Aggregator

Rusland heeft de Franse onderzoeker Laurent Vinatier vrijgelaten in het kader van een gevangenenruil. Hij werd vorig jaar door een Russische rechtbank veroordeeld tot een celstraf van drie jaar, omdat hij zich niet had geregistreerd als "buitenlandse agent". Hij is geruild tegen de Russische basketballer Daniil Kasatkin.

Vandaag is Vinatier (49) aangekomen in Frankrijk, schrijft president Macron op X. Eerder maakten Russische media al melding van de vrijlating van de Fransman.

Op Russische beelden is een in het zwart geklede, lachende Vinatier te zien. Hij wordt vanuit de gevangenis vervoerd naar een vliegveld, waar hij aankomt bij een vliegtuig waar tegelijkertijd de Russische basketballer Kasatkin (26) uitstapt.

Kasatkin werd vorig jaar in Frankrijk gearresteerd, op verzoek van de Verenigde Staten. De Rus zou lid zijn geweest van een hackersnetwerk en ransomware hebben gebruikt tegen Amerikaanse bedrijven en instellingen. Hij ontkende.

Vorige maand kondigde het Kremlin al aan dat Frankrijk een aanbod had gedaan dat moest leiden tot de vrijlating van Vinatier. "Onze landgenoot Laurent Vinatier is vrij en terug in Frankrijk", reageert Macron. "Ik deel de opluchting van zijn familie en dierbaren. Mijn dank gaat uit naar onze diplomaten voor hun inzet."

Spionage

Vinatier is een Franse onderzoeker die zich namens een in Zwitserland gevestigde ngo bezighield met conflictoplossing. In oktober 2024 werd hij veroordeeld tot een gevangenisstraf van drie jaar voor het overtreden van de omstreden buitenlandse-agentenwet. Hij was in juni van dat jaar al opgepakt. Frankrijk sprak destijds van "provocatie".

In augustus van dit jaar meldde het Russische staatspersbureau TASS nog dat Vinatier ook was aangeklaagd voor spionage, waarvoor hij een celstraf tot twintig jaar had kunnen krijgen.

No matter the item on my list of childhood occupational dreams, one constant ran throughout: I saw myself using an old-fashioned punch clock with the longish time cards and everything. …read more

Het wereldberoemde schilderij Meisje met de parel van Johannes Vermeer verhuist tijdelijk van het Mauritshuis in Den Haag naar Japan. Dat gebeurt vanwege een geplande verbouwing, waardoor het museum in augustus en september is gesloten. In die periode is het werk te zien in Osaka.

Voor veel Japanners is dat goed nieuws, want dan hoeven ze niet zo'n eind te reizen om hun favoriete schilderij te zien. "Wij ontvangen elk jaar duizenden Japanse toeristen die dol zijn op Vermeers Meisje met de parel", zegt directeur Martine Goselink bij Omroep West.

Het Mauritshuis sluit van maandag 24 augustus tot en met zondag 20 september de deuren voor publiek. Omdat het schilderij uit 1665 dan toch niet in Den Haag te zien is, is besloten het tijdelijk uit te lenen. Dat gebeurt alleen bij hoge uitzondering, benadrukt Goselink.

Het wordt in die periode getoond in het Nakanoshima Museum of Art in Osaka. De presentatie wordt georganiseerd én betaald door Asahi Shimbun, de op één na grootste krant van Japan. Het Mauritshuis werkt al jarenlang samen met deze partner.

Geld naar verbouwing

De financiële bijdrage van Asahi Shimbun wordt door het Mauritshuis ingezet voor de verbouwing. Ook gaat het geld naar de inrichting en exploitatie van het pand dat het Mauritshuis heeft aangekocht aan de Korte Vijverberg. Daar opent in 2028 een nieuw Mauritshuis Educatie Centrum.

Directeur Gosselink noemt de reis bijzonder. "Voor het Mauritshuis is deze reis een unieke kans om het schilderij, misschien wel voor de allerlaatste keer, met het Japanse publiek te delen", zegt ze.

Toch is het niet de eerste keer dat het Meisje met de parel op reis gaat. Tijdens de verbouwing van het Mauritshuis tussen 2012 en 2014 maakte het schilderij een wereldtournee.

2,2 miljoen bezoekers

Die leverde toen geld op voor de renovatie van het museum. In die jaren zagen 2,2 miljoen bezoekers het werk in onder meer Japan en de Verenigde Staten.

In 2023 werd het schilderij ook acht weken uitgeleend aan het Rijksmuseum in Amsterdam voor de grote Vermeer-tentoonstelling.

De politie heeft twee jongens van 16 en 17 jaar uit Schiedam aangehouden voor de dood van een 60-jarige Schiedammer die maandag bij een metrostation om het leven kwam. Volgens de politie is er mogelijk ruzie ontstaan na het gooien van sneeuwballen en zijn er klappen uitgedeeld.

Op basis van camerabeelden zijn de twee jongens herkend. De 16-jarige verdachte kwam vandaag aangifte doen op het politiebureau, waarvan wil de politie niet zeggen. "We doen nooit uitspraken over aangiften of waarom iemand aangifte doet, dus dat doen we nu ook niet", vertelt een politiewoordvoerder.

De andere verdachte, de jongen van 17, werd volgens de politie kort daarna aangehouden in zijn woning. De jongens worden verhoord.

De 60-jarige man uit Schiedam overleed maandag na een mishandeling. Hij zou mensen hebben aangesproken die bij metrostation Nieuwland sneeuwballen gooiden naar voorbijrijdende auto's. Er ontstond een vechtpartij.

