Aggregator

Vonnis tegen kardinaal van tafel in hoger beroep vastgoedproces Vaticaan

9 hours 23 minutes ago

Het gerechtshof van Vaticaanstad heeft in een historisch vastgoedproces het vonnis tegen de Italiaanse kardinaal Angelo Becciu ongedaan gemaakt. Hij werd in 2023 veroordeeld tot 5,5 jaar cel voor verduistering. Ook de vonnissen tegen acht andere veroordeelden gingen in hoger beroep van tafel.

Volgens het hof zijn er zowel door het Vaticaanse Openbaar Ministerie als door de vorig jaar overleden paus Franciscus procedurele fouten gemaakt in de zaak. Het proces moet daarom over. Op 22 juni komen de partijen weer bijeen om data voor een nieuwe reeks zittingen af te spreken.

Vastgoed in Londen

De zaak draait om financiële wantoestanden waarbij de 77-jarige kardinaal en anderen vermoedelijk betrokken waren. Die kwamen aan het licht toen Italiaanse onderzoeksjournalisten er in 2020 over publiceerden.

Centraal staat een investering van 350 miljoen euro in een pand in de deftige Londense wijk Chelsea. Het Vaticaan moest dat pand uiteindelijk met 140 miljoen euro verlies verkopen. Becciu werkte destijds bij het staatssecretariaat van het Vaticaan en was verantwoordelijk voor het goedkeuren van grote uitgaven.

Aanklagers stellen dat de kardinaal gebruikmaakte van giften voor de armen om de vastgoeddeal te financieren. Ook zou hij een greep hebben gedaan in het persoonlijke liefdadigheidsfonds van de paus. Volgens de aanklacht verdween er bovendien geld naar broers van Becciu en naar een vrouw die zogenaamd diplomatieke missies voor het Vaticaan vervulde.

Uitgesloten

Becciu nam na de publicaties in de media ontslag en werd uitgesloten van publieke functies in de kerk. Hij bleef kardinaal, maar zonder de bijbehorende rechten. Hij nam afgelopen jaar ook niet deel aan het conclaaf waarbij de huidige paus Leo XIV werd gekozen.

De kardinaal en de andere verdachten in het vastgoedproces hebben overigens altijd volgehouden onschuldig te zijn en gingen daarom in hoger beroep.

Vaticaan-correspondent Andrea Vreede:

"Het hof noemt als reden dat de decreten waarmee paus Franciscus als wetgever tijdens het vooronderzoek de bevoegdheden van het OM uitbreidde nooit gepubliceerd zijn. In feite greep de paus als opperste wetgever dus in tijdens een lopend onderzoek zonder dat de verdediging daarvan wist. Verder heeft de openbare aanklager zaken in de documentatie achtergehouden en was er zo geen sprake van een eerlijk proces. Het laat zien hoe slecht en chaotisch het OM van Vaticaanstad te werk ging.

Dat het proces nu over moet, is hoe dan ook een succes voor de advocaten van Becciu en de anderen. En een blamage voor de rechtsspraak in de staat van de paus. Wat in de wandelgangen het 'proces van de eeuw' is gaan heten en een testcase moest zijn voor Franciscus' aanpak van financiële wantoestanden, blijkt uit te draaien op een nachtmerrie voor de aanklagers."

Bestellen bij Fonq en Naduvi niet mogelijk, 'uitstel van betaling aangevraagd'

9 hours 35 minutes ago

Het Nederlandse bedrijf achter de woonwebshops van Fonq en Naduvi heeft uitstel van betaling aangevraagd. Dat melden RTL Z en Emerce. Er wordt nu gekeken hoe een faillissement vermeden kan worden.

Ondanks verschillende pogingen was het bedrijf voor de NOS niet bereikbaar voor een reactie. Inmiddels is het op de webshops van Fonq en Naduvi niet meer mogelijk om een bestelling te plaatsen.

Woonwebwinkel Fonq bestaat sinds 2003 en heeft naast een Nederlandse website ook een webshop in België en Duitsland. Fonq heeft zijn hoofdkantoor in Utrecht staan en volgens de website werken er ruim 250 mensen. Zij verliezen mogelijk hun baan.

In 2024 nam Fonq concurrent Naduvi over. Oprichter van Naduvi, Itai Gross, werd destijds aangesteld als CEO, maar hij vertrok nog geen jaar later alweer.

Miljoenenverlies

Al langer gaat het niet goed met Fonq-Group, het moederbedrijf van de woonwinkels. Uit het laatste jaarverslag, dat voornamelijk over 2023 ging, blijkt dat het bedrijf een verlies leed van ruim 14 miljoen euro. Een jaar ervoor wilde de bank het bedrijf al geen geld meer lenen. De aandeelhouders moesten zelf bijspringen.

Eerder schreef Ad Scheepbouwer, voorzitter van de raad van commissarissen, dat Fonq zich in een "uitdagende markt" bevindt.

Zware tijd voor woonwinkels

Ook andere woonwinkels hebben het al een langere tijd zwaar. Zo ging in juni vorig jaar interieurketen Rivièra Maison failliet, en ook Kwantum en Leen Bakker verkeerden in financiële problemen.

