Aggregator
Mesaanval op Zwitsers treinstation, politie gaat uit van terreurdaad
In het Zwitserse Winterthur heeft een man meerdere voorbijgangers aangevallen met een mes. Dat gebeurde bij een treinstation in de stad in het noordelijke kanton Zürich. Drie mensen raakten gewond, van wie één ernstig.
De man leek zijn slachtoffers willekeurig te kiezen. Hij werd ter plekke gearresteerd. De steekpartij wordt behandeld als terroristische daad, laat de politie weten.
Ooggetuigen zeggen tegen de Zwitserse krant Blick dat de dader 'Allahu Akbar' riep, Arabisch voor 'God is de grootste'. Dit is ook te horen in een video van het incident die Blick heeft geplaatst.
Station afgezetOp beelden is te zien dat een man in een zwart T-shirt rondrent voor het stationsgebouw. Omstanders lijken niet meteen te snappen wat er aan de hand is.
Het incident vond plaats aan het einde van de ochtendspits, rond 08.30 uur. Het station werd meteen afgezet voor onderzoek. Inmiddels is de plek weer vrijgegeven en is het station weer in gebruik.
Sympathie voor Islamitische StaatIn de loop van de middag gaven de Zwitserse autoriteiten meer duidelijkheid over de verdachte tijdens een persconferentie.
De man blijkt bekend te zijn bij de politie vanwege zijn sympathie voor terreurbeweging Islamitische Staat. Ook zijn twee broers zijn in het verleden in de gaten gehouden. De drie zijn vermoedelijk geradicaliseerd in een moskee die inmiddels door de autoriteiten is gesloten.
De verdachte zou in Zwitserland zijn geboren en sinds 2024 in Turkije hebben verbleven. Hij had een dubbele nationaliteit.
Volgens de Zwitserse omroep SRF dook hij recent weer op in Zwitserland en werd hij afgelopen week opgenomen in een psychiatrische kliniek. Bronnen zeggen tegen de omroep dat hij "geestelijk gestoord" zou zijn.
Gisteren werd hij door de kliniek ontslagen omdat hij "geen gevaar meer vormde voor zichzelf of anderen", zo had zijn behandelaar geconcludeerd.
Lagere taakstraf voor ON-presentator Raisa Blommestijn in hoger beroep
Ongehoord Nederland-presentator Raisa Blommestijn is in hoger beroep veroordeeld tot een taakstraf van dertig uur, waarvan tien uur voorwaardelijk met een proeftijd van twee jaar. Het gerechtshof in Den Haag acht haar schuldig aan groepsbelediging en belediging via berichten op X.
De straf valt lager uit dan eind 2024, toen de rechtbank Den Haag haar nog veroordeelde tot tachtig uur taakstraf, waarvan veertig uur voorwaardelijk.
'Denigrerend en kwetsend'Het hof oordeelt dat Blommestijn zich in mei 2023 beledigend heeft uitgelaten over mensen met een zwarte huidskleur. Zij reageerde toen op een video van een mishandeling, waarin een witte man werd getrapt door zwarte jongens met de tekst: "Wéér een blanke man op straat in elkaar getrapt door een groep negroïde primaten."
Volgens het hof zijn de gebruikte bewoordingen "denigrerend en kwetsend" en worden mensen van kleur daarmee collectief geraakt vanwege hun ras. Door de woorden "negroïde", "primaten" en "dit volk" te combineren, krijgt de uitlating volgens het hof "evident een racistische strekking".
De rechters erkennen dat de uitlating werd gedaan in de context van een maatschappelijk debat over migratie en vrijheid van meningsuiting, maar noemen de formulering "onnodig grievend". Volgens het hof had Blommestijn haar standpunt ook op een andere manier kunnen verwoorden. De rechters stellen dat haar woorden gevoelens van vijandigheid en afkeer tegenover mensen van kleur kunnen oproepen.
Belediging Sidney SmeetsDaarnaast werd Blommestijn veroordeeld voor belediging van advocaat en voormalig D66-Kamerlid Sidney Smeets. Hij kwam in opspraak na meldingen op X over seksueel wangedrag bij jonge jongens, onder wie minderjarigen. Smeets zou hen op ongewenste manieren hebben benaderd. Smeets is hiervoor nooit vervolgd.
In een bericht op X noemde ze Smeets "kleuterneuker" en voegde daaraan toe dat "het benoemen van de waarheid" tegenwoordig strafbaar zou zijn. Volgens het hof presenteerde zij die term daarmee als waarheid. Het hof oordeelt dat Blommestijn zich daardoor schuldig maakte aan belediging van Smeets.
De rechtbank zag het X-bericht wel als smaad, maar het hof komt tot een ander oordeel. Volgens het hof was beschuldiging van Blommestijn aan Smeets daarvoor niet concreet genoeg. Blommestijn moet Smeets wel een schadevergoeding van 550 euro betalen.
Volgens het hof biedt de vrijheid van meningsuiting ruimte voor scherpe uitspraken, maar heeft Blommestijn met haar berichten de grens overschreden. Daarbij weegt mee dat zij haar uitlatingen deed op het openbare platform X, waar zij een groot bereik en veel volgers heeft.
Bonden zetten acties door na overleg, zien 'onvoldoende' beweging bij kabinet
De vakbonden zetten hun aangekondigde acties door. Het kabinet is niet bereid om aan hun eisen te voldoen, zeggen zij. De bonden willen niet alleen dat de AOW-leeftijd niet wordt verhoogd, maar ook dat de versoberingen van de werkloosheids- en arbeidsongeschiktheidsuitkeringen van tafel gaan.
Dat is de uitkomst van het eerste overleg op het Catshuis tussen het kabinet, de vakbonden en de werkgeversorganisaties.
"Tegen het inwilligen van onze eis kon het kabinet geen volmondig 'ja' zeggen", aldus Hans Spekman, voorzitter van de FNV. "Dus moeten we staken. Niet omdat we het leuk vinden, maar omdat dit niet als een zwaard van Damocles boven ons hoofd mag hangen."
