Aggregator

Cannabis meest gebruikte drug bij betrapte verkeersdeelnemers

10 hours 51 minutes ago

Veruit de meeste verkeersdeelnemers die op drugsgebruik zijn betrapt, hadden sporen van cannabis in hun bloed. Dat constateert het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) na een analyse van 64.000 bloedmonsters van verdachte personen die de politie in de periode 2017-2023 heeft laten onderzoeken.

Medewerkers van het NFI constateerden op basis van het bloedmonsteronderzoek dat cannabis de meest voorkomende drug is (71 procent), gevolgd door amfetamines als speed en xtc (30 procent), cocaïne (15 procent) en GHB (6,8 procent).

Deze percentages zijn mogelijk omdat 20 procent van de betrapte verkeersdeelnemers meerdere drugs tegelijkertijd gebruikten. Meestal ging het om een combinatie van cannabis en amfetamine of cocaïne, of GHB met amfetamine. Maar ook combinaties van drie of vier verschillende drugs kwamen voor.

Levensgevaarlijk

"Rijden onder invloed van drugs is levensgevaarlijk, voor jezelf maar ook voor andere weggebruikers", zegt NFI-onderzoeker Carolien Boone. "En dan zie ik in de analyses bloedmonsters waarin drie of vier verschillende soorten drugs worden aangetroffen van iemand die achter het stuur is gaan zitten. Dan neem je echt een groot risico. En het kwam meer dan eens voor dat de bestuurder ook nog eens geen rijbewijs had."

Bijna alle aangehouden bestuurders waren man (92 procent). Ze hadden een gemiddelde leeftijd van 29 jaar. Twee op de drie testten positief op het gebruik van een of meerdere drugs na verdenking van de politie op rijden onder invloed. Verder viel op dat jongere verdachten, onder de 26 jaar, vaak THC in hun bloed bleken te hebben. Het gebruik van cocaïne en amfetamine neemt juist toe naarmate de bestuurders ouder zijn.

Toename bloedmonsters

Bij een vermoeden van rijden onder invloed mag de politie sinds 2017 een speekseltest afnemen, vergelijkbaar met de blaastest bij een vermoeden van alcoholgebruik. Als de speekseltest het vermoeden van drugsgebruik bevestigt, kan de politie overgaan tot het afnemen van bloed.

Het NFI ziet het aantal ingestuurde bloedmonsters jaar op jaar toenemen. Cijfers van de Nationale Politie wijzen daar ook op. In 2021 werd 4450 keer bloed afgenomen van een verkeersdeelnemer die van drugsgebruik werd verdacht. Vorig jaar was dat 28.841 keer.

Hoe vaak drugsgebruik tot ongelukken leidt is niet bekend. De NFI-medewerkers willen daar graag verder onderzoek naar doen.

Zanger D4vd gearresteerd in zaak dood gevonden tienermeisje

12 hours 17 minutes ago

In Los Angeles is zanger D4vd gearresteerd op verdenking van betrokkenheid bij de dood van een tienermeisje. Dat melden Amerikaanse autoriteiten. Het lichaam van het meisje werd in september gevonden in de kofferbak van een Tesla die op naam stond van de 21-jarige artiest.

D4vd, wiens echte naam David Burke is, wordt zonder mogelijkheid tot borgtocht vastgehouden.

De politie zegt dat de arrestatie is verricht op basis van bewijs dat door onderzoekers is verzameld. Om wat voor bewijs het gaat, wordt niet gemeld. Bronnen melden aan ABC News dat er nog geen formele aanklacht is ingediend. De zaak wordt maandag voorgelegd aan het Openbaar Ministerie in Los Angeles.

Het lichaam van Celeste Rivas Hernandez werd op 8 september aangetroffen op het terrein van een bergingsbedrijf in Hollywood, nadat medewerkers een sterke geur uit een voertuig hadden gemeld. In de voorklep van de Tesla werd een lichaam in verregaande staat van ontbinding gevonden.

Volgens onderzoekers was de auto twee dagen eerder weggesleept nadat deze verlaten op straat was aangetroffen. De auto stond geregistreerd op naam van Burke.

De 14-jarige Rivas Hernandez werd in 2024 als vermist opgegeven. Volgens bronnen binnen het onderzoek was het lichaam mogelijk al weken in de auto aanwezig voordat het werd gevonden.

'Onvoorziene omstandigheden'

D4vd werd bekend via TikTok en had daar miljoenen volgers. Zijn debuutalbum Withered bereikte de 13e plaats in de Billboard 200, de belangrijkste albumlijst in de VS, en is op Spotify meer dan 521 miljoen keer gestreamd.

Tijdens de ontdekking van het lichaam was hij bezig met een wereldtournee, die daarna werd geannuleerd. Ook promotie rond een geplande heruitgave van zijn debuutalbum werd stilgelegd.

Ook optredens in de Amsterdamse poppodia Paradiso en Melkweg gingen vorig jaar niet door. Op de website van Paradiso stond een statement van het management van de zanger, waarin werd vermeld dat zijn optreden vanwege "onvoorziene omstandigheden" is geschrapt. Ook in de VS zijn de nog twee resterende concerten van D4vd afgelast.

Gevallen Democratische politicus Virginia schiet zijn vrouw en zichzelf dood

13 hours 41 minutes ago

Justin Fairfax, ooit een rijzende ster binnen de Democratische Partij in de Verenigde Staten, heeft zijn echtgenote doodgeschoten en daarna zichzelf van het leven beroofd. De twee werden gisterochtend dood aangetroffen in hun woning in Annandale, een voorstad van Washington D.C.

Volgens de politie schoot Fairfax (47) zijn vrouw, tandarts Cerina Fairfax (49), dood in de kelder van het huis voordat hij naar boven ging en zichzelf doodschoot. De twee tienerkinderen van het echtpaar, een zoon en een dochter, waren thuis op het moment van het incident. Hun zoon belde het alarmnummer.

Het koppel was verwikkeld in een echtscheiding maar woonde wel nog samen in het huis met hun kinderen. Door hoogoplopende spanningen binnen het gezin had een rechter Fairfax eind maart opgedragen uiterlijk eind april het huis te verlaten, meldt persbureau AP.

Nog geen tien jaar geleden leek Fairfax op weg naar de top van de Democratische politiek in Virginia. Hij werd in 2017 verkozen tot luitenant-gouverneur, de op één na hoogste politieke bestuurder van een Amerikaanse staat. Vervolgens gold hij in 2019 als kandidaat voor het gouverneurschap toen toenmalig gouverneur Ralph Northam onder vuur kwam te liggen vanwege een racistische foto in een schooljaarboek.

