Aggregator

In de Hongaarse hoofdstad Boedapest hebben premier Viktor Orbán en zijn uitdager Péter Magyar hun stem uitgebracht voor de parlementsverkiezingen. De laatste zei dat de Hongaren vandaag de keuze hebben "tussen Oost en West, tussen propaganda en eerlijk debat". Orbán zei: "Ik kom hier voor de winst."

Magyar van de conservatieve centrumrechtse Tisza-partij zei ervan overtuigd te zijn dat hij aan het langste eind trekt. "Iedereen ziet en weet dat het vandaag na zestien jaar met deze machtsmachine, afgelopen is met deze maffia-regering." Kiezers kunnen volgens hem ook een einde maken aan de jarenlange corruptie.

De vraag is volgens Magyar alleen of Tisza een eenvoudige meerderheid behaalt of zelfs een tweederdemeerderheid. Die zou Magyar de vrije hand geven om hervormingen door te voeren, waaronder het herschrijven van de grondwet en het ontslaan van Orbán-vertrouwelingen op hoge posten.

Magyar zei verder te vrezen voor valse sabotageacties, waarbij mensen zich voordoen als aanhangers van zijn Tisza-partij om de stembusgang te dwarsbomen. Hij had vanochtend naar eigen zeggen al tientallen meldingen over fraude ontvangen.

Hoge opkomst

De opkomst lijkt hoog te worden. Om 13.00 uur was de opkomst al ruim 54 procent. Bij de verkiezingen in 2022 was dat rond dat tijdstip beduidend lager, met 40,01 procent.

Ook buiten Hongarije maken Hongaren gebruik van hun stemrecht. In Den Haag stonden vanochtend om 06.00 uur volgens persbureau ANP al 150 mensen in de rij, aan het eind van de ochtend liep de wachttijd op tot bijna zo'n twee uur.

De verkiezingen in Hongarije worden in Europa, én daarbuiten, op de voet gevolgd. Orbán was de laatste jaren geregeld een sta-in-de-weg binnen de Europese Unie en onderhoudt nauwe banden met de Russische president Poetin. De verkiezingen in het land van tien miljoen worden dan ook wel gezien als de belangrijkste van het jaar in Europa.

Ook de Amerikaanse regering volgt de verkiezingen met opvallende interesse. Orbán is een nauwe bondgenoot en geestverwant van president Trump, die Hongaren expliciet heeft opgeroepen op zijn "ware vriend en winnaar" Orbán te stemmen.

Afgelopen week kwam vicepresident Vance zelfs naar Hongarije om zijn steun uit te spreken voor Orbán. In de geest van Orbán haalde hij uit naar "de bureaucraten in Brussel" die de verkiezingen zouden proberen te beïnvloeden. Daarvoor is geen bewijs, terwijl critici erop wezen dat Vance dat wel deed door campagne te voeren voor Orbán.

Oppositieleider Magyar reageerde op Vance' bezoek door te stellen: "De geschiedenis van Hongarije wordt niet geschreven in Washington, Moskou of Brussel, maar in de straten en op de pleinen van Hongarije."

Veel zetels bepaald in kiesdistricten

Afgaande op de peilingen haalt Tisza meer stemmen dan de Fidesz-partij van Orbán. Het zou voor het eerst zijn in zestien jaar dat Fidesz niet meer de grootste is.

De peilingen zeggen echter niet alles, en daarbij levert een meerderheid van stemmen door het complexe kiessysteem niet per se de vrijheid op om het beleid te bepalen. Het Hongaarse parlement telt 199 zetels, waarvan er 106 via kiesdistricten worden bepaald. Die districten zijn de laatste jaren dusdanig hertekend dat het voor Fidesz makkelijker is om zetels te halen.

Nieuwsuur maakte deze uitleg daarover:

Magyar voerde vooral campagne op thema's waar Hongaren dagelijks mee te maken hebben: de slechte staat van de gezondheidszorg, het onderwijs, het openbaar vervoer en de corruptie in het land.

Orbán op zijn beurt heeft zich in zijn campagne vooral afgezet tegen Brussel en Oekraïne. Zijn campagne heeft president Zelensky als de grootste vijand van Hongarije afgeschilderd. Zelensky zou met Magyar samenwerken om Hongarije de oorlog in te trekken, al ontbreekt enig bewijs daarvoor.

Ook wordt Oekraïne door Fidesz neergezet als de partij die ervoor kiest om de oorlog te laten voortduren. Aan het feit dat Rusland het land illegaal is binnengevallen, niet bereid lijkt tot noemenswaardige concessies en systematisch burgerslachtoffers blijft maken, gaat Orbán in het geheel voorbij.

Orbán kreeg vanochtend de vraag van een journalist van de Kyiv Independent of hij in de positie van Zelensky grondgebied zou opgeven aan Rusland. Na een korte pauze was zijn antwoord: "Ik heb het geluk dat ik Zelensky niet ben".