Reanimatie

De politie kwam in eerste instantie af op een melding van een reanimatie. Een van de eerste personen die de man aantroffen, was toevallig een EHBO'er, meldt Rijnmond. Hij haalde snel een AED uit zijn flat en probeerde de man te redden. Dat mocht niet baten.

Van omstanders begreep de politie al snel dat er meer aan de hand was en dat de man was neergeslagen. "Op basis van getuigenverklaringen hebben we maandag twee personen aangehouden, maar die bleken het niet te zijn", vertelt een politiewoordvoerder. Die twee zijn een dag later vrijgelaten.

Wel kon de politie dankzij de verklaringen van getuigen en camerabeelden een "scherp tijdspad" van de gebeurtenissen maken, legt de woordvoerder uit. "Aan de hand daarvan hebben we de verdachten die we nu hebben aangehouden, teruggezien op beelden."

"Dogma is de vijand van progressie, u kent het misschien wel." Het zijn de woorden van de nieuwe rector van de universiteit van Gent, Petra De Sutter, in haar inauguratiespeech uit september. Ze refereert in haar speech aan Einstein: "Deze woorden - 'dogma is de vijand van progressie' - sprak Einstein uit in zijn toespraak aan de Sorbonne in 1929."

Wat blijkt: Einstein deed een dergelijke uitspraak nooit. Het citaat is gecreëerd met kunstmatige intelligentie, bevestigt de rector na berichtgeving van onderzoeksjournalisten van Apache.

Behalve het vermeende citaat van Einstein gebruikte ze ook nep-citaten uit "de rectorale rede" van de Joodse Duits-Amerikaanse filosoof Hans Jonas, een toespraak die hij in 1979 hield aan de universiteit van München. Daarnaast gebruikte De Sutter stukken uit een essay van psycholoog Paul Verhaege. Ook de citaten van hem bleken na onderzoek fout.

"Ik betreur dat ik in deze val ben gelopen, ik kan dit niet ongedaan maken. Dit is een goede les en zal het debat rond AI verder aanzwengelen", reageert de rector tegenover VRT. De Sutter is een bekende Belg. Voordat ze rector werd bij de universiteit, was ze lid van het Europees Parlement en vicepremier.

Speech Einstein bestaat niet, Jonas was nooit rector

Einstein gaf in 1929 aan de universiteit van Sorbonne een technische lezing over een van zijn theorieën. Online is slechts één citaat van Einstein te vinden uit die periode. Dat komt uit een dankwoord na de uitreiking van een eredoctoraat, maar de woorden van De Sutter kwamen daar niet in voor.

Hans Jonas, wiens 'rectorspeech' werd gebruikt, was nooit rector aan de universiteit van München. Een citaat halen uit zijn rectorale rede is daarom onmogelijk. Jonas maakte zich hard voor de ecologische beweging in Duitsland, en was daarom volgens Apache wellicht interessant voor De Sutter, als lid van de politieke partij Groen.

Verkiezingsprogramma

In België worden rectoren gekozen. In het verkiezingsprogramma van De Sutter, in de campagne om het rectoraat, stond juist een waarschuwing voor het gebruik van AI. Ze stelt dat de output van AI "niet blind mag worden vertrouwd" en dat door AI-gegenereerde teksten "niet altijd makkelijk te onderscheiden zijn van originele werken".

De speech werd in oktober al aangepast, na vragen van studenten van universiteit van Gent. Dat gebeurde subtiel: citaten werden niet meer als letterlijke citaten gepresenteerd. De video van de inauguratiespeech kon niet meer worden aangepast en staat nog online.

Inmiddels is de toespraak van De Sutter nogmaals aangepast, na vragen van nieuwsmedium Apache. De citaten van Einstein en Jonas zijn eruit gehaald. Ook staat er een disclaimer bij.

Terwijl gisteren in een groot deel van het land code oranje gold, is het vandaag een stuk rustiger. Er valt vrijwel geen neerslag en alleen sneeuwresten veroorzaken plaatselijk nog gladheid. Vanavond gaat het regenen.

Tegen middernacht bereikt de neerslag de lijn Den Helder-Enschede en gaat ten noorden daarvan over in sneeuw.

Vanaf middernacht geldt code oranje voor de provincies Friesland, Groningen en Drenthe en de Waddeneilanden.

Harde oostenwind en veel sneeuw

In het noorden gaat het langere tijd sneeuwen, waarbij de scheidslijn tussen regen en sneeuw scherp is. In de kop van Noord-Holland is het waarschijnlijk net te zacht om vaste sneeuw te laten vallen en zal een veel kleiner sneeuwdek ontstaan.

Op andere plaatsen in het sneeuwgebied valt makkelijk 5 tot 10 centimeter sneeuw en is 15 centimeter of meer ook aannemelijk. Dit gaat samen met erg veel wind; een krachtige tot harde oostenwind, kracht 5 tot 7.

Dit kan leiden tot de vorming van sneeuwduinen en mogelijk sneeuwjacht (sneeuw met windkracht 6-7 of meer). Ook zal het zicht erg slecht zijn. Overigens wordt het in het zuiden en later ook in het midden van het land tijdelijk droog.

In Schoorl, in Noord-Holland, was er gisteren veel sneeuwpret:

Morgenochtend gaat het in het midden en zuiden weer vaker regenen. De sneeuw in het noorden wordt tijdelijk wat minder actief. In het overgangsgebied van regen naar sneeuw is korte tijd en heel lokaal ook ijzel niet helemaal uitgesloten. Dat zal dan ergens in de drie noordelijke provincies optreden. De oostenwind blijft daar met kracht 5 tot 7 waaien, terwijl in het zuiden rond de kern van het lagedrukgebied amper wind staat.