Alcoholmisbruik en geldproblemen

Maar toen twee vrouwen Fairfax beschuldigden van seksueel geweld verloor hij die kans. Hoewel hij ontkende en zei dat er sprake was van wederzijdse instemming, stortte zijn politieke carrière in. Een gooi naar het gouverneurschap in 2021 strandde in de Democratische voorverkiezingen, waarna hij politiek geïsoleerd raakte, melden Amerikaanse media.

Volgens vrienden en rechtbankdocumenten was Fairfax sindsdien somber en sociaal geïsoleerd, worstelde hij met alcoholgebruik en geldproblemen en herstelde hij nooit van het schandaal. Zijn vrouw getuigde dat hij dagelijks dronk en zich terugtrok uit het gezinsleven.

Nalatenschap

De dood van het echtpaar leidt tot geschokte reacties in de politieke wereld van Virginia. Senatoren Mark Warner en Tim Kaine spraken van "schokkend en afschuwelijk nieuws" en betuigden hun medeleven aan de kinderen. Gouverneur Abigail Spanberger wees op X op het bredere probleem van huiselijk geweld.

Een vriendin van Fairfax zei volgens AP dat zij en andere vrienden van Fairfax graag wilden geloven dat hij nooit vrouwen zou mishandelen, maar dat het doden van zijn vrouw zijn nalatenschap zou bepalen en al het andere zou overschaduwen.

Hulp nodig?

Denk je aan zelfdoding of maak je je zorgen om iemand? Praten over zelfdoding helpt en kan anoniem via de chat op www.113.nl of telefonisch op 113 of 0800-0113.

El Salvador voert levenslang in voor kinderen vanaf 12 jaar

15 hours 3 minutes ago

De Salvadoraanse president Nayib Bukele heeft zijn handtekening gezet onder een nieuwe serie grondwetswijzigingen, waardoor kinderen van 12 jaar in het Midden-Amerikaanse land nu een levenslange gevangenisstraf kunnen krijgen. De hervorming werd vorige maand al aangenomen door het parlement, dat wordt gedomineerd door Bukeles partij Nuevas Ideas.

In de wetswijziging staat dat iedereen vanaf 12 jaar levenslang kan krijgen voor een moord of verkrachting, of medeplichtigheid daaraan. In de wet staat ook dat "terroristen", bijvoorbeeld leden van een criminele organisatie, een levenslange gevangenisstraf kunnen krijgen. Tot deze maand was de maximale gevangenisstraf in El Salvador 60 jaar voor volwassenen.

Het is niet voor het eerst dat Bukele de grondwet ingrijpend hervormt. Om de weg voor zulke hervormingen te plaveien liet hij in 2021, nog voor de noodtoestand, alle vijf rechters van de Constitutionele Kamer van het Hooggerechtshof vervangen door loyalisten.

Massaprocessen

De meest controversiële hervorming van de grondwet werd vorig jaar ingevoerd, toen herverkiezingslimieten werden afgeschaft. Bukele kan dankzij deze hervorming voor onbepaalde tijd aan de macht blijven. Ook is de duur van een presidentiële termijn verlengd, van vijf naar zes jaar.

De huidige grondwetswijziging is een nieuwe stap van Bukele om zijn ijzeren greep op het land te verstevigen. In 2022 kondigde de Salvadoraanse president een noodtoestand af om bendegeweld aan te pakken. De noodtoestand is inmiddels 45 keer verlengd en nog altijd van kracht. Ruim 90.000 mensen zijn sinds 2022 opgepakt en inmiddels zit ruim 1 procent van de totale bevolking van het land in de gevangenis.

Vanwege de noodtoestand wordt iedereen die wordt gearresteerd onder voorarrest geplaatst, terwijl toegang tot advocaten vaak onmogelijk wordt gemaakt. Gevangenen wachten soms jaren tot hun rechtszaak begint of worden veroordeeld in massaprocessen. Daarnaast wordt de noodtoestand ook gebruikt om leden van de oppositie, journalisten en activisten op te sluiten.

Willekeurige detenties

De Salvadoraanse regering wijst echter op de andere kant van de medaille: moordcijfers in het Midden-Amerikaanse land zijn scherp gedaald en de machtige bendes zijn sinds enkele jaren van de straten verdwenen. Bukele is mede daardoor een van de populairste leiders ter wereld: verschillende opiniepeilers schreven begin dit jaar dat ruim 90 procent van de Salvadoranen achter het beleid van de 44-jarige president staat.

Hoewel de Salvadoraanse regering blijft benadrukken dat tijdens de noodtoestand vrijwel alleen bendeleden zijn opgepakt, blijkt uit een onderzoek van El País van eind vorige maand dat de foutmarge van 1 procent, die de regering zelf noemde, schromelijk aan de lage kant is. De krant kreeg drie interne inlichtingenrapporten in handen en vergeleek die met openbare arrestatiecijfers.

Hieruit bleek dat het aantal willekeurige detenties een stuk hoger lag dan voorheen gedacht. Zeker 33.000 van de ruim 90.000 gearresteerde Salvadoranen zou bij het moment van arrestatie niet zijn geregistreerd als bendelid. Op basis waarvan zij dan wel zijn opgepakt is nog altijd onduidelijk.

Overleden in detentie

De Salvadoraanse regering heeft niet gereageerd op het onderzoek. In een toespraak in 2025 zei Bukele dat hij er geen moeite mee heeft als mensen hem zien als dictator. "Het kan me niet schelen als je me een dictator noemt. Dat is beter dan te zien hoe Salvadoranen op straat worden vermoord."

Desondanks sterven er wel honderden Salvadoranen in de gevangenissen, meldt mensenrechtenorganisatie Socorro Jurídico Humanitario deze week. Ruim 500 mensen overleden achter de tralies sinds Bukele de noodtoestand afkondigde, meldden zij: "Minstens 517 Salvadoranen zijn in staatsdetentie overleden onder de noodtoestand, zonder dat ze zijn berecht."

94 procent van deze overleden gevangenen zou geen bewezen bendelid zijn geweest. Een derde van de gedocumenteerde doden zou zijn overleden door fysiek geweld in de gevangenis, en een derde zou zijn gestorven door "gebrek aan medische zorg".

Massagraven

Benadrukt wordt dat de daadwerkelijke aantallen waarschijnlijk ruim twee keer zo hoog liggen, maar dat sterfgevallen door de autoriteiten lang verborgen worden gehouden voor families, en dat lichamen worden begraven in massagraven. Met name uit het Centrum voor Opsluiting tegen Terrorisme (Cecot), de megagevangenis met plek voor 40.000 gevangenen en tevens het paradepaardje van Bukeles gevangenisregime, komt weinig informatie.