'Vrij maar niet eerlijk'

Door de manier waarop Orbán democratische instituties heeft ontmanteld en de media naar zijn hand heeft gezet, worden de verkiezingen in het land wel omschreven als vrij maar niet eerlijk. Ook waren er afgelopen tijd onthullingen dat kiezers in arme dorpen, net als bij eerdere verkiezingen, betaald krijgen om op Fidesz te stemmen.

Hongaren hebben tot 19.00 uur om hun stem uit te brengen. Een officiële exitpoll is er niet, de eerste uitslagen volgen in de uren erna.

Correspondent Christiaan Paauwe maakte afgelopen week een reportage over de campagnes van de kandidaten:

De buschauffeur uit Rotterdam die vrijdagmiddag werd mishandeld in een volle lijnbus, werd een maand geleden ook al mishandeld door dezelfde man. Dat meldt de politie.

De eerste mishandeling vond plaats op 7 maart. De verdachte stapte toen de bus in, maar had problemen met inchecken. De buschauffeur verzocht hem uit te stappen. Hierop werd de verdachte agressief: hij schold de buschauffeur uit en gaf hem een klap.

Gistermiddag stapte de verdachte opnieuw de bus in, bij dezelfde buschauffeur. Die herkende hem en wilde dat doorgeven aan zijn collega's bij de centrale, waarna de verdachte opnieuw agressief werd. De chauffeur werd meermaals geslagen en raakte gewond.

Zoektocht

Een passagier filmde de mishandeling. Op beelden is te zien dat de verdachte na de mishandeling uitstapt en hard wegloopt. De politie heeft hem nog niet opgepakt en vraagt getuigen zich te melden als ze meer informatie hebben over de man.

Het is bij de politie niet bekend hoe het nu met de mishandelde buschauffeur gaat.

'Geen losse voorvallen'

Op de mishandeling van vrijdag werd geschokt gereageerd. "In Rotterdam is geen plaats voor geweld tegen mensen die gewoon hun werk doen", zei burgemeester Carola Schouten gisteren bij omroep Rijnmond.

"Handen af van onze mensen", zegt FNV Stadsvervoer. De vakbond wil met de directie van het Rotterdamse vervoersbedrijf RET om tafel om duidelijk te maken dat "deze incidenten geen losse voorvallen zijn, maar onderdeel van een toenemende verruwing waar werknemers dagelijks mee worden geconfronteerd".

It is an old trope in submarine movies. A sonar operator strains to hear things in the ocean but dares not “ping” for fear of giving away the boat’s location. …read more

Achter de zwaar beschadigde auto's die vannacht zijn aangetroffen in Tilburg zit vermoedelijk een langlopend conflict tussen twee families. Dat meldt de politie. Volgens een woordvoerder liggen de families al langere tijd met elkaar overhoop.

Familieleden zouden vannacht met auto's op elkaar zijn ingereden. Of daarbij gewonden zijn gevallen, is niet bekend.

Toen agenten arriveerden, gingen de bestuurders ervandoor. Aan de hand van kentekens heeft de politie de eigenaren van de voertuigen achterhaald.

Ruzies

De politie zegt een beeld te hebben van de aanleiding van het conflict, maar wil daar geen details over geven. Eerder kwam het al tot confrontaties op straat.

"Het gebeurt telkens op de openbare weg en houdt ons flink bezig", aldus een woordvoerder. Daarbij worden ook strafbare feiten gepleegd, waardoor de zaak serieus wordt opgepakt.

Ravage

Buurtbewoners meldden dat zij rond 02.00 uur harde knallen hoorden. Op meerdere plekken in Tilburg werden daarba zwaar beschadigde auto's aangetroffen. De drie voertuigen stonden op honderden meters afstand van elkaar, waarvan één op een parkeerterrein bij winkels.

Op foto's is te zien dat de schade groot is. Volgens Omroep Brabant lagen auto-onderdelen over honderden meters verspreid. De politie zette de omgeving af voor onderzoek.

Van onze correspondent is een serie van de makers van podcast De Dag. Iedere zondag maken we kennis met een van de correspondenten van de NOS, het land waar ze wonen en de verhalen die wat hen betreft meer aandacht verdienen. Vandaag: Chiem Balduk, correspondent in Duitsland.

Balduk zit nu een kleine twee jaar voor de NOS in Duitsland. In zijn jeugd woonde hij vlak bij de Duitse grens, maar het land begon hem pas later te fascineren. We spreken hem over de metro in Berlijn, waar allerlei lagen uit de samenleving samenkomen. En over het kroegleven in die stad, waar hij graag de 'Alt-Berliner Eckkneipe' mag bezoeken. Maar ook over de Duitse houding in internationale conflicten, de rol van bondskanselier Friedrich Merz en de politieke spanningen in eigen land, waaronder het afbrokkelen van de Brandmauer rondom de Alternative für Deutschland.

Volgende week: een gesprek met Laura van Megen, correspondent in China. Heb je een vraag voor haar stuur die dan, liefst in een audioberichtje, naar dedag@nos.nl

Presentatie en montage: Marco Geijtenbeek

Redactie: Lars Hulshof, Judith van de Hulsbeek

Luister hier:

Deze aflevering van De Dag kun je hier beluisteren. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren!