's Middags regent het verspreid over het land, waarbij het noorden sneeuw houdt en de regen op andere plaatsen ook vaker als natte sneeuw gaat vallen. De temperatuur begint dan ook langzaam te dalen. In het zuiden zakte het kwik van 4 graden richting de nul. In het noorden is de temperatuur amper boven nul geweest en gaat het alweer vriezen.

Morgenavond sneeuwt het op steeds meer plekken. Ook in het zuiden, zodat daar wel een laagje van 1 tot 3 centimeter kan ontstaan. In het noorden staat de teller lokaal op meer dan 15 centimeter.

Winterse weer houdt stand

In de nacht van vrijdag op zaterdag wordt het van het noorden uit langzaam droog, maar het duurt tot in de loop van de middag voordat ook het zuidoosten vrij is van sneeuwval. De intensiteit is niet meer zo hoog, maar vooral in het zuidoosten kan er toch weer 3 tot 5 centimeter vallen.

Verder stroomt zeer koude lucht het land in. In de nacht naar zaterdag vriest het in het noorden plaatselijk al matig, elders vriest het uiteindelijk licht. Overdag komt het kwik op de meeste plaatsen niet meer boven nul.

In de nacht naar zondag is het droog en bij opklaringen vriest het matig tot streng, met minima tussen -7 en -12. Zondag is dan een prachtige maar heel koude winterdag, maandag kan er weer winterse neerslag vallen.

Ze zwemmen in de IJssel en steken snelwegen over: wolven kunnen zich goed bewegen door het Nederlandse landschap. Dat toont het eerste resultaat van een zenderonderzoek van de Wageningen Universiteit op de Hoge Veluwe. In oktober kregen een wolf en vier herten een zender om, om de interactie tussen beide in kaart te brengen.

Uit data van de wolvenzender blijkt dat het roofdier een indrukwekkende afstand van 2528,5 kilometer door Nederland aflegde in drie maanden tijd. Hij trok door vier provincies en door het leefgebied van negen verschillende roedels. Het dier verkent met een gemiddelde van ongeveer 30 kilometer per dag verschillende gebieden in ons land.

De wolf vertrok na het zenderen op 16 oktober in Het Nationale Park De Hoge Veluwe vrijwel direct en maakte in twee weken tijd een tocht door Overijssel en Drenthe. Daarna keerde hij terug naar de Veluwe. "Van eind oktober tot begin december hield de wolf zich vooral op in de Zuidoost-Veluwe (Veluwezoom) en het Kroondomein Het Loo", zegt WUR-onderzoeker Frank van Langevelde.

Op 6 december trok de wolf naar de Utrechtse Heuvelrug en daar verblijft hij nog altijd regelmatig. "Dit is opmerkelijk, omdat de wolf daarvoor steeds kort in bepaalde gebieden verbleef", aldus de onderzoekers. Maar het is nog te vroeg om te kunnen zeggen dat de wolf zich definitief zal vestigen in het leefgebied van de roedel op de Utrechtse Heuvelrug.

"De gezenderde wolf laat zien hoe goed wolven zich kunnen bewegen in het Nederlandse landschap. Het roofdier zwom de IJssel over - zowel heen als terug. Daarnaast stak de wolf onder meer ook meerdere snelwegen over, altijd 's nachts", aldus Van Langevelde.

Onderzoekers van de Wageningen Universiteit willen in kaart brengen hoe de wolf, zijn prooi en mensen met elkaar interacteren en door de natuur bewegen. Dat doen zij in het Nationale Park De Hoge Veluwe.

De universiteit was voornamelijk nieuwsgierig. "Voor zover wij weten is dit onderzoek nog niet eerder uitgevoerd in Europa", vertelde een woordvoeder van de universiteit aan Omroep Gelderland. "In de samenleving wordt veel over wolven gepraat. Op basis van aannames wordt beleid gemaakt. Wij vinden: meten is weten." Ook bezoekers van het park mochten vrijwillig meedoen.

In oktober werd de eerste wolf in Nederland gezenderd:

Uit de gegevens van de zender blijkt dat de wolf voornamelijk 's avonds en 's nachts actief is. Overdag schuilt hij in dichte bossen en soms in de buurt van wandelpaden. "Dit gedrag kan aantonen hoe wolven proberen te navigeren in een door mensen gedomineerd landschap. Maar daar zijn meer data, onderzoek en tijd voor nodig", aldus Van Langevelde.

Tot nu toe zijn er sinds oktober vorig jaar één wolf en vier herten gezenderd. Ruim 400 mensen namen vrijwillig een zendertje mee tijdens hun wandeling door het park. In totaal moeten vijf wolven, tien reeën, tien wilde zwijnen en tien edelherten een zendertje krijgen.

Het zenderen liep vertraging op, onder meer omdat een hinde enkele dagen na het krijgen van een zender plots doodging. "We schrokken ons rot. Het zenderen werd toen gelijk stilgelegd en er werd onderzoek gedaan naar de oorzaak", zegt Jakob Leidekker, hoofd bedrijfsvoering van De Hoge Veluwe.

Uit onderzoek bleek dat de hinde was doodgegaan aan onderliggend lijden. "Bacteriologische bloedvergiftiging en longontsteking bleken de boosdoener", schrijven de onderzoekers. Na deze ontdekking is dit gemeld bij de juiste instanties en kon het zenderen worden hervat.

