Aggregator

De Amerikaanse Disneyfilm-maker Roger Allers is op 76-jarige leeftijd overleden. Hij is vooral bekend als mederegisseur van The Lion King, de animatiefilm uit 1994 over de leeuwenwelp Simba. Allers regisseerde het bioscoopsucces samen met Rob Minkoff.

Allers werd als 5-jarige al gegrepen door animatie, dankzij de Disneyfilm Peter Pan uit 1953. Decennia later ging hij na een aantal omzwervingen zelf aan de slag bij het Amerikaanse mediaconglomeraat. Daar was hij onder meer scenarioschrijver voor animatiefilms als Little Mermaid en Beauty and the Beast.

Musical

In 1994 volgde met The Lion King zijn grootste hit. De animatiefilm werd het grootste bioscoopsucces van het jaar. Aanvankelijk was het de bedoeling dat Allers de film zou maken met regisseur George Scribner, maar die wilde er liever een documentaire-achtig verhaal van maken. Dat leidde tot onenigheid, waarop hij werd vervangen door Rob Minkoff. Vervolgens werd het verhaal door Allers en anderen herschreven.

Later bewerkte Allers het scenario voor de gelijknamige Broadway-musical. Verder werkte hij aan films als The Emperor's New Groove (in het Nederlands: Keizer Kuzco) en Lilo & Stitch.

Allers regisseerde ook The Little Matchgirl uit 2006, een bewerking van een sprookje van Hans Christian Andersen. Het leverde een Oscarnominatie op voor beste korte animatiefilm.

Creatieve visionair

Bob Iger, de hoogste baas van The Walt Disney Company, schrijft op Instagram een eerbetoon aan Allers. Hij noemt hem een "creatieve visionair" en zegt dat Allers begreep "hoe onvergetelijke personages, emotie en muziek met elkaar iets tijdloos kunnen voortbrengen".

Allers overleed na een kort ziekbed thuis in Santa Monica in Californië.

Bij een grote brand in Huissen, bij Arnhem, is gisteravond een schoolgebouw verwoest. De brand brak rond 19.40 uit en vlammen sloegen uit het brak.

Het gaat om een bijgebouw van basisschool IKC Binnenstebuiten. Er zaten vier lokalen in het pand. Volgens de veiligheidsregio Gelderland-Midden moet het gebouw als verloren worden beschouwd.

Omroep Gelderland meldt dat de school al druk bezig is geweest om ouders te informeren. Het is nog niet bekend wat de gevolgen zijn voor de lessen.

Bij de brand kwam veel rook vrij en de brandweer was uren bezig met nablussen. Tegen 22.30 uur werd het sein brand meester gegeven. Over de oorzaak van de brand is nog niets bekend.

De eerste ronde van de presidentsverkiezingen in Portugal heeft geen duidelijke winnaar opgeleverd. Daarmee is er voor het eerst in veertig jaar een tweede ronde nodig. Die gaat tussen de radicaal-rechtse André Ventura van de Chega-partij en de centrumlinkse António José Seguro van de Socialistische Partij.

Bijna 11 miljoen Portugezen mochten hun stem uitbrengen. De meeste stemmen waren voor Seguro, die 31 procent van de kiezers achter zich wist te krijgen. Ventura is geëindigd op ruim 23 procent. Voor een overwinning was minstens 50 procent nodig. Een recordaantal van elf kandidaten, onder wie één vrouw, deed mee aan de verkiezingen van zondag.

Bij de tweede ronde op 8 februari wordt duidelijk wie de opvolger wordt van de centrumrechtse Marcelo Rebelo de Sousa. Hij was tien jaar president maar mocht zich niet verkiesbaar stellen voor een derde termijn.

Ceremoniële functie

Het presidentschap is in Portugal grotendeels een ceremoniële functie. Wel kan de president onder bepaalde omstandigheden het parlement wegsturen, nieuwe verkiezingen uitschrijven en een veto uitspreken over wetsvoorstellen.

Het zijn voor Portugal de derde verkiezingen in drie jaar tijd. De Chega-partij van de populistische kandidaat Ventura groeide bij de vorige verkiezingen flink, nadat de vorige regering na nog geen jaar was gevallen.

Ventura, een voormalig sportcommentator, voerde vooral campagne op het thema migratie. Zo liet hij door het land borden plaatsen met teksten als "Dit is niet Bangladesh". Ventura zei na de uitslag dat hij in aanloop naar de tweede ronde de rechtervleugel wil verenigen en "elke seconde zal vechten om ervoor te zorgen dat er geen socialistische president komt".

Seguro benadrukte na bekendmaking van de uitslag dat wat hem betreft de democratie heeft gewonnen. Hij riep mensen op om zich bij hem aan te sluiten "om het extremisme te verslaan". Seguro legde in de campagne de nadruk op het gebrek aan huizen en de stijgende prijzen.

Een van de overige kandidaten was komiek Manuel João Vieira. Hij beloofde in zijn campagne dat elke Portugees een Ferrari zou ontvangen en dat alle huishoudens wijn van de tap zouden krijgen. Hij kreeg iets meer dan 1 procent van de stemmen.