In de Duitse plaats Wismar hebben ruim 150 mensen geprotesteerd tegen het besluit geen reddingspogingen meer te ondernemen voor een walvis die daar voor de kust gestrand is. Het dier ligt inmiddels dertien dagen in de Baai van Wismar en de autoriteiten zien geen mogelijkheden meer om hem te redden.

De betogers vormden een keten in de haven van Wismar. Ze hadden borden bij zich waarop ze de autoriteiten nalatigheid verweten, aangevuld met teksten als 'Red de walvis'.

De milieuminister van de deelstaat Mecklenburg-Voor-Pommeren, Till Backhaus, noemde het hartverwarmend dat zoveel mensen zich inzetten voor het dier, maar benadrukte dat experts zeggen echt niets meer te kunnen doen. Hij noemde dat besluit een van de zwaarste van zijn loopbaan.

"Het is fantastisch dat zoveel mensen bereid zijn het dier te helpen, ook door geld te geven", meende hij. Eerder had de minister echter al gezegd dat verdere reddingspogingen meer slecht dan goed zouden doen. Er was volgens hem "geen expert wereldwijd" die daar anders over denkt.

Stervende

Veel Duitsers zijn nog steeds begaan met het lot van Timmy, genoemd naar de plaats Timmendorfer Strand waar hij op 23 maart voor het eerst strandde. De bultrug ligt sinds 31 maart op een zandbank bij het eilandje Poel voor de kust van Wismar. Aanvankelijk werd er nog geprobeerd om het dier te bevrijden, maar omdat hij inmiddels verzwakt is, werd besloten de natuur op zijn beloop te laten.

Het dier wordt nog altijd 24 uur per dag met camera's in de gaten gehouden. Het reageert inmiddels niet meer op boten die in de buurt komen, iets wat biologen zien als een teken dat het einde echt nabij is.

Backhaus heeft ook de waterkwaliteit in de buurt laten onderzoeken, om te kijken of het stervende dier geen gevaar vormt voor het milieu of de volksgezondheid. Omdat de waarden binnen de normen blijven, wordt zwemmen bij het eiland niet verboden.

Franse walvis

Afgelopen vrijdag strandde in het Franse Préfailles, bij Nantes, een potvis. Daar bezweek het dier een stuk sneller: rond 08.00 uur kwamen de eerste meldingen erover binnen, ongeveer zeven uur later bleek de dood al te zijn ingetreden.

Het karkas van 12 meter lang en 15 ton zwaar wordt dit weekend bewaakt, om te voorkomen dat bijvoorbeeld het ivoor uit de tanden wordt gestolen. Waarschijnlijk worden de resten morgen afgevoerd. Het zal onder toezicht van wetenschappers in stukken worden gehakt.

De vader van de Deense koningin Mary van Denemarken is overleden, zo heeft het Deense koningshuis bekendgemaakt. John Donaldson stierf in het Australische Tasmanië, waar hij woonde. Hij is 84 jaar geworden. Volgens een verklaring is hij overleden als gevolg van zijn hoge leeftijd.

"Mijn hart is zwaar en mijn gedachten zijn somber", zegt koningin Mary. "Mijn geliefde vader is overleden. Maar ik weet dat, wanneer het verdriet afneemt, de herinneringen zullen oplichten."

John Donaldson, geboren in Schotland, was professor in de toegepaste wiskunde. In 1963 verhuisde hij naar de andere kant van de wereld, waar hij en zijn vrouw vier kinderen kregen, van wie Mary in 1972 de laatste was.

Mary leerde de toenmalige Deense kroonprins Frederik van Denemarken kennen in Sydney tijdens de Olympische Spelen van 2000. Ze trouwden vier jaar later. Toen in 2024 de toenmalige koningin Margrethe II na 52 jaar afstand deed van de troon werd haar oudste zoon Frederik koning van Denemarken.

Koningin Mary bezocht haar vader vorige maand nog, "toen zij samen meerdere mooie en waardevolle momenten hebben doorgebracht." Er is online een condoleanceregister geopend voor Denen die een bericht willen achterlaten.

In Londen zijn gisteren 523 mensen gearresteerd bij een pro-Palestijnse betoging. Ze werden aangehouden omdat ze openlijk hun steun uitspraken voor Palestine Action.

Die actiegroep is door de Britse regering aangeduid als een terreurorganisatie, nadat leden ervan een vliegbasis waren binnengedrongen en vernielingen hadden aangericht om te protesteren tegen het Israëlische geweld in Gaza. Doordat steun aan een terreurorganisatie een misdaad is, was gisteren het vasthouden van borden met de tekst 'Ik steun Palestine Action' voldoende voor de politie om in te grijpen.

De arrestaties zijn de eerste sinds een rechter in februari het verbod op Palestine Action onwettig verklaarde. De rechter noemde die maatregel niet in proportie tot de acties van de groep. Het verbod bleef echter in stand tot een hoger beroep is afgerond.

