Aggregator

Minister Van Weel van Justitie gaat in gesprek met burgemeester Halsema van Amsterdam over de pro-Palestijnse demonstratie van zondag in de hoofdstad. Mensen van buiten de organisatie die op het protest afkwamen toonden vlaggen van Hamas en spraken steun uit voor die Palestijnse terroristische organisatie.

"Dit ging ver over mijn grens", zei Van Weel vanmiddag in de Tweede Kamer. De BBB had hem naar het vragenuur gehaald om uitleg te geven. Dat mensen drie jaar na het bloedbad van 7 oktober in Israël Hamas verheerlijken vindt hij verschrikkelijk. "Dan ben je ofwel naïef, kwaadwillend of gestoord." Hij denkt dat de demonstratie zeer intimiderend is geweest voor Joodse inwoners van Amsterdam.

Van Weel wil daarom met burgemeester Halsema in gesprek. Hij wil van haar weten waarom ze de betoging bij het Nationaal Monument op de Dam zo liet doorgaan. Er werd gezichtsbedekkende kleding gedragen en dat kan al een reden zijn om een demonstratie te ontbinden. Ook had ze de echte opruiers onder de demonstranten er tussenuit kunnen halen.

Dat is in Den Haag bijvoorbeeld wel gebeurd bij een extreemrechtse demonstratie op het Malieveld. Van Weel wil met de burgemeesters in overleg, zodat er overal in het land op dezelfde manier mee wordt omgegaan.

Verder riep hij de Kamer op om zo snel mogelijk een wetsvoorstel te behandelen tegen de verheerlijking van terreur. Daarmee zouden volgens de minister veel van de spandoeken en uitingen van afgelopen zondag verboden zijn.

Net onder de grens

Vooral rechtse partijen in de Tweede Kamer waren niet tevreden met de antwoorden van Van Weel. "Het is allemaal slap, slap, slap", vond Kamerlid Van der Plas van de BBB. Ze wil dat de minister nu meteen maatregelen neemt. Die wet biedt die mogelijkheid volgens haar nu al. "Waarom gebeurt daar niets mee?"

Maar Van Weel blijft erbij dat hij de wetswijziging echt nodig heeft om dit aan te pakken. Het OM besluit in de meeste gevallen om niet te vervolgen, omdat betogers "elke keer net onder de grens blijven" van wat strafbaar is. "Ze lachen ons uit", zei hij.

Afgelopen woensdag werd een soortgelijk protest op de Dam, waarbij ook steun werd betuigd aan Hamas, wel ontbonden. Maar dat gebeurde omdat een deel van de demonstranten de aanwijzingen van de politie over de route niet opvolgde.

Aangesproken

De organisatie van het protest distantieert zich van de Hamas-vlaggen en benadrukt dat het gaat om mensen die niet bij de demonstatie hoorden. "Wij hebben als organiserende groepen de mensen met deze banners meermaals verzocht de banners te verwijderen, dat wilden zij niet", vertelt Esther van der Most van Plant een Olijfboom.

"Ons protest had een divers programma met zowel Palestijnse als Joodse mensen op het podium die aandacht vroegen voor het op 10 oktober 2025 uitgeroepen staakt-het-vuren dat geen staakt-het-vuren is, aangezien de genocide in Gaza nog iedere dag doorgaat."

Rode Lijn

Op 8 november staat er een Rode Lijn-demonstratie tegen de situatie in Gaza gepland in Amsterdam. JA21 wilde de toezegging dat niemand van het kabinet daarbij aanwezig zal zijn, omdat de organisatie van de demonstratie volgens Kamerlid Nanninga gelieerd is aan Hamas. In het verleden liep premier Jetten mee tijdens een Rode Lijn-manifestatie.

Van Weel zal de kwestie bespreken in de ministerraad, maar hij deed geen toezegging. De AIVD stelt dat Hamas betrokken is geweest bij pro-Palestijnse protesten in Nederland, maar volgens Van Weel staat niet vast dat dat ook geldt voor de Rode Lijn-demonstraties.

"Het is op zich natuurlijk niet verboden om je steun uit te spreken voor de Palestijnse bevolking. Dat onderscheid moet je wel maken", zei hij daarnaast.

In countries where PET bottles do not get slapped with an additional fee that induces you to return it for recycling and said fee back, the resulting piles of discarded …read more

Oekraïne heeft zich de afgelopen twee dagen gehouden aan het "energiebestand" dat de Amerikaanse president Trump zondag op eigen houtje afkondigde, maar Rusland heeft zich er niets van aangetrokken. Dat zegt de Oekraïense president Zelensky.

Hij wijst erop dat zijn leger geen aanvallen heeft uitgevoerd op Russische olieraffinaderijen en de energiesector, zoals Trump wilde. "Maar Rusland heeft geen gehoor gegeven aan de Amerikaanse president", aldus Zelensky.

Volgens de president hebben de Russen zowel energiecentrales als cruciale infrastructuur aangevallen. "Daarmee hebben ze volstrekt duidelijk aangetoond dat ze niet van plan zijn af te zien van aanvallen op Oekraïne." Zelensky zegt dat alleen al de afgelopen twee dagen negentien regio's in zijn land zijn aangevallen.

Onverwachte aanval

Zelensky zegt ook dat Oekraïne gisteravond niet door zijn westerse partners is gewaarschuwd voor de lancering door Rusland van vijf ballistische raketten. Die kwamen neer in het centrum van de hoofdstad Kyiv. Volgens The Kyiv Independent ging het luchtalarm pas af nadat de raketten al waren ingeslagen.

Westerse inlichtingendiensten helpen Oekraïne in de oorlog tegen Rusland door aan Oekraïne inlichtingen over acties van het Russische leger door te geven. Vorig jaar gaf Trump zijn diensten opdracht om daarmee te stoppen, nadat hij ruzie met Zelensky had gekregen. Een week later was de ruzie bijgelegd en kwam de inlichtingenstroom weer op gang.

Bij de Russische aanval van vannacht op een woongebouw in Charkiv, de tweede stad van Oekraïne, vielen vier doden en tientallen gewonden:

De Oekraïense minister van Buitenlandse Zaken Sybiha zei vandaag dat er nu geen sprake is van een inlichtingenstop. Dat het luchtalarm niet op tijd afging, kwam volgens hem omdat Rusland een "een speciaal soort wapens" had ingezet. Welke wapens dat waren, zei hij niet.

Een woordvoerder van de Oekraïense luchtmacht zegt in de The Kyiv Independent dat het vaker voorkomt dat dit soort informatie niet doorkomt. "Wij gaan dit samen met onze partners oplossen."

Druk VS op Oekraïne neemt toe

Trump meldde zondag dat Oekraïne en Rusland een staakt-het-vuren hadden afgesproken voor de energiesector, maar Zelensky zei van niets te weten. Hij zei wel bereid te zijn tot een akkoord, mits de Russen ook niet zouden aanvallen. Een Kremlin-woordvoerder zei wel dat er gesprekken gaande zijn, maar deelde verder geen details.

De afgelopen dagen kwamen de al langer borrelende irritaties tussen Oekraïne en de Verenigde Staten opnieuw aan de oppervlakte. Trump probeert Oekraïne onder druk te zetten om de aanvallen op de Russische olie- en energie-infrastructuur te staken, zodat de prijzen van olie in Amerika gaan dalen.

De dieselprijzen zijn sinds het begin van de oorlog in Iran verdubbeld, tot onvrede van veel Amerikanen. Over drie weken gaat de VS naar de stembus voor de midterms, waarbij cruciale zetels in het Congres op het spel staan. Trump probeert dan ook voor die tijd de prijzen te laten dalen. Een voorbeeld is het akkoord dat hij vrijdag sloot met Rusland over de levering van 300.000 ton diesel.

School en woongebouw onder vuur

Tegelijkertijd zegt Zelensky juist dat aanvallen op de Russische oliesector een belangrijke manier zijn om Rusland economisch te raken en daarmee onder druk te zetten om de aanvallen op Oekraïne te stoppen.

Van dat laatste is vooralsnog geen sprake. Ook vannacht is een groot deel van Oekraïne weer onder vuur genomen door onder meer drones en ballistische raketten, zegt Zelensky. Bij een aanval op een woongebouw in Charkiv zijn vier mensen gedood. De afgelopen uren zijn in die regio 41 mensen verwond.

Daarnaast sloeg in het noordwestelijk gelegen Rivne een Russische drone in op een school. Twintig mensen raakten gewond, aldus de lokale autoriteiten. Een van hen ligt in kritieke toestand in het ziekenhuis.

China heeft sancties opgelegd aan ministers uit Paraguay en Belize omdat deze landen diplomatieke betrekkingen met Taiwan onderhouden. China beschouwt Taiwan als een afvallige provincie die desnoods met geweld moet worden herenigd met de Volksrepubliek.

Ministers uit deze landen in Midden- en Zuid-Amerika hadden vorige maand ontmoetingen met hun Taiwanese collega's. Volgens China hebben ze desinformatie verspreid en zich met binnenlandse aangelegenheden bemoeid. Alle tegoeden die ze mogelijk in China hebben worden bevroren, ze mogen het land niet meer in en ze mogen niet samenwerken met Chinese personen en organisaties.

De straffen die ze krijgen opgelegd zijn vooral symbolisch omdat overheidsfunctionarissen uit die landen meestal niet naar China reizen of daar tegoeden hebben.

Laatste twaalf

Paraguay en Belize horen bij de laatste twaalf landen en regeringen die Taiwan erkennen als onafhankelijke staat. Dat betekent bijvoorbeeld dat ze een ambassade hebben op het eiland. De landen hebben nog niet gereageerd op de sancties van China.

Nederland erkent Taiwan niet officieel, maar werkt wel intensief samen op het gebied van economie, technologie, wetenschap, landbouw en cultuur. Nederland heeft geen officiële ambassade in Taiwan, maar heeft wel een kantoor in de hoofdstad Taipei waar visa-aanvragen en consulaire zaken worden gedaan.

11 Landen en 1 regering die Taiwan erkennen

De afgelopen jaren voert China de militaire druk op Taiwan steeds verder op door bijna dagelijks gevechtsvliegtuigen en oorlogsschepen bij de eilandstaat te laten vliegen of varen.

Ook heeft China campagne gevoerd om landen die Taiwan steunden in hun kamp te krijgen. Zo hebben de afgelopen jaren Nauru, Honduras en Nicaragua hun loyaliteit van Taiwan naar China verlegd.

VS en wapenleveranties

Het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken heeft laten weten dat de regering van president Trump zich "verzet tegen dwang en agressie door China tegen landen in onze regio die hun soevereine rechten gebruiken".

"We staan aan de zijde van onze vrienden en partners, waaronder Taiwan, om onze gedeelde welvaart, veiligheid en waarden te bevorderen", zei een woordvoerder van het ministerie.

Hoewel de VS Taiwan niet officieel erkent, is het sinds 1979 een belangrijke internationale steunpilaar voor Taiwan en levert regelmatig wapens aan het eiland waarmee het zich tegen China kan verdedigen. In het eerste jaar van deze regering-Trump zijn er al meer wapens verkocht aan Taiwan dan tijdens de vier jaar onder president Biden.

Onderhandelingsmiddel

Na een bezoek in mei van Trump aan China leek er een kentering te zijn in dat beleid. Vlak daarop werd een geplande wapenleverantie opgeschort. Ook noemde Trump dat wapenpakket na zijn bezoek "een goed onderhandelingsmiddel". Het was de eerste keer dat een Amerikaanse president Taiwan noemde als troef in plaats van als bondgenoot.

Nu lijkt de bezorgdheid over een grotere invloed van China in de Zuid-Amerikaanse 'achtertuin' van de VS weer de overhand te nemen.

China en Taiwan worden sinds 1949 apart bestuurd. Dat jaar kwam de Communistische Partij aan de macht in Peking. De verslagen nationalistische Kuomintang vluchtte naar Taiwan. Het eiland heeft sindsdien een eigen regering.

De Britse overheid heeft sancties opgelegd aan een Nederlander vanwege verboden leveringen aan Rusland. Het gaat om Alexander T., de mede-eigenaar van het Turkse bedrijf Redwing Metal.

The Kyiv Independent onthulde vier maanden geleden dat het Turkse bedrijf materieel uit de Europese Unie aan Russische metaalbedrijven levert, die daarmee weer raket- en straaljagerfabrikanten bevoorraden.

In 2023 en 2024 is er voor 5 miljoen dollar aan spullen geleverd aan twee fabrieken in Rusland. Daarmee overtreedt Redwing Metal de exportregels, die sinds de Russische invasie in Oekraïne zijn aangescherpt.

Bezittingen bevroren

De Britse minister van Buitenlandse Zaken zegt dat de Nederlander zich door zijn banden met Redwing Metal schuldig maakt aan het ondermijnen of bedreigen van de territoriale soevereiniteit van Oekraïne. Daarom zijn diens bezittingen bevroren en krijgt hij een Brits inreisverbod.

Het Britse sanctiepakket raakt in totaal 3 personen en 35 instanties, waaronder Russische oliebedrijven, tankers van de schaduwvloot, cryptomarktplaatsen en leveranciers die het Russische leger bevoorraden.

EU komt met grootste sanctiepakket

Gisteren werden er ook in EU-verband opnieuw sancties opgelegd aan Rusland. Met bijna 1600 personen en bedrijven is dat het meest omvangrijke sanctiepakket dat tot op heden door de EU is opgelegd aan Rusland, sinds het begin van de grootschalige invasie van Oekraïne in 2022.

EU-buitenlandchef Kallas zei daarover dat meer dan de helft van de sancties de productieketen raakt van ballistische raketten "die Rusland elke dag gebruikt om Oekraïense burgers te doden". Daarnaast zijn er 77 mensen gestraft voor het organiseren, werken aan of deelnemen aan "nepverkiezingen" in de bezette delen van Oekraïne.

In totaal zijn er nu sancties afgekondigd voor 4500 Russische functionarissen en instanties, onder wie president Poetin, diverse oligarchen die hem steunen en Russische politici.

Morgen is de eerste stakingsdag in het streekvervoer, als onderdeel van een reeks stakingen die tot de kerst doorgaan. In grote delen van het land staken treinmachinisten en buschauffeurs van streekvervoerders Arriva, EBS, Qbuzz, Transdev en Keolis. De treinen van NS rijden wel gewoon.

Vorige week vrijdag kondigden de vakbonden FNV en CNV aan iedere week een dag te staken vanwege mislukte cao-onderhandelingen. De impact van de staking van morgen is nog onduidelijk. Het is aan de werknemers zelf om te bepalen of zij staken. De vervoerders hebben daar geen invloed op.

In een aantal grote steden gaat het vervoer in elk geval wel door. De vervoerders in Den Haag (HTM) en Amsterdam (GVB) doen niet mee aan de staking omdat zij geen streek-, maar stadsvervoer aanbieden. In Rotterdam rijden de trams en metro's van de RET wél, maar de bussen mogelijk niet. In Utrecht rijden naar verwachting geen of weinig bussen en trams.

Toch de weg op

Uit een rondvraag bij vervoerders door persbureau ANP blijkt dat er naar verwachting nog wel bussen en treinen zullen rijden, maar morgen wordt pas duidelijk welke ritten dat per regio zijn. Dat hangt af van hoeveel medewerkers ondanks de staking aan het werk gaan. Vervoerders adviseren reizigers om rekening te houden met rituitval en vertragingen.

Tijdens de landelijke ov-staking begin september bleek dat sommige buschauffeurs ondanks geplande stakingen aan het werk gingen. Zij wilden de mensen die afhankelijk zijn van het openbaar vervoer niet in de steek laten.

Iedere week een andere dag

De vakbonden zeggen te begrijpen dat de staking vervelend is voor reizigers. Met de stakingen willen de vakbonden bereiken dat de lonen van werknemers in de vervoerssector stijgen, medewerkers sneller een vast contract krijgen en er een betere ouderenregeling komt.

De vakbonden maken iedere week pas kort van tevoren bekend op welke dag er die week wordt gestaakt. Het is de bedoeling dat dit iedere week een andere dag is, zodat de vervoerders zich niet kunnen voorbereiden met een noodrooster en reizigers niet iedere week op dezelfde dag worden getroffen.

(Telecompaper) Apple is expanding in the smart home market with the launch of a new consumer device called Apple HomeView...

In the last few installments, we looked at using the Tang Nano 20K with both the GOWIN tools and some open-source tools. The open-source tools certainly had the advantage of …read more

Onze wegen en ons spoornet zijn niet klaar voor grote militaire transporten tijdens een oorlog op ons continent, terwijl we daar volgens afspraken in NAVO-verband wel een grote rol in moeten spelen.

Dat concludeert de Algemene Rekenkamer na onderzoek. Er is minimaal 9,5 miljard euro nodig om aan alle eisen voor de routes, de zogeheten militaire corridors, te voldoen.

Er is al een groot tekort voor het onderhoud en de aanleg van bruggen, wegen en spoor in ons land: 80 miljard volgens het kabinet, waarvan al ruim 20 miljard tot 2038. Daar komt nog eens een extra financieel probleem bij voor het gereedmaken van de militaire doorvoerroutes in ons land naar bijvoorbeeld Oost-Europa, zegt de Rekenkamer.

De adviseur van het kabinet vindt het zorgelijk dat er de komende jaren niet genoeg geld voor wordt uitgetrokken. Er zullen volgens Barbara Joziasse van de Rekenkamer "keuzes moeten worden gemaakt" door de politiek.

Strategische ligging

Door onze strategische ligging aan de Noordzee is ons land een geschikt doorvoerland voor Europese transporten in oorlogstijd en daar zijn binnen de NAVO afspraken over gemaakt. Het gaat om het vervoer van materieel zoals tanks, kleinere vervoermiddelen of wapensystemen voor bondgenoten.

De Rekenkamer constateert dat een aantal voertuigen met "exceptionele afmetingen" nu niet over de corridors kan. Waar dat wel gaat, is een groot deel van de infrastructuur aan vernieuwing en vervanging toe.

Joziasse: "Verouderde bruggen geven nu al problemen voor vrachtverkeer. Dat geldt dan helemaal voor militair materieel".

Maatschappelijke impact

Ook is ons land niet goed voorbereid op de gevolgen van grootschalige militaire transporten. Als er oorlog komt en er op grote schaal militair materieel vervoerd gaat worden, heeft dat veel invloed op het overige verkeer. Dat verkeer komt voor een deel stil te liggen, of moet omrijden, schetst de Rekenkamer, met alle gevolgen "voor het maatschappelijke leven". Ook op het spoor kunnen problemen ontstaan. Het vervoeren van breed materieel kan als gevolg hebben dat niet één maar ook een naastgelegen spoor niet gebruikt kan worden.

De exacte routes van de militaire corridors zijn vertrouwelijk.

Vrijdag maakt het kabinet bekend welke bruggen en wegen de komende tijd voorrang krijgen voor onderhoud of vervanging. Met de benodigde miljarden voor de militaire corridors komen er nog meer moeilijke keuzes bij.

Toch is het de inzet van het kabinet om bij oorlog op ons continent "grootschalig en langdurig militair transport zo efficiënt en ongehinderd mogelijk plaats te laten vinden", zegt minister Karremans (VVD) van Infrastructuur in een reactie.

Een deel van de informatie die nodig is om de uiteindelijke kosten van de aanpassingen scherper te krijgen, is volgens Karremans in Europa "nog in beweging". Als daar meer zicht op is zal Karremans de Kamer verder informeren.

Albert Heijn kampt met een hackaanval of een serieuze poging daartoe. Officieel wil de supermarktketen niet zeggen wat zijn "cybersecurity-incident" precies inhoudt, maar bronnen in de beveiligingswereld melden dat Albert Heijn verdacht aanvalsverkeer op zijn systemen heeft geïdentificeerd.

Het lijkt erop dat ICT-beveiligers van Albert Heijn verdacht verkeer zagen binnenkomen en besloten om de ICT-systemen uit te schakelen. Daarmee wisten ze te voorkomen dat de hackers dieper de systemen binnendrongen.

Albert Heijn spreekt tot nu toe over een "cybersecurity-incident" waarbij "uit voorzorg" delen van het systeem zijn platgelegd.

Meerdere computerservers

Het bedrijf weet van meerdere computerservers die zijn gebruikt bij de aanval, melden de bronnen die anoniem willen blijven. Het gaat om computerservers in de Verenigde Staten, Polen, Moldavië en Turkije.

Dat betekent dat de aanvallers meerdere computerservers in meerdere landen hebben gebruikt om aan te vallen. Welke server ze gebruiken, zegt niets over hun fysieke locatie: het is makkelijk om internetverkeer via een server in een ander land te laten lopen.

"Albert Heijn heeft blijkbaar infrastructuur van de hackers in beeld, die ze gebruikten voor het verkennen van de systemen of waarmee ze data wilden stelen van de Albert Heijn-systemen", zegt computerbeveiliger Pim Takkenberg, die geregeld gehackte bedrijven bijstaat.

Informatie gedeeld

Albert Heijn heeft informatie over de infrastructuur van de hackers gedeeld met andere bedrijven, zodat zij hun systemen beter kunnen beveiligen. Dat doen bedrijven in de regel alleen als ze serieuze indicaties hebben dat een server bij een aanval is betrokken.

Uit het onderzoek van Albert Heijn blijkt dat mogelijk ook servers van de Amerikaanse tak van Ahold zijn betrokken. "Dat kan betekenen dat de hackers hebben ingebroken op die servers en ze hebben gebruikt om Nederlandse systemen aan te vallen", zegt Takkenberg. Dat is nog niet zeker.

Contact met de redactie

De NOS doet onderzoek naar de hackaanval bij Albert Heijn. Werk je bij Albert Heijn of heb je anderszins meer informatie, en wil je contact met ons? Dat kan via e-mail of via Signal: @schellevis.86

"We nemen het cybersecurity-incident zeer serieus", laat Albert Heijn weten in een schriftelijke reactie. "In het belang van het onderzoek en beveiliging kunnen we op dit moment niet nader ingaan op technische details of specifieke beveiligingsmaatregelen." Wel zegt het bedrijf dat er geen data van klanten lijken te zijn buitgemaakt.

Dat Albert Heijn specifieke servers op het spoor is, zegt nog weinig over het slagen van de aanval, zegt cybersecurity-expert Joey Fennis. "Er is in ieder geval sprake van hackers, maar hoe succesvol die waren is op basis hiervan nog niet te zeggen. Het kan ook nog zijn dat Albert Heijn ze op tijd detecteerde."

Flinke gevolgen

Albert Heijn kampt sinds zondagmiddag met het "cyberincident", dat zowel online als offline flinke gevolgen heeft. De website, apps en klantenservice van de winkels zijn door technische problemen niet bereikbaar en bestelde boodschappen werden niet bezorgd. Verschillende distributiecentra liggen nog plat.

Albert Heijn zei einde van de ochtend weer supermarkten te bevoorraden. Een bron met kennis van het logistieke systeem meldt aan de NOS dat dat weinig gestructureerd verloopt. Ahold meldde vanmiddag dat het bezig is met een "gecontroleerde herstart van bepaalde systemen".

Een meisje van 16 in Duitsland is waarschijnlijk bij haar billen gegrepen door een mensachtige robot die op afstand werd bestuurd door een tienerjongen. De robot maakte daarna stootbewegingen tegen het meisje, meldt de politie van Keulen.

Het meisje stond volgens de Duitse politie rond middernacht met vriendinnen op de hoek van een straat, toen de 1,20 meter lange robot op haar afliep. De politie ontving kort daarna een melding over een aanranding.

De politie vond de vermoedelijke dader bij een auto, tientallen meters verderop. De robot lag in de kofferbak.

Aanranding gelivestreamd

De 16-jarige jongen zou samen met een19-jarige vriend dit weekend alles live via sociale media hebben uitgezonden. Daarbij zouden ze de robot-aanranding van commentaar hebben voorzien.

De robot en de telefoons van de tienerjongens, waarop de aanranding mogelijk is gelivestreamd, zijn in beslag genomen. De politie zegt niet of de twee zijn aangehouden. Wel loopt er een onderzoek.

Juridisch grijs gebied

Volgens een Duitse jurist met wie de Duitse omroep WDR sprak, kan het nog wel eens lastig worden om het tweetal verantwoordelijk te houden voor de aanranding met een robot.

"Als de gevolgen van een actie onvoorspelbaar zijn, vanwege een zekere mate van autonomie van een robot, dan kampt de huidige wetgeving met een probleem", zegt jurist Martin Ebers. "Dan wordt de aansprakelijkheid ingewikkeld."

Aftrekbewegingen naar de politie

Voorafgaand aan de aanranding 's avonds werd de robot al aangestuurd tot baldadig gedrag. Op beelden van eerder op de dag is te zien hoe de op afstand bestuurbare robot aftrekbewegingen maakt naar een agente in een politiewagen. De politie greep toen niet in.

Het komt niet vaak voor dat de oppergeneraal van de NAVO in de spotlight staat. Dus toen werd aangekondigd dat Alexus Grynkewich een toespraak ging houden over de kwestie-Rusland, richtten alle ogen zich op hem. Hij wilde met de speech NAVO-burgers in een tijd van hybride aanvallen geruststellen en tegelijk een stevige waarschuwing geven aan Rusland.

Luisteren?

Deze aflevering van De Dag luister je via NPO Luister en alle andere podcastapps. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren.

Defensie-expert Michelle Haas was erbij op de veiligheidsconferentie in Warschau en zij vertelt in de podcast wat haar opviel in de toespraak en hoe die onder de aanwezigen viel. "Er is in zo'n zaal achteraf wel twijfel over de geloofwaardigheid. Want de grote olifant is niet benoemd", zegt ze, verwijzend naar de toenadering die de Amerikaanse president Trump dit weekend naar Poetin maakte. Hij sloot een deal om grote hoeveelheden Russische diesel in te kopen, wat de Russische oorlogskas spekt.

Rusland-deskundige Helga Salemon keek voor De Dag naar de Russische tv en andere media om te zien hoe de toespraak daar is geland. "Ook voor Poetin is de toespraak van de militaire commandant een oppepper."

Reageren? Mail dedag@nos.nl

Presentatie en montage: Elisabeth Steinz

Redactie: Judith Kutschenreuter

Eindredactie: Rosanne Sies

Ahold laat weten dat het bezig is met een "gecontroleerde herstart van bepaalde systemen". Ook zegt het moederbedrijf van Albert Heijn dat er op dit moment geen aanwijzingen zijn dat er klantgegevens zijn gestolen bij het cyberincident waar Ahold sinds zondagmiddag mee te kampen heeft.

Op vragen van de NOS welke systemen worden herstart, geeft Ahold nog geen antwoord.

Aan het einde van de ochtend werd al duidelijk dat Albert Heijn weer supermarkten is gaan bevoorraden. Sinds gisteren ligt het werk in een deel van de distributiecentra stil. Daardoor begonnen in supermarkten de schappen leeg te raken.

"Er zijn op dit moment meerdere distributiecentra operationeel om onze winkels te bevoorraden", schrijft Albert Heijn in een verklaring. "Daarnaast zetten we vandaag op verschillende manieren extra leveringen in." Albert Heijn wil verder niet zeggen wat dit precies inhoudt, vanuit welke distributiecentra wordt geleverd en om welke producten het gaat.

Vakbond CNV bevestigt de leveringen. "Er wordt vanuit verschillende distributiecentra geleverd", zegt bestuurder Jacqueline Twerda. Het is onduidelijk welke dat precies zijn.

'Houtje-touwtje'

De leveringen gaan niet heel gecoördineerd, meldt een bron aan de NOS die bekend is met het logistieke proces. "Het is echt houtje-touwtje. Alle bederfelijke spullen worden uitgereden, maar waar die naartoe gaan is willekeurig. Ze gaan gewoon rijden en dan zien ze wel waar ze het kwijt kunnen."

Volgens Albert Heijn kunnen er ondanks de bevoorrading wel lege schappen blijven. "Naar verwachting blijven bijvoorbeeld langer houdbare producten, non-food, diepvriesproducten en brood beter beschikbaar dan bepaalde versproducten, zoals groente en fruit. We werken hard aan het volledig herstellen van onze leveringscapaciteit."

Cyberincident

Albert Heijn, Etos en Gall & Gall maakten gisteren bekend sinds zondagmiddag last te hebben van een cyberincident.

De website, apps en klantenservice van de winkels zijn door technische problemen niet bereikbaar. Online bestelde boodschappen konden niet worden bezorgd en de elektronische schapkaarten gaven gisteren verkeerde prijzen aan.

Inmiddels zijn de prijzen volgens Albert Heijn weer correct. "De actuele Bonusprijzen zijn hier nog niet zichtbaar, maar de kortingen worden wel gewoon bij de kassa verrekend." De spaarsystemen werken niet.

Albert Heijn wil nog niks zeggen over wat er precies aan de hand is. "We hebben preventief onze systemen uitgezet om onze systemen te beschermen", zei CEO Margaret Versteden-van Duijn gisteren tegen de NOS. Bronnen in de beveiligingswereld melden dat Albert Heijn verdacht aanvalsverkeer op zijn systemen heeft geïdentificeerd.

Ook vandaag is het nog niet mogelijk om online boodschappen te bestellen of te laten leveren. De systemen die dat regelen werken nog altijd niet. De klantenservice blijft onbereikbaar.

(Telecompaper) Cisco and Nvidia have unveiled a new optical pluggable architecture designed to surpass the bandwidth of existing 1.6 Tbps modules by at least fourfold...

De essentaksterfte vormt een steeds groter probleem in Groningen. De Groningse gemeenten houden de zieke essen nauwlettend in de gaten, maar komen soms voor lastige keuzes te staan. Bij een drukke weg kan een zieke es bijvoorbeeld leiden tot gevaarlijke situaties, en dan kan hij worden gekapt. Aan de andere kant willen de gemeenten genoeg groen in de omgeving.

De essentaksterfte wordt veroorzaakt door een schimmel die zich via de lucht verspreidt. De boom sterft dan tak voor tak af. Er is op dit moment geen remedie tegen de ziekte. In 2010 werd de essentakziekte voor het eerst aangetroffen in Groningen. In de jaren daarna greep de ziekte snel om zich heen, ook doordat in Nederland veel bossen alleen uit essen bestaan.

Staatsbosbeheer schat dat 80 procent van alle essen in Nederland is aangetast. Van al die bomen staat 43 procent in Flevoland. Groningen staat met 12 procent qua essendichtheid op de tweede plaats.

'Slechts 10 procent zal ziekte overleven'

"Dat komt door de vochtige Groningse grond", zegt bomenexpert Bert Plaat van de Bomenstichting tegen RTV Noord. "Daar houdt de es van, van die vochtige, voedselrijke grond."

Plaat zag de essentaksterfte voor het eerst in 2015. "In de Kuzemerkooi, een klein natuurgebied van zo'n 10 hectare bij Niekerk. Dat staat vol met essen, waarvan inmiddels zo'n 90 procent is geïnfecteerd."

De Stichting Groninger Bomenwacht, die bomen in de provincie controleert op ziekten, deed in 2017 een onderzoek naar de essentaksterfte bij de Groninger gemeenten. Toen schatten de meeste gemeenten in dat het ziektepercentage boven de 50 ligt. In enkele gevallen lag het percentage zelfs tussen de 75 en 100. Plaat: "Ga er maar van uit dat uiteindelijk niet meer dan 10 procent van de essen de ziekte zal overleven."

Geen directe kap

Wanneer de schimmel bij essen wordt vastgesteld, betekent dit niet dat ze direct gekapt worden. In eerste instantie stellen de gemeenten de bomen onder extra toezicht. De essen worden dan vaker gecontroleerd. Zolang ze geen direct gevaar vormen, blijven ze staan.

In het algemeen wordt sneller ingegrepen wanneer de bomen langs een drukke weg staan. Het risico van een zieke es hangt niet alleen af van de conditie van de boom, maar ook van de locatie, zegt de gemeente Groningen, die 16000 essen heeft. "Bomen op drukbezochte locaties, zoals langs wegen, fietspaden of wandelroutes, vormen een groter risico voor de omgeving dan bomen in een bosplantsoen."

De gemeente Westerkwartier, waar bijna 8000 essen staan, heeft zelfs besloten in bossen helemaal niet in te grijpen. "Dit doen we omdat dode bomen belangrijk zijn in een gezond bos. Door het verteren van dode bomen komen voedingsstoffen weer terug in de bodem."

Hele bossen ruimen en herplanten

Wanneer bomen toch gekapt moeten worden, planten de gemeenten er in de meeste gevallen nieuwe voor in de plaats. De gemeente Midden-Groningen, waar ruim 3700 essen staan, is bezig met grootschalig bosonderhoud in verschillende parken en natuurgebieden.

Daar zijn de essen zo aangetast, dat de gemeente heeft besloten hele delen te ruimen en opnieuw te planten, dit keer met verschillende bomensoorten. "Op die manier willen we de nieuwe beplanting minder kwetsbaar maken voor ziekten, plagen en veranderende klimaatomstandigheden", aldus de gemeente.

Tolerante boom

De gemeenten kunnen niet aangeven hoeveel geld ze precies kwijt zijn aan het bestrijden van de essentaksterfte, omdat de kosten vallen onder het algemeen groenbeheer.

Bomenexpert Plaat heeft hoe dan ook met de essen te doen. "Het is een heel tolerante boom", zegt hij. "Vergelijk het met een beuk, die is heel egoïstisch, daar mag niks onder groeien. Maar onder een es mag alles en wemelt het van de vegetatie."

Paus Leo XIV is aangekomen in het ziekenhuis in Rome waar hij vanmiddag zal worden geopereerd aan zijn long. De 71-jarige kerkvorst stapte aan het begin van de middag uit de auto die hem naar het ziekenhuis had gebracht en zwaaide naar de honderden belangstellenden die hem verwelkomden.

De paus maakte zondag bekend dat bij een medische controle een knobbeltje was ontdekt op een van zijn longen. In het ziekenhuis zal het worden verwijderd.

Ook als het knobbeltje kwaadaardig is, is de prognose volgens Leo's artsen hoopvol omdat het in een vroeg stadium is ontdekt.

Week uit de running

Leo is opgenomen in het Gemelli-ziekenhuis, waar pausen vaker worden behandeld. Het Vaticaan schat dat hij er een week moet blijven.

De agenda van de paus is leeggehaald tot en met volgende week dinsdag. De hoop is dat een geplande reis naar Zuid-Amerika volgende maand gewoon kan doorgaan.

Van dinsdag 20 tot en met zaterdag 31 oktober rijden er geen treinen op delen van het traject tussen Arnhem en Utrecht. ProRail werkt in die periode aan het spoor en de aanleg van een nieuwe spooronderdoorgang bij station Wolfheze.

De werkzaamheden vinden plaats in twee fasen. Van 20 tot en met vrijdag 23 oktober rijden er geen treinen tussen Driebergen-Zeist en Arnhem Centraal en tussen Driebergen-Zeist en Rhenen. Vervolgens ligt het treinverkeer tussen Arnhem Centraal en Ede-Wageningen stil van zaterdag 24 tot en met 31 oktober.

De NS zet op de trajecten vervangende bussen in. Reizigers wordt geadviseerd om waar mogelijk met de trein om te reizen, omdat het naar verwachting erg druk wordt bij het vervangende busvervoer.

Wie naar Utrecht reist, kan het best omreizen via 's-Hertogenbosch. Reizigers met Amsterdam of verder als bestemming krijgen het advies om via Deventer te reizen. De NS raadt aan om de reis kort voor vertrek te plannen in de app.

Kirow-spoorkraan

Voor de plaatsing van de onderdoorgang bij station Wolfheze zet ProRail bijzonder materieel in, waaronder de Kirow-spoorkraan. Dat is de grootste spoorkraan van Nederland. Belangstellenden kunnen de operatie komen bekijken, ProRail heeft daarvoor "spoor-kijklocaties" ingericht.

Als de werkzaamheden volgens planning verlopen, plaatst ProRail de spoorwegonderdoorgang in de nacht van zaterdag 24 op zondag 25 oktober.

Ook wordt het stationsplein in Wolfheze verbouwd om het beter toegankelijk te maken voor mensen die minder goed ter been zijn.

The Sony PlayStation Portable, better known as the PSP, is now over two decades old. In its day it was an impressive handheld gaming machine, not least because of the …read more

Van messen en boksbeugels tot luchtbuksen en zwaarden: bij een inzamelingsactie in de Zaanstreek zijn afgelopen week flink wat wapens ingeleverd. Inwoners konden vorige week hun wapens anoniem kwijt bij het politiebureau in Zaandijk, zonder gestraft te worden voor het bezit van verboden wapens. Vooral de messen die ertussen zitten, baren de politie zorgen.

De wapens zijn ingeleverd tijdens een inleveractie van de gemeenten Zaanstad, Oostzaan en Wormerland, in samenwerking met de politie. Vuurwapens waren uitgesloten van de actie, omdat die voor gevaarlijke situaties konden zorgen in de inleverbak. Het is het zesde jaar op rij dat mensen in de Zaanstreek hun wapens konden inleveren.

Zorgen over steekwapens

De wapenbak in de hal van het politiebureau zit zo vol dat het deksel nog maar net dicht kan. "Ongeveer honderd wapens", schat een politieagent als hij de bak omkiept. Na het tellen blijken het er 86 te zijn. Dat is iets meer dan vorig jaar, toen werden er in totaal 78 wapens ingeleverd.

Onder de ingeleverde spullen zijn luchtbuksen, wapenstokken, airsoftwapens en samoeraizwaarden. De politie maakt zich vooral zorgen over de kleinere messen, boksbeugels en andere steekwapens. Die zijn makkelijk te verbergen en kunnen ernstig letsel veroorzaken.

Volgens de politie is zo'n inleveractie hard nodig, zeker in de Zaanstreek. "Omdat er heel veel geweld plaatsvindt, vooral met messen onder de jeugd", zegt de politieagent tegen de regionale omroep NH. "Wij willen dat dat allemaal van straat wordt gehaald."

Hij pakt een machete van ongeveer een halve meter lang. Op het scherpe lemmet zitten neppe bloedvlekken. "Dit zien we ook veel bij de jeugd", zegt hij. "Je kun je voorstellen dat als je hier een klap mee krijgt, dat het niet goed afloopt."

Kleinkinderen aanspreken

De actie draait niet alleen om het aantal ingeleverde wapens. De politie wil mensen ook bewust maken van de gevaren van wapenbezit en erover in gesprek gaan. Dat bleek bijvoorbeeld toen een oudere vrouw met een zak vol messen naar het politiebureau kwam.

Ze had haar kleinkinderen aangesproken op hun wapenbezit. De messen die dat opleverde, bracht ze vervolgens naar de politie. "Dat zijn gewoon goeie acties", concludeert de politieagent. Alle ingeleverde wapens worden later vernietigd.

Staatssecretaris Erkens van Landbouw moet alsnog beoordelen of drie varkensboeren zich houden aan de regels over het couperen van de staarten van hun dieren. Dat heeft het College van Beroep voor het bedrijfsleven (CBb) geoordeeld in een zaak die was aangespannen door Varkens in Nood.

Varkenshouders zeggen dat het afknippen of inkorten van de krulstaarten nodig is om te voorkomen dat de varkens elkaar in hun staart bijten. Volgens Varkens in Nood kan het staartbijten beter voorkomen worden door de leefomstandigheden van varkens te verbeteren. De meeste varkens worden gehouden in krappe, kale hokken en uit verveling bijten ze elkaar in de staart, zegt de stichting.

Varkens in Nood had de staatssecretaris gevraagd handhavend op te treden tegen drie varkenshouders die staarten couperen terwijl dat bij wet is verboden.

Het is alleen toegestaan bij wijze van uitzondering bij biggen die niet ouder zijn dan vier dagen, nadat verwondingen door staartbeten zijn geconstateerd. Ook moet eerst geprobeerd zijn om met maatregelen het staartbijten te voorkomen. Varkens in Nood wees erop dat couperen een pijnlijke ingreep is, die onverdoofd gebeurt.

Zes maanden de tijd

Erkens wees de handhavingsverzoeken van Varkens in Nood af, omdat de normen voor het handhaven van het couperen van de staarten niet duidelijk zouden zijn. Zo zou het onduidelijk zijn hoe erg de verwondingen moeten zijn en welke maatregelen er eerst genomen zijn om het staartbijten tegen te gaan.

Het College van Beroep gaat hier niet in mee en oordeelt dat de regeling over het verbod op het couperen van biggenstaarten voldoende handvatten biedt om toezicht te kunnen uitoefenen op de naleving ervan. De staatssecretaris moet nu binnen zes maanden beoordelen of de drie varkenshouders aan de voorwaarden voor het couperen hebben voldaan en of er moet worden gehandhaafd.

Producentenorganisatie Varkenshouderij (POV) zegt dat onderzoek met vertrouwen tegemoet te zien en zegt dat varkenshouders tegelijkertijd continu bezig blijven met het verbeteren van de omstandigheden op hun bedrijven en het nemen van maatregelen om staartbijten te voorkomen en te beperken.

Communiceren en kwispelen

Varkens in Nood stelt dat varkens niet voor niets een staart hebben en dat ze die nodig hebben om te communiceren en hun emoties te uiten. Zo heeft een bang varken de staart tussen de benen en een tevreden varken heeft een gekruld exemplaar en kan er ook mee kwispelen.

Volgens Varkens in Nood is het couperen van biggenstaarten al dertig jaar verboden, maar wordt het nog altijd bij 99 procent van de Nederlandse biggen gedaan. De stichting hoopt dat de uitspraak van de rechter hier verandering in gaat brengen en dat varkenshouders daardoor hun stallen moeten aanpassen.