Politieke mistFNV maakte eerder bekend op woensdagochtend 24 juni te staken in het openbaar vervoer. Werknemers bij trein, bus, tram en metro zullen dan pas om 08.00 uur beginnen. Daardoor rijdt in de vroege ochtend in het hele land geen openbaar vervoer.
De vakbonden zeggen dat ze op termijn wel met het kabinet in gesprek zullen gaan, maar op dit moment is er onvoldoende aan hun ultimatum tegemoet gekomen, zeggen ze. De bonden zeggen wel in gesprek te blijven met de werkgeversorganisaties. "Daar ligt het conflict niet", zegt Spekman. Die gesprekken gaan in ieder geval over de WW en de WIA.
"Er is politieke mist die moet optrekken voor we met elkaar in gesprek kunnen", zegt voorzitter Van Holstein van VCP. "De acties liggen dus gewoon nog op tafel."
Druk was weggenomenVoorzitter Van Oostrom van VNO-NCW begrijpt niet goed waarom de bonden gaan staken. "Het kabinet had de druk van de bezuinigingen al weggenomen. We konden dus zonder die druk praten."
De werkgevers willen het liefst een breed akkoord sluiten dat niet alleen over de sociale zekerheid gaat, maar bijvoorbeeld ook over stikstof en het overvolle elektriciteitsnet.
Ook premier Jetten is teleurgesteld dat de acties doorgaan. "Ik hoop dat de acties wel beperkt blijven en een niet te grote impact hebben op onze samenleving. Maar dat is aan de bonden." Hij hoopt dat ze toch snel weer aan tafel komen en zegt dat zijn deur altijd openstaat.
Aan tafel krijgenOm de bonden aan tafel te krijgen, trok het kabinet eerder deze week het plan in om de AOW-leeftijd sneller te verhogen. De bezuiniging op de AOW had het kabinet ruim 2,7 miljard euro per jaar moeten opleveren.
Het voornemen kreeg niet alleen veel kritiek van de vakbonden, maar ook van de werkgevers en de Tweede Kamer. De bonden stelden een ultimatum: als de verhoging niet van tafel zou gaan, zouden er stakingsacties komen. Door het intrekken van dit plan en andere handreikingen van het kabinet wilden de bonden vandaag toch komen.
Ook de voorgestelde versoberingen van de uitkeringsregelingen voor werkloosheid en arbeidsongeschiktheid, de WW en de WIA, zet het kabinet voorlopig niet door. Daarmee wilde het kabinet "ruimte voor sociaal overleg en rust in de polder" maken, zei minister Vijlbrief van Sociale Zaken.
Hij wil samen met de vakcentrales en de werkgevers kijken naar een alternatieve invulling van de bezuinigingsplannen, maar ook naar toekomstige economische groei en verbeteringen voor de arbeidsmarkt.
Telefonica, Google partner on Spanish sovereign cloud offering
Jongeren minder vaak blootgesteld aan rook van anderen
Jongeren worden binnen minder vaak blootgesteld aan tabaksrook dan vroeger. Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vergeleek cijfers uit een enquête van vorig jaar met die uit 2019, en kwam tot deze conclusie.
De grootste afname is te zien bij jongeren in de groep van 18 tot 25 jaar. In 2019 had 33 procent van hen nog wekelijks te maken met rook in een binnenruimte. Dat betekent dat ze zelf niet rookten, maar een huisgenoot of bekende wel. Vorig jaar zei nog 18 procent van die groep dat ze ten minste één keer per week meerookten.
Ook bij jongeren van 12 tot 18 jaar nam het aandeel af: van 21 naar 16 procent. Bij kinderen jonger dan 12 jaar is een minieme afname te zien van 0,7 procentpunt: van 2,8 procent in 2019 naar 2,1 procent vorig jaar.
Afvlakking na 2021De cijfers laten zien dat de grootste afname plaatsvond tussen 2019 en 2021. Mogelijk hangt dit samen met de coronapandemie, maar zeker is dit niet. Een verklaring voor dit patroon geeft het CBS niet. Na 2021 vlakt de afname af.
Daarnaast laten deze cijfers alleen de blootstelling aan tabaksrook zien en niet aan de damp die vapende mensen uitblazen.
Het CBS onderzocht eerder dat in arme gezinnen vaker wordt gerookt dan in gezinnen met een hoger inkomen.
Boete voor veilingsite die deelnemers tegen een bot liet bieden
Het bedrijf achter de inmiddels gestopte site ticketveiling.nl heeft een boete van 270.000 euro gekregen voor misleiding van consumenten. De site liet deelnemers tegen een bot bieden en dat dreef de prijs op, oordeelt de Autoriteit Consument & Markt.
De toezichthouder zegt dat door de inzet van biedbots duizenden consumenten zijn ingegaan op een misleidend aanbod. Ze hadden daarmee mogelijk niet ingestemd als ze over de juiste informatie hadden beschikt.
Op de site kon worden geboden op bijvoorbeeld hotelovernachtingen, entree voor dierentuinen en pretparken en andere dagjes weg. De bot werd tussen 1 augustus 2024 tot en met 1 december 2024 ingezet bij tienduizenden veilingen.
'Biedproces verstoord'"Bij veilingen komt de prijs tot stand door vraag en aanbod. Consumenten moeten erop kunnen vertrouwen dat dit eerlijk gebeurt. Door de inzet van een biedbot heeft het bedrijf achter Ticketveiling.nl welbewust dit proces verstoord", zegt ACM-bestuurder Martijn Ridderbos.
Het bedrijf achter het voormalige ticketveiling.nl heeft de overtredingen erkend en is volgens de ACM uit eigen beweging hiermee gestopt voorafgaand aan het onderzoek.
Op recensiesites zoals trustpilot scoorde ticketveiling.nl wisselend op het gebied van betrouwbaarheid. Twee jaar geleden besteedde het consumentenprogramma Kassa van BNNVARA aandacht aan het biedproces bij ticketveiling.nl.
