Aggregator

Het aantal besmettingen met seksueel overdraagbare aandoeningen zoals gonorroe en syfilis is in Europa in tien jaar tijd fors toegenomen.

Volgens Hanna Bos, Arts infectieziekten-bestrijding bij SOA Aids Nederland, komt de stijging niet als verrassing, maar is deze wel problematisch: "We waarschuwden al eerder voor met name een opmars aan gonorroe. Het zijn hele nare infecties die je kan hebben zonder dat je klachten hebt en die ook op lange termijn gevolgen kunnen hebben", aldus Bos.

De meest recente cijfers, over 2024, zijn geïnventariseerd door het Europese RIVM, het ECDC. De toename van geslachtsziektes heeft volgens het de Europese gezondheidsorganisatie verschillende oorzaken. Mensen wachten tegenwoordig vaak langer voordat ze een test laten doen. Ook kan het preventiebeleid in veel landen beter.

Dat geldt ook voor Nederland, aldus Bos. "Het condoomgebruik daalt al jaren. Zeker onder jongeren. De afgelopen tijd is er bijvoorbeeld geen gerichte campagne geweest voor condoomgebruik en dat heeft invloed op de kennis van die doelgroep."

Uit onderzoek blijkt ook dat veel jongeren moeite hebben met het vinden van juiste informatie op het gebied van seksualiteit, anticonceptie en soa-preventie. Betrouwbare sites voor jongeren met informatie over seks en soa's worden steeds minder bezocht.

"Tegelijkertijd horen we dat jongeren AI raadplegen met bijvoorbeeld de vraag of ze een test moeten doen. ChatGPT gebruikt wel betrouwbare info, maar haalt dat vaak door elkaar. Zo krijg je advies dat geldt voor genitale wratten voor een hele andere soa", aldus Bos.

Grote druk op soapoli's

In 2024 waren er ruim 160.000 consulten bij seksuele gezondheidscentra zoals de GGD. "De soapoli's kunnen de vraag niet aan en dat is zorgelijk", stelt Bos.

Het budget voor soa-zorg is al sinds 2015 hetzelfde, terwijl de kosten voor een consult zijn gestegen. De centra kunnen daardoor steeds minder consulten plannen voor het geld dat zij ieder jaar ontvangen. Dit raakt vooral mensen met een verhoogd risico op soa's zoals jongeren, mensen met een migratieachtergrond, lhbtiq+-ers en sekswerkers.

Voor een soa-test kunnen mensen ook bij hun huisarts terecht, maar ze kiezen er soms uit schaamte voor dat niet te doen.

'Jong geleerd, oud gedaan'

Bos pleit voor laagdrempelige zorg en goede seksuele voorlichting, "daar hebben jongeren hun hele leven profijt van".

Volgens een woordvoerder van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport staan er dit jaar nog activiteiten gepland. Deze zijn gericht op jongeren van 16 tot 20 jaar oud met het doel om condoomgebruik te promoten. Hoe die activiteiten er precies uit komen te zien is nog niet duidelijk.

In 2027 komt er vijf miljoen euro beschikbaar, geld dat onder meer bedoeld is om de samenwerking tussen GGD's en huisartsen te verbeteren. In 2028 loopt dat op tot 7 miljoen euro.

Het RIVM komt eind juni de met de Nederlandse soa-cijfers over 2025.

Het kabinet is bereid de plannen uit het regeerakkoord over de sociale zekerheid aan te passen. Maar vakbonden en werkgevers moeten dan wel meedenken over hoe de AOW, WW en WIA in de toekomst betaalbaar kunnen blijven, zei premier Jetten op zijn wekelijkse persconferentie.

"Het overleg met vakbonden en werkgeversorganisaties over een sociaal akkoord is van belang voor iedereen in Nederland", zegt Jetten. Hij hoopt de partijen volgende week met een 'openingsvoorstel' aan de onderhandelingstafel te krijgen. Maar de bezuiniging van 6,5 miljard euro op de sociale zekerheid is nog steeds "waar het kabinet naar streeft".

Werkgeversorganisatie VNO-NCW heeft zich, na de vakbonden, vandaag ook uitgesproken tegen die bezuiniging. De werkgevers vinden dat andere zaken prioriteit hebben zoals de economische groei, het volle stroomnet en de oplopende inflatie.

De hervorming van de sociale zekerheid is gezien het belang voor het bedrijfsleven wel bespreekbaar, zegt voorzitter Van Oostrom van VNO-NCW. Maar dan niet met een vooraf ingeboekte bezuiniging. De werkgeversorganisatie wil hiermee het grootste bezwaar van de vakbonden wegnemen om aan tafel te komen.

Steun in de rug

Minister Vijlbrief van Sociale Zaken ziet het signaal van de werkgevers als steun in de rug. Zij zijn in ieder geval bereid inhoudelijk te praten. En door de kant te kiezen van de vakbonden bieden de werkgevers hun in feite een opening om toch aan tafel te komen.

De vakbonden willen vooralsnog pas met het kabinet praten als de bezuiniging van 6,5 miljard op de sociale zekerheid definitief wordt geschrapt. Zij geven het kabinet tot het eind van de maand. De eerste actie staat al met potlood in de agenda: een staking bij het openbaar vervoer op 24 juni.

Vijlbrief puzzelt dit weekend nog door op de brief met het voorstel van het kabinet aan de vakbonden en de werkgevers. Hij noemt de WIA een van de grote problemen van Nederland.