De winkels van Kwantum en Leen Bakker werden overgenomen door een Europese investeringsmaatschappij en Rivièra Maison kon in juli vorig jaar een gedeeltelijke doorstart maken. Dat lukte dankzij een overname door Dutch Interior, een Nederlands meubelbedrijf.

Britse spionageschrijver Len Deighton (97) overleden

10 hours 7 minutes ago

De Britse schrijver Len Deighton is op 97-jarige leeftijd overleden. Deighton was het bekendst van zijn spionageromans uit de jaren 60 en schreef later ook geschiedkundige en culinaire boeken.

De schrijver is zondag overleden. "Hij was niet alleen een van de grootste spionage- en thrillerauteurs van de 20ste eeuw, maar ook een van onze grootste schrijvers in welk genre dan ook", zegt zijn literair agent.

Deighton brak in 1962 door met The IPCRESS File, een spionagethriller over een naamloze Britse geheim agent. Het boek, in het Nederlands verschenen als Dossier Ipcress, werd drie jaar later verfilmd met Michael Caine in de hoofdrol, die de naam Harry Palmer kreeg. Ook de latere boeken Begrafenis in Berlijn en Billion Dollar Brain werden verfilmd met Caine als Palmer. In 2022 verscheen een tv-serie gebaseerd op Dossier Ipcress.

Tegenovergestelde van James Bond

Deightons spionagereeks deed het goed in de jaren 60, toen de Koude Oorlog op een hoogtepunt was en ook de eerste James Bondfilms verschenen. Zijn naamloze hoofdfiguur stond evenwel in sterk contrast met de glamoureuze Bond.

Deightons spionnenwereld was groezelig en onoverzichtelijk. De naamloze spion kwam uit de arbeidersklasse en raakte vaak gefrustreerd door de incompetentie van zijn eigen land, schrijft de BBC. Volgens The Times was James Bond een sterker merk, maar was Deightons invloed op het spionagegenre uiteindelijk groter.

Culinaire passie

Deighton schreef bijna veertig boeken, zijn laatste verscheen in 1993. Het merendeel bestond uit spionageromans, maar hij schreef ook geschiedkundige boeken over de Tweede Wereldoorlog, een non-fictieboek over de moord op de Amerikaanse president John F. Kennedy en culinaire boeken.

De auteur had naast zijn liefde voor het geschreven woord een culinaire passie en had een groot aandeel in het introduceren van de Franse en Italiaanse keuken in Engeland in de jaren 60. Hij was cartoonist bij de Britse krant The Observer en leerde lezers met zijn kookstrips klassiekers als minestrone en boeuf bourguignon te maken.

Opkomst lokale verkiezingen steeds lager, 'groepen worden niet gehoord'

10 hours 22 minutes ago

De opkomst voor de gemeenteraadsverkiezingen, die morgen worden gehouden, laat al jaren een dalende trend zien. Waar in 1986 nog bijna driekwart van de kiesgerechtigden naar de stembus ging, was dit bij de verkiezingen in 2022 teruggelopen tot 51 procent.

Het aantal stemmers voor de gemeenteraad was nog nooit zo laag als toen. Groepen die minder naar de stembus gaan, zijn vaker vrouwen en mensen met een migratieachtergrond. Ook gaan mensen met een mbo-diploma minder stemmen dan universitair opgeleiden. En dat hun belangen op deze manier mogelijk niet goed worden vertegenwoordigd is zorgelijk, zeggen deskundigen.

"Wat erg opvalt, is dat de opkomst lokaal lager is dan bij landelijke verkiezingen", zegt Marcel Boogers. Hij is bijzonder hoogleraar Democratie en Transitie van de Universiteit Utrecht. Een op de drie mensen die landelijk wel stemt, blijft bij de gemeenteraadsverkiezingen thuis. "Dat zijn dus mensen die wel politiek betrokken zijn, maar lokaal niet stemmen."

Een van de redenen voor het niet-stemmen is dat er in de landelijke media minder aandacht is voor de gemeenteraadsverkiezingen. Daardoor moeten mensen veel moeite doen om zich te verdiepen in de lokale politiek. "En als ze het dan te ingewikkeld vinden en niet weten waar ze op moeten stemmen, blijven ze thuis."

Ook speelt mee dat een aantal landelijke partijen niet overal meedoet aan de lokale verkiezingen. Daardoor kunnen die kiezers niet op hun voorkeurspartij stemmen.

Volgens docent bestuurskunde Julien van Ostaaijen van de Tilburg University is er niet één specifieke reden waarom mensen niet naar de stembus gaan. "Uit onderzoeken blijkt dat er wel 180 factoren mogelijk een rol spelen in de opkomst."

Stemmen niet gehoord

Dat zij niet stemmen is een probleem, vindt Boogers. "Want mensen die niet stemmen, hebben andere ideeën dan degenen die dat wel doen. Die ideeën worden daardoor minder gehoord." Daar sluit Van Ostaaijen zich bij aan. Volgens hem krijgt de lokale politiek zo geen goed beeld van wat de samenleving wil.