Bij de betoging op Trafalgar Square, midden in Londen, voerden agenten over het algemeen de betogers gemoedelijk af. Wel werden agenten openlijk beschimpt als ze bijvoorbeeld hoogbejaarde demonstranten afvoerden. "Ziet een terrorist er zo uit?", werd er geroepen toen een oudere man met een wandelstok werd weggeleid.

Onder de arrestanten was ook voorman Robert Del Naja van de hiphopgroep Massive Attack. Ook hij hield een eenvoudig bordje omhoog waarin hij steun uitsprak voor Palestine Action.

"Ik vond het verbod al belachelijk, maar nu de politie zo'n draai maakt en toch weer mensen oppakt, wordt het helemaal belachelijk. Daarom sta ik hier met een bord."

Goedemorgen! In Hongarije gaan vandaag ruim vijf miljoen Hongaren naar de stembus, voor misschien wel de spannendste verkiezingen in Europa in tijden. En in Rotterdam is de 45ste editie van de Marathon van Rotterdam.

Het weer: zon en wolken wisselen elkaar vandaag af. Het blijft droog en het wordt 12 tot 15 graden. Vanavond en vannacht neemt van het zuidoosten uit de bewolking toe, maar het blijft wel droog.

Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en hier de situatie op het spoor.

Wat kan je vandaag verwachten? Dit is er vannacht gebeurd:

Na 21 uur onderhandelen zijn de VS en Iran niet tot een akkoord gekomen. De Amerikaanse vicepresident Vance is vertrokken uit Pakistan en zegt dat hij Iran een laatste voorstel heeft gedaan. Dat kan volgens hem een basis vormen voor een akkoord. Wat er in het voorstel staat is niet bekendgemaakt.

Het Iraanse ministerie van Buitenlandse Zaken stelt dat de VS "buitensporige eisen en onwettige verzoeken" had. Volgens de Iraanse staatstelevisie waren onder andere de opening van de Straat van Hormuz en de ontwikkeling van het Iraanse kernwapenprogramma de grootste struikelblokken.

Ander nieuws uit de nacht: En dan nog even dit:

De elektriciteit aan boord van de Orion werd opgewekt met zonnepanelen die zijn ontwikkeld en gebouwd door Airbus Nederland uit Leiden. Op de terugweg bedankte de bemanning van Artemis II Nederland voor die belangrijke bijdrage.

Fijne dag!

De VS en Iran zijn er in de Pakistaanse hoofdstad Islamabad niet in geslaagd tot een akkoord te komen om de oorlog te beëindigen. Na 21 uur onderhandelen trok de Amerikaanse vicepresident Vance in de vroege Pakistaanse ochtend de conclusie dat overeenstemming er niet in zat.

Vance zei bij vertrek dat de VS Iran nog een laatste voorstel heeft gedaan. "We zullen zien of de Iraniërs dat accepteren." Wat daar precies in staat, is niet bekendgemaakt.

Het is daarmee niet gelukt om het tijdelijke bestand van twee weken om te zetten in een definitief akkoord. Wat dat betekent voor het staakt-het-vuren en voor de periode erna, is nog de vraag.

Atoomprogramma

De Amerikaanse delegatieleider Vance zei dat de VS duidelijke eisen had gesteld aan Iran. Met name het Iraanse kernprogramma zou een struikelblok zijn geweest. Vance zei dat Iran niet heeft laten zien dat het bereid is af te zien van een kernbom, of de middelen in handen te krijgen om die snel te kunnen produceren.

"Dat was het hoofddoel van de president, en dat is wat we via onderhandelingen hebben geprobeerd te bereiken."

Correspondent Midden-Oosten David Poort:

"De Amerikaanse druk heeft Iran wel naar de onderhandelingstafel geduwd, maar tot nu toe tot geen enkele concessie gedwongen. Sterker nog: in Teheran overheerst het idee dat ze stand hebben gehouden. En dus zien ze geen reden om toe te geven.

Dat verschil in hoe beide landen naar dezelfde situatie kijken maakt dat dit proces muurvast zit. Waar Washington verwacht dat Iran beweegt, ziet Teheran vooral bevestiging dat het de druk kan weerstaan.

Dat werd onderstreept door oud-minister Javad Zarif, die na afloop van de gesprekken op X reageerde op uitspraken van JD Vance. Volgens Vance had Iran "ervoor gekozen onze voorwaarden niet te accepteren". Zarif draaide dat om: dat is juist het probleem. Onderhandelingen met Iran werken niet als de VS denkt de voorwaarden te kunnen dicteren."

Vance zei dat hij meerdere keren ruggespraak heeft gevoerd met president Trump, en ook met onder anderen minister Rubio van Buitenlandse Zaken en admiraal Brad Cooper, hoofd van U.S. Central Command, de sectie van de Amerikaanse strijdkrachten waar het Midden-Oosten onder valt.