Wereldeconomie

"Die problemen wachten niet", zegt hij. "Mijn vak is om mensen met elkaar te laten praten: waar zitten de compromissen. Ik zie mogelijkheden de partijen aan tafel te krijgen en constructief te gaan praten."

Jetten wijst op de onzekere situatie in de wereld en de wereldeconomie door de oorlog in Iran, die vraagt om een andere aanpak dan toen het regeerakkoord werd gesloten. Het kabinet wil daarom "een beetje tempo". Nog voor de zomer wil hij principeafspraken over een sociaal akkoord maken.

Afspraken over de arbeidsmarkt en een competitieve economie zijn in ieders belang, zegt hij. "Als je niet durft te hervormen dan gaan we vanaf 2030 met zijn allen de rekening betalen."

De voor morgen aangekondigde spoorblokkade van actiegroep Extinction Rebellion (XR) op Utrecht Centraal wordt verboden. Dat heeft de lokale driehoek van burgemeester, politie en OM in Utrecht laten weten.

Burgemeester Dijksma roept actievoerders die het spoor morgen willen blokkeren, met klem op dat niet te doen. De politie zal een eventueel spoorwegblokkade of pogingen daartoe tegenhouden, schrijft RTV Utrecht.

"Demonstreren mag in Utrecht, maar wel binnen de kaders van de wet. Een spoorwegblokkade is géén demonstratie", zegt Dijksma. "Het blokkeren van het spoor is een strafbaar feit en bovendien levensgevaarlijk."

De burgemeester wijst er verder op dat de activisten met de voorgenomen actie een van de duurzaamste manieren van reizen verstoren.

Mogelijk hinder voor treinreizigers

Leden van de actiegroep willen Utrecht Centraal morgen vanaf 13.00 uur platleggen. Ook zijn ze van plan om een sit-in in de stationshal te houden.

XR eist "een volledig economisch embargo" en andere sancties tegen Israël, vanwege het militaire optreden tegen de Palestijnse bevolking in Gaza.

De politie staat volgens de gemeente klaar om op te treden. Toch is het "niet volledig uit te sluiten dat treinreizigers morgen enige hinder ondervinden van de voorgenomen actie".

Treinreizigers krijgen het advies de actuele NS-reisinformatie goed in de gaten te houden.

Grote gevolgen

Eerder zeiden NS en ProRail al dat het spoor geen plek is om te demonstreren. Een actie op de sporen van Utrecht Centraal zou grote gevolgen hebben voor het treinverkeer. Utrecht is het belangrijkste spoorwegknooppunt van het land.

Eind april werd een aangekondigd protest van XR op A12 ook door burgemeester Dijksma verboden. De activisten trokken zich niets aan van dat verbod en blokkeerden de snelweg toch.

In het ziekenhuis Radboudumc in Nijmegen is een patiënt opgenomen met een mogelijke ebola-infectie. Het gaat om "een lage verdenking", de kans dat de patiënt het zeer besmettelijke virus heeft is klein.

De patiënt ligt op een speciaal ingerichte afdeling voor ernstige infectieziekten. In deze 'High Level Isolation Unit' wordt onderzocht of er daadwerkelijk sprake is van ebola. Dat wordt gedaan op verzoek van de Landelijke Coördinatie Infectieziektebestrijding (LCI) van het RIVM.

Patiënt was in gebied van uitbraak

In de Democratische Republiek Congo en omringende landen is momenteel een grote uitbraak van het ebola-virus. De patiënt is in het gebied geweest waar een uitbraak gaande is, zegt Tjalling Leenstra, hoofd van de Landelijke Coördinatie Infectieziektebestrijding.

De persoon is daar in een gezondheidszorginstelling geweest. Of de patiënt in contact is geweest met ebola-patiënten, kan Leenstra niet delen.

"Op basis van het verhaal van de patiënt kon ebola niet worden uitgesloten", zegt hij. Volgens hem zijn de klachten niet heel specifiek. "Op dit moment schatten wij de kans laag in. Maar uit voorzorg is het heel belangrijk dat we dit goed uitzoeken", zegt Leenstra. Ook om zorgmedewerkers te beschermen, zegt hij.

Morgen moet duidelijk worden of het om een ebolabesmetting gaat.

Eerst langs Zwolle

Gisteravond is de patiënt eerst naar het Isala-ziekenhuis in Zwolle gebracht met een speciale ambulance. Daar is in overleg met GGD IJsselland besloten om door te rijden naar het Radboudumc, vanwege een verdenking van een besmetting met het virus.

"De patiënt is alleen kortstondig op het voorterrein geweest", meldt een woordvoerder van het Isala-ziekenhuis aan de NOS.

Het aantal officieel vastgestelde ebolabesmettingen staat op 82 in Congo en twee in Uganda. De wereldgezondheidsorganisatie WHO vreest dat er veel meer gevallen zijn. Zeven mensen in Congo zijn overleden aan het virus. In Uganda gaat het om één geregistreerd sterfgeval.

Het aantal verdachte sterfgevallen is opgelopen tot 177, laat WHO-topman Tedros vandaag weten. Ook zijn er 750 vermoedelijke besmettingen.

Het Rode Kruis heeft gisteren een gironummer geopend voor donaties om de crisis te bestrijden. De uitbraak werd vorige week door de WHO als internationale noodsituatie bestempeld.

Vier vragen over ebola

Wat is ebola? Wat zijn de symptomen en waarom verspreidt de variant die nu heerst zich zo snel? Lees hier meer over de uitbraak.

