelfilms, met bijvoorbeeld de kreten van King Kong in de remake van 1976 of de angstaanjagende klikgeluidjes die de Predator voortbrengt in de film met Arnold Schwarzenegger.

Daarnaast gaf hij langdurig zijn stem aan de eeuwige kniesoor Iejoor uit de Disney-cartoons over Winnie de Poeh.

Cullen, die woensdag thuis in LA overleed, genoot ervan als hij op fanbijeenkomsten ontdekte dat meerdere generaties zijn werk waardeerden. "Dan kom je altijd wel een vader met zijn zoon tegen - en dan is het de vader die emotioneel wordt", lachte hij over die ervaring. "En dan word ik ook emotioneel en staat dat kind zich af te vragen: waarom staan die twee volwassenen zo te grienen?'"

There’s plenty of substances that can theoretically be extruded from a nozzle, but only a regrettably small subset of them can actually be used for 3D printing. One limiting factor …read more

Goedemorgen! De rechtbank in Den Haag doet vandaag uitspraak tegen een man uit Ede die betrokken zou zijn bij de genocide in Rwanda en de Nederlandse hockeymannen nemen het in de halve finale van het WK op tegen Spanje.

Eerst het weer: vanochtend is het op de meeste plaatsen droog met geregeld ruimte voor de zon. Vanmiddag trekken stevige buien over het land, daarbij is kans op onweer en windstoten. De maxima liggen tussen 21 en 24 graden bij een stevige zuidwestenwind.

Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en hier alles over de situatie op het spoor.

Wat kun je vandaag verwachten? Wat heb je gemist?

Bij Vereniging Eigen Huis zijn opnieuw veel klachten binnengekomen over makelaars. Sinds het meldpunt makelaardij in februari opnieuw openging, kreeg de belangenvereniging meer dan 900 klachten binnen.

Veel huizenkopers vragen zich af of makelaars altijd onafhankelijk handelen. Ze stellen bijvoorbeeld vragen over biedingen na de deadline en onduidelijke taxaties. Volgens de vereniging moet het koopproces wettelijk wordt vastgelegd.

Ander nieuws uit de nacht: En dan nog even dit:

In het Mastbos in Breda is een deel van de bodem bedekt met schapenwol. De wol remt de groei van varens af. Staatsbosbeheer wil het bos zo gevarieerder maken.

Fijne dag!

Biedingen na de deadline, onduidelijke taxaties of druk voelen om een hoger bod uit te brengen. Het zijn meldingen die Vereniging Eigen Huis (VEH) de afgelopen maanden binnenkreeg bij het meldpunt voor klachten over makelaars. Sinds februari ontving de vereniging meer dan 900 klachten. Dat is volgens de VEH te veel.

Afgelopen februari opende de VEH het meldpunt makelaardij opnieuw, nadat het vijf jaar geleden was gesloten. De aanleiding was volgens de vereniging "aanhoudende signalen dat het kopen en verkopen van een woning niet altijd eerlijk en transparant verloopt".

De VEH analyseerde de klachten en concludeert dat kopers en verkopers nog te vaak vastlopen in een koopproces dat als oneerlijk, onduidelijk en moeilijk te controleren wordt ervaren.

'Geen eerlijk speelveld voor kopers'

Veel huizenkopers die zich melden vragen zich af of makelaars altijd onafhankelijk handelen. "Het voelt niet als een eerlijk speelveld voor kopers", zegt Renee, een van de melders. "Wat ons vooral stoort, is dat een woning via een gesloten inschrijving wordt aangeboden, maar vervolgens buiten die procedure om kan worden verkocht."

Ze bracht op tijd een bod uit via de officiële inschrijfprocedure, maar kreeg later te horen dat ze net was overboden. "Toen we het biedlogboek opvroegen, zagen we dat er na de deadline nog biedingen door de makelaar waren ingevoerd. Volgens de makelaar was de uiteindelijke koopprijs daarna rechtstreeks tussen koper en verkoper afgesproken."

Ook ervaren melders druk om hoger te bieden. Zo zegt Jeroen: "Na mijn bod van 265.000 euro belde de makelaar: ik had niet het hoogste bod, maar wel de beste voorwaarden. Als ik 10.000 euro extra bood, was de woning van mij. Ik deed dat niet. Toen ik later het biedlogboek zag, bleek er helemaal geen hoger bod te zijn geweest. Ik voelde me achteraf wel misleid en onder druk gezet."

Het biedlogboek geeft sinds 2023 meer transparantie. Daarin staat het winnende bod en hoeveel anderen hebben geboden. Hoewel dat biedlogboek voor de meeste makelaars verplicht is, bleek eerder dat veel bieders dit logboek niet altijd ontvangen. Ook ervaren huizenbieders dat met het biedlogboek het proces nog steeds niet eerlijk verloopt.

Wettelijk vastleggen

NVM, de grootste makelaarsvereniging, zegt in een reactie het prima te vinden dat de VEH het loket heropende. "Dat kan drempelverlagend zijn en signalen zijn altijd welkom. Ook als NVM blijven we ons maximaal inspannen om woningverkopen en aankopen eerlijk en volgens de huidige wet- en regelgeving te laten verlopen."