Palestijnen leveren verdachte aanslag Parijs 1982 uit aan Frankrijk

15 hours 43 minutes ago

De Palestijnse Autoriteit heeft een verdachte van een dodelijke aanslag in Parijs uit 1982 uitgeleverd aan Frankrijk. Het gaat om de 72-jarige Hicham Harb, die ervan wordt beschuldigd achter de aanval op een Joods restaurant in de wijk Le Marais te zitten. Bij die aanslag kwamen zes mensen om het leven en raakten 22 anderen gewond.

Harb kwam gisteren aan op een militaire basis nabij Parijs, waar hij direct werd aangehouden. Volgens de Franse autoriteiten wordt hij later vandaag officieel op de hoogte gebracht van de aanklachten tegen hem. Harb zou een coördinerende rol hebben gespeeld in de voorbereiding van de aanslag.

Op 9 augustus 1982 gooide een groep aanvallers een granaat in het restaurant Chez Jo Goldenberg, waarna zij het vuur openden op aanwezige gasten. De aanval schokte de Franse hoofdstad en geldt als een van de ernstigste antisemitische aanslagen in Frankrijk in de jaren tachtig.

Harb is een van de verdachten die door Frankrijk werden gezocht in verband met de aanslag. Tegen hen werden in 2015 internationale arrestatiebevelen uitgevaardigd. Een Franse rechter besloot in juli dat zij terecht moeten staan voor hun rol in de aanval.

Twee verdachten zitten al langer vast in Frankrijk. Een van hen werd vorig jaar aangehouden in Parijs, terwijl een andere verdachte in 2020 door Noorwegen werd uitgeleverd.

Erkenning Palestijnse Staat

Tegelijkertijd zijn nog altijd meerdere verdachten voortvluchtig. Volgens eerdere informatie zouden ze zich ophouden in Jordanië en de Palestijnse gebieden. De verdachten zouden behoren tot de Abu Nidal-groep, een Palestijnse splinterorganisatie die verantwoordelijk wordt gehouden voor meerdere aanslagen wereldwijd in de jaren zeventig en tachtig.

Harb, ook bekend onder de naam Mahmoud Khader Abed Adra, werd in september 2025 opgepakt door Palestijnse autoriteiten. Kort daarna kondigde de Palestijnse president Mahmoud Abbas aan dat hij zou worden uitgeleverd. Abbas gaf eerder in een interview met Le Figaro aan dat de Franse erkenning van een Palestijnse staat mede bepalend was voor de medewerking aan het verzoek van Frankrijk.

Druk op Britse premier Starmer neemt toe na nieuwe onthulling over Mandelson

17 hours 36 minutes ago

De druk vanuit het Lagerhuis op de Britse premier Starmer neemt wederom toe na onthullingen van The Guardian. De Britse krant schrijft dat het ministerie van Buitenlandse Zaken bewust een advies van de veiligheidsdiensten heeft genegeerd zodat de omstreden Peter Mandelson toch kon worden benoemd tot ambassadeur in Washington.

Volgens The Guardian kwam Mandelson eind januari 2025 niet door een uitgebreide veiligheidscontrole van de UK Security Vetting, de overheidsinstantie die personen screent die toegang nodig hebben tot gevoelige informatie. Waarschijnlijk speelden zijn banden met de omstreden Amerikaanse zakenman en veroordeelde zedendelinquent Jeffrey Epstein hierin mee.

Advies genegeerd

Starmer had toen echter al aangekondigd dat hij Mandelson zou benoemen tot de hoogste Britse diplomaat in de Verenigde Staten. Het plaatste het ministerie van Buitenlandse Zaken voor een dilemma, zo schetst The Guardian. Uiteindelijk werd besloten om een zelden eerder gebruikte bevoegdheid in te zetten om het advies van de veiligheidsdiensten te kunnen negeren.

Downing Street bevestigt in een verklaring het verhaal van de krant, maar benadrukt dat Starmer niet wist dat veiligheidsfunctionarissen hadden geadviseerd Mandelson niet als ambassadeur aan te stellen. Een woordvoerder van de regering legt de verantwoordelijkheid voor het negeren van dit advies volledig bij de ambtenaren van het ministerie van Buitenlandse Zaken.

'Verantwoordelijkheid nemen'

De oppositie in het Lagerhuis lijkt geen genoegen te nemen met deze uitleg. De leider van de Conservatieven, Kemi Badenoch, zegt dat als de Labour-premier het Lagerhuis heeft misleid hij "verantwoordelijkheid moet nemen". Ook Ed Davey, leider van de Liberal Democrats, zegt dat Starmer moet vertrekken als blijkt dat "hij het parlement heeft misleid en tegen het Britse volk heeft gelogen".

The Guardian verwacht dat er nog meer documenten over de benoeming van Mandelson openbaar worden gemaakt. Mandelson werd vorig jaar ontslagen als ambassadeur na nieuwe onthullingen over zijn banden met Epstein. Begin dit jaar kwamen in nieuwe vrijgegeven documenten opnieuw schandalen aan het licht.

Correspondent Verenigd Koninkrijk Arjen van der Horst:

"Premier Starmer kwam eerder dit jaar flink in het nauw door de Mandelson-affaire. Na nieuwe onthullingen uit het Epstein-dossier werd Mandelson gearresteerd op verdenking van het doorspelen van staatsgevoelige informatie. Dit wordt beschouwd als het grootse politieke schandaal van de afgelopen zestig jaar in het Verenigd Koninkrijk.

Het schandaal riep andermaal vragen op over het beoordelingsvermogen van de premier. Waarom had hij Mandelson naar voren geschoven als ambassadeur in Washington, terwijl hij wist van zijn dubieuze relatie met de veroordeelde zedendelinquent Jeffrey Epstein? De affaire bracht zijn premierschap aan het wankelen en verschillende partijgenoten riepen om zijn aftreden.

Toen kwam de oorlog in Iran en de discussie over Starmers positie verstomde. Met de onthullingen in The Guardian is de premier echter weer in de gevarenzone beland. Op 5 februari had Starmer gezegd dat Mandelson het antecedentenonderzoek en de veiligheidsprocedures doorlopen had en dat de veiligheidsdiensten groen licht hadden gegeven voor zijn aanstelling.

Het tegendeel blijkt waar en Starmers regering had zelfs het negatieve advies van de veiligheidsdiensten terzijde geschoven. De oppositie roept dan ook dat Starmer het parlement heeft misleid, wat een politieke doodzonde is in het VK."