Het is inmiddels een bekend plaatje: Shell tegenover Milieudefensie in de rechtszaal. Vandaag diende een uitzonderlijke zitting bij de Hoge Raad, de hoogste rechterlijke instantie in Nederland. Vaak zijn procedures hier schriftelijk, maar deze keer konden de partijen hun pleidooi laten horen.

De advocaten van Milieudefensie herhaalden het bekende standpunt: "Shell moet de uitstoot zeer fors reduceren". Raadsman Roger Cox benadrukte de verantwoordelijkheid die Shell en andere bedrijven hebben om CO2 te verminderen.

Een verplichting van Shell om de uitstoot aanzienlijk te verlagen "zal een belangrijke en grote bijdrage leveren aan het tegengaan van klimaatverandering", zei Cox in de zaal in Den Haag.

Shell een rol

Advocaten van Shell begonnen hun pleidooi met de stelling dat de partijen het eens zijn dat een "urgente transformatie in het energiesysteem nodig is". Advocaat Freerk Vermeulen erkent ook "dat ondernemingen als Shell hierin een rol hebben". Maar daarna lopen de meningen van Milieudefensie en Shell uiteen, vervolgt hij.

Shell wijst erop dat wereldwijd de vraag naar olie en gas nog groeit. "En olie en gas houden nog aanzienlijke tijd een belangrijke functie om in de vraag naar energie te voorzien."

Slepende strijd

Het is een slepende juridische strijd die al zeven jaar duurt. In 2021 oordeelde de rechter dat Shell de CO2-uitstoot versneld moest terugdringen.

Drie jaar later ging in hoger beroep een streep door die uitspraak. Het gerechtshof oordeelde dat Shell de uitstoot weliswaar moet verminderen, maar ook dat het geen zin heeft het bedrijf meer te laten doen dan andere energieproducenten. De eis om de uitstoot van Shell in 2030 met 45 procent te verlagen werd daarom afgewezen.

Milieudefensie, toen nog onder directeur Donald Pols, stapte naar de Hoge Raad. Dat het hof inderdaad geen concreet percentage uitstootreductie kan opleggen aan een individueel bedrijf, moet de hoogste rechter maar beoordelen, vond Milieudefensie.

Daarom troffen de twee partijen elkaar vandaag in Den Haag.

Percentage opleggen?

De vraag die centraal stond vandaag: kán de rechter Shell opleggen om de uitstoot van broeikasgassen met een bepaald percentage te verminderen? Shell vindt dit "niet alleen weinig zinvol, maar ook disproportioneel". Milieudefensie noemt het noodzakelijk.

De pleidooien leidden tot kritische vragen van de rechters en de leden van het parket. Die wilden weten hoe Milieudefensie tot dit concrete percentage kwam van 45 procent reductie.

Milieudefensie wees op klimaatscenario's die laten zien welke vermindering van CO2 nodig is. De raadsman zei dat daaruit al een absolute ondergrens blijkt van 30 procent en daar zijn andere factoren nog niet in meegenomen.

Of de Hoge Raad dat volgt zal begin volgend jaar duidelijk worden. Het parket doet in het najaar zwaarwegend advies aan de Hoge Raad. De uitspraak zal naar verwachting in het voorjaar van 2027 volgen.

Ondertussen heeft Milieudefensie een nieuwe zaak aangespannen tegen Shell. Daarin stelt de milieuorganisatie dat het bedrijf moet stoppen met het aanboren van nieuwe olie- en gasbronnen.

Google’s Project Zero demonstrates a new zero-click exploit for the Pixel 10 phones, showing a full escalation from remote to kernel without user interaction. During the investigation Project Zero found …read more

De gemeente Rotterdam heeft twee vuilniswagenchauffeurs op staande voet ontslagen omdat zij voor tonnen schade aan geparkeerde auto's hebben veroorzaakt. Dit gebeurde niet per ongeluk: het plan was om verzekeringsgeld in eigen zak steken.

Tussen 2023 en 2025 botsten de mannen zeker 21 keer op een auto, de schadeclaims liepen uiteindelijk op tot een totaal van ruim 800.000 euro.

Opvallend is dat het vaak dure bolides waren die zij aantikten. Eén total loss-verklaring liep hierdoor in de tonnen, aldus een woordvoerder van de gemeente Rotterdam.

Garagebedrijf

Hoe dit geld of een gedeelte daarvan bij de chauffeurs terechtkwam, is niet duidelijk. In een brief aan de gemeenteraad schrijft wethouder Ronald Buijt: "Voor de schade werd een claim ingediend bij de verzekeraar van de gemeente, ten gunste van de eigenaar van het privévoertuig."

Mogelijk was een garagebedrijf bij de fraude betrokken, zegt een woordvoerder van de gemeente. Er is aangifte gedaan en het strafrechtelijk onderzoek loopt.

Hoewel zogenoemde opzetaanrijdingen vaker voorkomen, kijkt het Verbond van Verzekeraars op van deze zaak. Volgens een woordvoerder is het voor het eerst dat zij een fraudezaak zien waarbij een "publiek voertuig" is ingezet. Het Verbond denkt dat het niet anders kan dan dat "de gedupeerden" en de verdachte chauffeurs samenwerkten in de fraude.

Opmerkelijk hoge claims

Wethouder Buijt schrijft aan de raad dat de eerste signalen van de vuilniswagenfraude in het najaar van 2025 binnenkwamen. De verzekeraar van de gemeente sloeg aan op de atypische schades die werden gemeld en de opmerkelijk hoge claims die werden ingediend. Ook viel op dat de twee chauffeurs wel heel erg vaak bij een schade-incident betrokken waren.