De NVM heeft sinds februari een 'protocol transparant bieden woonruimte' waar iedere NVM-makelaar zich aan moet houden. Vereniging Eigen Huis vindt dit soort zelfregulering door makelaars niet voldoende.

De VEH wil dat het koopproces wettelijk wordt vastgelegd, zegt algemeen directeur Cindy Kremer. "Kopers en verkopers moeten erop kunnen vertrouwen dat het proces eerlijk en controleerbaar verloopt. Daarom zijn wettelijke regels nodig, mét toezicht en handhaving, zodat overtredingen ook echt gevolgen hebben."

'Is aan de overheid'

Vastgoed Nederland, een kleinere makelaarsvereniging, sluit zich daarbij aan. "Het is aan de overheid om de kooppraktijken strak te regelen want dat is beter voor de koper. We horen ook klachten dat tijdens het bieden de spelregels worden veranderd, precies dat zijn de problemen", zegt Tristan Bons van Vastgoed Nederland. "Al die problematiek is op te lossen door het wettelijk vast te leggen."

Vastgoed Nederland vindt het goed dat er meldingen worden gedaan, maar vindt het jammer dat het door het meldpunt van de VEH geen zicht heeft op waar het precies misgaat. "Er is al een meldpunt namens de branche ingericht en doordat de VEH deze klachten nu naar hen afbuigt, hebben wij veel minder zicht op waar het fout gaat en bij welke makelaars", zegt Bons.

De overheid werkte de afgelopen tijd aan een onderzoek naar verschillende opties van regelgeving. Daarnaast werkt Tweede Kamerlid Jeremy Mooiman (PVV) aan een initiatiefwet.

De Amerikaanse luchtvaartautoriteit FAA wil twee luchtverkeersleiders ontslaan die op 22 maart voortijdig hun werk zouden hebben verlaten, kort voordat op luchthaven LaGuardia in New York een Air Canada-vliegtuig in botsing kwam met een brandweerwagen.

Dat melden bronnen aan persbureau Reuters na eerdere berichtgeving van The Wall Street Journal en The New York Times.

Bij het ongeluk kwamen beide piloten van het vliegtuig om het leven. De twee luchtverkeersleiders hadden volgens Amerikaanse functionarissen op het moment van het ongeluk dienst moeten hebben, maar waren al vertrokken. De FAA onderzoekt of er op het moment van het ongeluk voldoende personeel aanwezig was.

Misbruik van de regels

De botsing leidde opnieuw tot kritiek op de personeelstekorten en werkpraktijken binnen de Amerikaanse luchtverkeersleiding. Volgens meerdere luchtverkeersleiders die met Reuters spraken, was het die avond drukker dan gepland. Normaal gesproken zouden extra medewerkers worden opgeroepen of zouden collega's langer doorwerken.

De Amerikaanse transportminister Sean Duffy zegt dat de meeste luchtverkeersleiders hun werk goed doen, maar dat er moet worden opgetreden als medewerkers misbruik maken van de regels.

"We zullen dit soort misbruik niet tolereren en nemen passende maatregelen om medewerkers verantwoordelijk te houden en te voorkomen dat onrechtmatige praktijken het luchtverkeer verstoren", zei Duffy.

'Early shove'

Binnen de luchtverkeersleiding wordt volgens Reuters momenteel strenger gecontroleerd op medewerkers die vlak voor het einde van hun dienst vertrekken. Dat wordt in de sector een 'early shove' genoemd. Volgens een luchtverkeersleider gebeurt het voortijdig vertrekken op veel locaties al jaren.

De FAA laat weten dat medewerkers verantwoordelijk worden gehouden en dat de veiligheid en efficiëntie van het Amerikaanse luchtruim niet in het geding mogen komen. De Amerikaanse vakbond voor luchtverkeersleiders zegt de beschuldigingen met de leiding van de FAA te bespreken.

In a move that’s no doubt going to trigger a lot of confusion and nostalgia, Mklinux is back, in a sense. As the announcement makes clear, this is multikernel Linux, …read more

Congo is begonnen met het vaccineren van mensen tegen ebola. De vaccinatiecampagne is donderdag gestart in Kisangani, in het oosten van het land.

Bij de vaccinatiecampagne wordt het vaccin Ervebo gebruikt. Daar zit een belangrijke onzekerheid aan: de huidige uitbraak wordt veroorzaakt door het Bundibugyo-type van het ebolavirus, terwijl Ervebo is goedgekeurd voor bescherming tegen een ander type, de Zaïre-variant.

Er bestaat momenteel geen goedgekeurd vaccin dat specifiek bescherming biedt tegen Bundibugyo-ebola. Of Ervebo tegen deze variant werkt, is daarom nog niet duidelijk.

Dodelijkste uitbraak

Toch is besloten het vaccin in te zetten omdat de twee virusvarianten aan elkaar verwant zijn en Ervebo mogelijk enige bescherming biedt. De inzet wordt bovendien gebruikt om meer kennis over de werking van het vaccin te verzamelen.