Trump was tijdens de gesprekken in Islamabad samen met Rubio in een sporthal in Miami waar hij keek naar een vechtsportwedstrijd. Daarvoor had Trump gezegd dat de uitkomst in Pakistan voor hem niet zo belangrijk was. "We winnen hoe dan ook. We hebben hen militair verslagen."

Iran liet na het klappen van de gesprekken weten dat het met een open blik het overleg was ingegaan, maar dat de VS zich moet onthouden van "buitensporige eisen en onwettige verzoeken" en "de legitieme rechten en belangen van Iran moet erkennen".

Iraanse staatsmedia berichten dat er te grote verschillen in opvattingen waren over het kernprogramma van het land en de opening van de Straat van Hormuz. Ook over het vrijgeven van Iraanse tegoeden en over het lot van de honderden kilo's hoogverrijkt uranium die Iran bezit, zouden partijen het niet eens zijn geworden.

Schoonvegen

Over de Straat van Hormuz zei Trump dit weekend dat de VS begonnen is om die "schoon te vegen". Ook admiraal Cooper zei dat er werk van wordt gemaakt om een veilige doorgang te creëren. Er zouden daarbij onder meer zeedrones worden ingezet.

Volgens de VS zijn er dit weekend twee Amerikaanse fregatten door de zeestraat gevaren. Een Iraanse drone die dichtbij kwam, zou zijn verwoest. Iran op zijn beurt heeft ontkend dat er Amerikaanse schepen toegang hebben gekregen.

Libanon-oorlog

Ook over Libanon waren de VS en Iran het niet eens. Iran, gesteund door bemiddelaar Pakistan, meent dat het tijdelijke staakt-het-vuren ook voor het front in Libanon geldt, waar Irans bondgenoot Hezbollah verwikkeld is in gevechten met Israël. Israël zei al snel dat Libanon geen deel uitmaakt van het staakt-het-vuren, daarbij gesteund door de VS.

Voor komende week staan gesprekken tussen Libanon en Israël in de VS gepland. In eerste instantie ontmoeten ambassadeurs van beide landen elkaar. Ook de Libanese premier Nawaf Salam zou naar Washington vliegen maar die liet weten het bezoek, gezien de situatie in zijn land, uit te stellen.

Op de dag dat het tijdelijke staakt-het-vuren tussen de VS, Israël en Iran werd aangekondigd voerde Israël ongekend massale luchtaanvallen uit in Libanon, waarbij meer dan 300 doden vielen. Het leidde internationaal tot grote verontwaardiging.

Pakistan heeft partijen na het geklapte overleg in Islamabad opgeroepen zich in elk geval aan het tijdelijke staakt-het-vuren te houden. Minister Ishaq Dar van Buitenlandse Zaken sprak de hoop uit dat de landen "hun positieve instelling behouden om te komen tot een duurzame vrede en welvarendheid voor de hele regio en daarbuiten".

Although vapor-compression refrigeration is a simple concept, there are still a lot of details in the implementation of such a system that determines exactly how efficient it is. After making …read more

In een crematorium in het Brabantse Heeze heeft gisteravond brand gewoed. Het vuur ontstond rondom de crematieoven, meldt Omroep Brabant.

In het gebouw was geen uitvaartceremonie bezig toen de brand ontstond. De brandweer had het vuur snel onder controle. Zowel de brandweer als het crematorium kon tegen Omroep Brabant niet zeggen wat de oorzaak van de brand was. Mogelijk zou een deel van de kist zich nog buiten de oven hebben bevonden toen deze werd ingeschakeld, maar dat is niet bevestigd.

Voor de deur van het gebouw is een verbrande handgreep van een kist gevonden. Hoe die daar is beland, is niet duidelijk.

In Haïti zijn zeker dertig mensen omgekomen bij een jaarlijkse viering bij de Citadel van Laferrière, een fort uit het begin van de 19e eeuw dat is aangemerkt als Werelderfgoed en ooit een belangrijke toeristische trekpleister was.

Volgens de autoriteiten vielen de doden bij de ingang van het terrein. Er zouden mensen zijn vertrapt en omdat het hard regende brak er paniek uit. Gevreesd wordt dat het dodental nog oploopt.

Volgens de premier waren veel jongeren aanwezig bij de Citadel van Laferrière, waar een jaarlijks feest werd gevierd.

Enorm fort

De citadel, het grootste fort van het westelijk halfrond, ligt op een bergtop in het noorden van het land.

Het fort werd kort na de onafhankelijkheid van Haïti van Frankrijk gebouwd in opdracht van Henri Christophe, de latere koning Hendrik I van Haïti. Het was bedoeld om het land te kunnen verdedigen tegen de Fransen.

Op Haïti is het toerisme door de aanhoudende onrust en het bendegeweld helemaal ingestort. Het internationale vliegveld is na herhaalde aanvallen gesloten en er geldt een noodtoestand voor het hele land.

Kiki bills itself as the “array programming system of unknown origin.” We thought it reminded us of APL which, all by itself, isn’t a bad thing. The announcement post is …read more

"Ik durf eigenlijk niet eens te beginnen met praten. Ik heb nog niet verwerkt wat we zojuist hebben gedaan en ik durf er eigenlijk niet eens aan te beginnen."