Hoe het kan dat de mannen in twee jaar tijd 21 ongelukken veroorzaakten zonder dat de afdeling Stadsbeheer Rotterdam dat doorhad, wordt uitgezocht. De gemeente probeert de geleden schade op de chauffeurs te verhalen.

In 2024 hebben verzekeraars ruim 9.000 keer verzekeringsfraude vastgesteld, het aantal fraudegevallen met autoverzekeringen wordt niet gespecificeerd.

De Verenigde Staten schorten een wapenlevering aan Taiwan op om ervoor te zorgen dat ze genoeg wapens hebben in de oorlog tegen Iran. Dat zei de minister van de Marine Hung Cao gisteren tijdens een hoorzitting in de Senaat.

Volgens Cao is het slechts een tijdelijke maatregel. "De buitenlandse militaire verkopen zullen doorgaan wanneer de regering dat nodig acht", zei hij.

Een woordvoerder van de Taiwanese president zei vandaag tegen journalisten dat Taiwan geen informatie heeft ontvangen over "Amerikaanse aanpassingen aan de wapenverkoop". Cao zei ook dat hij niet gesproken had met Taiwan.

Het gaat volgens persbureau Reuters om een wapenlevering ter waarde van 14 miljard dollar, bestaand uit onder meer luchtdoelraketten. De levering wacht al maanden op goedkeuring van president Trump.

Hopen op vertraging

Het nieuws komt een week nadat de Amerikaanse president voor het eerst sinds 2017 een staatsbezoek bracht aan China. Trump sprak met de Chinese president Xi onder meer over Taiwan.

Tijdens de trip zei buitenlandminister Rubio nog dat het Amerikaanse Taiwan-beleid "onveranderd" blijft. Maar de Chinezen hopen dat de wapenlevering aan Taiwan na de gesprekken vertraagd of verkleind wordt.

Trump zei na het bezoek dat het wapenpakket "een goed onderhandelingsmiddel" is. Dat wees op een koersverandering: het was de eerste keer dat een Amerikaanse president Taiwan noemde als troef in plaats van als bondgenoot.

China-correspondent Gabi Verberg:

Als de wapendeal inderdaad van tafel gaat, zal dat door China als een grote overwinning worden gezien. De Amerikaanse wapenleveranties aan Taiwan zijn voor Peking al decennia een doorn in het oog.

China voert al maanden via alle mogelijke kanalen de druk op om de defensie van Taiwan te verzwakken. Die inspanningen bereikten vorige week, tijdens het bezoek van Trump aan China, een hoogtepunt. Trump werd met veel egards ontvangen en kreeg nadrukkelijk te horen hoeveel China en de VS elkaar te bieden hebben maar wel op Chinese voorwaarden, zeker als het om Taiwan gaat.

Zo zou Xi zijn ambtgenoot hebben gewaarschuwd dat de twee grootmachten "botsingen en conflicten" riskeren als de VS volgens China niet zorgvuldig omgaan met de "Taiwan-kwestie".

Terwijl Donald Trump met allerlei "mooie dealtjes", die China weinig kosten en waarvan bovendien nog moet blijken of Peking ze daadwerkelijk nakomt, naar huis lijkt te zijn gegaan, lijkt China een grote symbolische slag te hebben geslagen: het idee dat Amerika's steun aan Taiwan onderhandelbaar is geworden en mogelijk zelfs afhankelijk van hoe belangrijk Washington de economische relatie met China vindt.

Thuis 's middags een warme maaltijd nuttigen is voor veel mensen op Urk een belangrijke traditie. Maar tot onvrede van veel ouders overwegen basisscholen kinderen voortaan niet meer voor anderhalf uur naar huis te sturen tussen de middag. "Het houdt de gemoederen bezig", zegt schooldirecteur Arend Eilander tegen Omroep Flevoland.

'Om de kost gaan' is al sinds mensenheugenis vaste prik op Urk. Hier wordt rond 13.00 uur warm gegeten, ook door werkenden en scholieren. Veel kantoren, supermarkten en winkels sluiten daarom 's middags.

Ook leerlingen van de zeven basisscholen van scholenvereniging Rehoboth gaan tussen 12.15 uur en 13.45 uur naar huis voor de warme maaltijd. Maar de vereniging wil overstappen op een continurooster waarbij de kinderen op school eten.

Meer ruimte nodig

Het schoolbestuur stelt dat het huidige rooster te weinig ruimte biedt om optimaal, eigentijds onderwijs te bieden. "De uren voldoen aan de minimale landelijke norm, maar we zoeken ruimte om meer onderwijstijd te creëren en deze beter te verdelen over de schooldag", aldus Eilander in een brief aan ouders en verzorgers.

Gelijkmatiger naar school gaan draagt volgens het bestuur bij aan duidelijkheid en rust. Ook zou het onderwijs er aantrekkelijker door worden voor leraren van buiten Urk.

"Alles hangt aan die tijden"

De kinderen van Mirna en Gijs van der Lee komen 's middags altijd vanuit de basisschool naar huis om te eten. Zelfs hun studerende zoon die maar een half uur pauze heeft, komt er vaak voor naar huis gefietst.