Looking for a unique vacation spot? Have at least $10 million USD burning a hole in your pocket? If so, then you’re just the sort of customer the rather suspiciously …read more

In Den Haag en Amsterdam is de mobiele eenheid ingezet vanwege onrust na afloop van de eindstrijd van de Afrika Cup. In die tumultueuze finale verloor gastland Marokko met 1-0 van Senegal.

Kort daarna verzamelden zich ongeveer tweehonderd mensen op de hoek van de Vaillantlaan en de Hoefkade in de Schilderswijk in Den Haag. Daarna werd met zwaar vuurwerk naar de politie en omstanders gegooid. Daarop greep de ME in. Acht mensen zijn aangehouden. Rond 01.00 uur keerde de rust terug.

Plein schoongeveegd

Ook op het Plein '40-'45 in Amsterdam Nieuw-West was het onrustig na de wedstrijd, meldt Het Parool. De ME was aanwezig en werd bekogeld met vuurwerk en andere voorwerpen. De politie moest ingrijpen om supporters uit elkaar te drijven.

Volgens AT5 heeft de politie iets na 01.00 uur het plein schoongeveegd en zijn er ook aanhoudingen verricht. Om hoeveel arrestaties het gaat, is nog niet duidelijk.

In de Schilderswijk was het na de zege van Marokko tegen Nigeria in de halve finale op woensdag ook al onrustig. De feeststemming sloeg in de loop van de avond om. Er werd vuurwerk naar de politie gegooid, waarna de ME ingreep. Er werd één aanhouding verricht.

Stichting Ambulance Wens heeft een bijzondere mijlpaal gehaald. Vandaag heeft de stichting voor de 25.000ste keer een wens van een immobiele terminale patiënt in vervulling laten gaan. De 49-jarige Wendy werd samen met haar dochters vanuit een hospice in Doetinchem naar het strand in Noordwijk aan Zee gebracht.

"Een plek waar zij van houdt en waar zij altijd graag kwam", schrijft de stichting op Instagram over Wendy. "Even samen zijn, uitwaaien en herinneringen maken."

De stichting wist dat de mijlpaal eraan zat te komen, maar de vraag was op welke dag het zou zijn. "In de eerste weken van dit jaar kwamen er door winterse omstandigheden en sneeuwval minder wensen binnen dan gebruikelijk. In de afgelopen week volgden de aanvragen elkaar echter in hoog tempo op", zegt de organisatie.

Vandaag zijn ook nog zeven andere wensen in vervulling gegaan. Zo ging een 79-jarige man naar zijn caravan op een camping in Assel en een 75-jarige vrouw met haar man naar het nieuwe huis van haar zoon om de verjaardag van haar kleindochter te vieren.

Viering

Jaarlijks laat de stichting met behulp van ruim 300 vrijwilligers ongeveer 2000 wensen in vervulling gaan. Bij iedere wens van een terminale patiënt gaat een chauffeur en een verpleegkundige mee.

Volgend weekend wordt in de Laurenskerk in Rotterdam stilgestaan bij de 25.000 vervulde wensen. In de kerk worden 500 gasten verwacht, onder wie koning Willem-Alexander.

Kees Veldboer

Stichting Ambulance Wens werd in 2007 opgericht door ambulancechauffeur Kees Veldboer. Hij kwam tijdens een rustige werkdag in 2006 op het idee voor de stichting. Veldboer vervoerde die dag een terminale patiënt wiens pijnbehandeling op het laatste moment werd uitgesteld.

Veldboer en zijn collega brachten de man naar het havenhoofd in Vlaardingen waar hij het scheepvaartverkeer kon bekijken en achterhaalden dat de patiënt graag nog eens wilde varen. Die wens liet Veldboer op een later moment in vervulling gaan.

Veldboer overleed in 2021 aan de gevolgen van een hartstilstand. Zijn zoon, Kees Veldboer jr. is nu directeur.

In het zuiden van Spanje zijn zeker 21 doden gevallen bij een ongeluk met twee hogesnelheidstreinen. Ten minste zeventig mensen zijn gewond geraakt. Van hen zijn er zeker dertig zwaargewond.

Rond 19.40 ontspoorde een van de treinen in de buurt van de plaats Adamuz, vlak bij Córdoba in Andalusië. De trein kwam op een naastliggend spoor terecht en raakte daar de tweede trein, die uit de tegengestelde richting kwam. Die ontspoorde vervolgens ook.

Aan boord van de treinen zaten in totaal ruim 400 passagiers. Sommige mensen zaten urenlang vast in de trein. Op beelden is te zien dat passagiers door de kapotte ramen naar buiten proberen te komen.

De burgemeester van Adamuz was al vroeg bij de plek waar de treinen ontspoorden. Hij sprak van een "afschuwelijk beeld". Behalve de brandweer, politie en medisch personeel zijn er ook vijf mobiele intensive care-units ter plaatse.

Het is nog niet bekend waardoor de eerste trein kon ontsporen.

De eerste trein was onderweg van Málaga naar Madrid en had 317 passagiers aan boord, meldt de krant El País. De tweede trein was vertrokken uit Madrid en ging richting Huelva, met zo'n 100 passagiers.

Een vrouw met de naam Carmen schrijft op X dat ze in de trein naar Madrid zat. "Tien minuten na vertrek (vanuit Córdoba) begon de trein flink te trillen en ontspoorde een wagon achter ons. De lichten gingen uit."