Over de interactie tussen de wolf, zijn prooidier en de mens is nu nog te weinig informatie beschikbaar.

De vriendin van de overleden Carlo Heuvelman heeft met vijf jonge mannen die veroordeeld werden voor openlijke geweldpleging in de Mallorcazaak geschikt, schrijven de advocaten van beide partijen in een persbericht.

De vijf hebben inmiddels betaald. De hoogte van het bedrag is niet bekendgemaakt. "Voor alle partijen is het prettig dat de rechtszaak daarmee feitelijk tot een einde is gekomen", aldus het persbericht.

Heuvelman kwam in de zomer van 2021 om het leven op Mallorca na extreem uitgaansgeweld. Hij werd bij het uitgaan in de nacht van 13 op 14 juli zwaar mishandeld in de badplaats El Arenal. Hij werd geschopt en geslagen, raakte in coma en overleed vier dagen later in het ziekenhuis.

Tijdens die nacht was een Hilversumse groep van negen vrienden betrokken bij drie verschillende incidenten op Mallorca, waarbij geweld werd gepleegd tegen in totaal tien jonge mannen. Drie van de mannen, Mees T., Hein B. en hoofdverdachte Sanil B., stonden specifiek terecht voor doodslag op Heuvelman, maar werden hiervan in maart 2024 vrijgesproken.

Uiteindelijk werden het drietal en vier andere jongemannen wel veroordeeld voor het plegen van openlijk geweld. Zij kregen daarvoor gevangenisstraffen en taakstraffen. De verdachten uit Hilversum hebben altijd gezwegen over wie er schuldig was aan de fatale mishandeling.

Schadevergoeding en smartengeld

De vriendin van Heuvelman kreeg bij de uitspraak in maart 2024 een schadevergoeding van 218.057 euro toegewezen. De ouders van Heuvelman kregen smartengeld. Vijf van de zeven veroordeelden gingen tegen deze uitspraak in cassatie, omdat volgens hun advocaat de juridische basis ontbrak.

De Hoge Raad stelde hen in het gelijk en bepaalde in juli vorig jaar dat het schadebedrag niet goed was gemotiveerd en dat het gerechtshof opnieuw over de schadevergoeding van de vriendin van Heuvelman moest beslissen.

Die zaak zou aanvankelijk op 29 januari voorkomen, maar is nu een formaliteit, omdat er geen vordering meer is. Beide partijen zullen niet bij de zitting aanwezig zijn schrijven de advocaten in het statement.

Wetenschappers hebben in een grot in Marokko fossielen van een mensachtige gevonden, die nieuwe inzichten geven in het ontstaan van de moderne mens. De fossielen, geschat op zo'n 773.000 jaar oud, lijken afkomstig van een van de laatste mensensoorten voordat de homo sapiens, oftewel de moderne mens, ontstond.

De vondsten werden gedaan in een onder wetenschappers bekend grottenstelsel bij de stad Casablanca, waar al meerdere resten en gereedschappen van oermensen zijn gevonden. Het gaat om kaakdelen van twee volwassenen en een kind, tanden en een aantal ruggenwervels.

De onderzoekers analyseerden de fossielen met onder meer CT-scans. De vorm en kenmerken van de kaken tonen gelijkenissen met die van oudere mensachtigen, zoals homo erectus, terwijl de tanden juist typerend zijn voor latere soorten als neanderthalers, denisoviërs en ook dus homo sapiens.

De soort is daarom waarschijnlijk een van de laatste gedeelde voorouders van die latere mensachtigen, zegt hoofdonderzoeker Jean-Jacques Hublin, verbonden aan het Max Planck Instituut en het Collège de France.

Of het ook echt de laatste is, of dat de moderne mens ook in deze regio is ontstaan, durft hij niet te zeggen. De paleo-antropoloog legt tegenover de Amerikaanse nieuwszender CNN uit dat dergelijke fossielen extreem zeldzaam zijn. Het is volgens hem vooral toeval dat de fossielen door specifieke geologische omstandigheden in de grot bewaard zijn gebleven.

"Er zijn veel fossielen van mensachtigen gevonden in Afrika tot ongeveer een miljoen jaar geleden, en daarna is er een sprong naar zo'n 500.000 jaar geleden. Van de tussenperiode hebben we bijna niets", zegt hij.

'Afrikaanse oorsprong'

Onder meer door het gebrek aan fossielen is de evolutie van de moderne mens, en ook waar die precies ontstond, al decennia voer voor discussie. Zo zijn er claims voor een Euraziatische oorsprong, gebaseerd op onder meer vondsten in Noord-Spanje.

Maar volgens de wetenschappers die de fossielen in Marokko onderzochten voor hun studie, gisteren gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Nature, wijzen de resultaten op een "diepe, Afrikaanse oorsprong van onze soort", aldus Hublin op de site van het Max Planck Instituut.

Vorig jaar zijn 945 Syriërs met financiële steun van de Nederlandse overheid vrijwillig vertrokken naar hun geboorteland. Ook liggen er nog 660 aanvragen van Syrische asielzoekers die terug willen en gebruik willen maken van een verhoogde financiële bijdrage van het ministerie van Asiel en Migratie.

In december 2024 viel het regime van president Assad. In de jaren daarvoor ontvluchtten zo'n 6 miljoen Syriërs vanwege de burgeroorlog hun land. Naar schatting wonen zo'n 150.000 van hen in Nederland.