Socioloog Marianne van Bochove van De Haagse Hogeschool herkent het beeld. Zij deed met collega's onderzoek naar de lage opkomst van de gemeenteraadsverkiezingen van 2022. In Den Haag, Almere, Oldambt, Rotterdam, Weert en Den Helder hebben onderzoekers op wijkniveau gekeken naar de verschillen tussen de opkomstcijfers. Ook zij zagen dat specifieke groepen niet naar de stembus gaan.

Ze tekent aan dat bij die verkiezingen Nederland net uit de coronapandemie kwam. "Lokale politici waren daardoor jarenlang minder op straat te vinden en een deel van de mensen had sowieso nog maar weinig vertrouwen in de politiek."

Ook speelde de Russische invasie in Oekraïne, die toen net begonnen was, een rol, "omdat dat toen het nieuws domineerde en de verkiezingen ook volgens direct betrokkenen over het hoofd te zien waren". Volgens haar is het dan ook de vraag of 2022 een uitzondering was of dat de daling van het opkomstcijfer doorzet.

Van Bochove zegt net als Van Ostaaijen dat er verschillende redenen zijn waarom mensen niet gaan stemmen. Dat betekent ook dat er niet één oplossing is om de lage opkomstcijfers op te krikken. Wel is het volgens haar belangrijk dat lokale politici in contact staan met alle organisaties die zich voor bepaalde groepen inzetten. "Die organisaties hebben het vertrouwen van deze mensen en kunnen de politici vertellen over hun belevingswereld."

Debatteren is leuk, zegt Van Bochove, maar voor mensen die niet politiek geïnteresseerd zijn, is de drempel om een debat te volgen vrij hoog. Ze stelt daarom dat politici in plaats daarvan juist moeten bedenken hoe ze die informatie naar de mensen toe kunnen brengen.

Van Bochove voegt eraan toe dat het vooral van belang is dat een lokale politicus goed luistert naar de zorgen, wensen of ideeën van mensen, dan kijkt of zij stemmen of niet. "Als de politicus deze geluiden vervolgens meeneemt naar de gemeenteraad, wordt de niet-stemmer alsnog gehoord", besluit ze.

Meubelzaak Seats and Sofas betaalt compensatie aan klanten

11 hours 22 minutes ago

Meubelzaak Seats and Sofas compenseert bijna 1500 klanten die ten onrechte moesten betalen om in aanmerking te komen voor garantie. Het totaalbedrag komt neer op ruim 100.000 euro. Daarnaast heeft het bedrijf zijn garantiebeleid aangepast zodat klanten geen onrechtmatige kosten hoeven te maken.

Deze aanpassingen worden doorgevoerd na het optreden van de Autoriteit Consument en Markt (ACM). De toezichthouder startte een onderzoek naar Seats and Sofas na berichtgeving van de Consumentenbond en consumentenprogramma Radar. Uit het onderzoek blijkt dat er onterecht extra kosten bij klanten in rekening werden gebracht.

Zo moesten mensen die aanspraak wilden maken op de wettelijke garantie hun meubels zelf naar een winkel brengen, betalen voor de transportkosten of betalen voor een monteur aan huis. Terwijl de wet anders voorschrijft. Mocht een aankoop sneller kapot gaan dan verwacht, dan moet de verkoper dat kosteloos repareren, vervangen of vergoeden.

ACM blijft bedrijf controleren

Seats and Sofas heeft het beleid aangepast waardoor klanten voortaan geen extra kosten voor transport of reparatie hoeven te betalen. Het bedrijf betaalt de compensatie aan alle klanten die tussen 18 september 2023 en 18 september 2025 kosten hebben gemaakt omdat zij gebruik wilden maken van hun recht op garantie.

"We willen graag aan de regels voldoen", zegt een woordvoerder van de meubelzaak. Hij wijst erop dat alle klanten inmiddels zijn gecompenseerd. "Onze service is nu moeiteloos en kosteloos."

De ACM houdt toezicht op de naleving van deze afspraken.

Ongeopende medicijnen hoeven in de toekomst niet meer de prullenbak in

11 hours 36 minutes ago

Het wordt in de toekomst mogelijk om medicijnen die patiënten niet hebben gebruikt terug te brengen naar de apotheek om aan andere patiënten te geven. Dat is in Brussel bepaald. Apotheken kunnen ongeopende verpakkingen dan onder strikte voorwaarden verstrekken aan andere gebruikers.

Onderzoek heeft aangetoond dat dat veilig kan. Het bespaart kosten, is duurzaam en draagt bij aan de beschikbaarheid van medicijnen.

Voor Nederland zullen in eerste instantie alleen goed houdbare, dure geneesmiddelen, zoals kankermedicijnen, in aanmerking komen voor heruitgifte. Daarnaar is de afgelopen jaren onderzoek gedaan in een aantal ziekenhuizen en er is een veilige werkwijze ontwikkeld. De Nederlandse Vereniging van Ziekenhuisapothekers en het ministerie van VWS bekijken hoe de ziekenhuizen dit kunnen voortzetten.