Coalitie verdeeld over extra druk op Israël, VVD wil geen veroordeling bondgenoot

17 hours 46 minutes ago

De drie regeringspartijen zijn het onderling niet eens over het opvoeren van de druk op Israël. D66 en het CDA vinden dat Israël de mensenrechten schendt door hun aanvallen op Libanon, de uitbreiding van nederzettingen op de Westelijke Jordaanoever en de pas aangenomen doodstrafwet.

De twee regeringspartijen denken dat het kabinet daarom binnen Europa moet kijken of het handelsdeel van het zogenoemde EU-Israël-associatieakkoord kan worden opgeschort. Maar de derde coalitiepartij VVD is daar tegen, zo bleek vanavond bij de stemming na een debat over het Midden-Oosten.

De VVD wil Israël op dit moment niet hard veroordelen. "Omdat wij niet de behoefte hebben om nu publiekelijk een land te gaan veroordelen dat we zien als een belangrijke bondgenoot", zo zei VVD-Kamerlid Maes toen haar werd gevraagd naar haar oordeel over de bouw van 34 nederzettingen.

Het leidde tot verbijstering onder enkele oppositiepartijen, zoals GroenLinks-PvdA, SP, Partij voor de Dieren, Volt en Denk. "Ik weet niet wat ik hier meemaak", zei GroenLinks-PvdA-Kamerlid Piri, omdat dit voor de Nederlandse politiek "tot nu toe een rode lijn" was. Kamerlid Teunissen van de Partij voor de Dieren vond de opstelling van de VVD "weerzinwekkend".

Kopgroep

De zorgen in de Tweede Kamer over de recente acties van Israël zijn groot en daarom moet Nederland de druk op het land opvoeren, vinden partijen als D66, CDA, GroenLinks-PvdA, SP, Partij voor de Dieren, Denk, Volt en Forum voor Democratie.

Regeringspartij D66 kwam met het verzoek aan het kabinet om binnen de EU een kopgroep te vormen die pleit voor de opschorting van het handelsdeel van een Israël-EU-verdrag. Dit treft Israëlische bedrijven, omdat reguliere handel dan wordt gestopt. Tijdens de Gaza-oorlog heeft de EU dit drukmiddel ook gebruikt en hoewel het succes daarvan niet gemakkelijk is aan te tonen, denken veel Nederlandse politieke partijen dat misschien effect kan hebben.

D66-Kamerlid Van der Werf zegt dat haar partij vanwege de bouw van de illegale nederzettingen, de doodstrafwet en het "tekeergaan" in Libanon tot de "optelsom" is gekomen dat er handelsmaatregelen moeten komen. Het CDA pleit ook voor "aanvullende stappen", maar dan moet er in Europa wel draagvlak voor zijn.

Instrument

Minister Berendsen van Buitenlandse Zaken begrijpt het verzoek van de partijen, omdat het een instrument is om de druk van Israël op te voeren. Maar er moet wel brede steun zijn in Europa, anders werkt het niet, zo maakt de minister duidelijk.

Het voorstel van D66 voor de handelsdruk is aangenomen door een meerderheid van de Kamer, mede door de steun van Forum voor Democratie. De minister zal er dus mee aan de slag moeten in Brussel.

Berendsen vindt dat Nederland vooral via diplomatieke weg moet proberen Israël te stoppen. Het op het matje roepen van de Israëlische ambassadeur, zoals oppositiepartij Denk wil, heeft niet zo'n zin. "Soms zijn harde woorden intern effectiever en impactvoller", aldus Berendsen. "Zo kun je ook boodschappen overbrengen en dat zijn geen gemakkelijke gesprekken."

Oppositiepartijen SGP, JA21, de Groep-Markuszower zijn tegen handelsbeperkingen. "Je voert geen sancties in tegen je bondgenoot", vindt SGP-leider Stoffer. JA21-Kamerlid Hoogeveen vreest de economische kosten. "Wat gaat dat het Nederlandse bedrijfsleven wel niet kosten?", wil hij van de minister weten.

Lees hier over de actuele situatie in het Midden-Oosten in het liveblog:

Staakt-het-vuren ingegaan in Libanon: 'Nodig om vrede te bereiken'

18 hours 4 minutes ago

Na anderhalve maand oorlog is een staakt-het-vuren in Libanon van kracht gegaan. Gisteravond kondigde president Trump aan dat de gevechtspauze tussen Hezbollah en Israël tien dagen moet duren.

De skyline van Beiroet werd rond middernacht lokale tijd verlicht door vuurwerk en feestelijk geweervuur toen het staakt-het-vuren van kracht werd.

Net als in Beiroet werd ook in de kuststad Sidon, dichter bij de grens met Israël, het staakt-het-vuren op straat gevierd:

Kort daarna beschuldigde het Libanese leger Israël echter van het schenden van de overeenkomst en riep het burgers op om nog niet terug te keren naar dorpen en steden in het zuiden. Het Israëlische leger heeft vooralsnog niet gereageerd.

De Amerikaanse president kondigde het op handen zijnde bestand gisteren als eerste aan. Later op de avond bevestigden Libanon en Israël het bericht. De leiders van beide landen zijn het erover eens dat dit staakt-het-vuren nodig is "om vrede tussen hun landen te bereiken", aldus Trump.

Libanon verwelkomt bestand

De Libanese premier Salam verwelkomde het staakt-het-vuren. Het bestand was een belangrijke eis en het voornaamste doel van Libanon tijdens de gesprekken eerder deze week met Israël in Washington.

Ook zegt Salam te hopen dat Libanezen die hun dorpen en steden in vooral het zuiden van het land moesten ontvluchten, snel weer kunnen terugkeren. Door de oorlog sloegen een miljoen inwoners van Libanon op de vlucht.

Correspondent Midden-Oosten Daisy Mohr:

"Hier in Libanon is er natuurlijk opluchting na de aankondiging van dit staakt-het-vuren. De ervaring leert dat de laatste uren voordat een staakt-het-vuren ingaat, nog heel gevaarlijk kunnen zijn. Dus iedereen houdt de adem in.

Wel worden er volop plannen gemaakt om zo snel mogelijk terug te keren naar dorpen en huizen. Maar de verwoesting is gigantisch en grote delen van Zuid-Libanon zijn onbereikbaar omdat het Israëlische leger daar nu posities heeft ingenomen. Dat zal betekenen dat honderdduizenden Libanezen de komende tijd niet kunnen terugkeren.

En dat is maar een van de problemen hier. De belangrijkste eis van Israël voor een staakt-het-vuren is dat Hezbollah zo snel mogelijk zal ontwapenen. Maar dat is makkelijker gezegd dan gedaan, temeer omdat Hezbollah zelf heel duidelijk aangeeft dat ze daar niet over piekert en niet zal meewerken.

