Aggregator

(Telecompaper) Xiaomi shipped fewer smartphones in the second quarter, as the memory chip shortage pushed up prices and reduced demand for its low-cost phones...

A manual skill like soldering is so much easier to learn and grasp when one can watch it in action, and there’s a brand new way to do that using …read more

Vandaag start in Californië een grote rechtszaak van bijna dertig Amerikaanse staten tegen Meta, het moederbedrijf van Facebook en Instagram. Het techbedrijf maakt jongeren volgens de staten bewust verslaafd aan deze sociale media en gebruikt daarvoor tactieken waardoor zij zo veel mogelijk tijd doorbrengen op de platforms.

Door dat te doen heeft Meta bijgedragen aan een verslechterde mentale en fysieke gezondheid van jongeren en overtreedt het bedrijf de wet, stellen de staten.

Zij zeggen ook dat Meta gegevens van kinderen onder de 13 jaar verzamelt op de platforms, terwijl dat bij wet verboden is in de VS. De zaak werd in 2023 aangespannen en wordt aangevoerd door Californië, Kentucky, Colorado en New Jersey.

Niet meer 'eindeloos scrollen'

De staten willen afdwingen dat Meta de verslavende technieken achter de platforms aanpast. Zo willen ze dat het bedrijf stopt met verdwijnende berichten, de zogenoemde 'stories' op Facebook en Instagram. Ook moeten "dopamine-manipulerende aanbevelingsalgoritmes" verdwijnen, zoals het automatisch afspelen van video's op de platforms van Meta. Daarmee moet 'eindeloos scrollen' worden voorkomen. Het leuk vinden van berichten (liken) moet ook niet meer mogelijk zijn, vinden de staten.

Daarnaast moet wat de aanklagers betreft de functionaliteit waarmee gebruikers hun uiterlijk kunnen veranderen door filters verdwijnen. Ook moeten ouders de accounts van kinderen verifiëren voor gebruik en willen staten dat het aanmaken van meerdere accounts niet meer mogelijk is. Bovendien eisen de staten een schadevergoeding die kan oplopen tot omgerekend 1,2 biljoen (1200.000.000.000) euro.

Naar verwachting duurt de zaak zo'n zes tot acht weken. Onder anderen Meta-oprichter Mark Zuckerberg wordt in de rechtbank gehoord, net als andere leidinggevenden en voormalig medewerkers van het bedrijf.

'Niet alleen moreel verwerpelijk'

De procureur-generaal van Californië, Rob Bonta, zegt dat het bedrijf "Facebook en Instagram zo heeft ontworpen dat kinderen steeds langer op de platforms blijven, tot het punt van fysieke en mentale schade". Hij noemt het "niet alleen moreel verwerpelijk, maar ook illegaal om onze meest kwetsbare inwoners uit te buiten om de winst van bedrijven te verhogen".

Jennifer Davenport, zijn collega uit New Jersey, zegt dat haar staat sinds 2021 duizenden uren heeft besteed aan het onderzoeken van het "onrechtmatige gedrag" van Meta. "We hopen aan te tonen dat Meta de geestelijke gezondheid van een hele generatie kinderen in gevaar heeft gebracht met verslavende eigenschappen, waarvan het bedrijf wist dat deze afschuwelijke gevolgen zouden hebben."

Expres verslaafd gemaakt?

Meta zegt dat het veel heeft gedaan om tieners op de platforms te beschermen en zegt dat te kunnen bewijzen in de rechtbank. Naar eigen zeggen heeft het bedrijf gesproken met ouders, samengewerkt met experts en de politie en "diepgaand onderzoek" gedaan om de problemen te begrijpen.

Eerder beweerde Meta-baas Zuckerberg dat zijn bedrijf geen apps meer bouwt die erop gericht zijn mensen zo lang mogelijk naar hun scherm te laten kijken. Hij deed deze uitspraak in een andere lopende civiele procedure tegen socialemediabedrijven, waarin meer dan 1600 eisers stellen dat bedrijven als Meta en Youtube gebruikers expres verslaafd maken.

NOS op 3 dook eerder al eens in de vraag hoe verslavend sociale media zijn en welke gevolgen ze hebben voor onze mentale gezondheid:

De zaak die de staten hebben aangespannen tegen Meta staat los van duizenden andere rechtszaken die op dit moment lopen tegen het bedrijf.

Zaken tegen Meta eindigen geregeld in boetes voor het techbedrijf. Zo oordeelde een rechtbank in de Amerikaanse staat New Mexico deze maand dat het bedrijf verantwoordelijk is voor de schade aan de mentale gezondheid van kinderen. Meta moet van de rechter zijn platforms veiliger maken voor jongeren en kreeg een boete van ruim een half miljard dollar opgelegd.

In maart werd Meta, net als Google (het moederbedrijf van YouTube) door een jury in Los Angeles aansprakelijk gesteld voor de socialemediaverslaving van een vrouw. Zij claimde dat ze als kind verslaafd was geraakt aan sociale media, waardoor haar mentale gezondheid ernstig verslechterde.

De jury oordeelde dat de bedrijven gebruikers hadden moeten waarschuwen voor de gevaren van deze socialemediaplatforms en legde een boete op van 3 miljoen dollar, die grotendeels door Meta betaald moet worden.

Artsen in Sri Lanka hebben vorige week een blaassteen van 3,1 kilo gevonden bij een 55-jarige patiënt. De man was opgenomen in het ziekenhuis na een beroerte, schrijft de BBC.

De artsen merkten tijdens zijn behandeling dat hij moeite had met plassen en kwamen zo de enorme blaassteen op het spoor. Ze vermoeden dat het om een record gaat.

"Volgens de beschikbare gegevens is dit de grootste blaassteen die ooit is gedocumenteerd en operatief verwijderd", vertelde arts Prahalahan Balakrishnan aan de BBC. Hij leidde de operatie in het ziekenhuis in Trincomalee, in het oosten van het land.