Gijs van der Lee denkt dat de scholenvereniging onderschat hoeveel impact een continurooster heeft op het dagelijks leven op Urk. "Het hele dorp hangt aan die tijden. Het verenigingsleven, wat hier heel groot is, is ook afgestemd op de schooltijden van de kinderen. De winkels zijn ook dicht."

Culinair historicus Lizet Kruyff begrijpt wel waarom Urkers vasthouden aan de traditie. "Vroeger, en dan bedoel ik voor pakweg 1900, at iedereen overdag een warme maaltijd. Dat was meestal ergens in de loop van de middag. Met de komst van structuur in het leven dankzij scholen, kantoren en fabrieken is het middagmaal veranderd. We zijn efficiënt gaan leven en ons dagritme wordt bepaald door ons werk."

Op Urk en in sommige kerkdorpen was er weinig reden om van de warme lunch af te zien. "Met de kinderen naar de dorpsschool en de echtgenoot in de buurt aan het werk, was er voor de huisvrouw geen reden om te veranderen."

Tosti

De schooldirecteur komt in juni met een nieuw voorstel. Hij wil daar nu nog niet op vooruitlopen omdat hij "geen olie op het vuur wil gooien". "Het proces vraagt om zorgvuldigheid", aldus Eilander.

De dochter van Gijs en Mirna van der Lee vindt het geen ramp als ze op school moet blijven tussen de middag. "Dan kan ik met al mijn vriendinnen eten. Dan neem ik wel een tosti mee, als het maar warm is."

Het Rode Kruis plaatst vijf tenten bij het aanmeldcentrum in Ter Apel, zodat mensen uit de zon kunnen zitten. "Mensen zoeken nu de schaduw op onder bomen", vertelt een woordvoerder van het Rode Kruis.

De temperaturen kunnen dit weekend oplopen tot 28 graden. Met de komst van de tenten moeten mensen makkelijker beschutting kunnen vinden. Ook deelt het Rode Kruis extra water uit.

Het gaat om vijf partytenten met open zijkanten. Het is niet de bedoeling dat mensen eronder slapen. Ze blijven volgens het Rode Kruis staan zolang het nodig is.

Het aanmeldcentrum in de gemeente Westerwolde is al dagen overvol. Vannacht moesten daarom meer dan honderd mensen de nacht doorbrengen in een sporthal in Gieten en woensdag werd een groep van zo'n 50 mensen naar Stadskanaal gebracht om daar te kunnen overnachten.

Het is nog onduidelijk wat er gebeurt als er vanavond weer mensen geen slaapplek hebben in Ter Apel.

Libanees brood

De groep mensen die buiten zit wordt groter naarmate de dag vordert, vertelt de woordvoerder. "De mensen die binnen een afspraak hebben met de Immigratie- en Naturalisatiedienst komen later op de dag weer naar buiten, als blijkt dat er geen ruimte voor ze is in de opvang. Ook voor die mensen moet er beschutting zijn."

Buurtbewoners hebben een lunch verzorgd voor de mensen die op het grasveld moeten verblijven. "Libanees brood met humus", vertelt de woordvoerders. "Het is ontzettend fijn dat ze dat kwamen brengen. Veel mensen hier hebben een achtergrond in het Midden-Oosten, dus het was voor velen ook nog eens iets herkenbaars."

Het Rode Kruis blijft hopen dat de overheid ingrijpt. "We blijven erop aandringen dat er een oplossing komt voor vanmiddag 17.00 uur, wanneer het Pinksterweekend begint."

Het kabinet werkt aan een handelsverbod voor Israëlische producten uit illegale nederzettingen in de bezette Palestijnse gebieden en de Syrische Golanhoogte. Het vraagt een spoedadvies aan de Raad van State, om het daarna zo snel mogelijk in te voeren.

De Tweede Kamer vroeg vorig jaar om een Nederlands importverbod uit de nederzettingen. Het kabinet heeft herhaaldelijk gepleit voor een Europees verbod, maar daarvoor is onder de lidstaten onvoldoende steun.

De ministerraad is het er vandaag over eens geworden dat er inderdaad een handelsverbod moet komen. Het moet drie jaar gaan duren. "Zo willen we voorkomen dat we als Nederlandse samenleving met onze economische activiteiten bijdragen aan een onrechtmatige bezetting en het in stand houden van illegale nederzettingen", zei premier Jetten op zijn persconferentie na afloop.

'Grote zorgen'

De ministers Berendsen (Buitenlandse Zaken) en Sjoerdma (Buitenlandse Handel) uiten in een brief aan de Tweede Kamer hun "grote zorgen" over de situatie in de bezette gebieden. Ze stellen dat die in strijd is met het internationaal recht.

"De uitbreiding van illegale nederzettingen en excessief geweld door kolonisten zorgen voor een steeds verder verslechterende situatie, waarbij een tweestatenoplossing steeds verder weg komt te liggen", stellen ze.

De twee bewindspersonen hebben de "doelmatigheid, doeltreffendheid, proportionaliteit, uitvoerbaarheid en regeldruk van de maatregel zorgvuldig gewogen". Ze vrezen wel "dat de handhaving van de maatregelen tegen grenzen aan zal lopen".

Tweestatenoplossing

Met de maatregel wordt niet alleen de import, maar ook de tussenhandel in goederen uit de nederzettingen verboden. Ook Nederlandse bedrijven in het buitenland moeten zich eraan houden.

Premier Jetten benadrukt dat het kabinet naast het handelsverbod blijft werken "aan aanvullende sancties tegen gewelddadige kolonisten enerzijds en terreurorganisatie Hamas anderzijds". Het Nederlandse kabinet blijft een tweestatenoplossing zien "als enige weg naar duurzame vrede".