Europese Commissie legt Temu 200 miljoen euro boete op om illegale producten
De Chinese webwinkel Temu krijgt een boete van 200 miljoen euro van de Europese Commissie. Volgens het bestuur van de EU doet het bedrijf te weinig om te voorkomen dat mensen illegale producten op Temu kunnen kopen. Temu "onderschat ernstig" hoe groot de kans is dat iemand iets te zien krijgt wat niet verkocht mag worden, zegt de Commissie.
Het gaat onder meer om onveilige opladers, maar ook om babyspeelgoed met giftige stoffen of losse onderdelen met stikgevaar, schrijft het EU-orgaan. De verplichte risico-analyse die Temu in 2024 heeft gedaan naar gevaarlijke producten op zijn site was te algemeen, vindt de Commissie. Bij het ontwerp van de site heeft het bedrijf niet goed gekeken hoe het kan voorkomen dat mensen minder vaak gevaarlijke producten te zien krijgen.
Dat Temu zo'n onderzoek niet goed heeft gedaan, is een overtreding van de Europese internetregels die sinds een paar jaar van kracht zijn, gebundeld in de Digital Services Act (DSA). De Europese Commissie noemt het uitblijven van goed risico-onderzoek "een bijzonder ernstige overtreding" van deze verordening.
Temu oneens met boeteTemu zegt tegen de NOS dat het het bedrijf het niet eens is met de beslissing en noemt de boete van 200 miljoen euro "buitenproportioneel". Het bedrijf zegt dat Temu's risico-onderzoek uit 2024 "de huidige status van onze systemen niet weergeeft".
De Chinese webgigant kan de boete aanvechten bij het Hof van Justitie van de Europese Unie. Het bedrijf zegt dat het een stap naar de rechter overweegt.
Hoe dan ook wil de Europese Commissie dat Temu binnen drie maanden laat weten wat het bedrijf gaat doen om ervoor te zorgen dat het de DSA niet langer overtreedt. Als Temu dat niet doet, kan het bedrijf nog meer boetes krijgen.
Toerist steelt 40 kilo zand van strand op Sardinië, riskeert hoge boete
Een Franse toerist is na haar vakantie opgepakt omdat ze probeerde om strandzand uit Sardinië mee naar huis te nemen. Bij een controle op de veerboot naar Toulon trof de douane 40 kilo aan in de kofferbak en onder de stoelen van de auto van de 69-jarige vrouw. Ook vonden agenten witte kiezels en schelpen.
De vrouw riskeert nu een boete van maximaal 3000 euro. Het is sinds 2017 verboden om zonder vergunning zand en andere natuurlijke materialen vanaf het Italiaanse eiland mee te nemen.
Volgens de autoriteiten zijn de kiezels en het fijne zand afkomstig van het strand van Spiaggia Le Saline in het noordwesten van het eiland. Dit strand staat bekend om de witte kleine steentjes die zo groot zijn als rijstkorrels.
Het strand wordt gezien als een rustiger alternatief voor het meer bekende en toeristische strand La Pelosa in het noordoosten. Mogelijk waande de vrouw zich onbespied toen zij haar auto vollaadde met het zand.
Illegale handelWat de strafmaat uiteindelijk zal zijn, is nog niet helemaal duidelijk. De boete zal tussen de 500 en 3000 euro liggen. Het gestolen materiaal is in beslag genomen en zal de komende dagen worden teruggebracht naar de natuurlijke omgeving.
Het is niet de eerste keer dat mensen zand van Sardinië proberen te stelen. In 2021 werden 41 zandrovers opgepakt en beboet. Volgens de politie probeerden zij het zand vaak illegaal door te verkopen. Zij hadden daarmee 13.000 euro verdiend.
Virtual Museum Hosts Every OS You Haven’t Heard Of
Post volgende dag op de mat kost je vanaf juli bijna vier euro
Het wordt meer dan twee keer zo duur om brieven, waaronder rouwkaarten, de volgende dag te laten bezorgen. Dat blijkt uit de nieuwe tarieven die PostNL vandaag bekendmaakt.
Rouwpost die binnen één dag wordt bezorgd kost vanaf 12 juli 3,25 euro per brief. Voor andere brieven komt daar nog eens 70 cent bovenop. In beide gevallen gaat het om meer dan een verdubbeling.
PostNL mag vanaf juli twee dagen doen over het bezorgen van gewone post. Voorheen was dit één dag en werden rouwkaarten meegegeven aan de bezorger. Aangezien dit nu verandert, moet het bedrijf gebruik gaan maken van de pakketbezorgdienst, en dat is een stuk duurder, zegt PostNL.
Tegen het hogere tarief wordt rouwpost en medische post van maandag tot en met zaterdag bezorgd. Overige post tegen het hogere tarief wordt maar vijf dagen per week bezorgd, van dinsdag tot en met zaterdag.
Voor post die niet na één bezorgdag hoeft te worden afgeleverd blijft de prijs 1,40 euro per brief.
Minder postDe prijsverhoging voor de bezorging binnen één dag is broodnodig, zegt directeur postbedrijf bij PostNL Maurice Unck. "Het aantal verstuurde brieven is de afgelopen 20 jaar met 70 procent afgenomen. Om betrouwbaar te kunnen blijven bezorgen, moeten we aanpassing doen."
Het bedrijf maakte eerder vandaag bekend dat het vorig jaar 35 miljoen euro verlies heeft geleden op de wettelijke verplichte postbezorging. Ook zegt het postbedrijf dat het de komende jaren nog verlies zal blijven maken hierop, ondanks de aangepaste tarieven.
PostNL heeft al langer moeite om kosten voor wettelijke verplichte postbezorging te dekken. Vorig jaar kostte deze verplichting 30 miljoen euro. Hiervoor wil het postbedrijf gecompenseerd worden van het kabinet, maar de rechter oordeelde dat dit niet nodig was.
Uitvaart duurderVooral de uitvaartbranche wordt flink geraakt door de prijsverhoging. Een slechte ontwikkeling, zegt uitvaartondernemer Nancy van Buuren. "Ik snap dat eraan verdiend moet worden, maar niet op deze manier. Met de huidige prijs zijn er al families die tegen mij zeggen: ik heb eigenlijk 100 brieven nodig, maar ik kan er maar 75 betalen."