Volwassene

Om de vrijwillige terugkeer van Syriërs te stimuleren, verhoogde het demissionaire kabinet vorig jaar de terugkeerbonus naar 5000 euro per volwassene en 2500 euro per minderjarig gezinslid. Het was daarvoor respectievelijk 2800 euro voor een volwassene en 1650 euro voor een minderjarig kind.

In hoeverre het hogere bedrag bijdraagt aan vrijwillige terugkeer is niet uit de cijfers van de Dienst Terugkeer en Vertrek op te maken. Het bedrag werd ook maar voor nog geen twee maanden verhoogd. Sinds 1 januari kunnen Syriërs in Nederland weer rekenen op het oude bedrag.

'Mooi'

De demissionaire ministers van Asiel en Migratie (Keijzer en Van Weel) reageren via X verheugd op de terugkeer van de asielzoekers. "Mooi om te zien dat we deze mensen konden ondersteunen bij hun terugkeer."

De regels voor het aanvragen van een asielvergunning zijn in juni aangescherpt voor Syriërs, omdat het kabinet vindt dat het land voor meer inwoners veilig is.

Honderdduizenden Oekraïners zitten zonder water- en energievoorziening na nachtelijke luchtaanvallen vanuit Rusland, meldt de Oekraïense regering. In de regio Dnipropetrovsk zitten vanochtend zo'n 800.000 mensen zonder stroom en water. In de nabijgelegen regio Zaporizja is de energievoorziening wel weer hersteld, zegt het Oekraïense ministerie van Energievoorziening.

De gouverneur van die laatste regio, Ivan Fedorov, zei dat Zaporizja "in jaren niet meer zo'n blackout had meegemaakt, maar gelukkig is er door bestuurders snel op gereageerd. Het was een lastige nacht voor de regio, maar het licht zal altijd winnen".

Ook acht mijnen in Dnipropetrovsk zijn door luchtaanvallen zonder stroom komen te zitten. De mijnwerkers konden wel tijdig geëvacueerd worden, zegt het ministerie van Energie.

Koudefront in aantocht

Beide getroffen regio's liggen in de buurt van de frontlinie in de oorlog tussen Oekraïne en Rusland, die al bijna vier jaar duurt. Hoe Rusland de aanvallen uitvoerde, is niet bekend. Doorgaans gebruikt het land een combinatie van drones en langeafstandsraketten.

Het Russische ministerie van Defensie zegt dat het 's nachts aanvallen heeft uitgevoerd op "energie- en haveninfrastructuur van het Oekraïense leger", zonder daarvoor bewijs te leveren.

De Oekraïense president Zelensky reageert via sociale media woedend op de Russische aanvallen. "Er is totaal geen militaire reden om zulke aanvallen uit te voeren op de energievoorziening, waardoor gewone mensen zonder warmte en stroom komen te zitten in de winter."

Internationale reactie

Rusland richt zich al jaren op de energievoorziening in Oekraïne. Iets na kerst werd de hoofdstad Kyiv al zwaar getroffen door Russische aanvallen, waardoor meer dan een miljoen mensen zonder verwarming kwamen te zitten. Het land verwacht later deze week een intens koudefront, waardoor zulke aanvallen extra hard aankomen.

Zelensky dringt aan op een internationale reactie. "Het is belangrijk dat onze partners over de hele wereld reageren op deze opzettelijke kwelling van ons volk door Rusland." En ze moeten zeker niet hun militaire steun verminderen omdat er wordt onderhandeld over het beëindigen van de oorlog, waarschuwt de Oekraïense president.

If you need to drive a big screen for a project, it’s fair to say your first thought isn’t going to be to use the ATtiny85. With just 512 bytes …read more

Triodos Bank schrapt de komende drie jaar 250 tot 270 banen om de kosten te drukken. Dit zou 25 tot 30 miljoen euro moeten besparen voor het einde van 2028.

Medewerkers zijn al op de hoogte gesteld van de aangekondigde bezuinigingen, maar de bank kan nog niet zeggen welke medewerkers hun baan verliezen. "Dit wisselt namelijk tussen afdelingen, maar ook binnen de lagen in een team, van managers tot beginnende functies", aldus een woordvoerder.

De duurzame bank kondigde in september aan de activiteiten in Duitsland stop te zetten. Hierdoor vervallen naar verwachting 65 banen voor het einde van 2027. Deze banen zijn meegenomen in de berekening, dus het resterende banenverlies zal bij andere kantoren zijn, waaronder het hoofdkantoor in Nederland.

De woordvoerder verwacht dat er in het eerste jaar netto minder banen zullen verdwijnen omdat er ook veel in andere initiatieven wordt geïnvesteerd, zoals bedrijfsleningen, wat weer banen op zou moeten leveren.

Kostenbesparing

Klanten kiezen bewust voor Triodos, ook omdat ze duurzaamheid belangrijk vinden, zegt de bank. Om dat te kunnen blijven garanderen, worden maatregelen genomen voor de komende drie jaar. Ook wil de bank beter aansluiten bij technologische ontwikkelingen rond kunstmatige intelligentie. "Het zou kunnen dat AI die banen voor een deel gaat vervangen", zegt de woordvoerder.

Het gaat niet alleen om kunstmatige intelligentie, maar ook om algemene technologische verbeteringen, zoals bijvoorbeeld een nieuw HR-systeem. Dit leidt tot een andere manier van werken, wat banenverlies tot gevolg kan hebben, aldus de woordvoerder.