Verzegeld zakje

Apotheker Bart van den Bemt is hoogleraar goed geneesmiddelengebruik en projectleider van het onderzoek aan het Radboudumc. Hij startte er in 2012 mee, omdat hij het "doodzonde" vindt dat restanten geneesmiddelen worden weggegooid, zegt hij tegen de NOS. "Per dag verdwijnt 400 kilo geneesmiddelen in de prullenbak en dat kost meer dan 100 miljoen euro per jaar. Dat is zonde van het milieu en van de centen."

Om te garanderen dat geneesmiddelen veilig opnieuw kunnen worden uitgegeven, kunnen ze bij de eerste uitgifte worden verpakt in een zakje dat wordt verzegeld. "En als het geneesmiddel temperatuurgevoelig is, kan er een thermochip bij die de temperatuur meet."

"Als een patiënt het middel overheeft, controleren we zo nodig of de temperatuur goed is en dan kun je het aan iemand anders geven." In 90 procent van de gevallen kunnen medicijnen opnieuw worden uitgegeven, blijkt uit zijn onderzoek.

Grootschalige heruitgifte is tot nu toe niet toegestaan. "Dat heeft met wetgeving te maken. Ook zijn er soms vervalste geneesmiddelen en we willen niet dat die met heruitgifte in omloop komen. Dat kunnen we voorkomen door het seal-systeem."

Wet aanpassen

Voor Van den Bemt is het milieu de belangrijkste drijfveer. "Alle geneesmiddelen die worden weggegooid, worden verbrand. Het scheelt meer dan 10.000 bomen."

Geld speelt ook een rol. "Het lijkt erop dat het zo'n 20 tot 50 miljoen euro kan besparen. Dat is geld dat we kunnen stoppen in verpleegkundigen, in andere geneesmiddelen, in de zorg. En soms hebben we een geneesmiddelentekort, wie weet kunnen we dat ook iets kleiner maken."

Heruitgifte is het meest rendabel voor dure geneesmiddelen. Voor goedkopere is het ook mogelijk, maar dan moet er wel een afweging worden gemaakt, zegt Van den Bemt. "Verzegelen en thermochips kosten ook geld, plus het werk dat de apotheek eraan heeft. Maar ik denk wel dat er meer geneesmiddelen voor in aanmerking komen."

Nederland heeft zich hardgemaakt voor de Europese regelgeving. Nu moet ook de Nederlandse Geneesmiddelenwet worden herschreven. Daarvoor moet onder meer worden bekeken welke geneesmiddelen in aanmerking komen, welke apotheken toestemming krijgen voor de heruitgifte en onder welke voorwaarden dat moet gebeuren. Dat proces duurt naar verwachting drie jaar.

Podcast De Dag: de ontmaskering van Banksy

11 hours 52 minutes ago

Na drie jaar onderzoek hebben journalisten van persbureau Reuters onthuld wie de wereldberoemde streetartkunstenaar Banksy is. Hij is geboren als Robin Gunningham en heeft zijn naam later officieel veranderd in David Jones, in de hoop zijn anonimiteit beter te beschermen.

Hoewel Jones het nieuws niet heeft bevestigd, lijkt dit het eindpunt van een decennialang mysterie dat Banksy wereldberoemd en schatrijk maakte.

Luister hier:

Deze aflevering van De Dag kun je beluisteren via NPO Luister en alle andere podcastkanalen. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren!

David Roos is Street art curator en tot recent creatief directeur van het straatkunstmuseum STRAAT in Amsterdam. Hij heeft contacten in de naaste kringen van Banksy en vertelt in de podcast hoe de grote naam die Banksy heeft opgebouwd ook zwaar op de kunstenaar drukt.

Is dit dan misschien het moment voor Banksy om onder een andere naam verder te gaan? En wie ís Banksy eigenlijk nog, nu iedereen weet wie hij is?

Reageren? Mail dedag@nos.nl

Presentatie en montage: Elisabeth Steinz

Redactie: Lisa Konings

OM eist zeven maanden cel en contactverbod voor rapper Kempi

11 hours 56 minutes ago

Het Openbaar Ministerie eist een celstraf van zeven maanden voor de Eindhovense rapper Kempi. Het OM verdenkt hem van onder meer bedreiging van een zwangere vrouw. Ook wil het OM dat de artiest een contactverbod van drie jaar krijgt.

Volgens de officier van justitie is sprake van "zeer ernstige bedreigingen". Niet alleen richting het slachtoffer, maar ook naar haar ongeboren kind. Zo zei Kempi dat hij de vrouw door het hoofd zou schieten als zij geen abortus zou plegen. De rapper geeft toe dat hij dat heeft gezegd.

Volgens de officier blijkt uit het onderzoek dat de vrouw zich ernstig bedreigd voelde en vreesde voor haar leven. Zo stuurde ze een SOS-bericht naar een vriendin en zou Kempi foto's van een vuurwapen naar haar hebben gestuurd, schrijft Omroep Brabant.

Kempi heeft een aanzienlijk strafblad. In 2015 werden in zijn huis een pistoolmitrailleur en 5,4 gram cocaïne gevonden. De rechter veroordeelde hem tot twaalf maanden cel. Ook zat hij meermaals vast wegens huiselijk geweld en mensenhandel.