Volgens Guinness World Records stamt het huidige record uit 2003. Dat jaar werd er bij een toen 62-jarige Braziliaan een blaassteen van 1,9 kilo verwijderd.

Vijf tot tien jaar

Blaasstenen kunnen ontstaan doordat de blaas niet helemaal geleegd wordt, waardoor er urine achterblijft. Uit die urine vormen zich dan kristallen van calcium of urinezuur. Blaasstenen kunnen allerlei klachten veroorzaken, zoals pijn of een branderig gevoel bij het plassen, rugpijn of een blaasontsteking.

Blaasstenen kunnen worden uitgescheiden, maar zodra ze groter zijn dan een centimeter moet er vaak worden ingegrepen. Gebeurt dit niet, dan kan de blaassteen blijven doorgroeien. Grote blaasstenen worden via een medische ingreep, via vergruizing of een operatie, verwijderd.

Volgens Balakrishnan moet de man de blaassteen al zo'n vijf tot tien jaar in zijn blaas hebben gehad. Of hij al die tijd al klachten had, is niet bekendgemaakt.

In een kustplaats in het noorden van Italië is een strijd losgebarsten tussen een lokale nonnenorde en het gemeentebestuur. Al jaren beheren de nonnen een stukje strand waar ze geld ophalen voor liefdadigheidsprojecten met het verhuren van bedjes en parasols.

Daar wil de burgemeester van het kustplaatsje Spotorno, Mattia Fiorini, nu korte metten mee maken. De gemeente wil het stukje strand vrijgeven om te voldoen aan lokale en Europese regels en zo eerlijke concurrentie te bieden op Italiaanse stranden.

Vrije toegang

Fiorini probeert al langer het traditionele Italiaanse strandbeheer op de schop te nemen. Veel stranden in het Zuid-Europese land zijn privéterrein waar bewoners en toeristen een plekje moeten huren tegen betaling, zogenoemde lido's.

In de regio Ligurië, waar Spotorno onder valt, moet 40 procent van de stranden openbaar zijn, maar de badplaats loopt aanzienlijk achter. Slechts 3,5 procent van de stranden is vrij toegankelijk.

'Strand afpakken'

De nonnen bezitten het strand niet, maar hebben al sinds de jaren 70 toestemming het te beheren.

De strijd om het nog geen 50 meter lange stukje kustlijn leidt tot grote spanning tijdens bijeenkomsten met de burgemeester, schrijft de Italiaanse krant Corriere della Sera. "Waarom wil de gemeente ons strand afpakken?", vraagt een zuster in de gemeenteraad.

In het nieuwe plan zouden de nonnen geen strandplekken meer mogen verhuren maar afhankelijk zijn van giften van strandgangers. Als dat gebeurt, kunnen ze de school niet meer openhouden, zeggen de zusters.

Voor de burgemeester van Spotorno is de oplossing duidelijk. "Ze zullen net als alle anderen moeten deelnemen aan de aanbestedingsprocedure." Tot die tijd kunnen de nonnen ervoor kiezen om hun hakken verder in het zand te zetten of toch maar mee te gaan met de nieuwe plannen.

De Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un eist een steeds prominentere rol op op het wereldtoneel. En zijn land, Noord-Korea, profiteert daarvan. Maar tegen welke prijs? En hoe lukt het Kim Jong-un om zich geopolitiek onmisbaar te maken?

Luisteren?

Deze aflevering van De Dag luister je via NPO Luister en alle andere podcastapps. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren.

De Amerikaanse president Trump kondigde deze week aan dat de VS de gezamenlijke militaire oefeningen met Zuid-Korea "aanzienlijk zal terugschroeven". Daarbij verwees hij naar zijn "zeer goede relatie" met de Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un.

Lovende woorden zijn er ook bij monde van de Russische president Poetin, die de afgelopen jaren de militaire samenwerking met Noord-Korea sterk uitbreidde. Er zouden binnenkort nog eens 30.000 tot 50.000 Noord-Koreaanse militairen naar Oekraïne gaan.

Hoogleraar Koreastudies Remco Breuker zet in deze podcast uiteen hoe Noord-Korea op allerlei manieren profiteert van de aangehaalde banden met Rusland en Amerika. En dat merkt volgens hem niet alleen de elite rondom Kim Jong-un, maar dat geldt ook voor de gewone Noord-Koreanen. "De levensstandaard is de laatste jaren aan het stijgen."

Reageren? Mail dedag@nos.nl

Presentatie en montage: Elisabeth Steinz

Redactie: Judith van de Hulsbeek

Eindredactie: Rosanne Sies

Nederlandse media hebben boetes van tienduizenden euro's gekregen voor berichtgeving over Ozempic, Wegovy en Mounjaro. Dat meldt het FD. De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) vindt dat sommige artikelen over de afslankmedicatie neerkomen op publieksreclame voor geneesmiddelen.

Onder meer NRC, de Volkskrant, AD en De Telegraaf kregen boetes opgelegd. Hoofdredacteuren vrezen dat de maatregelen de persvrijheid en de wetenschapsjournalistiek onder druk zetten.

DPG Media kreeg een boete van 51.000 euro voor artikelen in de Volkskrant en het AD. Het beboete artikel van de Volkskrant ging over een onderzoek in het wetenschappelijke tijdschrift Nature naar de gezondheidsvoordelen van afslankmiddelen. Ook de bijwerkingen kwamen daarin aan bod.

"Het is gewoon goede journalistiek. Het bizarre is dat ze ineens journalistiek langs de lat van de geneesmiddelenwet leggen. Dat is ongekend en we hebben dit nog nooit meegemaakt", zegt Volkskrant-hoofdredacteur Pieter Klok tegen de NOS.