Vorig jaar was uitzonderlijk gezien de hoge kosten voor juridische zaken. Klanten die gedupeerd waren door certificaten van de bank, stapten naar de rechter. De bank zette 101 miljoen euro opzij om certificaathouders te compenseren waardoor de winst over de eerste zes maanden van 2025 halveerde. Triodos trad vorig jaar ook toe tot de Amsterdamse beurs, mede om de verkoop van de certificaten weer vlot te trekken.

Ontslagrondes

Het besluit volgt op aangekondigde ontslagrondes bij andere Nederlandse banken. ABN Amro kondigde eind vorig jaar aan 5200 banen te schrappen tot 2028. Een week daarvoor zei ASN Bank ongeveer een kwart van het aantal banen te moeten opheffen. En bij ING zouden er tot eind 2026 950 banen verdwijnen, mede door de vervanging van functies door AI.

"Ik wilde echt nog één oefening doen, toen opeens twee medewerkers schreeuwden dat we direct naar buiten moesten", zei een bezoeker van sportcomplex Hal 22 in Utrecht gisteravond. Vlak daarna klonk er gekraak en stortte het dak in, een fenomeen dat we vaker zien bij periodes met forse sneeuwval.

Het dak van de hal in het uiterste westen van de stad bezweek vermoedelijk vanwege het dikke pak sneeuw dat erbovenop lag. Op meer plekken ging het mis, ook zonder slachtoffers: bij een transportbedrijf in Zaltbommel, bij een winkel in Oosterwolde en bij een kassencomplex in Waspik. Ook deukte het bollendak bij Utrecht Centraal in.

Vaker problemen met sneeuw op daken

Daken en pakken sneeuw kunnen een moeizaam huwelijk zijn, blijkt vaker bij periodes met forse sneeuwval. Dat terwijl er strenge rekenregels zijn waar gebouwen aan moeten voldoen.

"Daarin wordt rekening gehouden met allerlei vormen van belasting, waaronder sneeuw, wind en regen", zegt Bob Gieskens, directeur van de Vereniging Nederlandse Constructeurs. "Heel eenvoudig: op het moment dat de belasting te groot wordt voor wat het gebouw kan dragen, dan kan het instorten."

Om meer incidenten te voorkomen, zijn op diverse plekken in het land voorzorgsmaatregelen getroffen. IKEA-filialen in Groningen en Utrecht zijn dicht vanwege de vele sneeuw op het dak. Die in Delft was dicht, maar gaat vandaag weer open. Verder zijn onder andere een bouwmarkt in Tilburg en sporthallen in Tilburg en Waalwijk gesloten.

Daarnaast wordt het dak van schaatshal Thialf vandaag schoongeveegd:

De oorzaak van zo'n instorting kan verschillen. Zo kan er bijvoorbeeld meer sneeuw op het dak liggen dan waarmee gerekend is vóór de bouw. Maar er kan ook iets mis zijn met de constructie.

"Gebouwen moeten niet alleen goed ontworpen en gebouwd worden. Ze moeten ook goed beheerd en onderhouden worden", zegt Gieskens. "Als daar in het verleden iets is misgegaan, kan het natuurlijk zijn dat de belasting waarmee gerekend is uiteindelijk hoger is dan de werkelijke belasting die het gebouw aankan."

Wat er precies is misgegaan bij Hal 22 in Utrecht is onduidelijk. Het gebouw draagt sinds 2022 de naam Hal 22, maar daarvoor zat er ook al een sportcentrum in. Het is onduidelijk of bij de verbouwing ook naar de constructie is gekeken. Eigenaar Perry Overeem zegt tegen RTV Utrecht een vermoeden te hebben van de oorzaak, maar het onderzoek te willen afwachten.

Zo zag het gebouw er gisteravond uit, nadat het dak was ingestort:

Een plat dak van een gebouw in Nederland moet volgens de rekenregels doorgaans minstens 35 centimeter sneeuw aan kunnen, aldus Gieskens. Maar dat gaat dan enkel om verse sneeuw.

"Door wind, door ophoping, maar ook door het proces van bevriezen, ontdooien en dan weer nieuwe sneeuw kan er sprake zijn van een grotere belasting", zegt de directeur van de constructeursvereniging. "In de bouwnormen zijn er overigens ook best wel wat veiligheidsmarges ingebouwd. Vandaar dat een halve meter sneeuw normaal gesproken geen probleem moet zijn."

Het gewicht van de sneeuw kan ertoe leiden dat er een kuil ontstaat, doordat het dak doorbuigt. Als de sneeuw dan smelt, kunnen er poelen water in die kuilen ontstaan, waardoor de druk op het dak toeneemt. Goede afwatering helpt om die situatie te voorkomen.

Presentator Weer Peter Kuipers Munneke:

"Hoewel sneeuw licht is, weegt een heel pak sneeuw toch behoorlijk wat. Een kuub verse sneeuw weegt ongeveer 150 kilo. Als er op een aanbouw of serre van 10 vierkante meter 20 centimeter sneeuw ligt, weegt dat 300 kilo. Op een dak van een grote loods of hal loopt dat gewicht heel snel op. Het dak van de ingestorte sporthal in Utrecht was bijvoorbeeld ongeveer 2800 vierkante meter groot. Daar lag naar schatting ongeveer 100.000 kilo sneeuw op.

Afhankelijk van je platte dak en de afwatering kan zich de komende dagen veel regen en smeltwater ophopen in de sneeuw, die werkt als een spons. Daardoor wordt de sneeuw nog een heel stuk zwaarder, misschien wel drie keer zo zwaar. Het zou mij dan ook niet verbazen als we dit weekend nog meer ingezakte daken gaan zien.