Piloot Victor Glover van de Artemis II-missie was een dag later nog steeds diep onder de indruk van zijn reis rond de maan. Samen met zijn mede-bemanningleden Reid Wiseman, Christina Koch en Jeremy Hansen werd hij in Houston officieel terug op aarde verwelkomd door NASA. Daar ontmoetten ze voor het eerst ook weer hun families.

De astronauten kregen een staande ovatie van de aanwezigen op de NASA-basis in Houston. Ze raakten meermaals geëmotioneerd bij het terugkijken op hun missie en omhelsden elkaar geregeld op het podium.

Indrukwekkend uitzicht

Het was dan ook een bijzondere ervaring voor de bemanning om terug te keren op aarde. "Het was niet makkelijk", zei Wiseman over de missie. "Vóór de lancering voelt het als de grootste droom op aarde. Maar als je eenmaal daar bent, wil je gewoon terug naar je familie en vrienden. Het is iets bijzonders om mens te zijn, en het is iets bijzonders om op de planeet aarde te zijn."

Koch vertelde dat ze onder de indruk was van het uitzicht tijdens de reis van bijna 1,1 miljoen kilometer. "Eerlijk gezegd was het niet zozeer de aarde zelf die me opviel, maar vooral de duisternis eromheen. De aarde was gewoon een reddingsboot die ongestoord in het universum zweefde."

Tussen al die diepe inzichten door was er ook ruimte voor humor. Zo merkte Hansen aan de ene kant van het podium op dat hij lange tijd niet zo ver af geweest was van Wiseman, aan de andere kant van het platform. De Orion-capsule waar de vier anderhalve week in doorbrachten, is niet groter dan twee minibusjes.

Achterkant maan

Het viertal was tien dagen onderweg en kwam in de nacht van vrijdag op zaterdag terug. Het was voor het eerst sinds 1972 dat mensen weer richting de maan gingen. Voor de eerste keer ging er ook een niet-Amerikaan mee, de Canadees Hansen.

Het doel van de missie was om langs de achterkant van de maan te vliegen en systemen te testen voor toekomstige maanlandingsmissies.

In deze video zie je alle hoogtepunten van de reis:

Dinsdag vloog de Artemis II langs de achterkant van de maan en naderde het oppervlak tot op 6545 kilometer. Met de vlucht werd ook direct een afstandsrecord gevestigd. Nog nooit waren mensen zo ver de ruimte in geweest: 406.771 kilometer van de aarde.

Voor NASA was het cruciaal dat Artemis II goed zou verlopen. De ruimtevaartorganisatie bereidt zich al voor op Artemis III volgend jaar, waarbij een nieuwe bemanning zal oefenen met het aankoppelen van hun capsule aan een maanlander in een baan rond de aarde.

Het is de bedoeling dat twee astronauten in een volgende missie in 2028 op de maan zullen landen.

There’s a long history of devices originally used for communication being made into computers, with relay switching circuits, vacuum tubes, and transistors being some well-known examples. In a smaller way, …read more

Lukt het de oppositie in Hongarije deze keer wel? Vandaag mogen zo'n acht miljoen Hongaren naar de stembus. Het voelt voor veel mensen als misschien wel de belangrijkste stembusgang ooit. Want Péter Magyar maakt met zijn nieuwe conservatieve centrumrechts Tisza-partij kans om premier Viktor Orbán met zijn Fidesz-partij te verslaan en na zestien jaar van de troon te stoten.

Vanuit heel Europa worden de verkiezingen nauwgezet gevolgd. Orbán staat bekend als de grootste dwarsligger in de EU en een vriend van Poetin, terwijl Magyar belooft om van Hongarije weer een betrouwbare partner te maken in Brussel. Hieronder lees je wat je moet weten om de stembusgang te kunnen volgen.

Partijen

Waarschijnlijk zullen maar drie partijen de kiesdrempel halen: Fidesz, Tisza en het ultrarechtse Mi Hazánk. Als Tisza en Fidesz allebei geen meerderheid halen in het parlement, dan kan Mi Hazánk het verschil gaan maken.

Uitslagen

De stembureaus zijn geopend sinds 06.00 uur en sluiten om 19.00 uur. Er is geen officiële exitpoll. Naar verwachting zullen na 20.00 uur de eerste uitslagen binnenkomen. Als zich al snel een fors verschil aftekent tussen Orbán en Magyar, zou vanaf 21.00 al duidelijkheid kunnen komen over welke kant het opgaat.

Als het dicht bij elkaar ligt, dan kan het nog tot zaterdag duren tot ook alle stemmen uit het buitenland zijn geteld.

In de video zoomen we in op de kandidaten en hun campagnes, we waren bij allebei:

Stemmen

Hongarije heeft een complex kiessysteem. De meeste kiezers moeten kiezen voor een kandidaat in een kiesdistrict én op de landelijke partijlijst. Fidesz heeft de lijnen van kiesdistricten zo hertekend dat het makkelijker voor de partij is om zetels te winnen.