Ook de brancheorganisatie in de uitvaartzorg BGNU is niet blij met de nieuwe tarieven. "De enorme prijsverhoging is geen goed nieuws voor nabestaanden. Het houden van een uitvaart wordt hiermee alleen maar duurder", zegt directeur Brigitte Wieman.
Ook Ellie Trompert van drukkerij Flora is geschrokken van de nieuwe prijs. Zij bedrukt al 55 jaar voornamelijk rouwpost. Door het hogere tarief vreest zij voor de toekomst. "Wij hebben twaalf mensen aan het werk, maar ik hou mijn hart vast of dat zo kan blijven", zegt ze.
Toch blijft ze optimistisch. Ze kijkt naar andere alternatieven diensten zoals het aanbieden van de kaarten voor 1,40 euro. "Het duurt dan alleen langer voordat de kaarten worden bezorgd."
Daarnaast is het zogenoemde aanzeggen een mogelijkheid. "Daarbij gaat een student langs huizen om mee te delen dat iemand is overleden en dat ze zijn uitgenodigd voor de uitvaart."
Digitale rouwkaartenUitvaartondernemer Nancy van Buuren zegt dat er ook vraag is naar digitale rouwkaarten. Dat kan nu alleen maar meer worden. "Toch vind ik het lastig dat deze keuze nu bijna wordt opgelegd aan nabestaanden", zegt Van Buuren.
Ook bij digitale rouwkaarten drukt zij er altijd nog een paar af op papier. "Mensen waarderen dat. Een kaart is niet alleen een aankondiging van het overlijden, maar ook een herinnering voor altijd."
Onderzoek: betere slaap en minder depressie onder kinderen zonder telefoon
Betere slaap, minder depressieve klachten en verhoogd psychisch welzijn. Dat is de opbrengst van een onderzoek onder tienduizenden Oostenrijkse jongeren die hun telefoon drie weken links lieten liggen. Onder meer het Oostenrijkse ministerie van Onderwijs en publieke omroep ORF werkten mee.
Het experiment was een vervolg op een studie van vorig jaar waarbij 69 tieners voor een periode van 21 dagen geen gebruikmaakten van hun smartphone en sociale media. Daaruit bleek al dat hun psychisch welzijn in die periode sterk verbeterde.
Ruim twee op de drie deelnemers stonden na afronding van het onderzoek positief tegenover het inperken van het gebruik van sociale media voor kinderen en tieners.
46.000 tieners en kinderenNa de kleinschalige studie op een school werd een uitgebreider onderzoek gedaan, waaraan bijna 46.000 kinderen en tieners op ruim 600 scholen in Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland deelnamen. De onderzoekers spreken van een "zeer, zeer hoog" deelnemerspercentage.
Voorafgaand aan de telefoonvrije periode van drie weken namen onderzoekers een enquête af bij de deelnemers. Daarin gaf de helft van de tieners aan dat zij slaapproblemen ervaren. Bijna twee op de drie van hen had depressieve klachten en ruim 70 procent "vertoonde problematisch, pathologisch of risicovol internetgebruik".
Direct na de drie weken zonder telefoon werd nogmaals een enquête onder de deelnemers afgenomen. Daaruit kwam naar voren dat 23 procent van hen sneller in slaap viel en minder moeite had met doorslapen. Ook de 3 procent kinderen en tieners die met ernstige slaapproblemen kampt, ervoer een verbetering.
Minder depressiefOok de mentale gesteldheid van deelnemers verbeterde in de telefoonvrije tijd. Bij 18 procent was een toename in het psychisch welzijn te zien. Het aantal deelnemers dat na de periode geen depressieve klachten had steeg met 15 procent, vooral bij meisjes.
Daarnaast was ook een afname in het aantal deelnemers van wie het internetgebruik als problematisch te bestempelen was. Na het onderzoek gold dat nog voor 58 procent.
De leerlingen die meededen aan het onderzoek zeggen dat ze zich wel verveeld hebben, maar dat ze al snel nieuwe activiteiten vonden om de telefoonvrije tijd mee te vullen. Zo gingen ze vaker naar buiten, begonnen ze een leesclub of maakten ze muziek.
Volgens de onderzoekers is het aantal deelnemers dat het experiment voltooide bijzonder hoog. De meeste afvallers waren er op de eerste dag van het onderzoek, maar daarna bleef de afname van het aantal deelnemers stabiel.
SocialemediaverbodIn verschillende landen, waaronder Oostenrijk, worden maatregelen genomen om het telefoongebruik van jongeren te verminderen. Zo zijn er in Oostenrijk plannen om vanaf 2027 sociale media voor kinderen onder de 14 aan banden te leggen.
Sinds vorig jaar is in Australië een verbod op sociale media voor kinderen onder de 16 jaar oud. Ook in Nederland groeit de steun voor zo'n plan. 63 procent van de Nederlanders is voor een verbod op sociale media voor kinderen onder de 16 jaar.
Financial Times: omstreden Vredesraad van Trump zit zonder geld
De door de Amerikaanse president Trump in het leven geroepen Vredesraad zit zonder geld. Dat meldt de Financial Times (FT). Volgens de Britse krant zit de organisatie, waar voornamelijk autocratische landen zich bij hebben aangesloten, vast in een "juridisch en politiek niemandsland".
Ruim twintig uitgenodigde landen tekenden begin dit jaar voor het lidmaatschap van Trumps club. Met lidmaatschapskosten van zo'n 1 miljard dollar en twijfelachtige doelstellingen, moest de raad zorg in eerste instantie gaan dragen voor de wederopbouw en demilitarisering van Gaza.
"Als deze raad eenmaal gevormd is, kunnen we zo'n beetje alles doen wat we willen", zei Trump toen. Daar is nog weinig van terechtgekomen, schrijft de Britse krant.
Geen verrassing"Dat is totaal geen verrassing", zegt Joachim Koops, hoogleraar veiligheidsstudies aan de Universiteit Leiden. "Niemand geloofde dat dit iets zou brengen."
Volgens hem wilden lidstaten vooral een wit voetje halen bij Trump en was er geen ambitie om door te pakken. De organisatie lijkt puur transactioneel: betalen voor nauwe banden met de VS. Volgens Koops is het een persoonlijk project van Trump, die zichzelf benoemde als voorzitter voor het leven.