Als het veilig kan, kunnen mensen overwegen om glazen serres en lichte overkappingen sneeuwvrij te maken voordat het vanavond op veel plaatsen in het zuiden en midden van het land begint te regenen. In het noorden komt er de komende twee dagen ook nog 5 tot 15 cm sneeuw bij, dat is op een serre of plat dak opnieuw een paar honderd kilo erbij."

Volgens Gieskens is het sowieso slim om preventieve maatregelen te treffen, zoals vandaag en de afgelopen dagen dus al is gebeurd op diverse plekken in het land. "En als er extreme omstandigheden dreigen, dan is het heel verstandig om als eigenaar van een pand er expertise bij te halen."

Een constructeur kan dan onderzoek doen naar de situatie. "Je kunt niet alles zien, zeker niet als de sneeuw er al ligt. Maar je kunt het in ieder geval wel zien als er bijvoorbeeld vervormingen optreden. En een constructeur kan ook beoordelen of de hoeveelheid sneeuw op het dak, ook afhankelijk van bijvoorbeeld ophoping, een risico oplevert. Dat zou ik iedereen aanraden."

Een van de wijzers van de Domtoren is gisteren losgeraakt en meters naar beneden gevallen. Het onderdeel van zeventig kilo zwaar kwam op een lager gelegen torentrans terecht.

De doorgang onder de dom is afgesloten, meldt RTV Utrecht. Het plein rondom de domtoren is deels afgezet met hekken.

Het gaat om de minutenwijzer aan de westzijde van de toren. Het is niet bekend hoe deze is losgeraakt. De gemeente doet nog onderzoek. "We weten niet of het te maken heeft met de sneeuw. We denken van niet maar weten het niet zeker", aldus een woordvoerder.

Je kunt momenteel niet onder de Domtoren lopen:

Medewerkers van klokkengieterij Royal Eijsbouts controleren momenteel alle uurwerken op de toren. Als alles veilig is, haalt de gemeente de hekken weer weg. De uurwijzer aan de westzijde is uit voorzorg vastgemaakt met touw.

De Domtoren is vanaf 2019 jarenlang gerestaureerd. In mei 2024 zijn de wijzers van de klokken teruggeplaatst nadat ze opnieuw waren geverfd en verguld. De wijzerplaten zijn zo'n vier meter lang en hangen op 55 meter hoogte. Het is niet duidelijk of de werkzaamheden iets te maken hebben met het incident.

Tientallen gidsen die lavatoeristen meenemen naar de Etna op Sicilië hebben geprotesteerd tegen strengere beperkingen. Vanwege nieuwe uitbarstingen zijn excursies alleen nog toegestaan tot zonsondergang. Ook mogen toeristen niet dichter dan 200 meter bij de lava komen van de hoogste en actiefste Europese vulkaan.

De autoriteiten op het Italiaanse eiland hebben deze maatregelen genomen nadat de vulkaan van 3350 meter op de dag voor kerst was begonnen te rommelen. Sindsdien zijn er meerdere uitbarstingen geweest.

De vulkaangidsen zijn niet te spreken over de opgelegde beperkingen. Ze vinden de maatregelen overdreven en zeggen dat de lavastromen langzaam genoeg bewegen om veilig te bekijken. Ook oogt lava na zonsondergang spectaculairder, maar krijgen toeristen nu niet de kans om zulke taferelen vast te leggen.

Het Italiaanse nationale instituut voor Geofysica en Vulkanologie heeft bevestigd dat de uitbarsting van de Etna nog steeds gaande is, maar zegt dat de al uitgespuwde lava niet verder oprukt.

Selfies lavarivier

Afgelopen zomer werd het na een uitbarsting verboden om binnen 50 meter van de lava te komen. De burgemeester van Biancavilla, een dorp aan de zuidwestkant van de Etna op Sicilië, kwam hiermee nadat toeristen selfies hadden gemaakt aan de rand van een kolkende lavarivier. Veiligheid staat voorop, zei de burgemeester toen.

Geregeld zijn er kleine uitbarstingen van de Etna, zoals vorig jaar mei:

In Rotterdam is het dak van een serre van een woning bezweken onder het gewicht van de sneeuw. De bewoner kon net op tijd voorkomen dat hij onder het puin belandde, zegt hij tegen de regionale omroep Rijnmond.

In zijn serre liggen kilo's sneeuw. "Het lijkt wel de Alpen. Sneeuw van mijn dak is in mijn dakgoot geschoven. Heel dat gewicht is naar beneden gekomen. Alles is naar de klote", zegt bewoner Ravie tegen de omroep.

De dakgoot loopt over het hele woonblok in de Ellewoutsdijkstraat. Gisteren zag de bewoner al dat de dakgoot bij de buren los dreigde te raken. "Ik heb foto's gestuurd en de aannemer gemaild en verteld: dit wordt gevaarlijk. Daar moeten we wat aan doen'."

Volgens Ravie maakte het bouwbedrijf zich echter niet al te veel zorgen. "Uiteindelijk is dit toch allemaal gebeurd." Ook twee andere woningen liepen schade op.

Oog van de naald

De bewoner was in de serre toen het dak instortte. "Ik ben echt door het oog van de naald gekropen. Ik kon op het laatste moment naar achter stappen. Ik ben ook gevallen. Mijn kinderen kwamen natuurlijk ook kijken en waren geschrokken. Mijn dochter was aan het huilen. Die dacht dat er iets mis was met mij."

De bewoner bleef ongedeerd:

De buren van de man zijn bang dat hun serre het ook nog begeeft. Zij proberen het dak sneeuwvrij te maken. Tot die tijd laten zij hun kinderen niet in de serre.