Bovendien leiden de recente politieke ontwikkelingen tot veel interne spanningen in dit uiterst fragiele, verdeelde land. Voor nu hopen Libanezen dat het even wat rustiger zal worden, zodat ze op adem kunnen komen, maar de zorgen over de toekomst zijn enorm."

Premier Netanyahu liet in een video weten akkoord te zijn gegaan met het tijdelijke staakt-het-vuren om de "vredesonderhandelingen met Libanon te bevorderen". Volgens de premier is er een kans "om een historische deal met Libanon te sluiten".

Netanyahu heeft wel aangegeven dat het ontwapenen van Hezbollah de belangrijkste eis is van Israël. De regering gaat volgens hem niet mee in de eis van Hezbollah om Israëlische troepen uit het zuiden van Libanon terug te trekken. Het leger blijft ook na het ingaan van het bestand in het door Israël bezette gebied, aldus Netanyahu.

'Geen bewegingsvrijheid voor Israël'

Volgens Trump geldt het staakt-het-vuren ook voor Hezbollah. De wapenstilstand zal volgens Hezbollah-parlementariër Fadlallah in stand blijven als Israël zich aan de voorwaarden houdt, zei hij tegen de Libanese nieuwssite Al-Mayadeen.

Hezbollah zegt "dat een staakt-het-vuren Israël geen bewegingsvrijheid binnen Libanon mag geven". Begeven Israëlische troepen zich wel op Libanees grondgebied, dan heeft Libanon het recht om zich daartegen te verzetten, stelt de militante beweging.

Hoe sterk is Hezbollah nog? NOS op 3 legt het uit:

De Libanese president Aoun en de Israëlische premier Netanyahu krijgen een uitnodiging om binnenkort naar het Witte Huis te komen. Trump nodigde de twee leiders uit voor "de eerste betekenisvolle gesprekken tussen Israël en Libanon sinds 1983, heel lang geleden".

De Amerikaanse president kondigde het staakt-het-vuren aan terwijl het Israëlische veiligheidskabinet nog bijeen was om het erover te hebben. The Times of Israel schrijft dat oppositieleiders daar niet blij mee waren. Het bestand zou aan Israël zijn "opgelegd" door Trump. Netanyahu heeft zijn veiligheidskabinet niet om goedkeuring gevraagd, maar alleen op de hoogte gesteld.

Correspondent Verenigde Staten Rudy Bouma:

"De aanvallen op het zuiden van Libanon door Israël waren een sta-in-de-weg voor besprekingen tussen Amerika en Iran. Afgelopen weekend klapten die besprekingen in Islamabad. Iran voelde zich ook bedrogen dat Libanon geen onderdeel uitmaakte van dat eerdere staakt-het-vuren en wilde dat graag anders zien.

Sindsdien heeft Trump druk uitgeoefend op Netanyahu. Dat begon vorige week al en is deze week doorgegaan. Dat heeft geleid tot dit nieuwe staakt-het-vuren.

Trump heeft ook al aangekondigd dat er komend weekend mogelijk een hervatting zal zijn van de Iraans-Amerikaanse besprekingen in Islamabad."

Toen Israël en de VS eind februari met hun oorlog tegen Iran begonnen, nam de Iraanse bondgenoot Hezbollah ook weer doelen in Israël onder vuur. Israël voerde in reactie de afgelopen weken zware aanvallen uit op Libanon, waarbij ook wijken in hoofdstad Beiroet aanhoudend werden bestookt.

In anderhalve maand zijn volgens de Libanese autoriteiten al bijna 2200 mensen gedood. Bovendien ligt een groot deel van Zuid-Libanon in puin en is Libanese infrastructuur verwoest.

Tsjechië roept Russische ambassadeur op het matje om lijst met doelwitten

18 hours 44 minutes ago

Tsjechië heeft de Russische ambassadeur ontboden na Russische dreigementen aan het adres van meerdere Europese bedrijven, waaronder twee uit Tsjechië. De Russen hebben een lijst gepubliceerd met daarop bedrijven die volgens hen betrokken zijn bij het leveren van drones aan Oekraïne. De Tsjechische regering accepteert dit niet en wil de ambassadeur komende week spreken, melden lokale media.

Oud-president Medvedev, vicevoorzitter van de Russische veiligheidsraad en vertrouweling van Poetin, schreef gisteren op X dat bedrijven die wapens produceren voor Oekraïne potentiële doelwitten zijn voor het Russische leger. "Of de aanvallen werkelijkheid worden, hangt af van wat er daarna komt", schreef Medvedev. "Slaap lekker, Europese partners!"

Op de lijst van de Russen staat ook een bedrijf uit Hengelo, het defensiebedrijf Destinus. Zij maken drones voor Oekraïne en gaan samen met Duitse wapenfabrikant Rheinmetall raketsystemen bouwen voor het land dat in oorlog is met Rusland. Het gaat om kruisraketten en ballistische raketten. De NOS mocht afgelopen najaar binnenkijken bij de jonge defensieonderneming.

Daarnaast noemen de Russen bedrijven die zijn gevestigd in onder andere Londen, München, Praag en Riga. Het Russische ministerie van Defensie meldde na publicatie van de lijst dat Europese steun voor de dronecapaciteiten van Oekraïne tot "onvoorspelbare gevolgen" zou kunnen leiden.

Gisteren maakte minister van Defensie Yesilgöz bekend dat Nederland nog eens 248 miljoen euro uittrekt voor drones voor Oekraïne.

Druk op Oekraïense troepen

De Oekraïense bevelhebber Syrskyi schreef gisteren op Telegram dat Oekraïne de afgelopen maand de langeafstandsdrone-aanvallen op militaire en industriële doelen in Rusland heeft geïntensiveerd. Volgens het Oekraïense leger hebben zij in maart 76 industriële doelen in Rusland aangevallen, waaronder vijftien olieraffinaderijen.

Tegelijkertijd meldt The Kyiv Independent dat de druk op de Oekraïense troepen aan het front toeneemt.

In de nacht van dinsdag op woensdag hebben Russische luchtaanvallen aan zeker zestien mensen in Oekraïne het leven gekost. Vier mensen kwamen om in hoofdstad Kyiv en in havenstad Odesa werden door Russische drones en raketten negen mensen gedood. Volgens het hoofd van het militaire bestuur van de stad raakte de lokale infrastructuur zwaar beschadigd.

Volgens Rusland kwamen bij aanvallen op de Russische stad Tuapse twee kinderen om.