Zeker 7 miljard dollar moest er vanuit de lidstaten komen. Trump beloofde daar nog 10 miljard dollar aan Amerikaanse steun bovenop te doen. Het plan was dat het geld via een fonds zou worden gestort bij de Wereldbank, dat als instelling deel uitmaakt van de Verenigde Naties. "Er is geen cent gestort", zegt een van de vier bronnen binnen de organisatie met wie de krant sprak.
Weinig transparantieIn plaats daarvan zouden donaties direct zijn gestort op een rekening bij de Amerikaanse bank JPMorgan Chase. Om wat voor bedragen het gaat, waar die vandaan komen en waar ze voor worden gebruikt, is niet duidelijk. Bij de Wereldbank moet Trumps club volledig transparant zijn, bij JPMorgan is dat niet het geval.
De Britse krant schrijft wel over enkele bekende donaties. Zo heeft Marokko 20 miljoen dollar gedoneerd, die direct ging naar de financiering van het kantoor van de Bulgaarse oud-VN-gezant Nickolay Mladenov, die door de VS is aangewezen als Gaza-gezant. Het geld ging niet naar Gaza zelf.
De Verenigde Arabische Emiraten stelden een pakket van 100 miljoen dollar beschikbaar voor het trainen van een nieuwe politiemacht in Gaza. Maar volgens bronnen is daar nog niets van gekomen en zijn die tegoeden bevroren.
Fractie van wat er nodig isGestort of niet, de beloofde miljarden komen niet in de buurt van wat er nodig is in Gaza. Het is een fractie van wat er volgens schattingen nodig is voor de wederopbouw in de Palestijnse enclave. Op de lange termijn kan het om 100 miljard dollar gaan.
Begin deze maand kwam Trumps Vredesraad met zijn eerste voortgangsrapport, gepresenteerd aan de VN-Veiligheidsraad. Daar beweerde de raad dat elke voortgang wordt belemmerd door één obstakel: de onwil van Hamas om te ontwapenen.
Pas wanneer Hamas dat doet, kan de raad iets betekenen op de grond. En, stelt de club, pas dan kan Israël de nodige stappen zetten. Dat Israël nog steeds aanvallen uitvoert in Gaza waarbij burgers worden gedood, werd niet benoemd.
'Staakt-het-vuren'Sinds oktober vorig jaar geldt er op papier een staakt-het-vuren tussen Israël en Hamas. In de praktijk wordt dat bestand door Israël aan de lopende band geschonden. Terwijl het land ook in oorlog is met Iran en Hezbollah, blijft het aanvallen uitvoeren in Gaza.
Het Israëlische leger stelt dat die aanvallen vaak een reactie zijn op schendingen van het bestand door Hamas. Daarvoor levert het leger geen bewijzen.
Vrijwel alle scholen in Gaza zijn verwoest, het merendeel van de ziekenhuizen is buiten gebruik en meer dan 371.000 woningen zijn vernield, blijkt uit berekeningen van de VN en EU.
Zeker 750 Palestijnen zijn in de afgelopen maanden gedood. Israël zegt dat het zelf vier militairen heeft verloren.
"Het is een puinhoop", zegt Koops over de door Trump gemunte Vredesraad. "Het was vanaf het begin een grap." Meer deskundigen dachten er bij de oprichting zo over. "We kunnen erom lachen, maar het is heel problematisch", zegt Koops. Volgens de hoogleraar staat de organisatie daadwerkelijke, hoognodige oplossingen in de weg.
Oplopende tekorten in GazaDat de VS en Israël in de tussentijd een oorlog tegen Iran zijn gestart, bemoeilijkt de zaak. Maar zelfs zonder die ontwikkelingen leken er geen serieuze pogingen te worden gedaan om tot oplossingen te komen. Hulporganisaties kampen met structurele tekorten, onder meer omdat Israël grensovergangen dichthoudt.
De tekorten in Gaza lopen alleen maar verder op. Honderden vrachtwagens kunnen niet binnenkomen, zo is te zien in deze video van eerder deze maand:
Ondanks fel protest gaat Uithoorn 250 asielzoekers huisvesten
In Uithoorn komt een asielzoekerscentrum voor maximaal 250 bewoners. De gemeente heeft een omgevingsvergunning verleend om een leegstaand kantoorgebouw om te bouwen tot azc. Dat mag als het eenmaal klaar is vijftien jaar blijven.
Het besluit om de vergunning te verlenen komt na felle betogingen tegen én voor het azc, meldt NH Nieuws.
De Noord-Hollandse plaats Uithoorn besloot al in juni 2023, vooruitlopend op de Spreidingswet, op zoek te gaan naar een goede plek om asielzoekers op te vangen. "Een morele verantwoordelijkheid waar het college van burgemeester en wethouders achter staat," aldus wethouder José de Robles toen.
Eind 2024 stemde de gemeenteraad in met de huisvesting van maximaal 250 asielzoekers. Daartoe zou het leegstaande kantoor van L'Oréal omgebouwd moeten worden, op een bedrijventerrein net buiten het centrum. In mei 2025 vroeg het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) de omgevingsvergunning aan.
LuidkeelsVooral tegenstanders lieten daarna meermaals van zich horen. September vorig jaar probeerde een groep van 100 tot 150 mensen luidkeels het gemeentehuis binnen te dringen.
"De burgemeester en de wethouder wilden het gesprek aangaan", aldus een woordvoerder van de gemeente toen. "Maar daar stond niet iedereen voor open. Het begon vrij rustig, maar werd na een half uur wat grimmig." De politie greep in en hanteerde daarbij de wapenstok.
Zorgen van tegenstanders gaan vooral over de leefbaarheid en veiligheid in Uithoorn. Daarnaast vindt een aantal mensen in de plaats het oneerlijk dat het leegstaande gebouw wordt ingezet om asielzoekers op te vangen en niet voor starters die geen woning kunnen vinden.