Dat geldt ook voor Ravie. "Het is ook nu echt gevaarlijk om de achterkant van de woning te betreden. Ik ben er nog steeds stil van. Hopelijk wordt het zo snel mogelijk opgepakt."

Het advies om in de regio Amersfoort drinkwater drie minuten te koken is verlengd. Uit testmonsters die drinkwaterbedrijf Vitens dagelijks neemt, blijkt dat het drinkwater nog steeds licht verontreinigd is met de bacterie enterokokken.

Het is nog niet duidelijk wat de oorzaak van de verontreiniging is, zegt het drinkwaterbedrijf. Het kookadvies blijft daarom van kracht tot na het weekend. Aanstaande zaterdag geeft Vitens opnieuw een update over het kookadvies. "We hopen de komende dagen meer duidelijkheid te krijgen", schrijft het bedrijf op zijn website.

Water dat wordt genuttigd of gebruikt voor tandenpoetsen en om eten te wassen, dient vooraf te worden gekookt. Het is niet nodig om water afkomstig uit flessen te gebruiken, na het koken is het water veilig. Vitens meldt dat douchen, handen wassen of het gebruik van een vaatwasser zonder problemen kan. Ook het water dat wordt gebruikt om eten in te koken, hoeft vooraf niet te worden gekookt.

Ziekenhuis neemt maatregelen

Ook in het Meander Medisch Centrum, het ziekenhuis in Amersfoort, zijn maatregelen getroffen tegen de bacterie. "In de patiëntenkeuken worden iedere dag grote kannen met water gekookt, zodat we de patiënten gewoon drinken aan kunnen bieden. Personeel is gevraagd om zelf hun koffie en thee mee te nemen", zegt woordvoerder Iris Brummelhuis. Ook worden er iedere dag grote watertanks geleverd aan het ziekenhuis.

Er moet in het ziekenhuis extra worden opgelet en rekening worden gehouden met de bacterie, om kwetsbare mensen te beschermen. "Bij patiënten met open wonden letten we extra goed op, we willen daarin geen extra risico's lopen", aldus Brummelhuis.

Vooralsnog zijn er in het ziekenhuis geen mensen binnengekomen met klachten die aan de bacterie kunnen worden gerelateerd. "Al kunnen we dat niet altijd direct vaststellen bij mensen die onwel zijn geworden en naar het ziekenhuis komen."

Enterokokken bacterie

De enterokokkenbacterie is een bacterie die van nature voorkomt in de darmen van mensen. De bacterie is niet gevaarlijk voor gezonde mensen, maar voor mensen met een kwetsbare gezondheid of een verminderde weerstand kan die wel vervelende gevolgen hebben.

Afgelopen maandag werd de bacterie enterokokken gevonden in het drinkwater in de regio Amersfoort. Daardoor werden zo'n 85.000 huishoudens getroffen. Eerder ging het ook al mis, in de kerstperiode moesten 15.000 huishoudens hun drinkwater koken.

Het kookadvies geldt voor huishoudens in Amersfoort, Achterveld, Bunschoten-Spakenburg, , Hoogland, Hooglanderveen, Leusden, Soest, Soesterberg, Stoutenburg en Stoutenburg-Noord. Eerder gold het advies ook voor Woudenberg, Terschuur en De Glind, maar voor deze plaatsen is drinkwater koken niet meer nodig.

De Amerikaanse ruimtevaartorganisatie overweegt zijn bemanning van ruimtestation ISS eerder terug te halen dan gepland. Dat heeft te maken met een medisch probleem bij een van de astronauten.

Het is niet bekend om wie het gaat of wat de astronaut mankeert. NASA zegt hier om privacyoverwegingen geen details over te delen.

Eerder werd een ruimtewandeling van ruim zes uur die voor vandaag was gepland om dezelfde reden geschrapt. Een NASA-woordvoerder zegt dat de toestand van de bewuste astronaut stabiel is. Het medische probleem ontstond gisteren.

Terugkeer in mei gepland

"Het veilig uitvoeren van onze missies heeft onze hoogste prioriteiten en we bekijken nu alle opties, waaronder een vroegtijdig einde aan de missie van Crew-11", aldus de woordvoerder. De bemanning - twee Amerikanen, een Japanner en een Rus - vertrok op 1 augustus naar het ISS. In mei zouden ze weer terugkeren.

Gemiddeld blijven de bemanningen zo'n acht maanden in het station dat op zo'n 400 kilometer hoogte in een baan om de aarde draait.

Overigens blijft het ISS niet leeg achter als de Crew-11-bemanning eerder wordt teruggehaald, in totaal verblijven er nu zeven ruimtevaarders aan boord. Eind november kwam een driekoppige bemanning, bestaande uit twee Russen en een Amerikaan, met een Sojoez-capsule aan bij het ruimtestation.

De 60-jarige Schiedammer die maandag overleed na een mishandeling, had ruzie over het gooien van sneeuwballen. Dat bevestigt de politie aan de regionale omroep Rijnmond.

Het slachtoffer zou mensen hebben aangesproken die bij het metrostation Nieuwland sneeuwballen naar voorbijrijdende auto's gooiden. Volgens omstanders is de man uit Schiedam daarna neergeslagen. Reanimatie mocht niet meer baten.

Wie er achter de mishandeling zitten, is nog niet bekend. De politie hield kort na de mishandeling twee jonge mannen aan. Zij bleken niets met de mishandeling te maken te hebben en zijn een dag later vrijgelaten.

Het politieonderzoek gaat nog door.