Discussie over veiligheid Leidse grachten na noodlottig ongeval student

19 hours 34 minutes ago

De dood van een student in Leiden vorige maand heeft de discussie over de veiligheid van Leidse grachten op scherp gezet. Oppositiepartijen en inwoners eisen maatregelen om nieuwe slachtoffers te voorkomen.

Het noodlottige ongeval voltrok zich in de binnenstad. Een 20-jarige student raakte in de nacht van 29 op 30 maart vermist na een avond stappen. Nadat hij niet was thuisgekomen, werd een grote zoekactie gestart met onder meer duikers en een onderwaterdrone.

Twee dagen later werd het lichaam van de man in het water gevonden, vlak bij een terras dat daarop werd ontruimd. Op de kade bij de vindplaats ligt al weken een bloemenzee.

Veiligheid grachten ondermaats

Op raadslid Chris Noordzij (ChristenUnie) heeft het drama diepe indruk gemaakt. De 20-jarige student was een leeftijdsgenoot. "Onze levens lijken op elkaar", zegt Noordzij tegen Omroep West. Samen met de SP en Partij Sleutelstad heeft hij schriftelijke vragen gesteld aan het college.

Aanleiding daarvoor is een onderzoek van experts, die de veiligheid van de Leidse grachten "schrikbarend laag" noemen. In steden als Amsterdam en Groningen zijn zwemtrapjes of dikke touwen op waterhoogte al jaren aanwezig. In Leiden ontbreken ze nagenoeg overal.

"De kades zijn hier erg hoog", zegt Annemarie Kloosman, die woont in de binnenstad, tegen de regionale omroep. "Het is vreselijk dat iemand die aan het begin van zijn leven staat is verdronken en niemand hem kon helpen."

De roep om simpele maatregelen klinkt luid op straat. "Gooi touwen aan de kant, zodat ze er tenminste uit kunnen klimmen", zegt een voorbijganger.

Geen openbare wc's

Naast hulpmiddelen bij de kades zoals relingen en trapjes wijzen veel Leidenaren op een ander structureel probleem: het gebrek aan openbare toiletten. "Er zijn maar drie openbare toiletten in de hele stad", zegt een studente.

"Als je gedronken hebt, verlies je snel je balans. Als er meer urinoirs zijn, is het niet nodig om aan de waterkant je behoefte te doen", vervolgt ze.

Raadslid Noordzij erkent het gebrek aan openbare wc's in de binnenstad. "Natuurlijk lost dat niet alles op, maar het zou enorm helpen als we ook op dat vlak maatregelen treffen." Hij pleit daarnaast voor betere voorlichting. "Ga nooit alleen naar huis, maar met zijn tweeën. En weet wat je moet doen als er iemand te water raakt."

Bloemen weggehaald

De gemeente Leiden zegt niet inhoudelijk te reageren zolang de schriftelijke vragen van de raad nog niet zijn beantwoord. Dat kan tot vier weken duren.

Voor een voorbijganger duurt dat veel te lang. "Hoeveel ongelukken moeten er nog gebeuren voordat het doordringt? Laten ze dit snel oppakken en niet te lang wachten."

Aanstaande vrijdag zal de kade bij de Stille Rijn weer leeg zijn. De bloemen worden op verzoek van de nabestaanden weggehaald.

Omslag op komst na heerlijke lentedagen, buien verwacht in het weekend

19 hours 59 minutes ago

De afgelopen dagen was het prachtig lenteweer. Vaak scheen de zon en ontstonden er stapelwolken, wat prachtige wolkenluchten opleverde. Ook de fruitbomen met bloesem en de bollenvelden staan er op dit moment prachtig bij. In het zuiden werd het woensdag op veel plaatsen zelfs warmer dan 20 graden. Daarmee is het erg zacht voor de tijd van het jaar.

Alleen als je last hebt van hooikoorts is "lekker weer" niet helemaal van toepassing. Naast verschillende boomsoorten komen nu ook de eerste grassoorten in bloei en zweeft er veel stuifmeel door de lucht. Omdat er weinig regen is gevallen, blijft dit ook lang in de lucht hangen en wordt het stuifmeel nauwelijks weggespoeld.

Via NOS Ooggetuige kwamen ook vandaag mooie lentebeelden binnen:

Als we wat verder terugkijken in de tijd is weinig neerslag al langer aan de orde. Er zijn gebieden in Nederland, vooral het zuidwesten, waar afgelopen winter ook al weinig regen is gevallen en droogte nu steeds zichtbaarder wordt. De eerste sproeiverboden zijn al ingesteld. Er zijn wel verschillen binnen Nederland, want in het noorden is nog geen sprake van een lagere grondwaterstand dan normaal.

Buien en lagere temperaturen

Maar neerslag zit er wel aan te komen. Precies tijdens het weekend slaat het weer om. Zaterdag begint nog droog, maar het wordt daarna bewolkt en uiteindelijk trekken er ook buien over het land. De wind draait naar het noorden en koudere lucht zorgt er zondag voor dat de temperatuur blijft hangen op 10 tot 14 graden. Ook dan is het nog wisselvallig en vallen er buien. Het zou misschien zelfs kunnen hagelen of onweren.

Na het weekend is het eerst fris en blijft er kans op een paar buien. In de loop van de week wordt het waarschijnlijk droger en warmer.

Toch patiëntgegevens buitgemaakt bij hacken van softwarebedrijf Chipsoft

22 hours 1 minute ago

Bij de ransomware-aanval op zorgsoftwarebedrijf Chipsoft zijn toch medische patiëntgegevens gestolen, laat het bedrijf weten. Bronnen binnen en buiten het softwarebedrijf hadden eerder gemeld dat de patiëntgegevens veilig waren, maar gisteren schreef de NOS al dat datadiefstal niet viel uit te sluiten.

Het bedrijf zegt dat de getroffen zorginstellingen worden geïnformeerd. "Deze ontvreemding van gegevens kunnen wij niet ongedaan maken", schrijft topman Hans Mulder. Hij zegt de situatie te betreuren en er alles aan te doen om de getroffen zorgorganisaties zo goed mogelijk te ondersteunen.

"Chipsoft moet alles uit de kast halen om dit snel en zorgvuldig te onderzoeken", zegt minister Sterk van Langdurige Zorg. De minister wil dat het bedrijf snel duidelijkheid geeft aan de slachtoffers. Volgens Sterk is het een ernstige zaak. "Patiënten moeten kunnen vertrouwen dat hun gegevens veilig zijn", zegt zij.