De Wereldgezondheidsorganisatie WHO meldt een nieuw besmettingsgeval in de hantavirusuitbraak op cruiseschip Hondius. Het gaat om een bemanningslid dat in Tenerife van boord ging, naar Nederland werd gerepatrieerd en sindsdien in isolatie verblijft, meldt de WHO op X.

Volgens de WHO zijn inmiddels twaalf besmettingen vastgesteld. Drie mensen zijn overleden. Sinds 2 mei, toen de uitbraak voor het eerst bij de WHO werd gemeld, zijn geen nieuwe sterfgevallen geregistreerd, schrijft de gezondheidsorganisatie.

Meer dan zeshonderd mensen in dertig landen worden gemonitord. Daarnaast proberen gezondheidsdiensten nog een klein aantal mensen met een hoog besmettingsrisico op te sporen.

De WHO roept betrokken landen op om passagiers en bemanningsleden gedurende de rest van de quarantaineperiode nauwlettend te blijven volgen.

Kans op verspreiding klein

Het RIVM meldt dat de patiënt thuis in quarantaine zat, uit voorzorg werd opgenomen in het ziekenhuis en daar nu in isolatie ligt.

Het bemanningslid had nauw contact met zieke mensen aan boord van het schip. De besmetting werd vastgesteld via laboratoriumonderzoek van het RIVM en het Erasmus MC, dat wekelijks wordt uitgevoerd bij alle mensen in quarantaine die met de uitbraak te maken hebben gehad.

De volksgezondheidsorganisatie deelt verder geen persoonlijke informatie over de patiënt en stelt dat de kans op verdere verspreiding in Nederland zeer klein is, omdat strenge voorzorgsmaatregelen zijn genomen en contacten nauwgezet worden gevolgd.

Mensen die niet in Zuid-Amerika zijn geweest en geen riskante contacten hebben gehad, hoeven zich volgens het RIVM geen zorgen te maken.

Opnieuw slapen asielzoekers buiten voor de poorten van het aanmeldcentrum in Ter Apel. Asieldeskundigen zeggen dat we terug bij af zijn. De hele asielketen zit nog steeds vast: er is te weinig plek om aan te melden, in asielzoekerscentra is het ook te vol en dat komt weer doordat mensen die een verblijfsvergunning hebben gekregen niet naar een huis kunnen. Zijn er ook zoveel problemen met asiel in de landen om ons heen?

Luister hier:

Deze aflevering van De Dag kun je beluisteren via NPO Luister en alle andere podcastkanalen. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren!

In deze podcast maken we een rondje langs België, Duitsland en het Verenigd Koninkrijk. In alle drie de landen merken ze dat er in heel Europa minder mensen asiel aanvragen. In België slapen daardoor voor het eerst geen mannen op straat in Brussel. De Duitsers verspreiden asielzoekers over het hele land en hoewel dat goed gaat is de asieldiscussie springlevend. En in het Verenigd Koninkrijk worstelt de regering met de bootvluchtelingen die maar blijven komen.

Reageren? Mail naar dedag@nos.nl

Presentatie & montage: Marco Geijtenbeek

Sprekers: Roemer Ockhuijsen, Charlotte Waaijers, Arjen van der Horst

Redactie: Lisa Konings

Eindredactie: Judith van de Hulsbeek

Het belooft een zonnig pinksterweekend te worden en dat hebben eigenaren van strandtenten ook door. In Zeeland verwachten ze een flinke piek in het aantal bezoekers. En om die op te vangen, zijn extra handjes nodig.

"Normaal staan we hier met z'n vieren, maar dit weekend zijn we met elf", zegt Lars den Hollander van Zeecafé in Oostkapelle. Hij heeft wat vrienden opgetrommeld om een weekendje bij te springen.

Zo'n 12 kilometer verderop, bij Strandpaviljoen Scheldezicht in Westkapelle, verwachten ze ook topdrukte. Om het rooster rond te krijgen, keek eigenaar Bob van der Maas ook naar het buitenland. "In de bediening hebben we iemand uit Portugal. Die hebben we onderdak aangeboden. Je moet creatief zijn."

Minder jongeren

Horecaondernemers zullen de komende jaren meer moeite hebben met het vinden van jonge werknemers, ziet het UWV, simpelweg omdat het aantal jongeren in Nederland afneemt.

Ook kiezen minder jongeren voor een horeca-opleiding. Dit studiejaar volgen 22.000 jongeren een horeca-opleiding. Tien jaar geleden waren dat er zo'n 6.000 meer.

En verder daalt het aantal internationale studenten op hbo's en universiteiten, terwijl in studentensteden veel horecazaken volgens het UWV juist afhankelijk zijn van internationale studenten met een bijbaan in de horeca.

Hip trekt jongeren aan

De meeste mensen die in de horeca werken zijn jonger dan 25 jaar. Het is voor ondernemers dus belangrijk om een aantrekkelijke werkgever te zijn voor deze leeftijdsgroep.

Daar slaagt ondernemer Niels van Alphen best aardig in, vindt hij zelf. Hij is eigenaar van Bombaai Strandbar in Westkapelle. "We zijn een hippe tent. Dat heeft een aantrekkende werking op jongeren."