Zorgmedewerkers en andere mensen die betrokken zijn bij de bestrijding van de uitbraak krijgen als eersten het vaccin. Ook mensen die contact hebben gehad met patiënten worden gevaccineerd.

De Democratische Republiek Congo kampt met de dodelijkste ebola-uitbraak in zijn geschiedenis. Volgens de autoriteiten zijn inmiddels 5713 besmettingen bevestigd. Daarbij zijn 2744 mensen overleden. De uitbraak heeft zich verspreid over zes provincies.

Klinische studie

De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) waarschuwt dat de uitbraak nog niet onder controle is en mogelijk groter wordt dan de ebola-uitbraak in West-Afrika tussen 2014 en 2016. Die uitbraak kostte aan meer dan 11.000 mensen het leven.

Van de 70.000 doses die voor Congo zijn vrijgegeven, zijn er 50.000 bedoeld voor zorgmedewerkers en andere mensen die in de frontlinie van het zorgsysteem werken. De overige 20.000 doses worden gebruikt in een klinische studie naar de werking tegen Bundibugyo-ebola.

Moeilijke omstandigheden

De bestrijding wordt bemoeilijkt door onveiligheid, grote groepen vluchtelingen, een staking van zorgpersoneel en veel beweging van inwoners tussen verschillende gebieden.

President Donald Trump laat de Amerikaanse overheid Lake Ontario voortaan officieel 'Lake America' noemen. Hij ondertekende daarvoor een decreet waarmee de naam in de Amerikaanse geografische registers wordt aangepast.

Canada is niet verplicht de nieuwe naam voor het grensmeer over te nemen en premier Carney heeft al laten weten dat ook zeker niet te zullen doen. Veel Canadezen vinden het een kinderachtige uitwas van de handelsoorlog die tussen beide landen woedt.

Trump zette zijn handtekening aan zijn bureau in het Witte Huis. Achter hem stond een kaart waarop boven Lake Ontario al 'Lake America' stond. Volgens het decreet moeten de wijzigingen binnen dertig dagen worden doorgevoerd.

Importheffingen

De naamswijziging komt op een moment dat de relatie tussen de Verenigde Staten en Canada verder onder druk staat. De VS legde onlangs een importheffing van 50 procent op Canadese goederen ter waarde van ongeveer 20 miljard dollar. Canada reageerde met vergelijkbare heffingen op Amerikaanse producten.

Trump zei bij het ondertekenen dat Canada de VS "al lange tijd aan het oplichten is" op het gebied van handel en defensie.

De Amerikaanse president voegde eraan toe: "We houden van de mensen van Canada. Ik denk alleen niet dat hun vertegenwoordigers hun werk goed doen. Misschien veranderen ze. Ik weet het echt niet. Het maakt niet zoveel uit."

Reacties Canada en VS

De Canadese premier Mark Carney wees de nieuwe naam af. "Canadezen weten ook dat je de werkelijkheid bij de naam moet noemen: Lake Ontario toen, nu en altijd", schreef hij op X. Hij wees erop dat de oorspronkelijke bewoners van het gebied de naam Ontari'io kozen, wat "groot mooi meer" betekent.

"De naam is 400 jaar oud, ouder dan de Canadese Confederatie of de Amerikaanse Onafhankelijkheidsverklaring."

De premier van Ontario, Doug Ford, gebruikte woorden van gelijke strekking. "Voor Canadezen en de rest van de wereld is het Lake Ontario. Nu en voor altijd", schreef hij.

'Pestgedrag'

Canadezen die op straat worden aangesproken hebben weinig op met de naamswijziging. Belachelijk, noemt een voorbijganger het tegen persbureau Reuters, een ander spreekt van pestgedrag door de Amerikaanse president.

Gouverneur Kathy Hochul van de Amerikaanse direct aan Lake Ontario grenzende staat New York liet eveneens weten de nieuwe naam niet te gebruiken. "New York gaat het niet zo noemen", reageerde ze kort op de aankondiging van het Witte Huis op X.

'Nu nog een oceaan'

Lake Ontario is een van de Grote Meren op de grens tussen de VS en Canada. Er is geen internationale organisatie die bepaalt welke naam een grensoverschrijdend meer officieel moet hebben. Trump kan wel bepalen welke geografische namen de Amerikaanse overheid gebruikt.

Trump verwees ook naar zijn eerdere poging om de Golf van Mexico om te dopen tot 'Gulf of America'. "Als je erover nadenkt, hebben we een golf en hebben we een meer. Het enige wat we nog nodig hebben is een oceaan", zei hij. "Dus misschien moeten we de Atlantische en/of de Stille Oceaan van naam veranderen. Misschien doen we dat."

Internationaal worden de naamswijzigingen over het algemeen niet overgenomen. Zo wordt Golf van Mexico nog altijd vaker gebruikt dan Golf van Amerika, omdat het gebied al eeuwenlang zo wordt genoemd. Het Amerikaanse persbureau AP wees er in een verantwoording over de keuze de oude naam aan te houden omdat de VS niet het alleenrecht heeft internationale wateren te hernoemen.