Woonwijk inIn oktober was het opnieuw onrustig bij het gemeentehuis in Uithoorn. Een paar honderd anti-azc-demonstranten gooiden vuurwerk en eieren naar een kleine groep voorstanders van het azc. Ook naar de politie werd vuurwerk gegooid. Toen de ME ingreep, trok een grote groep demonstranten een woonwijk in. De politie pakte een aantal mensen op.
Burgemeester Pieter Heiliegers (VVD) zei toen het te betreuren dat de demonstratie in Uithoorn tot ongeregeldheden leidde. Hij zei ook dat de gemeente zich niet laat meeslepen door de luidste of felste stemmen.
In gesprek blijvenNu vandaag de omgevingsvergunning is verleend, benadrukt de gemeente het belangrijk te vinden om zowel met het COA en inwoners in gesprek te blijven. "Het doel is om goed te luisteren naar wat er leeft, vragen te beantwoorden en samen te kijken hoe de opvang zo goed mogelijk kan worden ingepast in de wijk."
Vanavond is er een nieuwe demonstratie in Uithoorn. Die stond al gepland vóór de bekendmaking over de verleende vergunning. PVV-leider Geert Wilders is een van de sprekers.
Ook mensen met rolstoel kunnen nu het bekendste wandelpad van Nederland op
Het Pieterpad, het bekendste en langste wandelpad recht door Nederland, is vanaf vandaag ook voor mensen in een rolstoel begaanbaar. Met tientallen aanpassingen en omleidingen is het pad tussen Groningen en Limburg rolstoelvriendelijk gemaakt.
Het Pieterpad is zo'n 500 kilometer lang en loopt van Pieterburen in Groningen tot de Sint-Pietersberg in Zuid-Limburg. Zo'n 85 procent van de route is nu toegankelijk voor rolstoelgebruikers. Op de resterende delen zijn omleidingsroutes ingesteld, bijvoorbeeld als een deel te steil is of trappen heeft.
Er zijn speciale richtingsbordjes ontworpen die langs het hele pad komen. Vandaag is de officiële onthulling en opening van het rolstoelvriendelijke pad op de Sallandse Heuvelrug.
"Ook voor mensen met een handicap is het zo belangrijk om de natuur in te gaan", aldus Julie Taal van stichting Moving Beyond Limits. Die heeft de aanpassingen samen met stichting Pieterpad mogelijk gemaakt. "Je wilt niet altijd op een geasfalteerd pad blijven. Daarom is het zo belangrijk dat dit iconische pad over bijna de hele normale route toegankelijk is nu."
MountainbikebandenHet pad is niet overal voor alledaagse rolstoelen toegankelijk. Op grote delen is een speciale all-terrain uitvoering nodig, een rolstoel met mountainbikebanden, duwstangen en elektrische ondersteuning. Ook scootmobielen en rollators kunnen op veel delen worden gebruikt.
Op de website van Moving Beyond Limits is te zien welke delen van het pad voor welk type rolstoel geschikt zijn.
Het was niet eenvoudig de route rolstoelvriendelijk te maken. Moving Beyond Limits heeft twee jaar gedaan over het identificeren van de knelpunten. Het ging bijvoorbeeld over te smalle toegangspoorten en bruggetjes of hekken die vanuit een rolstoel moeilijk te openen waren.
"Soms waren met kleine aanpassingen grote delen al toegankelijk te maken, zoals een paaltje verplaatsen", aldus Taal. "We hebben het pad uiteraard niet geasfalteerd. Sommige passages hebben we verbreed of enigszins geëgaliseerd. Waar dat niet mogelijk was, hebben we omleidingsroutes aangegeven."
Tekort aan overnachtingsplekkenDe organisatie wil nog verdere verbeteringen aanbrengen. Zo zijn er nog te weinig rolstoelvriendelijke toiletten langs de route en zijn er onvoldoende overnachtingsplekken die toegankelijk zijn. De bedoeling is dat na het Pieterpad ook andere wandelpaden rolstoelvriendelijk worden gemaakt, maar daarover zijn nog geen concrete plannen bekend.
Stadhuis Den Haag ontruimd na bommelding, verwarde man opgepakt
Het stadhuis en de centrale bibliotheek in Den Haag zijn aan het begin van de middag korte tijd ontruimd geweest vanwege een bommelding. Een arrestatieteam ging naar binnen en pakte een verdachte op.
Volgens de politie gaat het om een 28-jarige Hagenaar. Hij zou hebben gezegd dat hij een bom bij zich had.
De man werd afgevoerd met een zwarte blinddoek om, gekleed in alleen sokken en een onderbroek. Hij had zich op last van de politie moeten uitkleden, om te controleren of hij geen explosieven op zijn lichaam had.
De man zou een bekende van de politie zijn geweest en was eerder in beeld "om onbegrepen gedrag". Hij moest zijn rugzak afgeven, maar daarin werd geen explosief aangetroffen.
Honderden mensen moesten het gebouw verlaten:
Rond 11.20 uur meldde de beveiliging van het stadshuis dat iemand had gezegd dat hij een bom bij zich had. De politie besloot meteen om zowel stadhuis als naastgelegen bieb te ontruimen.
Honderden werknemers moesten naar buiten. Dat gold ook voor de mensen die in een van de cafés op de benedenverdieping zaten.
Spui afgezetEen medewerker van de gemeente Den Haag vertelt bij Omroep West dat er plotseling een alarm afging. "We wisten niet of het serieus was, of dat het om een oefening ging", zegt hij. "We hebben namelijk jaarlijks een oefening, maar we moesten nu echt allemaal naar buiten."
Daar zag hij veel hulpdiensten, een politiehelikopter en het arrestatieteam. Ook het Team Explosieven Veiligheid van de politie kwam naar het stadhuis, zegt de medewerker.
Even later werd de directe omgeving van de grote witte gebouwen helemaal afgezet, evenals het normaal drukbezochte Spui. Trams en bussen werden omgeleid.
Burgemeester Van Zanen van Den Haag spreekt in een verklaring zijn waardering uit voor de hulpverleners en in het bijzonder voor de beveiligers van het stadhuis. "Zij hebben, in the heat of the moment, hun hoofd koel gehouden en de situatie professioneel in goede banen geleid. Daar ben ik hen zeer erkentelijk voor."