Hij vertelt dat jonge mensen vaak lang blijven werken, maar hij ziet ook een nieuwe houding. "De jeugd van tegenwoordig heeft meer te eisen; bijvoorbeeld wanneer ze vrienden willen zien of naar een festival willen. Ze zijn veel bewuster bezig met werk en vrije tijd."

Via via

Ondernemer Nasir Khalil lukt het ook om jonge werknemers naar zijn zaak te halen, hoewel het steeds moeilijker wordt. Hij is eigenaar van Strandpaviljoen de Zeebries vlakbij Vlissingen.

"Wij hebben best veel jongeren onder de 25", vertelt hij. "Het zijn vaak studenten uit Vlissingen of Middelburg. Iedereen kan binnen een half uur bij ons zijn."

De truc is volgens hem om aan jonge collega's te vragen of ze leeftijdsgenoten kennen die op zoek zijn naar een baan. "Als je al veel jongeren hebt die bij je werken, is het makkelijk om via via nieuwe jongeren aan te nemen", zegt Khalil.

Voor strandtenten in Westkapelle en Oostkapelle is het een stuk lastiger om jongeren te vinden, zegt Khalil. "Hoe meer je daar naartoe gaat, hoe minder jongeren er zijn. Wat dat betreft mag ik echt niet klagen."

Een jongen is vanochtend kortstondig ontvoerd in Amsterdam. Nadat de auto waarin hij was meegenomen bij een afrit van de snelweg was klemgereden door de politie, kon het slachtoffer worden bevrijd. De politie heeft drie verdachten aangehouden.

De jongen werd vanochtend iets voor 9.00 uur ontvoerd op de Zeeburgerdijk in Amsterdam-Oost. Hij werd volgens verschillende meldingen tegen zijn wil een auto ingesleurd, zegt de politie.

Agenten zagen hoe de auto op de A10 richting Amsterdam-Noord reed. Bij afrit S115 Durgerdam werd de auto klemgereden.

Vastgebonden op achterbank

Het slachtoffer werd vastgebonden op de achterbank aangetroffen. De jongen verkeerde lichamelijk in goede gezondheid, maar "geestelijk heeft de ontvoering natuurlijk impact", aldus de politiewoordvoerder.

De drie mannen zitten in volledige beperkingen, wat betekent dat zij alleen met hun advocaat mogen communiceren. Ze worden verdacht van wederrechtelijke vrijheidsberoving en mishandeling.

Een motief is nog niet bekend. De politie zoekt getuigen. Over de leeftijd van de ontvoerders en de jongen zegt de politie niets, volgens de politie ter bescherming van het slachtoffer.

We talk about all kinds of autonomous vehicles here at Hackaday, from aerial drones to rugged rovers. A little less common are the submarine builds, likely due to their technical …read more

Twee mannen uit Amsterdam en Den Haag zijn maandag opgepakt op verdenking van het faciliteren van "destabiliserende activiteiten gericht tegen de Europese Unie". Dat maakt de Fiscale inlichtingen- en opsporingsdienst (FIOD) bekend.

Een 57-jarige man uit Amsterdam en een 39-jarige man uit Den Haag zouden onder meer hebben geholpen bij inmenging, cyberaanvallen en het verspreiden van desinformatie vanuit Rusland. En daarmee Europese sancties tegen Rusland hebben omzeild, aldus de FIOD.

De opsporingsdienst doorzocht maandag drie bedrijfspanden in Enschede en Almere en twee datacenters in Dronten en Schiphol Rijk. De FIOD heeft administratie, laptops, telefoons en ruim 800 servers in beslag genomen.

Webhostingbedrijf

In het strafrechtelijk onderzoek staat een webhostingbedrijf centraal dat op 10 februari 2022 werd opgericht, twee weken voor de Russische invasie in Oekraïne. Dat bedrijf werd gebruikt voor aanvallen tegen de Europese Unie, zoals inmenging en cyberaanvallen.

In mei vorig jaar werd het op de Europese sanctielijst geplaatst. Rond dezelfde tijd werd een groot deel van de technische infrastructuur overgeplaatst naar een nieuw opgericht Nederlands bedrijf, volgens de FIOD een dekmantel. De bestuurder van het Nederlandse bedrijf is de 57-jarige verdachte uit Amsterdam.

Een ander Nederlands bedrijf, waarvan de 39-jarige verdachte bestuurder en enig aandeelhouder is, zou het mogelijk hebben gemaakt dat de servers van het eerder genoemde bedrijf verbonden waren met het internet.

Het wordt geen lang pinksterweekend genieten van de zon voor recreanten op vakantiepark Sandevoerde in Zandvoort. De toegangshekken zijn op slot na een slepend juridisch conflict tussen de gasten en de eigenaar. "Niemand kan bij zijn of haar spullen", zegt Geert Sijtzema namens de campinggasten tegen NH Nieuws.

Eigenaar Kennemer Park wil 250 luxe chalets bouwen op het terrein en daarvoor moeten honderd stacaravans wijken. Maar de vaste campinggasten proberen dat al zo'n vijf jaar tegen te houden.

Contracten opgezegd

De jaarlijkse huurcontracten van de gasten zijn al meermaals opgezegd door de eigenaar. Dat werd telkens met succes aangevochten door de huurders van de stacaravans. Vorig jaar kreeg de eigenaar gelijk bij de rechter, waardoor de campinggasten toch echt moesten vertrekken, maar ze gingen wederom in beroep. Dat loopt nog steeds, uitsluitsel volgt waarschijnlijk pas in december.

Om ervoor te zorgen dat de huurders ook dit seizoen naar hun chalet kunnen, spanden de recreanten opnieuw een zaak aan. De rechter bepaalde dat de camping voorlopig open mag blijven, in afwachting van een natuurvergunning voor de eigenaar. Wat de recreanten betreft kunnen zij voorlopig dus gebruik blijven maken van hun chalets.

Strijdvaardig

Maar de eigenaar ziet dat anders en heeft het terrein enkele weken geleden afgesloten. "De huurovereenkomst is geëindigd per 31 maart", aldus Kennemer Park in een schriftelijke reactie.

De gasten van de honderd stacaravans balen enorm. Het zijn veelal Amsterdammers die graag even aan de stad ontsnappen. Sijtzema: "Het is vreselijk. Rond Pasen had het toegangshek open moeten staan. Sindsdien kan niemand bij zijn of haar spullen. Maar we blijven strijdvaardig."

Een executie van een Amerikaanse terdoodveroordeelde in de staat Tennessee is op het laatste moment uitgesteld, nadat de dodelijke injectie niet kon worden uitgevoerd. Medisch personeel slaagde er na ruim een uur niet in een geschikte ader te vinden.

De veroordeelde gevangene, Tony Carruthers, had volgens zijn advocaat zichtbaar pijn bij de executiepogingen. "Hij kromp ineen en kreunde," zei zij tegen Amerikaanse media. Kort daarna maakte de gouverneur bekend dat de executie met een jaar wordt uitgesteld.

Het ministerie van Justitie van Tennessee meldt dat een eerste infuus kon worden aangebracht, maar dat een tweede, verplichte infuuslijn niet lukte. Ook een poging om via een grotere ader een ander infuus te plaatsen mislukte. Daarop werd de executie stopgezet.

De advocaten van Carruthers hadden woensdag nog een gratieverzoek ingediend. Tijdens de uitvoering gisteren vroegen zij opnieuw om te stoppen toen het niet lukte een geschikte ader te vinden. Volgens hen is sprake van een onmenselijke straf, die in strijd is met de Amerikaanse grondwet.

Problemen met executies

In de Verenigde Staten worden vaker executies afgebroken vanwege problemen met dodelijke injecties. In meerdere staten gebeurde dat omdat geen geschikte ader kon worden gevonden.

Tennessee hervatte vorig jaar de uitvoering van doodstraffen na een pauze van drie jaar. Die onderbreking volgde op kritiek dat gebruikte middelen voor dodelijke injecties niet goed waren getest op werking en zuiverheid.

De zaak van Carruthers, die ter dood werd veroordeeld voor een drievoudige moord in Memphis in 1994, is al langer onderwerp van discussie. Belangenorganisaties zoals de American Civil Liberties Union (ACLU) stellen dat zijn proces ernstige gebreken kende.

De organisatie wijst erop dat er geen fysiek bewijs dat hij iets te maken had met de moorden en dat de veroordeling vooral gebaseerd is op verklaringen van getuigen. Onder hen bevindt zich een man die later een politie-informant bleek te zijn en aan de media vertelde dat hij betaald was voor zijn getuigenis.

Begrijpt executie niet

Ook moest Carruthers zichzelf verdedigen in de rechtbank, wat volgens de ACLU zijn recht op een eerlijk proces heeft ondermijnd. Zijn huidige advocaten zeggen dat Carruthers tijdens zijn proces door psychische problemen niet goed kon samenwerken met zijn advocaat.

De rechter en het Hooggerechtshof oordeelden echter dat zijn "aanstootgevende en zelfdestructieve" gedrag ertoe leidde dat hij geen effectieve juridische bijstand meer kreeg, en dat hij daarmee zelf zijn procespositie verslechterde.

Volgens zijn huidige advocaten is Carruthers ook niet in staat om zijn executie te begrijpen. Uit rechtbankdocumenten blijkt dat hij denkt dat de overheid bluft over de doodstraf om hem onder druk te zetten en te laten instemmen met een deal die volgens justitie niet bestaat.

Waanideeën

In het gratieverzoek dat woensdag werd ingediend, betogen de advocaten dat zijn huidige geestelijke toestand als gevolg van ernstige psychische problemen met wanen en stemmingswisselingen, een bipolaire stoornis en hersenschade te ernstig is om hem ter dood te brengen.

"Deze stoornissen uiten zich in aanhoudende waanideeën die een rationeel begrip van zijn aanstaande executie belemmeren," schrijven zijn advocaten.

De nieuwe motorrijtuigenbelasting voor vrachtwagens, de zogenoemde vrachtwagenheffing, wordt tot 1 januari 2027 verlaagd. Het scheelt de sector een uitgavepost van 35 miljoen euro.

Het kabinet neemt deze maatregel omdat een meerderheid in de Tweede Kamer de transportsector wil steunen vanwege de hoge brandstofprijzen door de oorlogssituatie in het Midden-Oosten.

De heffing gaat in op 1 juli. Dan moet op bijna alle snelwegen en een aantal andere wegen voortaan een heffing per gereden kilometer worden betaald. Het tarief hangt af van hoeveel CO2 de vrachtwagen uitstoot.

Tolkastjes

De tijdelijke verlaging van het tarief is om praktische redenen niet al per 1 juli van kracht, maar gaat op 1 september in. De ICT en de tolkastjes die het aantal gereden kilometers registreren kunnen niet eerder worden aangepast.

De transportsector wilde het liefst een accijnsverlaging op brandstoffen, maar daar was geen meerderheid voor in de Kamer.