Verklaring vriend 'volstrekt ongeloofwaardig'

In de woning van Kempi werd bij een politie-inval een vuurwapen gevonden. Volgens het OM wijst DNA-onderzoek uit dat het wapen met zeer grote waarschijnlijkheid van de rapper is. De officier noemt de verklaring van een vriend van Kempi, die zei dat het wapen van hem is, "volstrekt ongeloofwaardig".

Ook acht het OM bewezen dat Kempi heeft geprobeerd de vrouw te dwingen een ouderschapsovereenkomst te ondertekenen. Daarbij zou hij hebben gedreigd jeugdzorg in te schakelen. Volgens de officier voelde de vrouw zich daardoor zo onder druk gezet dat zij zichzelf verwondde.

De officier rekent het de rapper zwaar aan dat hij berekenend te werk ging. "De kalmte in zijn stem maakt het nog dreigender", zei de officier. Ook stelt ze dat de verdachte weinig berouw toont voor de gevolgen.

De uitspraak volgt over twee weken.

Van Weel: aanslagplegers synagoge waarschijnlijk geronseld

12 hours 8 minutes ago

Alles wijst erop dat de jonge verdachten van de aanslag op een synagoge in Rotterdam zijn geronseld. Dat heeft minister Van Weel van Justitie en Veiligheid gezegd in de Tweede Kamer. Volgens hem wordt mogelijke betrokkenheid van Iran bij de antisemitische aanslag "nadrukkelijk onderzocht".

Van Weel was naar de Kamer geroepen door VVD-Kamerlid Ellian, die zei dat er nu eindelijk iets gedaan moet worden aan de voedingsbodem voor Jodenhaat in Nederland. "Wanneer gaan we onze rug een keer recht houden en iets doen aan de voedingsbodem?", vroeg hij.

Na de aanslag in Rotterdam was er ook een aanslag op een joodse school in Amsterdam en explosie bij een kantoorgebouw. De Amsterdamse politie verspreidde gisteren foto's van de verdachten van de aanslag op de school en een signalement van de verdachten van de ontploffing bij het kantoor. De politie heeft daarover ruim honderd tips binnengekregen.

Direct na het incident in Rotterdam werden vier jonge mannen aangehouden, in de leeftijd van 17 tot 19 jaar. Volgens minister Van Weel worden ze verdacht van het veroorzaken van een explosie en een brand, met een terroristisch oogmerk.

'Spreek je uit'

"Een regelrechte aanslag op het Joodse leven in Nederland", vindt Van Weel. Antisemitisme is volgens hem geen probleem van de Joodse gemeenschap, maar van de hele Nederlandse samenleving. "Ga achter de Joodse gemeenschap staan en spreek je uit", riep hij op.

Van Weel wil nog niet zo ver gaan om een directe link te leggen tussen de aanslagen en Iran. Maar Kamerlid Ellian herkent er de hand van Teheran in. Het is volgens hem een bekende methode van het Iraanse regime om kwetsbare jongeren te ronselen voor dit soort acties. "Of om criminele netwerken in te schakelen."

De forse beveiliging die nu al nodig is voor Joodse instellingen is de afgelopen dagen nog verder aangescherpt, maar de minister zei niets over de precieze maatregelen. "Het is afschuwelijk dat deze maatregelen nodig zijn", zei Van Weel wel.

"Rechtstreeks uit de Koran"

De hele Tweede Kamer sprak afschuw uit over de aanslagen in Rotterdam en Amsterdam. PVV-leider Wilders meent dat de aanslagen een gevolg zijn van de 'islamisering' van ons land. "Het antisemitisme komt rechtstreeks uit de Koran", zei hij.

Hij had geen goed woord over voor de aanpak van het kabinet. "U durft het woord islam niet eens in de mond te nemen", beet hij Van Weel toe.

Ook de Groep Markuszower, die het minderheidskabinet-Jetten soms aan een meerderheid helpt, wees nadrukkelijk naar moslims. "Wat een hypocriet gedoe", zei Kamerlid Lammers van die groep. De partij van Van Weel, de VVD, heeft volgens haar de afgelopen jaren de grenzen opengezet voor moslims die aanslagen willen plegen op Joden.

"Niet allemaal, maar wel veel", zei ze daarbij. En het is in de ogen van Lammers ook hypocriet dat koningin Máxima en minister Sjoerdsma van Ontwikkelingshulp eind deze maand aanwezig zijn bij het jubileum van hulporganisatie Oxfam-Novib. "Dat is gewoon een antisemitisch feestje." Oxfam-Novib heeft felle kritiek geuit op het gewelddadige optreden van Israël in de Gazastrook.

Israëlisch leger: twee hoge Iraniërs gedood, onder wie kopstuk Larijani

14 hours 2 minutes ago

Het Israëlische leger zegt dat het twee hooggeplaatste Iraanse functionarissen heeft gedood. Eén van hen is veiligheidschef Ali Larijani, één van de invloedrijkste personen van het Iraanse regime.

Larijani is volgens de Israëlische minister Katz van Defensie omgekomen bij een bombardement dat de Israëlische luchtmacht vannacht heeft uitgevoerd. Teheran heeft de Israëlische claims vooralsnog niet bevestigd.

Volgens veel experts heeft Larijani na de dood van ayatollah Ali Khamenei in de praktijk de leiding over Iran. De nieuwe opperste leider, Mojtaba Khamenei, is sinds zijn benoeming nog niet in het openbaar verschenen.

Hardliner en topadviseur

Hardliner Larijani (67) is al decennia op hoog niveau actief en gold als topadviseur van de vorige leider Ali Khamenei. In 2025 werd hij benoemd tot secretaris van de Veiligheidsraad, het hoogste veiligheidsorgaan van Iran. Daarmee is hij een belangrijke schakel tussen het Iraanse leger en de Revolutionaire Garde.

Larijani wordt gezien als het brein achter het gewelddadig neerslaan van de Iraanse opstanden in januari, waarbij duizenden doden vielen.

Tussen 2005 en 2007 was hij ook al voorzitter van de veiligheidsraad en verder was hij onder meer commandant van de Revolutionaire Garde, parlementsvoorzitter en minister.

Larijani ondernam drie pogingen om president van Iran te worden. In 2015 zat hij nog aan de onderhandelingstafel met de VS, wat leidde tot een nucleair akkoord. Dit jaar, kort voor het uitbreken van de oorlog in het Midden-Oosten, werd de politicus nog naar Oman gestuurd voor onderhandelingen.

Basij-eenheid

Ook de leider van de paramilitaire Basij-groepering, Gholamreza Soleimani, zou zijn gedood bij een Israëlische luchtaanval. Hij geldt als bepalend figuur binnen Iran, als hoofd van de paramilitaire Basij-eenheid, een onderdeel van de Revolutionaire Garde met tienduizenden leden. Hij vervult die rol sinds 2019.

De paramilitaire militie van vrijwilligers is bepalend voor de binnenlandse veiligheid en werd ingezet bij het onderdrukken van de Iraanse protesten.

Zowel Larijani als Soleimani stonden op sanctielijsten van de VS en de EU. De VS loofde vrijdag nog 10 miljoen dollar uit voor informatie over tien sleutelfiguren binnen het Iraanse regime. Larijani was een van de namen op de lijst.

Handgeschreven briefje

Na de Israëlische berichtgeving over Larijani wekten Iraanse staatsmedia al snel de indruk dat hij zelf zou reageren op berichten over zijn vermeende dood. Er verscheen vervolgens alleen een bericht op social media van Larijani met een handgeschreven boodschap over de begrafenisceremonie voor Iraanse militairen die op 4 maart op een marineschip werden gedood door een Amerikaanse torpedo.

Daarmee wordt de Israëlische claim dat Larijani bij een luchtaanval is omgekomen niet ontkracht.

Volg de laatste ontwikkelingen in het Midden-Oosten in ons liveblog.

Echtpaar vindt dode muis in zak diepvriessperziebonen van Jumbo

14 hours 18 minutes ago

Een echtpaar dat boodschappen had gedaan bij een Jumbo-filiaal in Capelle aan den IJssel, deed bij thuiskomst een opmerkelijke ontdekking: in een zak diepvriessperziebonen van het huismerk van de supermarktketen zat een dode muis, schreef het AD vanochtend.

Na van de schrik te zijn bekomen, meldde het echtpaar zich bij het Jumbo-filiaal. "Het echtpaar kreeg van de filiaalmanager een tegoedbon nadat ze de verpakking met bevroren boontjes hadden ingeleverd. Daarna hebben zij zich ook bij onze klantenservice en de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) gemeld. Ik kan me voorstellen dat het schrikken is", zegt een woordvoerder van Jumbo tegen Omroep Brabant.

'Nooit eerder gebeurd'

Het hoofdkantoor van de supermarktketen in Veghel nam de melding hoog op. "Wij hebben meteen contact gezocht met onze leveranciers. Voedselveiligheid is voor ons enorm belangrijk", benadrukt de Jumbo-woordvoerder.

"Er zijn diverse steekproeven gedaan, maar er is gelukkig niets meer aangetroffen. Waarschijnlijk is de muis tijdens het oogsten tussen de sperziebonen gekomen. Dit is nog nooit eerder gebeurd."

Ook Jumbo zelf heeft contact gezocht met het echtpaar en excuses aangeboden. "Daarmee was het voor hen klaar", aldus de woordvoerder.

Rotterdam test flitspalen voor lawaai: 'Echt iets doen tegen verkeersaso's'

14 hours 34 minutes ago

Rotterdam wil lawaaiige auto's en motoren gaan aanpakken met geluidsflitspalen. Binnenkort begint een proef met flitspalen op vier locaties in de stad die het geluidsniveau in decibellen van een voertuig kunnen meten en flitsen als het te hard is.

De techniek die daarvoor wordt gebruikt, is nieuw. Daarom werkt de gemeente bij de beoordeling van de betrouwbaarheid van de camera's samen met het Openbaar Ministerie (OM).

Volgens de gemeente is de overlast van luidruchtig verkeer de grootste ergernis onder Rotterdammers en neemt die toe, vooral op drukke en zonnige dagen.

In een brief aan de gemeenteraad schrijft de Rotterdamse wethouder voor mobiliteit dat de gemeente nu "echt iets wil doen tegen de verkeersaso's die de stad onveilig maken en overlast veroorzaken".

Koppelen aan juiste voertuig

Nog voor de zomervakantie moeten de eerste camera's hangen: aan het Haagseveer in het centrum en aan de Strevelsweg in Rotterdam-Zuid. Daarna verhuizen ze naar de Maasboulevard en de Laan op Zuid.

Op iedere plek wordt vier weken gemeten. Daarna wordt bekeken of de camera's betrouwbaar zijn en of ze het geluid aan het juiste voertuig kunnen koppelen. Dat is volgens de gemeente cruciaal, omdat juridisch gezien de grootste uitdaging ligt bij het objectief bepalen van wat bijvoorbeeld achtergrondgeluid is en wat echt een lawaaiig voertuig.

De uitkomsten van de proef worden dan voorgelegd aan het OM. Dat beoordeelt of de metingen betrouwbaar genoeg zijn en of ze gebruikt kunnen worden.

Andere gemeenten experimenteerden eerder met geluidsflitspalen, maar de technologie was nog niet zo ver ontwikkeld dat geluid en kenteken aan elkaar konden worden gekoppeld, zoals nu in Rotterdam wordt getest.

Nog geen overtreding

Het aanpakken van geluidsoverlast is nu nog lastig. Anders dan snelheid is geluidsoverlast geen wettelijke verkeersovertreding. Alleen het veroorzaken van 'onnodig geluid' is verboden en dat moet nu nog door een handhaver ter plekke en op heterdaad worden vastgesteld.

Als de proef slaagt en het OM akkoord gaat, kan dat veranderen. Dan kan het gemeten geluid worden gekoppeld aan een kenteken en kunnen handhavers achteraf opgeslagen beelden beoordelen, bijvoorbeeld op kantoor. Daarmee wordt de pakkans aanzienlijk groter dan wanneer iemand alleen op heterdaad kan worden betrapt.

Nederland, VK en Finland zetten financiële instelling voor defensie op

14 hours 45 minutes ago

Nederland, het Verenigd Koninkrijk en Finland willen een internationale financiële instelling gaan opzetten van waaruit gezamenlijk defensiemateriaal en bijvoorbeeld munitie kan worden aangeschaft. Het is de bedoeling dat ook andere landen met een hoge kredietwaardigheid er geld inleggen.

Het is de bedoeling dat het Multilateraal Defensiemechanisme (MDM) in 2027 officieel begint. Vanaf vandaag wordt verkend welke andere landen zouden kunnen deelnemen. Gekeken wordt naar een kerngroep van gelijkgestemde NAVO-bondgenoten.

In een gezamenlijke verklaring zeggen de drie landen die het initiatief nemen dat in deze uitdagende tijden voor de mondiale veiligheid creatieve oplossingen nodig zijn. "Door onze krachten te bundelen, zorgen we voor meer veiligheid met dezelfde middelen en versterken we tegelijkertijd onze allianties", voegt minister Heinen van Financiën daaraan toe.

Gezamenlijke inkoop

De nieuwe financiële instelling moet onder meer helpen om de bestellingen van meerdere landen te bundelen en gezamenlijke inkoop te vergemakkelijken. Het MDM kan geld uitlenen.

Het is een aanvulling op initiatieven van bijvoorbeeld de Europese Unie om gezamenlijk defensiemateriaal in te kopen en geld uit te lenen voor defensieprojecten. Het VK valt daar als niet-EU-lid buiten.

Volgens een woordvoerder van Financiën zijn er al landen die interesse hebben om mee te doen.

Hoger beroep in zaak van 60.000 vrouwen met mogelijk schadelijke borstimplantaten

15 hours 9 minutes ago

Er komt een hoger beroep in de zaak van ruim 60.000 vrouwen met borstimplantaten die problemen kunnen veroorzaken. Bureau Clara Wichmann, dat de zaak namens deze vrouwen voert, is het niet eens met de uitspraak van de rechter. Die oordeelde in december dat de implantaten van het bedrijf Allergan "niet gebrekkig" waren.

De vrouwenrechtenorganisatie bestrijdt dat. De Biocell-borstimplantaten van het bedrijf hebben volgens Bureau Clara Wichmann (BCW) geleid tot verschillende klachten gerelateerd aan het immuunsysteem.

Vrouwen kregen last van spierpijn, reumatische klachten, droge ogen, haaruitval, vermoeidheid en vergeetachtigheid. Ook zou het risico op een zeldzame vorm van lymfeklierkanker (BIA-ALCL) zijn vergroot. Daarom eiste het bureau een schadevergoeding die kon oplopen tot 900.000 euro.

Wetenschappelijk bewijs

Volgens het vonnis is er onvoldoende wetenschappelijk bewijs dat de klachten zijn veroorzaakt door de implantaten. Daarbij verwijst de rechtbank onder meer naar onderzoek van het Antoni van Leeuwenhoek-ziekenhuis, gespecialiseerd in kanker, dat erop wijst dat er geen oorzakelijk verband is tussen de implantaten en de lymfeklierkanker.