Aanvallen Israël in Libanon gaan door, groot deel van het zuiden nu 'gevechtszone'
Bij Israëlische aanvallen in het zuiden van Libanon zijn zeker acht mensen om het leven gekomen. Het leger zegt dat doelen van Hezbollah in en rond de steden Tyrus en Sidon zijn bestookt. In de praktijk vallen bij de aanvallen veel burgerslachtoffers.
In de loop van de middag bevestigde het leger een aanval op een gebouw in een buitenwijk van de hoofdstad Beiroet.
Gisteren verklaarde het Israëlische leger grote delen van Zuid-Libanon tot "gevechtszone". Aan inwoners werd dringend verzocht om weg te gaan. Die oproep gold ook expliciet voor de inwoners van Tyrus, qua inwonerstal de vijfde stad van het land. Zij moeten van het Israëlische leger naar het noorden vertrekken, maar daar zijn nauwelijks opvangplekken beschikbaar, zeggen hulpverleners.
Situatie verslechterdDe strijd tussen Israël en de door Iran gesteunde sjiitische Hezbollahbeweging in Libanon is de laatste tijd aanzienlijk geëscaleerd. Volgens Israël zijn aanvallen op het zuiden van Libanon - ondanks de wapenstilstand tussen de Libanese regering en Israël - nodig om het noorden van Israël te beschermen tegen aanvallen met raketten en drones door Hezbollah.
Het Libanese leger meldde vanochtend de dood van een soldaat. Hij kwam om het leven bij een Israëlische luchtaanval in de provincie Nabatiyah. Het Israëlische leger meldde de dood van een vrouwelijke militair in Noord-Israël. Volgens Israëlische media kwam ze om het leven bij een droneaanval van Hezbollah in de buurt van de grens met Libanon.
Het Israëlische leger blaast op grote schaal huizen en andere burgerinfrastructuur op in Zuid-Libanon. Volgens de Libanese autoriteiten zijn sinds de ingang van het bestand ruim 10.000 woningen beschadigd of verwoest.
Onderzoek: deel collectie Oranjes mogelijk onrechtmatig verkregen
Een bijzondere gouden amuletketting, geschonken na de geboorte van Juliana in 1909. Een donderbus van een Indische vorst en een rond schild van een legeraanvoerder uit Atjeh die cadeau werden gedaan aan koning Willem III.
Wat voorbeelden van bijzondere voorwerpen waar ernstige twijfels over bestaan of ze wel rechtvaardig zijn verkregen voor de particuliere collectie van het Huis Oranje-Nassau, de privécollectie van het Koninklijk Huis.
Een onafhankelijke commissie heeft de herkomst bestudeerd van ruim duizend objecten met een koloniale oorsprong in de collectie. Na jarenlang onderzoek constateren de onderzoekers dat een klein deel van de collectie mogelijk niet rechtmatig is verkregen. Of en hoe deze stukken ook worden teruggegeven is nog maar de vraag.
Alle stukken werden overigens ooit cadeau gegeven, maar dat gebeurde lang niet altijd uit vrije wil. Mogelijk zijn ze buitgemaakt bij rooftochten of militaire plunderingen in de voormalige koloniën. Volgens de commissie speelden de koloniale verhoudingen een rol bij het verkrijgen van deze voorwerpen. De meeste voorwerpen zijn oorspronkelijk afkomstig uit Indonesië, Suriname en de Caribische eilanden.
Roofkunst Sri LankaDe commissie adviseert nu om de onderzoeksresultaten zo snel mogelijk online te zetten. Dat openbare register moet de plek vormen waar vertegenwoordigers uit de landen van herkomst aan de bel kunnen trekken om een gesprek te starten over wat er met de omstreden voorwerpen moet gebeuren.
En dat is nog niet zo eenvoudig als het klinkt. Soms claimen meerdere landen of erfgenamen een object. Ook is het niet altijd vanzelfsprekend dat de herkomstlanden de historische objecten veilig kunnen bewaren en er vervolgens ook voor kiezen om het in het openbaar tentoon te stellen.
Na enkele aanbevelingen in 2023 gaf de Nederlandse Staat voor het eerst op grote schaal roofkunst van koloniale herkomst terug. Dat gebeurde op verzoek van Indonesië en Sri Lanka. Ook daar ging een proces van jaren aan vooraf. Inmiddels wordt de lijst steeds langer. Vorige week nog gaf Nederland twee eeuwenoude historische ringen terug aan India.
Inmiddels zijn we ruim drie jaar verder sinds de aankondiging van het onderzoek naar de herkomst van koloniale objecten in de Koninklijke Verzamelingen. Dat er oorspronkelijk anderhalf jaar voor uitgetrokken werd, zegt veel over de omvang en complexiteit van de opdracht die de onderzoekers kregen van de stichting die de Koninklijke Verzamelingen beheert.
Onderzoek naar rol koloniale geschiedenisAan het hoofd van die stichting: koningin Máxima. Zij zegt alle aanbevelingen van de commissie te onderschrijven. "Het onderzoek moet een passende bijdrage leveren aan de zorgvuldige omgang met koloniale collecties en het herstel van historisch onrecht," zo schrijft de Rijksvoorlichtingsdienst.
En hier blijft het voorlopig niet bij. Koning Willem-Alexander heeft ook opdracht gegeven om onafhankelijk onderzoek te doen naar de rol van zijn eigen familie in de koloniale geschiedenis. De resultaten van dat onderzoek worden dit najaar verwacht.
FBI vindt miljoenen aan gestolen goudstaven bij CIA-kopstuk thuis
Een voormalig hoge CIA-functionaris is vorige week gearresteerd nadat FBI-agenten vele honderden goudstaven in zijn huis aantroffen. De gezamenlijke waarde van de 303 staven wordt geschat op zo'n 40 miljoen dollar, schrijven Amerikaanse media. Bij de huiszoeking werd ook twee miljoen dollar in contanten aangetroffen en 35 luxe horloges, waaronder veel Rolexen.