Op beelden van een andere reiziger is te zien hoe een treinmedewerker passagiers vraagt om te blijven zitten. Ook wordt gevraagd of passagiers met een EHBO-cursus medereizigers kunnen helpen. De medewerker in de video roept de reizigers op om zuinig te doen met de telefoonaccu's, zodat de mobieltjes als zaklamp gebruikt kunnen worden.

'In shock'

Salvador Jimenez, een journalist voor de Spaanse nationale omroep RTVE, zat ook aan boord van de trein naar Madrid. Hij vertelt aan de omroep dat passagiers noodhamers gebruikten om de ramen kapot te slaan en naar buiten te klimmen. Ook zag hij hoe twee mensen op brancards uit wagons werden gehaald. "We zijn nog steeds in shock."

Hij zegt dat het erg koud is in Adamuz. In het stadje is een opvangcentrum geopend voor passagiers, waar ze eten en dekens krijgen. Volgens Jimenez worden er bussen ingezet om mensen naar Madrid te brengen.

De Spaanse koning Felipe en koningin Letizia hebben hun medeleven betuigd aan de familieleden en naasten. Premier Sánchez heeft zijn afspraken voor maandag afgezegd.

Vanwege de treinramp rijden er maandag geen treinen tussen Madrid en steden in Andalusië.

When [Electron Impressions] used a powerful ultrasonic array to project a narrow beam of sound toward a target, he described it as potentially useful in getting someone’s attention from across …read more

De EU bereidt tegenmaatregelen voor nadat de Amerikaanse president Trump gisteren had aangekondigd dat hij importheffingen van 10 procent oplegt aan Europese landen die meedoen aan een Deense missie op Groenland.

De EU overweegt een pakket aan heffingen in te voeren ter waarde van 93 miljard euro, dat nog klaarligt van vorig jaar. Toen onderhandelden de VS en de EU over een handelsakkoord dat eind juli werd bereikt.

Voor het geval dat niet was gelukt, had de EU een lijst met Amerikaanse goederen opgesteld waarop Europa importtarieven zou kunnen heffen. Het gaat om spullen als spijkerbroeken, motoren en vliegtuigen. Ook zou de Unie overwegen om Amerikaanse bedrijven de toegang tot de EU-markt te ontzeggen.

De voorzitter van de Europese Raad António Costa heeft vanavond ook bekendgemaakt dat hij vanwege de onenigheid over Groenland een extra top organiseert met de leiders van EU-landen. Dat overleg vindt donderdagavond plaats.

Spoedoverleg

De 27 EU-lidstatenambassadeurs spraken over de tegenmaatregelen tijdens een ingelast spoedoverleg. Deze bijeenkomst was georganiseerd na Trumps aankondiging van gisteren.

Europese landen uitten vandaag al eerder in een gezamenlijke verklaring kritiek op de plannen van Trump. "Dreigingen met invoerheffingen ondermijnen de trans-Atlantische betrekkingen", zei Commissie-voorzitter Von der Leyen gisteren al.

Deze boodschap werd vandaag in de officiële verklaring van de EU-landen die worden geraakt door de heffingen herhaald.

Correspondent Europese Unie en NAVO Ardy Stemerding:

"De tijd dat de EU Trump vooral wil paaien en steeds meebeweegt lijkt voorbij. Zo gaat de militaire oefening op Groenland gewoon door.

En de EU landen brengen Europese tegenmaatregelen in stelling. Hiermee willen ze duidelijk maken dat ze de strafheffingen van Trump nu niet zomaar bereid zijn te slikken.

De EU hoopt er nog altijd via diplomatie uit te komen. Tenslotte heeft Europa de VS nog altijd keihard nodig voor de verdediging van Oekraïne. De komende dagen zullen de EU-leiders en NAVO-secretaris-generaal Rutte met Trump spreken in het Zwitserse Davos. Door nu te dreigen met tegenmaatregelen komen die gesprekken onder hoge druk te staan."

De Amerikaanse president kondigde gisteren aan dat hij Nederland, Finland, Denemarken, Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk, Noorwegen, Zweden en Duitsland een importheffing van 10 procent oplegt voor alle goederen. Hij doet dat omdat deze landen meedoen aan een Deense missie in Groenland die wordt gezien als voorbereiding op een mogelijke NAVO-oefening.

Het leidde tot kritiek van de Europese Unie en landen die geraakt worden door de heffingen. Ook de Democraten in de Amerikaanse senaat zijn erop tegen.

Chuck Schumer, de leider van de Democraten in de Senaat, zei vandaag dat de democraten de heffing willen blokkeren. Volgens de Democraten zijn de heffingen slecht voor de Amerikaanse economie en "onze bondgenoten in Europa".

Groenland inlijven

Trump heeft al vaak gezegd dat hij Groenland wil hebben. Het land, dat onderdeel is van het Deense koninkrijk, wordt wat hem betreft onderdeel van de VS. Trump stelt dat hij Groenland heeft voor de verdediging van de VS, vanwege de strategische ligging en omdat het belaagd wordt door China en Rusland, iets wat een verzinsel lijkt.

Ook zijn er belangrijke vaarroutes rond Groenland en is het rijk aan zeldzame grondstoffen zoals uranium, die in weinig landen te vinden zijn. Dit is volgens deskundigen een belangrijke reden waarom Trump het land wil inlijven.

"Groenland wordt Amerikaans, of ze dat nou willen of niet", zo stelde Trump vorige week. Het Witte Huis sluit een militaire optie voor het verkrijgen van Groenland niet uit.

Na dagen van gevechten zegt de Syrische regering een staakt-het-vuren te zijn overeengekomen met de door Koerden gedomineerde SDF. In het akkoord is afgesproken dat het staakt-het-vuren per direct ingaat, op alle fronten, meldt de Syrische staatstelevisie.

De handtekeningen van de Syrische president Ahmed al-Sharaa en van het hoofd van de Koerdische strijdkrachten, Mazloum Abdi, staan onder het document. Abdi was tijdens het tekenen van de president niet in Damascus aanwezig.

In het akkoord staat dat de Syrische overheid de controle krijgt over IS-gevangenen, en verantwoordelijk is voor hun beveiliging. Dat geldt ook voor buitenlandse IS-gevangenen. Het is iets waar internationaal zorgen over zijn gezien het jihadistische verleden van de nieuwe machthebbers. Er zouden al direct IS-gelieerde gevangenen zijn vrijgelaten.

De SDF domineerde bijna tien jaar lang het noordoosten van Syrië, maar de afgelopen maand rukte het regeringsleger op. Gisteren werd duidelijk dat SDF-strijders zich terug zouden trekken tot achter de rivier de Eufraat. Er zou op meerdere plaatsen fel zijn gevochten, ook met zware wapens.

De Verenigde Staten hebben een grote rol gespeeld bij de totstandkoming van het staakt-het-vuren. De speciaal gezant voor Syrië, Tom Barrack, bemiddelde. De SDF heeft al jaren goede banden met de VS, en de nieuwe regering in Damascus sinds kort ook. De VS hief de economische sancties tegen Syrië op, nadat al-Sharaa in december 2024 de macht had gegrepen na het omverwerpen van het regime van Assad.

"Twee grote Syrische leiders, gedreven door de gedeelde visie om hun land en volk te bevrijden van tirannie, zijn nu samengekomen om een betere toekomst voor alle Syriërs te creëren", schrijft Barrack op X. "President al-Sharaa heeft bevestigd dat de Koerden een integraal onderdeel van Syrië zijn", vervolgt hij.

Barrack zegt dat de VS uitkijkt naar de samenwerking met hun "historische partner" in de strijd tegen IS en terrorisme.

Correspondent Midden-Oosten Daisy Mohr:

"Het gaat nu opeens erg snel. Over bepaalde punten die in deze staakt het-vurenovereenkomst staan, was de SDF buitengewoon sceptisch toen ik in december een week lang in dat gebied was. Individuele integratie van Koerdische strijders in het reguliere Syrische leger was toen bijvoorbeeld iets waar ze niets voor voelden.

Het lijkt alsof er, onder zware druk van de Amerikanen, niet veel andere opties voor ze zijn dan dit akkoord. Hoewel Mazloum Abdi zelf niet aanwezig was in Damascus om de overeenkomst te ondertekenen. Het wachten is ook nog op een verklaring van hem.

We zullen sowieso moeten afwachten hoe snel en effectief dit alles geïmplementeerd zal worden. Soepel zal het ongetwijfeld niet gaan en de zorgen onder Koerdische burgers in het gebied nemen nu met de dag toe. Ze hebben het afgelopen jaar gezien hoe het nieuwe Syrische leger met minderheden is omgegaan en ze vrezen voor hun veiligheid.

Zorgelijk zijn de berichten over gevangenissen in Raqqa en Tabqa waar gevangenen zijn vrijgelaten nadat het regeringsleger het gebied overnam. We moeten niet vergeten dat er in het noordoosten van Syrië tienduizenden IS-gerelateerde gevangenen vastzitten in gevangenissen die door de Koerden bewaakt werden. Wat de plannen van Damascus zijn voor deze gevangenen is niet geheel duidelijk. En welke gevangenen vandaag precies zijn vrijgekomen, ook niet.

De terugtrekking van de Koerdische strijdkrachten betekent terreinwinst voor het Syrische leger. Eerder vandaag veroverde het leger het grootste olieveld van het land, waardoor de Omar-faciliteit en de nabijgelegen gasvelden nu weer onder controle van de regering zijn.

In de gebieden Raqqa en Tabqa worden gevangenen door het Syrische leger vrijgelaten, nu dat daar de dienst uitmaakt. Het regeringsleger bevindt zich nog niet in gebieden waar ook Nederlandse gevangenen vastzitten.

Correspondent Daisy Mohr en cameravrouw Edmée van Rijn gingen er in december naartoe en spraken een Nederlandse gevangene.

In maart vorig jaar werd al een akkoord bereikt tussen de SDF en de Syrische regering, maar dit kwam niet van de grond omdat beide partijen elkaar beschuldigden van schending van de overeenkomst.

Al-Sharaa sprak met de Koerden af dat het SDF-gebied uiteindelijk weer onder het gezag van de regering in Damascus zou vallen. In ruil daarvoor beloofde hij dat de grote Koerdische minderheid in Syrië meer rechten zou krijgen. Onder Assad werden de Koerden gediscrimineerd en vervolgd.

Koerdisch als nationale taal

Gisteren erkende de Syrische president voor het eerst officieel rechten van Koerden. In een ondertekend decreet erkende hij bijvoorbeeld het Koerdisch als nationale taal.

Het decreet is de eerste formele erkenning van Koerdische nationale rechten sinds de onafhankelijkheid van Syrië in 1946. De Koerden zijn het grootste volk zonder eigen staat. Ze wonen verspreid over vooral Turkije, Iran, Irak, en Syrië.

Al-Sharaa riep in een televisietoespraak de Koerden in het land op om "actief deel te nemen aan de opbouw van deze natie".

Professional mountain bike racing is a rather bizarre sport. At the highest level, times between podiums will be less than a second, and countless hours of training and engineering go …read more

De Iraanse president Pezeshkian heeft op X gewaarschuwd dat een aanval op geestelijk leider ayatollah Khamenei "een totale oorlog tegen Iran" betekent.

Het bericht van Pezeshkian lijkt bedoeld als dreigement aan de Amerikaanse president Trump, die gisteren zei dat het "tijd is om op zoek te gaan naar nieuw leiderschap" in Iran.

Ook zei Trump dat de hoogste Iraanse leider "een zieke man is en moet stoppen met het vermoorden van zijn mensen". Volgens de Amerikaanse president is "Iran de slechtste plek ter wereld om te wonen", en dat is volgens Trump te wijten aan het leiderschap van de ayatollah.

Massale protesten

In Iran werden massale protesten tegen het streng-islamitische regime, waarvan ayatollah Khamenei de opperste leider is, keihard neergeslagen. De betogingen waren wellicht nog groter dan de demonstraties na de dood van Mahsa Amini in 2022.

De Iraanse regering staat zwaar onder druk door de demonstraties en de economische crisis en boven de protesten hangt ook nog de dreiging van een militaire aanval van de VS. De afgelopen dagen heeft Trump meermaals gehint op ingrijpen.

Alle opties, waaronder een militaire aanval op Iran, liggen volgens de Amerikanen op tafel.

Ook riep Trump Iraniërs op om te blijven demonstreren en "instellingen over te nemen". Er zou "hulp onderweg zijn", een uitspraak die hij volgens Politico een dag later terugnam.

Duizenden doden

Bij de demonstraties zijn duizenden doden gevallen, zo erkende Khamenei gisteren. Mensenrechtenorganisaties schatten dat er zo'n 3000 mensen om het leven zijn gekomen. Volgens de in de VS gevestigde Iraanse mensenrechtenorganisatie HRANA zijn er zeker 3300 mensen gedood en worden nog 4400 mogelijke sterfgevallen onderzocht. HRANA stelt dat zeker 24.000 mensen zijn gearresteerd.

Een Iraanse overheidsfunctionaris zei vandaag dat er minstens 5000 mensen zijn gedood bij de protesten, onder wie 500 veiligheidsmedewerkers. Dat is volgens hem niet door het regime gedaan: hij beschuldigt "terroristen en gewapende demonstranten" ervan onschuldige Iraniërs te hebben vermoord.

Ook Khamenei stelt dat de demonstranten zijn gedood door "gewapende relschoppers" die zouden doen alsof ze demonstranten zijn. Volgens hem zijn de Verenigde Staten en Israël schuldig aan het opruien van de betogers.

Huurlingen van de Israëlische geheime dienst Mossad en de Amerikaanse CIA hebben volgens de ayatollah moskeeën en onderwijsinstellingen vernietigd, een bewering die uitermate onwaarschijnlijk is en waarvoor geen enkel bewijs is.

De afgelopen dagen lijkt de omvang van de demonstraties af te nemen. Maar dat is moeilijk met zekerheid vast te stellen omdat het regime het internet heeft afgesloten en onafhankelijke journalistiek in het land onmogelijk is.

Dit weekend voelde het buiten soms al een heel klein beetje alsof het lente was. Vooral in het midden en zuiden van het land straalde de zon en werd het zelfs warmer dan 10 graden. In het noorden gaven hardnekkige mist en lagere temperaturen vandaag een hele andere beleving van het weer.

Voor de liefhebbers van zonnig weer heb ik goed nieuws. De eerste dagen na het weekend is het opnieuw zonnig en droog. De luchtvochtigheid gaat geleidelijk omlaag, waardoor de kans op mist en een grotendeels grijze dag kleiner wordt. Het waait vaak ook niet zo hard uit het zuidoosten wat het buiten een stuk aangenamer maakt dan bij een gure oostenwind het geval zou zijn.

Zacht

Overdag warmt het in de zon op naar 5 tot 10 graden. Op sommige plekken kan het 's middags zelfs weer iets warmer dan 10 graden worden. Vooral dinsdag wordt het waarschijnlijk behoorlijk zacht. Het verschil met de temperatuur 's nachts is groot. Dan vriest het namelijk een paar graden en kan het op de koudste plekken tot -5 graden afkoelen.

Vanaf donderdag gaat er wel het een en ander veranderen. Het is alleen nog niet helemaal duidelijk hoe dat gaat uitpakken in welk deel van het land. De bewolking neemt toe en de grens tussen koude en zachte lucht komt heel dicht bij of misschien zelfs pal boven Nederland te liggen. Het noordoosten maakt de grootste kans op koud winterweer, terwijl het zuidwesten dichter bij de zachte lucht zit.

Daarbij kan ook weer een klein beetje neerslag vallen. Dat zou eventueel wat ijzel of sneeuwval kunnen opleveren, afhankelijk van in welke luchtsoort de neerslag terecht komt.

In delen van Chili is de noodtoestand uitgeroepen vanwege hevige bosbranden. De branden hebben het leven van zestien mensen geëist. Zeker 20.000 mensen zijn geëvacueerd.

President Boric heeft de noodtoestand uitgeroepen voor de regio's Biobío en Nuble, ongeveer 500 kilometer ten zuiden van hoofdstad Santiago. "Alle middelen zijn beschikbaar", schrijft Boric op X. In de twee regio's is al 20.000 hectare aan natuur in de as gelegd. Zeker 250 huizen zijn verwoest.

Hoge temperaturen

In Biobío vielen vijftien doden, in de regio Nuble is één sterfgeval vanwege de bosbranden geregistreerd. De Chileense autoriteiten zeggen dat de harde wind en de hoge temperaturen het vuur hebben aangewakkerd.

Het Chileense weerinstituut heeft gewaarschuwd voor extreme temperaturen in het gebied. Het is zomer op het zuidelijk halfrond. In Chillán, de hoofdstad van de regio Nuble, kan het vandaag 38 graden worden.

Buurland Argentinië wordt ook geteisterd door bosbranden. In Patagonië werd deze maand ruim 15.000 hectare natuur in de as gelegd. De brand, die op 5 januari uitbrak, is inmiddels onder controle.

De politie heeft vannacht drie mannen aangehouden nadat er in het centrum van Rotterdam binnen een halfuur twee berovingen op straat waren geweest.

De eerste roof gebeurde rond 03.30 uur, toen een 18-jarige Drontenaar een ketting van de nek van een slachtoffer trok. Agenten konden hem snel oppakken. Toen bleek dat hij nog meer sieraden bij zich had. Volgens de politie is dit mogelijk de buit van andere berovingen.

Een halfuur later werd een soortgelijke roof gepleegd. Om 04.00 uur werd op de Lijnbaan bij een ander slachtoffer ook een ketting van de nek getrokken. Kort daarna werden twee verdachten uit Oosterhout aangehouden, een 16-jarige jongen en een man van 22.

De politie heeft het vermoeden dat de drie verdachten elkaar kenden en samen optrokken.

President Trump heeft de leiders van zo'n zestig landen uitgenodigd om lid te worden van zijn vredesraad voor Gaza. Om permanent lid te worden van deze 'Board of Peace' moet een miljard dollar worden betaald. Wie dat niet doet, kan drie jaar lid worden, met mogelijkheid tot verlenging door de voorzitter: Trump zelf.

Eergisteren werd de raad aangekondigd met een verklaring op de website van het Witte Huis. De raad treedt in werking wanneer drie lidstaten het handvest hebben ondertekend.

Een conceptversie van het handvest is ingezien door persbureau Bloomberg. Dat citeert dat "de Raad van Vrede dient als organisatie die ernaar streeft stabiliteit te bevorderen, betrouwbaar en rechtmatig bestuur te herstellen en duurzame vrede te waarborgen in gebieden die zijn getroffen of bedreigd door conflicten".

In het document staat ook dat Trump als voorzitter beslist wie voor lidmaatschap worden uitgenodigd. De raad beslist bij meerderheid, maar besluiten moeten ook worden goedgekeurd door Trump.

Een onderdeel van Trump's Board of Peace is de 'Gaza Executive Board'. Die moet in de tweede fase van Trumps 20-puntenplan voor Gaza toezien op het overgangsbestuur in Gaza. VS-gezant Witkoff kondigde die fase woensdag aan.

'Trump Verenigde Naties'

Europese regeringen zijn bezorgd. "Het is de 'Trump Verenigde Naties', die de grondbeginselen van het VN-handvest negeert," zegt een anonieme diplomaat tegen persbureau Reuters.

Drie andere westerse diplomaten zeggen tegen het persbureau dat het erop lijkt dat de Raad de Verenigde Naties zou ondermijnen als het doorgaat.

VS-correspondent Sjoerd den Daas:

"Internationale wetten en regels en instituten als de VN werden voor een groot deel vormgegeven onder leiding van Amerika. Maar volgens Trump heeft de VS er geen profijt meer van en moet het anders. Een nieuwe manier om de wereld te runnen en snel te kunnen schakelen bij conflicten, zonder landen als China, met een kleine clubje vertrouwelingen en loyalisten.

Wat een lidmaatschap van de Board of Peace een land of individu precies brengt, is nog volstrekt onduidelijk. Ook is onduidelijk wat Trump met het ingezamelde geld zou willen doen: het Witte Huis spreekt over diplomatie, wederopbouw en economische ontwikkeling.

De Board of Peace werd in eerste instantie in het leven geroepen via de VN, bedoeld om zelfbestuur terug te brengen naar Gaza. Veel voortgang is daarmee nog niet geboekt, maar duidelijk is dat Trump de club ziet als nuttig middel, een soort zakenclub die ook kan worden ingezet bij het oplossen van conflicten elders in de wereld.

Een club die deals moet sluiten, waarin Trump het uiteindelijk zelf voor het zeggen heeft. Het is de vraag voor welke landen dat een aantrekkelijk aanbod is."

De Amerikaanse president heeft de wereldleiders van tientallen landen uitgenodigd om lid te worden van zijn vredesraad. Onder anderen koning Abdullah van Jordanië, minister-president Sharif van Pakistan en de Canadese minister-president Carney melden dat zij een uitnodiging hebben ontvangen.

Carney is al ingegaan op die uitnodiging. Hij stelt dat de details, zoals geldzaken, nog moeten worden uitgewerkt. Volgens Carney spraken hij en Trump enkele weken geleden voor het eerst over het plan. Hij zegt dat "Canada alles in het werk zal stellen om het lijden in Gaza te verlichten".

Een voormalig premier en miljardairs

Vrijdag kondigde Trump het uitvoerend bestuur aan van de vredesraad, met daarin veel prominenten. Zo staan de voormalige Britse premier Tony Blair, Trumps schoonzoon Jared Kushner, de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio en de speciale Amerikaanse gezant voor het Midden-Oosten Steve Witkoff op de lijst.

Lid van de Gaza Executive Board, de tak die zich met specifiek Gaza bezig zal houden, zijn de Turkse minister van Buitenlandse Zaken Hakan Fidan, de Qatarese diplomaat Ali Al Thawadi, minister van de Verenigde Arabische Emiraten Reem Al-Hashimy en de Israëlisch-Cypriotische miljardair Yakir Gabay.

Ook Sigrid Kaag vervult een rol in de speciale raad voor Gaza. Zij was tot 1 juli vorig jaar VN-vredescoördinator voor het Midden-Oosten. Prominenten Witkoff, Kushner en Blair zullen ook voor de Gazaraad taken gaan uitvoeren.

Persbureau Reuters schrijft dat ook de leiders van Frankrijk, Duitsland, Australië en Canada zijn uitgenodigd voor het bestuur, maar dat is nog niet bevestigd. Het Witte Huis heeft nog niet bekendgemaakt welke rollen elk van de genoemde personen zal vervullen, of wanneer ze naar verwachting zullen beginnen.

Drie Venezolanen die een paar maanden geleden naar Nederland werden gehaald door een mensenrechtenorganisatie, kunnen voorlopig niet naar huis. Dat komt door de onzekere situatie in hun thuisland. Een terugkeer is op dit moment te riskant.

Het gaat om een politiek activist en twee mensenrechtenadvocaten. Mensenrechtenorganisatie Justice & Peace nodigde hen in het kader van het Shelter City-programma uit om drie maanden in Nederland te verblijven. Het gaf hun de kans om tijdelijk een normaal leven te leiden waarin ze geen gevaar lopen.

Daarnaast ontvingen ze ondersteuning en ontmoetten ze bondgenoten. Het doel was om met hernieuwde kracht het werk in Venezuela voort te zetten.

Toen het luchtruim in Venezuela begin december gesloten werd was al duidelijk dat ze niet terug konden. Met de ontvoering van president Maduro is terugkeer nog onzekerder geworden.

Advocaten zelf slachtoffer

Victoria is een van de drie. Ze is mensenrechtenadvocaat en academicus. Vanwege haar werk loopt ze het risico in Venezuela opgepakt te worden. "In het verdedigen van onze cliënten ervaren we een hoop obstakels. Helaas worden advocaten hierdoor soms zelf ook slachtoffer."

Ze vertelt dat de maanden in Nederland haar goed deden. "Er is hier een goede kwaliteit van leven. De afgelopen maanden kon ik mijn academisch werk veilig doen. Daardoor ervoer ik minder stress en voel ik mij zowel mentaal als fysiek een stuk beter."

Ook Ezequiel is mensenrechtenadvocaat. Hij houdt zich bezig met het documenteren van mensenrechtenschendingen. "Het verdedigen van de mensenrechten wordt in Venezuela als crimineel gezien", legt hij uit.

Sinds de ontvoering van president Maduro hoort Victoria van familie en collega's dat de situatie in Venezuela erg gespannen is. "Mensen zijn bang om naar buiten te gaan. Onlangs werden zestien jongeren opgepakt omdat ze grappen over Maduro maakten. Ze worden nu verdacht van terrorisme. Venezolanen vragen zich af of dit een nieuwe golf van onderdrukking is of blijvend."

'Ondanks het risico willen ze altijd terug'

Omdat het voor hen allebei nu niet veilig is om terug te gaan, is hun tijdelijke verblijfsvergunning verlengd. "Het is voor hen niet fijn om hier te zijn terwijl het thuis zo escaleert", zegt Maral Khajeh van Justice & Peace. "Maar mensenrechtenverdedigers behoren tot de eerste groep mensen die de gevolgen ondervinden omdat ze zich uitspreken."

De organisatie bekijkt nu samen met hen wanneer en hoe ze terug naar huis kunnen. "We werken al jaren met mensen die gevaar lopen in eigen land. Ondanks het risico willen ze altijd terug naar hun eigen land", aldus Khajeh.

Ezequiel is hoopvol dat de situatie in Venezuela beter wordt. "We hopen op vrede, daar hebben we altijd voor gewerkt, dus dat blijft ons motiveren om door te gaan."

Ook Victoria hoopt op een betere toekomst. "Ik wil helpen de democratische instituties in Venezuela weer op te bouwen. Ik hoop op een omwenteling zoals we die in Zuid-Afrika en Colombia hebben gezien."

In an update video by [Hacker University] to an earlier video on ESP32-C3 Super Mini development boards that feature a Flash-less version of this MCU, the question of adding your …read more

Het kookadvies voor huishoudens in delen van Amersfoort en omgeving is opgeheven. Dat heeft waterbedrijf Vitens bekendgemaakt. Sinds 5 januari gold het advies voor bewoners van de stad en omliggende plaatsen om het water voor gebruik te koken.

Dat hoeft vanaf nu niet meer. Uit tests blijkt dat de enterokokken-bacterie helemaal verdwenen is. Het waterbedrijf adviseert mensen wel om, als ze de afgelopen dagen geen kraanwater hebben gebruikt, de kraan een minuut te laten doorlopen om de leiding in huis door te spoelen.

Weerbarstige bacterie

Het advies om water voor gebruik te koken werd begin januari gegeven, omdat bij een controle van het drinkwater de enterokokkenbacterie was gevonden. Ondanks het leegpompen en schoonpompen van de watervoorraadkamer waar de bacterie was gevonden, bleek het probleem niet te zijn verholpen; de enterokokken bleven opduiken bij testen. Het kookadvies werd daarom drie keer verlengd.

Het waterbedrijf onderzoekt nog hoe de bacterie in het leidingwater is gekomen. Volgens Vitens moeten de enterokokken er van buiten in zijn gekomen, door bijvoorbeeld hoge grondwaterstanden of een lekkage. Een woordvoerder van het waterbedrijf zei eerder tegen de NOS dat het "een erg weerbarstige bacterie is die erg lastig uit het leidingwerk verdwijnt."

Meestal ongevaarlijk

Rond de feestdagen gold ook al een enterokokkenprobleem in een deel van Amersfoort. Toen duurde het kookadvies zes dagen.

Enterokokken komen van nature voor in de darmen en zijn niet gevaarlijk voor gezonde mensen. Mensen met een kwetsbare gezondheid of een verminderde weerstand kunnen er wel ziek van worden.

Europese landen hebben in een gezamenlijke verklaring kritiek geuit op de plannen van de Amerikaanse president Trump, die gisteren invoerheffingen aankondigde voor landen die militairen sturen ter voorbereiding op een NAVO-missie in Groenland. "Dreigingen met invoerheffingen ondermijnen de trans-Atlantische betrekkingen."

De verklaring is naar buiten gebracht door Nederland, Denemarken, Finland, Frankrijk, Duitsland, Noorwegen, Zweden en Groot-Brittannië. Dat zijn de landen waaraan Trump de heffing van 10 procent oplegde. België stuurt ook een militair naar Groenland, maar werd om onduidelijke redenen niet genoemd door Trump. Het statement is ook niet ondertekend door België.

Demissionair premier Schoof deelt de boodschap op X. Daarin staat ook dat er gevreesd wordt voor een "gevaarlijke neerwaartse spiraal" als Trump zijn plan echt doorvoert. "Wij zijn volledig solidair met het Koninkrijk Denemarken en de bevolking van Groenland."

Vanochtend sprak demissionair buitenlandminister Van Weel van "chantage" door Trump. "We moeten zorgen dat dit belachelijke plan van tafel gaat", zei hij bij WNL op Zondag. Ook defensieminister Brekelmans zei dat het belangrijk is dat Europese landen met één mond spreken. "Anders vindt de VS ons zwak en verdeeld".

Van Weel reageerde na afloop ook bij de NOS:

Meerdere Europese landen hebben deze week militairen naar Groenland gestuurd, ter voorbereiding op een NAVO-missie daar. Namens Nederland zijn twee militairen afgereisd. Die blijven er enkele dagen.

Duitsland had vijftien militairen gestuurd, maar die zijn vandaag ineens weer vertrokken, meldt Bild. Volgens de Duitse krant kregen ze vanochtend plotseling het bevel om te vertrekken. Een woordvoerder van het Duitse leger zegt dat het verkenningsteam zijn opdracht heeft volbracht en de komende dagen de resultaten gaat evalueren.

Trump kritisch

President Trump uitte kritiek op de plannen voor troepenzendingen naar Groenland. Hij zegt dat de landen die militairen sturen zorgen voor een "gevaarlijke situatie voor de veiligheid, bescherming en het voorbestaan van de planeet".

Trump zinspeelt al tijden op het inlijven van Groenland, en dat voornemen lijkt de laatste twee weken zeer serieus en urgent geworden. Inlijving is volgens hem belangrijk voor de veiligheid van de Verenigde Staten. Groenland is onderdeel van het koninkrijk Denemarken.