Dit betekent ook dat Fidesz minder stemmen zou kunnen krijgen dan Tisza en alsnog meer zetels zou kunnen winnen.

Nieuwsuur maakte deze uitleg over het complexe kiesstelsel, dat dus in het voordeel van Orbán kan werken:

Peilingen

Verschillende peilingen stellen al een jaar dat Magyar met Tisza stevig voor staat op Fidesz, steeds rond de 10 procentpunt. Een peiling van het onafhankelijke opiniebureau Median concludeerde deze week dat Tisza zelfs 48 procent van de stemmen kan halen, en Fidesz 30 procent.

Zetelverdeling

Het Hongaarse parlement heeft 199 zetels waarvan er 106 via kiesdistricten worden gevuld. Het systeem is zo ingericht dat de winnaar extra wordt bevoordeeld. Daardoor lukte het Fidesz bij vorige verkiezingen steeds om een supermeerderheid te halen.

Op basis van de peiling van Median zou Tisza 141 van de 199 zetels kunnen winnen. Magyar wil een supermeerderheid om zijn beloofde hervormingen door te voeren. Zoals het herschrijven van de grondwet en het wegsturen van vertrouwelingen van Orbán op hoge posten.

Scenario's

In principe zijn er vier mogelijke uitkomsten. Als eerste zou er een overduidelijke overwinning van Magyar kunnen komen, inclusief supermeerderheid in het parlement. Een andere mogelijkheid is dat Magyar wint, maar geen absolute meerderheid behaalt. In dat geval zullen veel plannen in het parlement worden geblokkeerd door Fidesz.

Een derde mogelijkheid is dat Magyar wint, maar geen meerderheid in het parlement krijgt. In dat geval zou Fidesz een meerderheid kunnen vormen met Mi Hazánk. Als laatste is het mogelijk dat Fidesz wint en toch een meerderheid behaalt.

Op basis van de laatste peilingen zijn de eerste twee scenario's het meest waarschijnlijk. In Hongarije verwachten ze niet dat Orbán een verlies zal toegeven. Dus is het afwachten wat dit zal betekenen na de verkiezingsavond.

De laatste twee scenario's zullen tot grote protesten leiden, omdat de oppositie zal concluderen dat de verkiezingen niet eerlijk zijn verlopen.

Although we can already buy commercial transceiver solutions that allow us to use PCIe devices like GPUs outside of a PC, these use an encapsulating protocol like Thunderbolt rather than …read more

In zeven wolkenkrabbers in Hongkong woedde eind vorig jaar brand waarbij 168 mensen om het leven kwamen. Een beeld dat fotograaf Tyrone Siu daarvan vastlegde, maakt nu kans om World Press Photo van het jaar te worden. Ook andere foto's zijn genomineerd. We hebben er een aantal op een rij gezet.

Op onderstaande foto is de wanhopige meneer Wong te zien. Kort voor het maken van de foto belde hij voor het laatst met zijn vrouw. Zij zat vast in een van de wolkenkrabbers en overleefde de brand niet.

Bombardement Kyiv

Hoofdstad Kyiv werd een jaar geleden zwaar gebombardeerd, kort nadat onderhandelingen tussen Oekraïne en Rusland weer waren vastgelopen. De 65-jarige Valeria Syniuk sliep toen het gebouw tegenover haar huis werd geraakt door een Russische raket. Fotograaf Evgeniy Maloletka legde de gewonde Syniuk vast. Bij het bombardement kwamen dertien mensen om, en raakten er negentig gewond.

Hongersnood Gaza

Het Israëlisch leger zei in juli meer noodhulp tot Gaza toe te laten, mede vanwege hongersnood. Op onderstaande foto van Saber Nuraldin is te zien hoe Palestijnen op een truck voor met hulpgoederen klimmen, in de hoop voedsel te bemachtigen. Israël legde een paar maanden daarvoor een volledige blokkade op voor humanitaire hulp voor de Palestijnse enclave.

Op de tweede foto hieronder legde fotograaf Saher Alghorra Palestijnen vast die elkaar verdringen voor een maaltijd. De foto werd gemaakt op 21 september in Khan Younis. Voor veel ontheemde Gazanen waren dit soort voedselpunten een van de weinige plekken waar eten kon worden gehaald.

Connectie met robot

Verzorgingstehuizen in Duitsland kampen met personeelstekorten, veel ouderen zijn er eenzaam. Op 3 juli 2025 maakte fotograaf Paula Hornickel onderstaand beeld van een bewoner in een verzorgingshuis in Albershausen, die praat met robot Emma. De robot herkent gezichten en onthoudt eerdere gesprekken. De vrouw gaf in het begin aan sceptisch te zijn, maar voelde later toch een connectie met de robot.

Parlement in brand

In Nepal braken in september vorig jaar jongerenprotesten uit, naar aanleiding van een verbod op verschillende socialemedia-apps. De demonstraties liepen al snel uit op anti-overheidsprotesten, waarbij 76 mensen omkwamen. De meeste slachtoffers waren jonge demonstranten, neergeschoten door de politie.