Volgens Klok is de boete extra problematisch omdat niet duidelijk is hoe er over afslankmedicijnen bericht moet worden. "Daar zijn ze helemaal niet duidelijk over. Maar hoe moeten we er dan wel over schrijven? Daarop komt geen antwoord, dus dat is natuurlijk heel onbevredigend bij zo'n toch vergaande ingreep."

Klok noemt de maatregel uiteindelijk "censuur". Volgens hem raakt de zaak aan de persvrijheid. "Dit soort grote woorden bewaar je liever voor echt serieuze zaken, maar dit is wel een aanslag op de persvrijheid." Het betreffende stuk is inmiddels offline gehaald, maar de krant zegt wel verder te zullen procederen tegen de inspectie.

Geen afvinklijstje

Volgens de geneesmiddelenwet is publieksreclame voor geneesmiddelen waarvoor een doktersrecept nodig is verboden. Ozempic is in Nederland geregistreerd als medicijn tegen diabetes, niet als afslankmiddel. De IGJ beoordeelt daarom onder meer of berichtgeving over het middel voldoende neutraal is.

Tegen het FD zegt de inspectie rekening te houden met de vrijheid van meningsuiting. De inspectie zegt ook niet te willen dat er een zogenoemd chilling effect ontstaat, waarbij media terughoudender worden om over de middelen te publiceren.

Volgens de inspectie is het niet altijd eenvoudig om de grens tussen berichtgeving en reclame te bepalen. "We kijken naar de context, er is geen afvinklijstje", zegt een woordvoerder. Als een artikel wervend is geschreven en de nadelen van een middel onvoldoende worden benoemd, kan het volgens de inspectie als reclame worden gezien.

De IGJ heeft ook bijgedragen aan een opleiding voor influencers over de regels en gezondheidsrisico's rond het aanprijzen van geneesmiddelen, meldt het FD. Eerder sprak de inspectie met het Nederlands Genootschap van Hoofdredacteuren. "Het doel is niet om boetes uit te delen. Je hebt hier te maken met de beïnvloeding van mensen", zegt een IGJ-woordvoerder.

In 2024 waarschuwde de IGJ een omroep voor berichtgeving over Ozempic. In april 2024 trok PowNed een aangekondigde documentaire over het middel terug nadat de inspectie contact had opgenomen.

Niet neutraal genoeg

De inspectie heeft tussen 2023 en 2025 twintig boetes opgelegd voor publieksreclame voor geneesmiddelen. In april kreeg DPG Media bijvoorbeeld ook een boete van 48.450 euro voor artikelen in De Stentor en Flair over Ozempic en Wegovy.

De rechtbank Amsterdam oordeelde in april na bezwaar dat die artikelen niet neutraal genoeg waren. De beperking van de vrijheid van meningsuiting die daaruit voortvloeit, vond de rechtbank gerechtvaardigd vanwege de bescherming van de volksgezondheid.

De boetes voor NRC en De Telegraaf zijn volgens het FD nog niet definitief. De betrokken kranten kunnen hun zienswijze nog indienen.

De IGJ wil tegen de NOS niets zeggen over lopende zaken. Een woordvoerder zegt dat in de beoordeling van berichtgeving "altijd naar context" wordt gekeken. "Het gaat om de combinatie beeld en tekst. Is het aanprijzend, worden voor- en nadelen genoemd, hoe vaak wordt de merknaam genoemd in het geheel? We gaan niet over één nacht ijs."

Bij Russische aanvallen op het stadje Petsjenihy in de Oekraïense regio Charkiv zijn vannacht tien doden gevallen, meldt de regionale gouverneur. Ook zijn er meerdere gewonden. Bij de aanval werden tien gebouwen geraakt, waaronder een café, een postkantoor en een winkel. Ook raakten zeven auto's beschadigd.

Oekraïne voerde ook aanvallen uit vannacht. Een grootschalige droneaanval trof doelen in de regio rond Moskou, melden The Kyiv Independent en de Russische autoriteiten op Telegram. Daarbij zou opnieuw een magazijn van de grootste Russische webwinkel Wildberries zijn geraakt.

Drie gewonden

Rusland zegt dat Oekraïne tussen gisteravond en vanochtend 05.00 uur ruim 600 drones op de regio rond de hoofdstad heeft afgevuurd. Volgens burgemeester Sergej Sobjanin van Moskou zijn daarvan 180 drones neergehaald. Volgens hem gaat het om een van de grootste Oekraïense luchtaanvallen op Moskou sinds het begin van de oorlog.

Door de aanvallen werd het luchtverkeer op de luchthavens van de hoofdstad tijdelijk stilgelegd. Volgens de Russische autoriteiten werden ook woonhuizen, flatgebouwen, winkels en andere voorzieningen in de regio geraakt. Bij de aanvallen raakten minstens drie mensen gewond, onder wie een meisje van 10 jaar. Oekraïne heeft nog niet gereageerd op de meldingen over de aanvallen.

Zichtbaarder voor de gewone Rus

Gouverneur Andrej Vorobjov van de regio Moskou meldt over het getroffen magazijn dat een muur van het gebouw werd geraakt door vallend dronepuin, waarna brand uitbrak. Volgens een verklaring van webwinkel Wildberries bleef de schade beperkt.

De laatste tijd zijn distributiecentra van Wildberries vaker doelwit van Oekraïense aanvallen. De regering in Kyiv zegt dat daar goederen worden vervoerd en opgeslagen die in de oorlog worden gebruikt. Volgens militaire experts wil Oekraïne de oorlog zichtbaarder maken voor gewone Russen.

'Deep strikes'

Oekraïne voert geregeld drone- en rakettenaanvallen uit op militaire doelen en logistieke infrastructuur in Rusland, duizenden kilometers achter de frontlinie. Daarmee probeert Kyiv de Russische aanvoerlijnen te verstoren en de capaciteit van Moskou om de oorlog voort te zetten te verzwakken, zeker nu onderhandelingen tussen de landen in oorlog stilliggen.

Bij de zogeheten deep strikes in Rusland zijn ook drones van het Verenigd Koninkrijk neergehaald, meldde de Britse krant The Times eerder. In reactie daarop heeft Rusland het VK ervan beschuldigd bewust te kiezen voor verdere escalatie van het conflict. Daarmee stelt Rusland dat het VK medeplichtig is aan de aanvallen. Het VK zei in een reactie tegen de BBC dat het schouder aan schouder staat met Oekraïne.

De aanvallen op Wildberries passen bij de nieuwe oorlogsstrategie van Oekraïne. Bekijk daarover deze video van Nieuwsuur van twee weken geleden:

Some projects seem too good to be true until you dig into it and find the secret magic that makes it all work. Take Paper Tunes by [Makestreame], a project …read more

De politie Amsterdam heeft na een kleine dag 140 tips gekregen in de zoektocht naar de identiteit van een man in een verzorgingstehuis.

De politie vroeg gisteren aandacht voor de zoektocht naar zijn naam. Hij kwam drie jaar geleden op straat ten val en bleek te zijn getroffen door een herseninfarct of een hersenbloeding. Daar hield hij afasie aan over, een taalstoornis die wordt veroorzaakt door een hersenbeschadiging.

Hij is opgenomen in een verzorgingstehuis in Amsterdam en kan slechts enkele woorden spreken. In het Engels gebruikt hij de woorden nonsense en definitely om iets te bevestigen of te ontkennen. "Er is op verschillende manieren geprobeerd om hem aan het communiceren te krijgen", zegt een politiewoordvoerder tegen de NOS. "We hebben het geprobeerd met spraakcomputers, letters aanwijzen, noem het maar. Dat heeft allemaal niet mogen baten."

Publiek

Omdat het de politie nog niet is gelukt om zijn identiteit te achterhalen, werd gisteren de hulp van het publiek ingeroepen. De politie noemt de reacties op de oproep van gisteren "overweldigend" en meldt dat het coldcaseteam alle tips gaat bekijken. "Lucky heeft een heel leven achter zich, maar nog steeds geen naam."

Eerder wist de politie al wel te achterhalen dat de man lid was van een boeddhistische gemeenschap in Amsterdam-Oost en dat hij daar bekendstond onder de naam 'Lucky'.

Ook werd duidelijk dat hij af en toe bij een eettentje op het Waterlooplein wat dronk en dat hij daar bekendstond als 'Chris de Canadees'. Omdat hij altijd in het Engels sprak, vermoedt de politie dat hij niet uit Nederland komt. Daarom is ook een video gemaakt met Engelse ondertiteling waarin aandacht wordt gevraagd voor de onbekende man.

Bijzondere oproep

"We zijn echt afhankelijk van informatie van het publiek", zegt de woordvoerder. "Vandaar dat we deze oproep ook doen. Dat is best bijzonder, want als politie delen we eigenlijk alleen beelden van bijvoorbeeld verdachten."

Ze benadrukt dat het niet gaat om een strafzaak, maar om een zoektocht en dat de man nergens van wordt verdacht. De politie heeft de zaak ook via de internationale politieorganisatie Interpol onder de aandacht gebracht, waarbij ook Canada en de Verenigde Staten zijn aangesloten. Ook dat heeft nog geen resultaten opgeleverd.

Het Waterschap Brabantse Delta doet aangifte omdat toezichthouders zeggen te zijn bedreigd. De medewerkers houden extra controles in het gebied in Midden- en West-Brabant vanwege de strengere regels als gevolg van aanhoudende droogte.

Vorige week liet het waterschap bij Omroep Brabant zien hoe de controles in zijn werk gaan. Zo wordt onder meer met drones gekeken of boeren zich aan regels houden. Zij mogen al bijna een maand lang overdag hun land niet beregenen met water uit sloten en beken vanwege de droogte. In het artikel van Omroep Brabant zijn in eerste instantie namen van controleurs genoemd. Daarna zouden zij persoonlijk zijn bedreigd.

Dijkgraaf Joris Bengevoord wil niet zeggen wat er precies is gezegd of gebeurd. "Het is heel heftig en gaat echt veel te ver", is wat hij erover kwijt wil.

'Beste bedoelingen'

Bengevoord begrijpt dat de maatregelen van het waterschap flinke gevolgen hebben, maar heeft geen begrip voor hevige reacties richting medewerkers. "Dat zij dan worden bedreigd is niet oké. Daarom spreek ik mij ook als dijkgraaf uit. We doen dit met de beste bedoelingen en ik sta achter mijn medewerkers. Zij staan er dag in dag uit middenin."

Enkele jaren geleden kregen medewerkers van Brabantse Delta ook te maken met bedreigingen. "Nu alleen veel heftiger en meer dan toen", zegt Bengevoord.

Een golf van racistische AI-video's overspoelt Chinese sociale media. Vooral witte en zwarte mannen en Indiërs worden in de nepvideo's als boosdoeners neergezet. Opvallend is dat de beelden ogenschijnlijk nauwelijks gecensureerd worden, ondanks hun racistische en gewelddadige karakter.

De Chinese overheid maakt steeds meer gebruik van sociale media om bepaalde boodschappen onder de bevolking te verspreiden. Het heeft daarbij veel baat bij de online nationalisten die deze boodschappen maar al te graag versterken. Maar de nieuwe trend laat zien dat dit alsmaar sterker wordende nationalistische sentiment ook z'n beperkingen heeft.

Respectloos gedrag

De korte AI-video's verlopen allemaal volgens hetzelfde patroon. Een buitenlander misdraagt zich. Degene duwt onschuldige oude mensen omver, dringt voor of valt vrouwen lastig. En dan grijpt een Chinees hardhandig in en spreekt de buitenlander streng toe met zinnen als: "In China hou je je aan onze regels".

Bij witte buitenlanders draait het negatieve beeld vaak om hun gedrag: ze zijn arrogant, respectloos of overtreden de regels. Als ze er in de video's op worden aangesproken, zeggen ze bijvoorbeeld: ik ben een Amerikaan dus ik mag doen wat ik wil. Dat sluit aan bij een boodschap die de staat zelf uitdraagt over gewenst sociaal gedrag.

Bij de video's over Indiërs, die vaker worden afgeschilderd als bedrieglijk en onhygiënisch gaat het verder: daar worden negatieve eigenschappen vaker aan een hele nationaliteit toegeschreven.

Hoewel het er niet op lijkt dat Peking deze video's heeft gemaakt, laat het wel zien hoe ingewikkeld de relatie tussen de Chinese staat en online nationalisten is.

Digitaal nationalisme

Volgens Han Rongbin, onderzoeker digitaal nationalisme en schrijver van Make China Great Again, passen de video's binnen een bredere vorm van digitaal nationalisme. "Op Chinese sociale media wordt nationale trots geregeld uitgedragen", vertelt hij.

China wordt voorgesteld als een sterk en modern land dat bezig is zijn rechtmatige positie op het wereldtoneel terug te winnen. "Daarbij wordt weinig onderscheid gemaakt tussen China en de Chinese Communistische Partij (CCP)", aldus Han. "De partij heeft China sterk gemaakt en dus versterkt de nationale trots in veel gevallen het recht van de CCP om China te besturen."

Ook de buitenlander speelt daarin een rol. Door een bedreigende en moreel inferieure 'ander' te creëren, wordt duidelijker wat het betekent om Chinees te zijn. De buitenlander is onbeschaafd en bedreigt de sociale orde, terwijl de Chinees loyaliteit, beschaving en verantwoordelijkheid vertegenwoordigt.

Schermafbeeldingen van een Chinees AI-filmpje. Een Chinese vrouw werkt een witte man tegen de grond nadat die zich had misdragen:

Hoewel de video's deels aansluiten bij propagandaboodschappen van de overheid acht Han het onwaarschijnlijk dat de overheid deze video's zelf heeft gemaakt. Volgens hem is "een deel van wat ermee uitgedragen wordt voor Peking helemaal niet wenselijk".

China probeert zich de laatste jaren te presenteren als een ontwikkeld land dat openstaat voor buitenlanders. Zo worden er allerlei maatregelen genomen om bijvoorbeeld meer kennismigranten en toeristen aan te trekken. Dat beleid heeft economische voordelen, maar ook een nationalistische component.

Buitenlanders die naar China komen, kunnen juist worden gebruikt als bewijs dat China aantrekkelijk, modern en succesvol is. Hoewel er volgens Han onder veel nationalisten steun is voor deze opstelling geldt dat niet voor alle nationaliteiten. "Vooral de video's over de Indiërs maken dat duidelijk", zegt hij.

India

Na jaren van spanning tussen China en India, onder meer na de dodelijke grensconflicten van 2020, worden de banden tussen beide landen weer aangehaald. Niet iedereen is daar blij mee. De Chinese ambassadeur in India werd onlangs online hard aangevallen nadat hij zich positief had uitgelaten over de ontwikkeling van de relatie.

Aanleiding was onder meer het versoepelen van reizen en visa: in de eerste maanden van het jaar verstrekte China ruim tachtigduizend visa aan Indiase burgers. Nationalisten verweten de ambassadeur het Chinese belang niet voorop te stellen en China te "vervuilen". De aanklachten bleken zo heftig dat Peking zich genoodzaakt voelde in te grijpen. De directe aanvallen op de ambassadeur stopten, maar helemaal de kop ingedrukt werd de onvrede niet.

'Te slap'

Terwijl Peking de relatie met India probeert te verbeteren, vinden sommige nationalisten juist dat de overheid "te slap" optreedt, aldus Han Rongbin, "maar ingrijpen is ingewikkeld". Peking wil deze groep nationalisten, die belangrijk is voor het verspreiden van boodschappen van de overheid, niet van zich vervreemden.

"De grens ligt vooral bij collectieve actie, maatschappelijke onrust of een bedreiging voor de politieke stabiliteit. Bij deze video's lijkt dat niet het geval, ze bieden vooral een uitlaatklep voor bepaalde gevoelens." Dat ze stereotyperend, racistisch en gewelddadig zijn, neemt Peking voorlopig maar op de koop toe.

Goedemorgen! Vandaag komen ministers en staatssecretarissen bij elkaar op het Catshuis voor de jaarlijkse startsessie van het kabinet. En de hockeymannen komen vanavond weer in actie op het WK.

Eerst het weer: het is overwegend bewolkt en vooral tijdens de ochtend valt geregeld regen. In de loop van de dag wordt het droger, maar een bui blijft mogelijk. Het wordt bij een meest matige westenwind maximaal 20 of 21 graden.

Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van files en wegwerkzaamheden en hier alles over de situatie op het spoor.

Wat kun je vandaag verwachten? Wat heb je gemist?

De economische schade van de aardbeving in Colombia loopt waarschijnlijk op tot ruim 8 miljard euro, zegt de president van het land. Volgens Abelardo de la Espriella gaat het om een voorlopig cijfer.

Er is met name veel schade aan gebouwen, maar ook aan infrastructuur, zoals wegen. Het aantal doden door de aardbeving met een kracht van 7,4 staat op 294. Volgens de regering worden nog 194 mensen vermist, terwijl op websites waar vermissingen worden gemeld de aantallen in de duizenden lopen.

Het epicentrum lag in Chocó, een van de armste gebieden van het land. Ruim een week na de beving is nog altijd niet duidelijk hoe groot de schade daadwerkelijk is, omdat veel dorpen en steden in Chocó moeilijk bereikbaar zijn. Ongeveer twee derde van alle slachtoffers zijn in de steden Cali en Pereira om het leven gekomen.

De aardbeving is de eerste grote crisis waarmee De La Espriella wordt geconfronteerd. Een paar dagen voor de beving trad hij aan.

Ander nieuws uit de nacht: En dan nog even dit:

Het is deze week een jaar geleden dat de 17-jarige Lisa uit Abcoude werd omgebracht toen zij 's nachts vanuit Amsterdam naar huis fietste. Twee leeftijdsgenoten eren haar in de hoofdstad met een grote muurschildering.

Fijne dag!

There are quite a few rather unconventional methods of propulsion, but perhaps one of the more curious approaches involved Helmholtz resonance, as demonstrated by [Junsun Hwang] et al. with a …read more

Zeker een derde van de moeders van zeer vroeg geboren baby's lijdt aan zoveel psychische klachten dat er mogelijk sprake is van een posttraumatische stressstoornis (PTSS). Ook vaders hebben last van PTSS-klachten, bijna één op zes. Dit blijkt uit een landelijke studie opgezet door het Amsterdam UMC, het Erasmus MC en UMC Utrecht, vandaag gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Pediatrics.

De onderzoekers pleiten ervoor om psychologische zorg voor ouders een regulier onderdeel te maken van de geboortezorg wanneer een kind te vroeg is geboren. Dit om een gezin een zo goed mogelijke start te geven en de kans op omvangrijkere psychische problemen te verkleinen.

Een vroeggeboorte is tenslotte een aangrijpende ervaring. Wanneer een kind voor 29 weken zwangerschap wordt geboren is altijd levensreddende zorg nodig op de neonatologie-IC, de intensive care voor pasgeboren baby's. Geregeld moeten ook stressvolle handelingen, zoals operaties, uitgevoerd worden om het leven van deze kwetsbare baby's te redden.

"Ouders ervaren dan vaak enorme machteloosheid", vertelt hoogleraar en onderzoeker Lotte Haverman van het Emma Kinderziekenhuis en het Amsterdam UMC. "Ze moeten toekijken hoe ingrijpende handelingen op hun pasgeboren kind worden verricht en dat is zonder meer een schokkende ervaring."

Herbelevingen

Het is bekend dat mensen die dergelijke heftige situaties meemaken, bijvoorbeeld militairen in oorlogsgebieden of slachtoffers van rampen, PTSS kunnen ontwikkelen. De gevolgen van een traumatiserende ervaring van een vroeggeboorte was nog nooit grootschalig in Nederland onderzocht.

Aan het onderzoek deden alle Nederlandse neo-IC's mee. De onderzoekers volgden 446 zeer vroeg geboren baby's terwijl ouders van 217 gezinnen vragenlijsten invulden over hun mentale welzijn kort na de geboorte, een maand later en rond de oorspronkelijke uitgerekende datum.

Daaruit blijkt dat een aanzienlijk aantal ouders PTSS-klachten heeft. Herbelevingen, negatieve gevoelens, vermijding en verhoogde spanning zoals aanhoudende angst worden genoemd.

"Ik hoef maar piepjes van een hartmonitor te horen of het handontsmettingsmiddel in ziekenhuizen te ruiken en ik ben weer helemaal terug op de kinder-IC", vertelt Tatiana van Lier.

Veertien jaar geleden werd haar zoon in de 27e week geboren. Hij kreeg bloedingen in hersenkamers waardoor er risico was op een hersenbloeding. Daarnaast had hij epileptische aanvallen. De baby, amper vier weken oud, moest een hersenoperatie ondergaan. "Ik denk dat we iedere 10 seconden wel een keer dachten dat hij doodging."

Het eerste kindje van Van Lier, een dochter, was ook te vroeg geboren en overleed na een darmperforatie en een hersenbloeding. Haar zoon overleefde de operatie gelukkig wel en is veertien jaar later een gezonde jongen.

"Maar de angst dat hem wat ergs zou overkomen, zelfs al bij een verkoudheidje, was in het begin extreem. Nu is dat veel minder, maar de angst is nooit helemaal weggegaan."

Ontwikkelingsachterstand

Iedereen kan PTSS-klachten krijgen maar sommige factoren vergroten de kans, zo blijkt uit het onderzoek. Eerdere zeer ingrijpende ervaringen, psychische problematiek en veel stress tijdens de zwangerschap of ziekenhuisopname hingen samen met meer klachten bij beide ouders.

"We weten dat psychische problemen van ouders een negatief effect kunnen hebben op de ontwikkeling van kinderen terwijl juist te vroeg geboren kinderen vaak op verschillende vlakken problemen kunnen hebben, bijvoorbeeld als het gaat om de sociaal-emotionele ontwikkeling."

Volgens Haverman kan de ouder-kind interactie in het geval van getraumatiseerde ouders onder druk komen te staan. "En die is cruciaal voor een kind om gezond op te groeien."

'Welzijn kind begint bij ouders'

De onderzoekers hopen daarom dat dit onderzoek een eerste goede stap is om een zorgpad te ontwikkelen waar bij een vroeggeboorte ook zorg voor ouders de standaard wordt.

"Tot nu toe stond het kind centraal en dat is logisch want het gaat erom het kind in leven te houden en medisch gezien zo gezond mogelijk", zegt Haverman. "Maar het welzijn van het kind op de lange termijn begint bij de ouders, daarom moeten we ook hun zorg goed organiseren als ze dat nodig hebben."

Ondersteuning

Ouders die ondersteuning nodig hebben of willen praten over hun ervaringen tijdens de vroeggeboorte van hun kind kunnen terecht bij de patiënt- en oudervereniging Care4Neo.

Na maanden van droogte regent het sinds het weekend weer. Verspreid over het hele land zijn er flinke buien. De verwachting is dat de regen de komende twee weken aanhoudt. Maar hoeveel helpt die regen eigenlijk? In dit stuk beantwoorden we een aantal vragen.

Hoeveel regen valt er deze week?

De komende twee weken verwacht klimaatonderzoeker Peter Siegmund van het KNMI ongeveer 70 millimeter regen.

Deze week gaat het om ongeveer 30 tot 35 millimeter, volgende week waarschijnlijk om een vergelijkbare hoeveelheid. Dat gebeurt heel verspreid: bijna iedere dag kan er wel een bui vallen.

Normaal valt er in de hele maand augustus volgens Siegmund ongeveer 100 millimeter regen. "Dus 70 millimeter in de helft van de maand is best veel, we krijgen een natte tweede helft van augustus."

Is daarmee de droogte voorbij?

Nee. Het huidige neerslagtekort bedraagt volgens Siegmund ongeveer 310 millimeter. Daar gaat de komende weken wel iets vanaf, maar veel minder dan de hoeveelheid regen doet vermoeden.

Dat komt doordat er ondertussen ook water blijft verdampen. Van de verwachte 70 millimeter regen verdampt de komende twee weken naar schatting ongeveer 40 millimeter. Per saldo neemt het neerslagtekort daardoor af met ongeveer 30 millimeter af.

Het neerslagtekort blijft daarmee uitzonderlijk hoog. Zelfs na de komende regenperiode verwacht Siegmund dat deze zomer eind augustus nog altijd tot de 5 procent droogste jaren behoort. Om het tekort terug te brengen tot een 'normaal' jaar zou er tot eind september een enorme hoeveelheid regen moeten vallen. Volgens een ruwe berekening van Siegmund is daarvoor alleen al in september ongeveer drie keer de normale hoeveelheid regen nodig.

Kan droge grond al die regen wel opnemen?

Waarschijnlijk wel, doordat de ongeveer 70 millimeter regen niet in één of twee dagen valt. "De regen valt mooi verdeeld over twee weken", zegt klimaatonderzoeker Siegmund. Daardoor krijgt de uitgedroogde bodem meer tijd om het water op te nemen. Voor het terugdringen van de droogte is dat relatief gunstig, al blijft er dus een groot neerslagtekort.

Toch zal het water niet heel diep komen, vertelt hydroloog Inge de Graaf van de Wageningen University & Research. "Er zit nog meer regen in de voorspellingen, dus de bovenste bodemlaag zal nat worden. Maar voor alles daaronder verandert deze regen weinig." Gras is ondiep geworteld en zal dus iets groener worden door de huidige neerslag, maar daaronder is het nog kurkdroog. "Dus de vegetatie die dieper wortelt heeft niet veel aan deze regen."

Wat betekent de regen voor het grondwater?

Als het nu een lange periode gaat regenen, dan kan dat water doordringen tot het diepere grondwater. Hydroloog De Graaf: "Maar zeker in augustus is die verdamping meestal nog veel hoger dan de neerslag, waardoor veel neerslag eerst wordt gebruikt in de bodem en de vegetatie voordat het grondwater wordt bereikt. Ik weet wel zeker dat we nog niet uit de problemen zijn." Ze verwacht dat het grondwater pas in het najaar weer wat wordt aangevuld door de neerslag, maar denkt dat het tekort ook deze winter nog niet aangevuld zal zijn.

"Grondwater heeft een geheugen. Na de droogte van 2018 heeft het twee seizoenen geduurd voordat het grondwater weer hersteld was. De kans dat je zo'n groot tekort in de bodem en in het grondwater binnen een paar maanden kan herstellen is heel klein", gaat ze verder. "Dat is eigenlijk gewoon niet aan de orde."

Gaan de rivieren nu ook stijgen?

De regen in Nederland alleen is daarvoor niet genoeg. Voor de Rijn en Maas is vooral belangrijk hoeveel regen er valt in de stroomgebieden van de rivieren buiten Nederland. Regen in Nederland heeft maar beperkte invloed op de hoeveelheid water die via de grote rivieren ons land binnenkomt.

Om de hoeveelheid water in de Rijn en Maas echt te laten herstellen, is volgens Rijkswaterstaat langdurig veel neerslag nodig in de stroomgebieden in Duitsland en verder stroomopwaarts.

De weersverwachting in die gebieden biedt wel enige hoop dat er de komende tijd weer wat meer water door de rivieren gaat stromen, maar de achterstand die tijdens de lange droge periode is ontstaan, is daarmee niet meteen weggewerkt.

Bekijk deze NOS-special over waarom de Rijn het zwaar heeft:

De economische schade van de aardbeving in Colombia loopt waarschijnlijk op tot ruim 8 miljard euro, zegt de president van het land. Volgens Abelardo de la Espriella gaat het om een voorlopig cijfer.

Er is met name veel schade aan gebouwen, maar ook aan infrastructuur, zoals wegen.

Het aantal doden door de aardbeving met een kracht van 7,4 staat op 294. Volgens de regering worden nog 194 mensen vermist, terwijl op websites waar vermissingen worden gemeld de aantallen in de duizenden lopen.

Dorpen moeilijk bereikbaar

Het epicentrum lag in Chocó, een van de armste gebieden van het land. Ruim een week na de beving is nog altijd niet duidelijk hoe groot de schade daadwerkelijk is, omdat veel dorpen en steden in Chocó moeilijk bereikbaar zijn.

De Colombiaanse zangeres Shakira bezocht beschadigde scholen in het gebied:

Ongeveer twee derde van alle slachtoffers zijn in de steden Cali en Pereira om het leven gekomen.

De aardbeving is de eerste grote crisis waarmee De La Espriella wordt geconfronteerd. Een paar dagen voor de beving trad hij aan.

Enkele dagen geleden vroeg hij president Trump om de Amerikaanse importheffingen voor Colombia op te schorten. Dat is volgens hem nodig om de zwaar getroffen economie van zijn land erbovenop te helpen.

Shakira

Ondertussen ligt de Colombiaanse minister van Volkshuisvesting onder vuur, omdat hij ondanks de aardbeving op vakantie zou zijn geweest. Afgelopen weekend doken foto's en video's op van de minister die op een strand van de Colombiaanse stad Santa Marta lag.

De linkse oppositie spreekt er schande van en kondigde een motie van wantrouwen aan. Op X schreef de minister in een reactie dat hij niet op vakantie was, maar slechts "een paar uur met mijn vrouw en kinderen doorbracht die ik al dagen niet had gezien".

Door de aardbeving zijn naar schatting bijna 27.000 huizen verwoest. Veel overlevenden slapen in de open lucht op matrassen of geïmproviseerde bedden.

Shakira bracht gisteren een bezoek aan de belangrijkste stad van Chocó, Quibdó.

"Wat me het meest zorgen baart, is dat de scholen niet herbouwd worden als deze noodsituatie voorbij is", vertelde Shakira aan journalisten. Ze zegde toe te helpen bij de wederopbouw van minstens tien scholen.

We’ve been following Canadian startup Edison Motors for some time now, but their latest offering caught us a bit off guard — their BDE series truck will be offered first …read more

Een bouwproject voor de grensbewaking in een nationaal park in de Amerikaanse staat Texas is stilgelegd na felle kritiek van zowel Democraten als Republikeinen.

De ruige en ongerepte natuur in het Big Bend National Park staat bekend om de grote biodiversiteit en als een gebied waar meerdere ecosystemen samenkomen.

Eerder werd al afgezien van de bouw van een negen meter hoge muur dwars door het natuurgebied, maar de plannen voor andere grensbewakingsmaatregelen, zoals een nieuwe weg, verlichting en barrières bleven wel overeind.

Graafmachines

Vorige week verschenen de eerste graafmachines in het park. Dat leidde tot verdere bezorgdheid van ook Republikeinse politici in de staat.

Rodney Scott, commissaris van grensdienst Customs and Border Protection (CBP), maakte gisteren in een video op X bekend dat hij de bouwwerkzaamheden tijdelijk heeft stilgelegd en naar het gebied gaat om "te luisteren naar lokale leiders en leden van de gemeenschap".

Voorlopig is het dus een tijdelijke bouwstop, maar door Amerikaanse media wordt het wel gezien als een zeldzame concessie van de regering van president Trump. Eerder werden natuurbeschermingswetten aan de kant geschoven voor de bouw van een grensmuur waarvan de regering verwacht dat die eind volgend jaar wordt voltooid.

'Afschrikwekkende' kliffen

Maar in Texas is de weerstand tegen de bouw in en rond het nationale park en een staatspark in de buurt groot. De republikeinse politicus John Cornyn stelt dat de 300 meter hoge kliffen van zichzelf al een "afschrikwekkende werking hebben".

"Het gevaarlijke terrein omvat steile bergen, diepe canyons en uitgestrekte woestijnen, die een natuurlijke barrière vormen die grootschalige migratiestromen beperkt."

Het populaire communicatieplatform Discord heeft in Brazilië de mogelijkheid om te livestreamen uitgezet. Het online platform krijgt in het land forse kritiek nadat een jong meisje zich mogelijk onder druk van andere gebruikers in een livestream van het leven had beroofd.

Vorige week oordeelde het Braziliaanse agentschap voor gegevensbescherming (ANPD) dat Discord te weinig doet om kinderen en jongeren te beschermen. Daarom verordonneerde het agentschap dat Discord de livestreamfunctie en andere functies waarmee video's kunnen worden gedeeld uit te zetten.

Het in de VS gevestigde bedrijf schrijft in een verklaring dat het in gesprek is met de autoriteiten om "een oplossing te vinden waarmee we deze diensten weer beschikbaar kunnen stellen aan onze gebruikers in Brazilië".

Vijf arrestaties

Het incident gebeurde vorige maand en begin augustus werden vijf tieners opgepakt in verband met de dood van het 13-jarige meisje.

Ook de vrouw van de Braziliaanse president Lula da Silva liet zich er begin deze maand over uit toen haar man een wet ondertekende voor hogere straffen bij seksueel geweld tegen jongeren. "Ik kan niet accepteren dat een 13-jarig meisje zichzelf live op internet, op Discord, verwondt, zichzelf ophangt en sterft."

Een Braziliaanse organisatie die opkomt voor online mensenrechten noemde de zelfdoding "geen op zichzelf staand incident". Volgens Safernet Brazil is het "de tragische uitkomst van een patroon dat we al jaren aan de kaak stellen".

113

Denk je aan zelfdoding of maak je je zorgen om iemand? Praten erover helpt en kan anoniem via de chat op www.113.nl of telefonisch op 113 of 0800-0113.

De ANDP stelt dat er "overtuigend bewijs" is dat Discord te weinig doet om te voorkomen dat jongeren worden aangezet tot geweld, zelfbeschadiging en zelfdoding.

Volgens het agentschap is "het platform de afgelopen jaren herhaaldelijk gebruikt voor het plegen van ernstige misdrijven" en kan Discord op dit moment bij livestreams niet realtime detecteren of ze over de schreef gaan.

Discord schrijft dat het bedrijf er dagelijks aan werkt om het platform veiliger te maken voor tieners en dat het in deze zaak meewerkt met de politie.

Wat is Discord?

Discord is een online platform waar mensen met elkaar kunnen chatten via tekst-, spraak- en videokanalen. Dat kan in besloten of openbare groepen, zogenoemde servers. Deze servers draaien vaak rond een centraal thema, zoals een game, hobby, studie, werk of een bekende persoon. Binnen servers bestaan verschillende kanalen, die functioneren als een soort forum.

De chatapp werd gelanceerd in 2015 en telt meer dan 200 miljoen maandelijkse gebruikers wereldwijd. In eerste instantie werd het platform vooral gebruikt door gamers, inmiddels maken ook veel andere groepen gebruik van de app.

De afgelopen jaren is Discord geregeld in onderzoeken in verband gebracht met extreem geweld en seksuele afpersing, ook in Nederland.