Zorgsystemen

Chipsoft levert zorgsystemen aan huisartsenpraktijken en ziekenhuizen. De getroffen instellingen zijn huisartsen, revalidatieklinieken en het Oogziekenhuis Rotterdam, meldt de Volkskrant. Die instellingen gebruiken allen het zogeheten HiX 365-platform. Een woordvoerder van Chipsoft heeft dat verhaal bevestigd.

Een bron meldt aan de krant dat hackers specifiek op zoek waren naar medische informatie over behandelingen. Welke medische gegevens zijn gestolen en om hoeveel gedupeerden het gaat, is niet bekendgemaakt. Het bedrijf zegt dat het onderzoek nog niet is afgerond.

Volgens de berichtgeving van de Volkskrant zijn er geen andere zorginstellingen getroffen. Ziekenhuizen gebruiken een speciale website van Chipsoft om patiënten toegang te geven tot hun medische dossiers. Het verkeer van en naar die dossiers loopt via servers van het bedrijf.

Meldingen

Eerder werd gedacht dat zeker tien ziekenhuizen zouden zijn getroffen door de hack. Die ziekenhuizen werden geadviseerd om een melding te doen bij de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) vanwege een mogelijk datalek. Meerdere ziekenhuizen hebben dat gedaan.

De Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV) adviseerde huisartsen die met Chipsoft werken een melding te doen. Volgens de LHV gaat het om tientallen huisartsenpraktijken. Het merendeel daarvan zit in Noord-Limburg.

De AP heeft deze week laten weten dat er ruim zestig meldingen zijn binnengekomen die verband houden met de hack, waaronder van Chipsoft zelf.

KLM schrapt tientallen vluchten binnen Europa vanwege oplopende kerosinekosten

22 hours 42 minutes ago

KLM schrapt komende maand tachtig retourvluchten. Het gaat om vluchten binnen Europa waar de luchtvaartmaatschappij meerdere keren per dag op vliegt, zoals Londen en Düsseldorf.

In een verklaring zegt KLM dat het gaat om vluchten die momenteel niet rendabel kunnen worden uitgevoerd door de stijgende kerosinekosten. Eerder voerde de vliegmaatschappij al een brandstoftoeslag door van 100 euro voor langeafstandsvluchten en 10 euro binnen Europa.

De eerste annuleringen vallen in de laatste week van april, midden in de meivakantie. Een woordvoerder van KLM benadrukt dat het voornamelijk gaat om vluchten die niet zijn volgeboekt en makkelijk kunnen worden omgeboekt. Zo wil de luchtvaartmaatschappij ervoor zorgen dat reizigers alsnog op dezelfde dag op hun bestemming kunnen komen.

Volgens sectoreconoom Rico Luman van ING is het logisch dat KLM juist deze Europese vluchten schrapt. "Het zijn vluchten die makkelijk omgeboekt kunnen worden en de reiziger heeft alternatieven. Dat ligt moeilijker bij langeafstandsvluchten, omdat je dan vaker een of twee dagen moet wachten, of een overstap mist."

Structureel tekort

De hoge kerosinekosten zijn het gevolg van de oorlog in het Midden-Oosten. Daardoor komt er momenteel minder kerosine naar Europa dan normaal gesproken, wat de prijs omhoog drijft.

Hoewel KLM benadrukt nog niet te maken te hebben met tekorten, waarschuwde het Internationaal Energieagentschap (IEA) eerder vandaag dat Europa mogelijk nog maar zes weken aan vliegtuigbrandstof op voorraad heeft. Volgens de koepelorganisatie van Europese luchthavens ACI Europe is er mogelijk over drie weken al een structureel tekort aan kerosine, als de Straat van Hormuz gesloten blijft.

De gevolgen van de oorlog zijn nu al zichtbaar in de grote kerosine-opslagen in de havens van Amsterdam, Rotterdam en Antwerpen, ook wel het ARA-gebied genoemd. Sinds begin maart is de voorraad daar met ongeveer een kwart afgenomen.

Kerosine opgekocht

"Dat is een veel snellere afname dan normaal gesproken", zegt Patrick Kulsen, directeur van marktonderzoeksbureau Insights Global. Zijn bedrijf is gespecialiseerd in opslagcijfers van brandstoffen.

Volgens Kulsen komt die snelle afname door de export naar Europese, Aziatische en Afrikaanse landen. Omdat de prijzen in het ARA-gebied relatief lager liggen dan in de rest van de wereld, kopen deze landen de kerosine op.

"De prijzen in Azië liggen zo'n 25 procent hoger dan hier", zegt Luman. "Er wordt daarom veel kerosine vanuit hier aan Aziatische partijen verkocht en dat draagt bij aan het nijpende tekort."

Echt een tekort is er volgens hem nog niet, maar omdat er voorlopig nog geen kerosine door de Straat van Hormuz komt, is het een kwestie van tijd voordat er daadwerkelijk tekorten ontstaan.

Geen maatregelen om verkeersdruk werk aan A2 bij Vianen te verlichten

22 hours 47 minutes ago

Rijkswaterstaat roept weggebruikers vanwege de werkzaamheden aan de A2 bij Vianen dit weekend met klem op niet af te wijken van de omleidingsroute. De afgelopen twee weekenden liep het verkeer in Vianen en andere omliggende plaatsen vast door sluipverkeer.

Veel automobilisten zagen de binnenwegen tussen Everdingen, Hagestein, Vianen en Hoef en Haag als goed alternatief voor de omleidingsroute via de A27 en A12. In het eerste weekend ontstonden lange rijen bij verschillende pontjes in de regio. Wachttijden liepen volgens getuigen op tot meer dan een uur.

Burgemeester Fröhlich van Vijfheerenlanden, de gemeente waar het gebied onder valt, noemde de situatie "onacceptabel" en uitte stevige kritiek op Rijkswaterstaat. Hij had naar eigen zeggen al eerder gewaarschuwd voor de problemen. Met de oplossingen die hij had aangedragen werd volgens hem niets gedaan, schrijft RTV Utrecht.

Ondanks de kritiek neemt Rijkswaterstaat komend weekeinde geen extra maatregelen. De burgmeester pleitte er gisteren in een gesprek met Rijkswaterstaat nogmaals voor om een verbindingslus van de A27 naar de A12 bij knooppunt Lunetten af te sluiten. Op die manier zijn automobilisten minder geneigd om een sluiproute te kiezen, verwacht de gemeente.

Rijkswaterstaat zegt serieus naar deze optie te kijken, maar noemt het te kort dag de verbindingslus dit weekend al te sluiten. "Het is een ingrijpende maatregel met risico's", zegt een woordvoerder. "Als de maatregel wordt ingevoerd, dan kan deze niet zomaar worden teruggedraaid als de verkeerssituatie onverhoopt vastloopt."