Bureau Clara Wichmann eist alsnog schadevergoeding voor de Nederlandse vrouwen die hieronder lijden. Advocaat Jantina Hiemstra zegt vertrouwen te hebben in het hoger beroep: "De rechtbank heeft vastgesteld dat BIA-ALCL een 'zeer ernstig potentieel schadelijk neveneffect' is waarvan 'vaststaat' dat het risico al bestond sinds het op de markt brengen van de implantaten." Dat had volgens haar tot de conclusie moeten leiden dat de implantaten onvoldoende veilig zijn.

"Omdat de rechter niet de juiste juridische toets voor aansprakelijkheid hanteert, komt zij onterecht tot een andere conclusie", aldus Hiemstra.

Schadeclaim meer dan miljard

De implantaten worden in Europa sinds eind 2018 niet meer gebruikt, maar fabrikant Allergan erkent niet dat het om een gebrekkig product ging, zegt BCW.

Linde Bryk, hoofd strategische rechtszaken, zegt: "Wij blijven strijden voor alle vrouwen die nog steeds door deze gebrekkige implantaten geraakt worden: de vrouwen die lymfeklierkanker kregen of op een andere manier langdurig ziek werden, maar ook de vrouwen die hun borstimplantaten preventief willen verwijderen."

Het laten verwijderen van de implantaten kan tot duizenden euro's kosten. Vrouwen die geen klachten hebben, krijgen die kosten niet vergoed van hun zorgverzekeraar. Bureau Clara Wichmann eist voor deze vrouwen een vergoeding om de operatie te bekostigen.

Als de vrouwen alsnog in het gelijk worden gesteld, kan de claim volgens BCW oplopen tot meer dan een miljard euro.

Vrouw die rouwboek voor kinderen schreef schuldig aan moord op echtgenoot

16 hours 54 minutes ago

Een Amerikaanse vrouw die een boek voor kinderen schreef over het omgaan met het verlies van een dierbare is schuldig bevonden aan het vermoorden van haar echtgenoot. De jury acht bewezen dat de vrouw, Kouri Richins, haar man in maart 2022 heeft vergiftigd met een dodelijke hoeveelheid van de pijnstiller fentanyl.

De vrouw had een maand daarvoor, op Valentijnsdag, ook al geprobeerd om haar 39-jarige man te doden, door de pijnstiller in een broodje te verwerken. Dat overleefde hij ternauwernood. Twee vrienden van de man hebben verklaard dat hij het vermoeden had dat zijn vrouw hem probeerde te vergiftigen.

Uit onderzoek is gebleken dat ze het middel had gekocht van haar huishoudster. Die heeft verklaard dat Richins haar had gevraagd om een grotere hoeveelheid drugs, omdat de eerste dosis niet voldoende was.

Een maand later verhoogde de vrouw de dosis fentanyl en verwerkte deze in een Moscow Mule-cocktail. Haar man overleed nadat hij die had opgedronken. De vrouw belde daarop zelf de politie en vertelde dat ze haar man "koud" had gevonden in bed. Een arts concludeerde dat hij vijfmaal de dodelijke hoeveelheid fentanyl had binnengekregen.

Miljoenenschuld

De man had een succesvol bedrijf en een vermogen van 4 miljoen dollar, maar de vrouw zelf had een miljoenenschuld. Volgens de aanklagers wilde ze zijn vermogen gebruiken om haar eigen schulden af te betalen. "Ze wilde Richins wel verlaten, maar zijn geld niet", concludeerde de openbaar aanklager.

Al jaren voor zijn dood had ze ook een levensverzekering afgesloten voor haar man. Omdat ze die na zijn dood opeiste, is ze ook schuldig bevonden aan verzekeringsfraude.

Trouw was ze ook niet; uit onderzoek is gebleken dat de vrouw een buitenechtelijke relatie had. Ze zou plannen hebben gemaakt voor een gezamenlijke toekomst met haar minnaar als haar echtgenoot zou zijn overleden. Haar man zelf zou in 2020 hebben overwogen van haar te scheiden, nadat hij had ontdekt dat zijn vrouw meer verzekeringen had afgesloten zonder dat hij het wist.

Rouwboek voor kinderen

Een jaar na de dood van Richens publiceerde zijn vrouw een prentenboek voor rouwverwerking bij kinderen. Dat was ook bedoeld om haar eigen drie kinderen te helpen bij het verlies van hun vader. In een interview met een radiozender zei Richins dat ze hoopt dat het boek troost biedt. "Niet alleen aan onze familie, maar ook aan anderen die hetzelfde meemaken."

Twee maanden na het verschijnen van het boek Are you with me? werd ze gearresteerd op verdenking van moord op haar partner.

Zelf zegt de vrouw onschuldig te zijn, maar de jury kwam gisteren tot de conclusie dat ze schuldig is. "Ik ben heel blij dat het recht zegeviert", zei de zus van Richins. "Onze familie kan zich nu richten op het herdenken van Chris en de zorg voor zijn zoons."

Een rechter bepaalt binnenkort de straf en dat kan levenslang zijn.