Volgens The New York Times bekleedde de verdachte David Rush tot voor kort een hoge functie bij de CIA in Virginia. Wat hij precies voor de Amerikaanse veiligheidsdienst deed is onduidelijk, maar uit gerechtelijke documenten blijkt dat hij een topgeheime veiligheidsmachtiging had en zo bij geclassificeerde informatie kon komen.
Hoe het kon dat de man de zoveel goudstaven kon verduisteren, is onderdeel van een gezamenlijk onderzoek van de FBI en de CIA. Wat volgens CBS News al wel bekend is, is dat de man tussen november vorig jaar en maart van dit jaar meerdere verzoeken indiende om grote hoeveelheden buitenlandse valuta en tientallen miljoenen dollars aan goudstaven te verkrijgen voor "werkgerelateerde uitgaven".
De CIA ging hiermee akkoord, maar kon na verloop van tijd het goud niet meer terugvinden en ook niet achterhalen waar de goudstaven waren gebleven. Uiteindelijk bleek dat Rush zijn werkgever niet had geïnformeerd wat hij met het goud had gedaan. Na intern onderzoek schakelde de hoogste baas van de CIA, John Ratcliffe, de FBI in.
Op 18 mei stuitten de FBI-agenten op de vele goudstaven in het huis van het voormalig CIA-kopstuk.
Al eerder verdachtHet gedrag van man kwam al eerder onder een vergrootglas te liggen. Hij werd onderzocht omdat hij ervan werd verdacht te hebben gelogen over zijn academische opleiding en militaire achtergrond. Hierdoor zou hij een hoger salaris hebben bedongen dan dat hij eigenlijk verdiende. Ook zou hij hebben gesjoemeld met verlofaanvragen waardoor hij duizenden dollars aan salaris onterecht opstreek.
Rush zit vast. De advocaat van Rush wil tegenover Amerikaanse media niet reageren.
Frankrijk schaft na bijna 350 jaar oude slavernijwet af
Het Franse parlement heeft vandaag een oude slavernijwet na bijna 350 jaar formeel afgeschaft. De zogeheten Code Noir werd in 1685 door Lodewijk XIV geïntroduceerd met als doel de slavernij in de Franse koloniën te "reguleren". Onder de wet golden sommige mensen als bezit, waardoor zij verkocht, mishandeld en gedood konden worden.
Toen de slavernij in Frankrijk in de 19e eeuw werd afgeschaft, werd de Code Noir een dode letter - maar nooit officieel ongeldig verklaard. Recent introduceerde het Franse parlementslid Max Mathiasin een wetsvoorstel om Code Noir alsnog af te schaffen. Hij stamt zelf af van tot-slaaf-gemaakten en is afkomstig uit Guadeloupe, Frans grondgebied in de Caraïbische Zee.
Mathiasin noemt de stemming een manier "om onze voorouders te eren, onze menselijkheid te herstellen". Het definitief intrekken van de wet vindt hij een "krachtig symbolisch en politiek gebaar". Het parlement stemde vandaag unaniem voor het wetsvoorstel en schafte daarmee Code Noir officieel af.
'Vorm van belediging'De Franse president Macron zei vorige week dat de zestig artikelen van de Code Noir de afschaffing van de slavernij nooit hadden mogen overleven. "De stilte, zelfs de onverschilligheid, die we bijna twee eeuwen lang hebben betracht ten aanzien van deze Code Noir, kun je niet langer een vergissing noemen", zei Macron. "Het is een vorm van belediging geworden."
Sommige van de artikelen uit de wet schreven voor dat slavenhouders ervoor moesten zorgen dat 'hun' slaafgemaakten christelijk werden. Andere artikelen schreven de doodstraf voor voor degenen die meerdere keren vluchtten, samenkwamen met slaafgemaakten van andere eigenaren of hun eigenaar hadden geslagen.
'Misdaden tegen de mensheid'In 2001 introduceerde Frankrijk de Taubira-wet, waardoor slavenhandel en slavernij werden bestempeld als misdaden tegen de menselijkheid. Frankrijk was het eerste land ter wereld die de slavernij zo noemde. Excuses voor de rol van het land daarbij bleven uit, en van bijvoorbeeld herstelbetalingen wilde het land toen ook niets weten.
Vorige week werd het 25-jarig jubileum van de Taubira-wet gevierd. Toen hintte president Macron wel op eventuele herstelbetalingen.
Frankrijk verscheepte zo'n 1,4 miljoen mensen van West-Afrika naar onder meer Frans Guyana en de Caraïbische eilanden. Daarmee voerde Frankrijk de grootste slavenhandel na het Verenigd Koninkrijk en Portugal.
Frankrijk-correspondent Saskia Houttuin:"Macron heeft de afgelopen jaren meerdere stappen gezet op het gebied van erkenning van het slavernijverleden en de koloniale tijd. Bij de 25-jarige herdenking van de 'Loi Taubira' zei Macron iets opvallends: hij vroeg zich hardop af hoe de misdaad van het slavernijverleden kan worden hersteld. "Dat is iets dat we niet mogen ontwijken, maar we mogen ook geen valse beloften doen." Daarmee hintte hij op de mogelijkheid van eventuele herstelbetalingen.
Ook kondigde Macron aan dat hij samen met de president van Ghana een commissie gaat oprichten die aanbevelingen gaat doen aan politieke besluitvormers over kwesties rond het slavernijverleden.
Tegelijkertijd klinkt er ook kritiek. Net als veel andere westerse landen onthield Frankrijk zich van stemming over een VN-resolutie die de trans-Atlantische slavenhandel bestempelt als de "ergste misdaad tegen de menselijkheid". Een senator uit Guadeloupe noemde dat een "morele, historische en politieke fout" die het internationale imago van Frankrijk heeft "beschadigd".
Ook heeft Frankrijk officieel nog altijd geen excuses aangeboden voor het slavernijverleden. Historici wijzen daarnaast op de sociale ongelijkheid die als gevolg daarvan nog altijd voortduurt. "Deze kwestie mag (met het schrappen van de Code Noir) niet verdwijnen", zei historica Myriam Cottias tegen de nieuwszender RFI."