Op 9 september staken demonstranten het parlementsgebouw in Kathmandu in brand. Fotograaf Narendra Shrestha legde dat vast.

Natuurbranden Spanje

Cualedro, een plaats in het noordwesten van Spanje, werd vorige zomer geteisterd door grootschalige bosbranden. In de regio Galicië brandde meer dan 200.000 hectare grond af. Bewoners in Cualedro zetten alles op alles om de schaarse hulplieden te helpen het vuur te bestrijden. Zo ook onderstaande man, die op 15 augustus werd vastgelegd door Brais Lorenzo.

Olifanten doodschieten

In Zimbabwe is in oktober een familie olifanten doodgeschoten door professionele jagers. De Zimbabwaanse overheid gaf toestemming voor het doden van vijftig dieren, met als doel om de populatie te beheersen. Halden Krog fotografeerde dat. In Zimbabwe zijn zorgen over de toenemende confrontaties tussen mensen en olifanten. Daarbij vielen in de afgelopen jaren tientallen doden.

Trouwen bij overstroming

Op 22 juli trouwde bruid Jamaica Aguilar in een overstroomde kerk. Die maand trof een storm de Filipijnen, die grootschalige overstromingen veroorzaakte. Fotograaf Aaron Favila schoot onderstaand beeld. "Dit is gewoon een van de obstakels die we overwinnen", zei de bruidegom bij de ceremonie.

Astma door cementfabriek

De Egyptische Amal van 11 jaar heeft astma, omdat hij dicht bij een cementfabriek woont. De fabriek blaast giftig stof in zijn huis, net als in de huizen van anderen uit het dorp Wadi El-Qamar. Fotograaf Mohamed Mahdy legde de jongen vast, in de plaats waar veel kinderen worden geboren met astma. Mensen lijden er aan longziekten en chronische ademhalingsproblemen.

Naast bovenstaande foto's maken ook tientallen andere beelden kans om de World Press Photo van het jaar te worden. Op donderdag 23 april wordt in Amsterdam de winnaar bekendgemaakt.

Hoewel er sinds vanmiddag een gevechtspauze geldt in Oekraïne zijn er toch beschietingen gemeld. Rusland en Oekraïne beschuldigen elkaar ervan het paasbestand te hebben geschonden. Tegelijk hebben de twee vijanden opnieuw krijgsgevangen uitgeruild.

Moskou en Kyiv hadden afgesproken dat de oorlog tot en met morgen wordt gepauzeerd, vanwege orthodox Pasen. De twee landen benadrukten wel dat ze zouden terugslaan als de ander zou aanvallen.

'Vuur met vuur bestrijden'

Het bestand ging om 17.00 uur Nederlandse tijd in. Kort daarna kwamen de eerste berichten dat er toch aanvallen werden uitgevoerd. Rusland blijft drone-aanvallen uitvoeren, stelde een Oekraïense commandant tegen persbureau AP. Volgens de officier heeft zijn eenheid gereageerd door "vuur met vuur" te bestrijden.

Kort daarna beweerde de gouverneur van de Russische grensregio Koersk dat het Oekraïense leger een tankstation had aangevallen. Drie mensen zouden gewond zijn geraakt, onder wie een kind.

's Avonds meldde het Oekraïense leger dat Rusland inmiddels 469 keer het bestand had geschonden.

182 gevangenen uitgeruild

Eerder op de dag werd een nieuwe gevangenenruil bekendgemaakt. Volgens zowel Kyiv als Moskou zijn wederzijds 175 militairen en zeven burgers uit gevangenschap vrijgelaten.

In de nacht van vrijdag op zaterdag waren er nog luchtaanvallen over en weer gemeld. In de Oekraïense havenstad Odesa werden volgens de lokale autoriteiten twee burgers gedood door een Russische drone-aanval. In de oostelijk gelegen Oekraïense regio Poltava werd gisteravond een dode gemeld.

Volgens de Oekraïense luchtmacht had het Russische leger in totaal 160 drones gebruikt bij de aanvallen. Rusland zei dat er afgelopen nacht bijna honderd Oekraïense drones werden neergehaald.

Zelensky wil bestand verlengen

De Oekraïense president Zelensky zei vandaag dat hij "de mogelijkheid om het bestand te verlengen tot na Pasen" heeft voorgesteld aan de Russen. Vanuit het Kremlin is hier nog niet op gereageerd.

Het huidige staakt-het-vuren "kan het begin zijn van daadwerkelijke vooruitgang richting vrede", zegt Zelensky op sociale media. Hij deed deze uitspraken voordat de eerste berichten over schendingen van het bestand bekend werden.

Ruim vier jaar na de grootschalige Russische invasie in Oekraïne lijkt een einde aan de strijd nog ver weg. Er zijn weliswaar onderhandelingen geweest tussen Kyiv en Moskou, met de VS als bemiddelaar, maar die hebben niet geleid tot een doorbraak.