Burgemeester Fröhlich zegt blij te zijn dat zijn oplossing serieus wordt genomen. "Ik heb er begrip voor dat het niet direct kan."

Nieuw asfalt

Rijkswaterstaat is de komende vier weekenden nog bezig met werkzaamheden aan het asfalt tussen de knooppunten Everdingen en Oudenrijn. De weg vanuit het zuiden richting Utrecht is daardoor van vrijdag 22.00 uur tot maandagochtend 05.00 uur dicht.

Volgens de verkeersorganisatie heeft het asfalt het einde van zijn levensduur bereikt. Er wordt daarom een nieuwe laag gestort over een lengte van 11 kilometer. Dat nieuwe asfalt is ook stiller dan het oude.

Niet op navigatie rijden

Rijkswaterstaat zegt de verkeerssituatie in samenspraak met de gemeente, provincie en de veiligheidsregio continu te monitoren.

"Het is lastig om het sluipverkeer op te lossen, want mensen volgen hun navigatie. Maar in de praktijk ben je niet sneller, maar juist langer onderweg omdat je niet de juiste omleidingsroute volgt. Doe het alsjeblieft niet", zegt de woordvoerder.

Automobilisten in de omgeving wordt opnieuw geadviseerd om thuis te blijven als dat mogelijk is. Ook adviseert Rijkswaterstaat verkeer richting Amsterdam over de A27 te rijden. "Die route is nagenoeg even snel en draagt bij aan een betere doorstroming."

Venetië kan zeespiegelstijging overleven, maar dat heeft wel een prijs

23 hours 15 minutes ago

Venetië is de stad van de liefde, beroemd om zijn kanalen en gondels, maar door de stijgende zeespiegel wordt de stad bedreigd. Oplossingen om de stad voor de verre toekomst te behouden zijn er - van dijken om de stad tot het verplaatsen van erfgoed - maar elke aanpak heeft zijn prijs.

Dat schrijft een internationale groep wetenschappers van onder meer het Nederlandse waterinstituut Deltares in het wetenschappelijke vakblad Scientific Reports. "We hopen dat hierover gesproken gaat worden", zegt onderzoeker Valeria Di Fant. "We kunnen veel, maar er zitten ook grenzen aan bepaalde opties."

Wateroverlast

Jaarlijks bezoeken circa 20 miljoen toeristen Venetië, de Italiaanse stad die onlosmakelijk verbonden is met de zee. De stad ligt op een groot aantal eilanden in een lagune, een kustmeer met meerdere verbindingen met de zee. Handel overzee maakte de stad rijk en door de overgang van zoet naar zout water leven in de lagune bijzondere planten en dieren.

Wateroverlast is over de jaren een steeds groter probleem geworden. Eind 1966 overstroomde de stad door springtij en zware regenval. Zo erg als toen was het niet vaak meer, maar Venetië overstroomt wel steeds vaker, zeker de laatste 25 jaar. Dat komt omdat de bodem daalt, terwijl door klimaatverandering de zeespiegel gestaag stijgt.

De Italiaanse overheid besloot na het acqua alta (hoog water) van 1966 een kustverdedigingssysteem te bouwen. Het overleggen, ontwerpen en bouwen duurde tientallen jaren. In 2020 werd de Modulo Sperimentale Elettromeccanico (MOSE) voor het eerst gebruikt.

De stormvloedkering sluit de drie toegangen van de lagune tijdelijk af van de Adriatische Zee. De dammen bestaan uit losse delen die normaal op de bodem liggen. Schepen kunnen Venetië dus bereiken en de overgang van zoet naar zout water blijft bestaan. Dat het systeem werkt, is al gebleken, maar dat moeten de dammen wel op tijd worden gesloten. Het is al voorgekomen dat de stad alsnog overstroomde.

"Maar het systeem is alleen ontworpen voor een lagere zeespiegelstijging", zegt Marjolijn Haasnoot, onderzoeker bij Deltares en hoogleraar klimaatadaptatie aan de Universiteit Utrecht, "en de zeespiegel zal verder blijven stijgen". Venetië kan wel aanvullende maatregelen nemen om de stormvloedkering zolang mogelijk te laten meegaan.

Tijdrekken

Lokaal gebeurt dat al, zegt Haasnoot. Bijvoorbeeld door de fundering van gebouwen te verhogen, bodemdaling af te remmen en kunststof schotten te plaatsen. "Dat moet je op veel grotere schaal gaan doen."

Zelfs in het slechtste geval, als de gevolgen van klimaatverandering tegenvallen, zou het MOSE-systeem zeker nog tientallen jaren meekunnen. En in een minder zwart scenario zelfs nog veel langer. Dat "tijdrekken" kun je gebruiken om na te denken over een aanpak voor de verdere toekomst, zegt Haasnoot.

De experts zien grofweg drie manieren om Venetië te behouden, waarbij elke manier voor- en nadelen heeft. Zo zouden de Italianen ringdijken direct om de stad kunnen bouwen. Dat is niet zo fraai voor de aanblik van de stad zelf. Maar de lagune blijft wel open naar de zee.

Het is ook mogelijk de lagune juist helemaal af te sluiten met een vaste dijk. De aanblik van Venetië blijft dan hetzelfde, maar het heeft een prijs. "Je kunt je Venetië eigenlijk niet voorstellen zonder water", zegt Di Fant. "Als de lagune dicht is, kunnen boten niet afmeren. In de lagune is een bijzonder ecosysteem met planten die afhankelijk zijn van de overgang van zoet naar zout water."

Hoogleraar Haasnoot vergelijkt het met de bouw van de Afsluitdijk. De natuur in het IJsselmeer is nu heel anders dan het waterleven in de vroegere Zuiderzee. En de Afsluitdijk sloot dorpen met een visserij- en scheepvaartcultuur, zoals Urk, Enkhuizen en Spakenburg, af van de zee. Voor Venetië was de binding met de zee belangrijk om Unesco-werelderfgoed te worden.

De meest radicale optie die de experts noemen, is om belangrijke gebouwen landinwaarts te verplaatsen. Dat is relatief duur en ingrijpend, maar technisch kan het, zegt Haasnoot.

Ze vindt het vooral belangrijk om het debat te openen. De Italianen kunnen dan op de korte termijn al werk maken van maatregelen om de MOSE zo lang mogelijk mee te laten gaan. En dan is er tijd het moeilijke debat te voeren over de meer ingrijpende oplossingen voor de verre toekomst.

Bijna zes jaar geleden ging de stormvloedkering bij Venetië voor het eerst helemaal dicht: