Aggregator

'Klarna handelt als incassobureau, overtreedt daarmee mogelijk de wet'

28 minutes 4 seconds ago

Klarna overtreedt mogelijk de wet. Dat zeggen deskundigen die de handelswijze van het bedrijf beoordeelden. De Zweedse online bank staat niet ingeschreven in een register waar ze wettelijk gezien wel in moeten staan.

Het gaat om het incassoregister, een plek waar incassobureaus en andere dienstverleners zich verplicht moeten inschrijven om bedragen bij particulieren te mogen innen. Klarna staat daar nog niet op, maar stuurt wel aanmaningen. Dat blijkt onder meer uit antwoorden op Kamervragen van vorige week.

Incassopraktijken uitvoeren zonder registratie is sinds 1 april 2025 een economisch delict. De Inspectie Justitie en Veiligheid moet erop toezien dat bedrijven zich aan de incassowet houden.

Die inspectie is al zeker sinds juli vorig jaar op de hoogte van de werkwijze van Klarna. Toen meldde schuldenexpert André Moerman van website Schuldinfo.nl de mogelijke overtreding, blijkt uit stukken die de NOS heeft ingezien.

Toch is Klarna na die melding doorgegaan met aanmaningen sturen.

Hoe werkt Klarna?

Als je ervoor kiest om bij een webwinkel achteraf te betalen via Klarna, ga ja eigenlijk een lening aan bij Klarna. Niet jij, maar Klarna betaalt de aankoop aan de webwinkel.

Daarna probeert Klarna de schuld die je hebt te innen. Als er niet betaald wordt, laat Klarna een incassobureau aanmaningen sturen, of de bank doet dat zelf. In dat laatste geval treedt Klarna eigenlijk op als incassobureau.

Het gebeurt ook dat Klarna de schuld doorverkoopt aan opkopers van schulden.

In augustus stuurde Klarna bijvoorbeeld nog een aanmaning voor een bestelling van ruim 1000 euro bij CheapTickets. De e-mail gaat om 22.56 uur de deur uit. Op dat moment staat Klarna niet ingeschreven bij het incassoregister.

"Dit zijn twee overtredingen ineen", zegt Moerman. "Het bedrijf mag geen aanmaningen sturen zonder registratie. En het mag ook geen contact opnemen met schuldenaren na 20.00 uur. Voor beide overtredingen kunnen ze boetes krijgen."

De Wet kwaliteit incassodienstverlening

De Wet kwaliteit incassodienstverlening (Wki) werd op 1 april 2024 ingevoerd om een einde te maken aan misstanden in de incassowereld. Incassobureaus werden verplicht om zich te registreren. Daarvoor moeten ze aan regels voldoen over duidelijke, eerlijke communicatie, inzicht in de opbouw van de vordering, zorgvuldige omgangsvormen en correcte behandeling van klachten.

Tot dan was de incassomarkt vrijwel niet gereguleerd. Dat leidde tot agressieve benaderingsmethoden van sommige incassobureaus, onterechte of torenhoge kosten en slechte communicatie.

Na een overgangsperiode is het uitvoeren van incasso-werkzaamheden zonder registratie vanaf 1 april 2025 verboden.

"De wet is klip en klaar. Klarna pleegt een economisch delict als het niet is geregistreerd als buitengerechtelijke incassodienstverlener," zegt Marco Loos, hoogleraar consumentenrecht aan de Universiteit van Amsterdam. "De wet geldt al vanaf 1 april 2024. De overtreding duurt dus al geruime tijd. Het zou niet vreemd zijn als de toezichthouder of het Openbaar Ministerie inmiddels tegen een zo duidelijke overtreding zou optreden."

Demissionair staatssecretaris Arno Rutte (Justitie en Veiligheid) is op de hoogte van de werkwijze van Klarna. "Ja, ik ben bekend met het versturen van dergelijke betalingsherinneringen en aanmaningen", antwoordde hij vorige week op Kamervragen, die tot nu toe onopgemerkt bleven.

Onderzoeksbelang

Rutte erkent ook dat Klarna zich 'in beginsel' moet registreren. En: "Klarna staat op het moment dat deze vragen worden beantwoord niet in het register van incassodienstverlening."

Toch durft hij niet te stellen dat Klarna de wet overtreedt. Rutte: "Ik hecht eraan te benadrukken dat het oordeel of het bedrijf voldoet aan de verplichtingen die de wet stelt bij de Inspectie Justitie en Veiligheid ligt en niet bij mij."

De inspectie doet geen uitspraken over eventuele stappen tegen Klarna. "Wij mogen geen uitspraken doen over individuele ondernemingen", mailt een woordvoerder. "Ook in het kader van onderzoeksbelang en bewijsvergaring kunnen we niets zeggen."

Tijd nodig

Klarna laat weten dat het tijd nodig had om goed te kunnen begrijpen hoe de incassowet op het bedrijf van toepassing is. "Wij erkennen dat dit te lang heeft geduurd en dat we sneller hadden moeten handelen," mailt een woordvoerder. "Onze aanvraag voor het incassoregister is nu klaar en zal de komende dagen worden ingediend."

Ook een aanmaning van Klarna gehad? Neem contact op met de redactie: economie@nos.nl

Wekdienst 13/2: Uitspraak in Stint-zaak • Veiligheidsconferentie in München begint

42 minutes 11 seconds ago

Goedemorgen! Vandaag doet de rechter uitspraak in de Stint-zaak. Twee mannen worden verantwoordelijk gehouden voor een ongeluk in 2018 in Oss met een elektrische bolderkar, waarbij vier kinderen om het leven kwamen. En de Duitse bondskanselier opent de jaarlijke veiligheidsconferentie in München.

Eerst het weer: In het noorden valt nog enige tijd sneeuw en regionaal ontstaat een dun sneeuwdek. Het wordt er maximaal 1 graad. Elders is het grijs, vaak droog en 2 tot 7 graden.

Ga je op pad? Hier vind je het overzicht van de files en hier lees je waar werkzaamheden en storingen zijn op het spoor.

Wat kun je vandaag verwachten? Wat heb je gemist?

De Noorse oud-premier Jagland is aangeklaagd voor "grove corruptie" vanwege zijn banden met de Amerikaanse zedendelinquent Jeffrey Epstein. Dat meldt de Noorse politie.

Uit recent vrijgegeven e-mails uit de zogenoemde Epstein-files blijkt dat Jagland meerdere keren contact had met Epstein en plannen maakte voor reizen naar diens huizen in Parijs, New York en Palm Beach.

Het onderzoek naar Jagland past in een bredere schokgolf in Noorwegen na de vrijgave van de documenten. Ook prinses Mette-Marit, diplomaat Mona Juul, haar partner Terje Rød-Larsen en WEF-topman Børge Brende zijn onder de loep genomen vanwege contacten met Epstein.

Ander nieuws uit de nacht: En dan nog even dit:

Schaatsers Xandra Velzeboer en Jens van 't Wout mogen zich sinds gisteren olympisch kampioen noemen. Velzeboer na winst op de 500 meter, Van 't Wout deed het op de 1000 meter.

Bekijk hun gouden races nog eens terug op muziek:

Fijne dag!

Internetbankieren 40 jaar: 'Nooit meer door de regen naar postkantoor'

47 minutes 3 seconds ago

"Het telefonisch bankieren is nu begonnen", zei president van De Nederlandsche Bank Jelle Zijlstra toen hij op 13 februari 1986 de eerste overboeking met het programma Girotel deed. Maar eigenlijk begon daarmee het internetbankieren in Nederland.

Bijna ging de eerste overboeking nog mis. Voor een zaal genodigden zou Zijlstra namens de Postbank 100.000 gulden overmaken naar het comité dat de Olympische Spelen in 1992 naar Amsterdam wilde halen. Zijlstra tikte een nul te veel in, waardoor er een miljoen zou zijn overgeschreven. Een alerte bankier was er net op tijd bij om dat te corrigeren.

Girotel begon in 1986 met duizend gebruikers klein, maar kreeg daarna jaarlijks 10.000 nieuwe klanten. Dat kwam doordat steeds meer Nederlanders een pc in huis kregen, vertelt Bob Timmerman, hoofd digitaal bankieren van ING. "De computer sloot je aan op de televisie, en met een modem kon je direct inbellen bij de Postbank in Breda."

Op die manier konden consumenten en ondernemers voor het eerst vanuit huis hun saldo bekijken, geld overmaken en overzichten maken waar ze precies hun geld aan uitgaven.

Halverwege de jaren 90 had Girotel een half miljoen gebruikers. Steeds minder vaak moesten ze inbellen om hun bankzaken te doen. "Vanaf midden jaren 90 kregen steeds meer huishoudens internet via de kabel. Zo ging Girotel over naar MijnPostbank, dat zich uiteindelijk doorontwikkelde naar de bankieren-app van vandaag."

Slimme jongens

Het toen nog maar net zelfstandige Postbank zag in Girotel een uithangbord om zich als vooruitstrevende bank te presenteren. "Midden jaren 80 moest je nog naar het postkantoor om geld op te nemen of een overboeking te doen", blikt Timmerman terug. "Soms moest je door de regen, vaak stond je in de rij. Je moest ook allemaal dingen invullen. De PTT bedacht in die tijd manieren om thuis op de pc dingen te doen. 'Waarom niet bankieren?', dachten een paar slimme jongens bij de Postbank."

In de apps van alle banken is volgens Timmerman nog altijd de basis van Girotel uit 1986 terug te zien: "Geld overmaken, saldo checken en inzicht in je uitgaven. Dat is eigenlijk wat we nog steeds met onze app doen."

Girotel kende ook al de tweestapsmanier van inloggen van nu, vult Timmerman aan: "Na het inbellen identificeerde je je met een zescijferig nummer en een geheime code, vergelijkbaar met de pincode. Geld overboeken moest je goedkeuren met een Transactie Autorisatie Nummer, een TAN-code. Die stond op een lijst die jij alleen had. Nu log je op de app in met een rekeningnummer en wachtwoord, en keur je overboekingen goed met je vingerafdruk of gezichtsscan."

Bij de eerste Girotel-gebruikers ontstond ergernis over de tijd die het duurde om de bankzaken te regelen. Timmerman: "Je was lange tijd in gesprek met je 14K4-modem. Dat vond niet iedereen thuis even leuk. Ook ging de telefoonrekening er flink door omhoog. Toen is een manier bedacht om eerst offline alle overschrijvingen klaar te zetten, om daarna in te bellen en snel alles te versturen en te ontvangen."

Die hard-gebruikers

Timmerman begon zijn carrière in het bankwezen bijna negentien jaar geleden bij de Postbank, de voormalige overheidsbank die later opging in ING.

Al dan niet toevallig was zijn eerste klus bij de Postbank het afsluiten van Girotel in 2005. "Een aantal die hard-gebruikers wilde er echt niet van af. We zijn toen met zijn allen naar de oude centrale computer, het mainframe, in Rotterdam gegaan. En hebben met een borrel die computer uitgezet. Toen moesten die klanten ook over op internetbankieren."

Europa zoekt in München antwoord op 'sloopkogelpolitiek' Trump

1 hour ago

Met spanning kijken Europeanen naar de toon die de Amerikanen op de veiligheidsconferentie in München zullen aanslaan. Ze moeten nog even geduld hebben. Vanmiddag trapt de Duitse bondskanselier Merz af, morgen spreekt VS-buitenlandminister Rubio.

Vorig jaar liet vicepresident Vance de zaal in verbijstering achter. "Richt je niet teveel op Rusland of China, het gevaar in Europa komt van binnenuit", zei hij, waarbij hij sprak over "massamigratie" en "censuur". De Europeanen werden overvallen door de keiharde kritiek. De voorzitter van de conferentie, Christoph Heusgen, barstte in zijn slotspeech zelfs in huilen uit. "Een Europese nachtmerrie", noemde hij de editie van 2025.

Bob Deen, onderzoeker bij instituut Clingendael, was erbij. "Het was een ijsemmer die uitgestort werd". Ook dit jaar is hij in München. Mensen zijn zenuwachting over wat de Amerikaanse buitenlandminister gaat zeggen, merkt hij.

Zelf verwacht hij een wat gematigder toon. "Rubio is een meer klassieke diplomaat. Het zou kunnen dat we na afloop denken, 'deze viel mee'. Maar we moeten het afwachten, de Amerikanen blijven onvoorspelbaar."

Beter voorbereid

De Europeanen zijn na een jaar Trump beter voorbereid. "Er is echt wel wat veranderd in onze houding richting de VS", meent Deen. "Niemand hapt nog naar adem, we laten niet meer alles over onze kant gaan".

Hij is benieuwd naar Merz' toespraak. 'Eerder liet hij zich stevig uit richting de VS. Doet hij dat vanmiddag ook of wordt het vooral meebewegen en proberen de Amerikanen aan boord te houden?'

Sloopkogelpolitiek

In een rapport ter voorbereiding op de conferentie staat harde taal over Trump 2 en de Europese opstelling. "In een tijdperk van sloopkogelpolitiek lopen degenen die passief toekijken voortdurend het risico ten onder te gaan. Gezien de hoeveelheid sloopwerk die al bezig is, is het niet genoeg alleen te reageren en te proberen de oude status quo te herstellen. Er staat te veel op het spel. Sterker nog, alles staat op het spel."

De veiligheidsconferentie in München is een echte netwerkbijeenkomst. Tal van staatshoofden en regeringsleiders komen uit alle hoeken van de wereld. Voor Nederland komen onder anderen demissionair premier Schoof en de ministers Brekelmans en Van Weel.

Er is genoeg te bespreken in het officiële gedeelte en in de wandelgangen. Iran, Venezuela, de oorlog in Oekraïne, allemaal vragen ze om aandacht, net als de breuk in de trans-Atlantische verhoudingen.

Extreemrechtse vrienden

Want de Amerikanen zegden de vriendschap met hun traditionele Europese bondgenoten op in München vorig jaar, maar daarvoor in de plaats zochten ze nadrukkelijk toenadering tot nieuwe vrienden, uiterst rechtse partijen op het continent. Vicepresident Vance bezocht na afloop van de veiligheidsconferentie Alice Weidel, de voorvrouw van de Alternative für Deutschland.

Ook andere radicaal- en extreemrechtse partijen die zich net als Trump inzetten tegen migratie en klimaatbeleid kunnen rekenen op steun van de VS. "Amerika moedigt zijn politieke bondgenoten in Europa aan om deze heropleving van de geestdrift te bevorderen, en de groeiende invloed van patriottische Europese partijen geeft reden tot groot optimisme', is te lezen in de Amerikaanse veiligheidsstrategie.

Bekoelde liefde

Maar de liefde tussen uiterst rechts in Europa en Trumps MAGA-beweging is inmiddels behoorlijk bekoeld. De Europese populistische partijen nemen steeds meer afstand van de Amerikaanse president. "In het begin wilden die de nieuwe vrienden van Trump zijn, maar nu wordt de Amerikaanse president ook een klein blok aan hun been", zegt Matthijs Rooduijn, hoogleraar aan de Universiteit van Amsterdam.

"Het is een dilemma voor uiterst rechts", vertelt Rooduijn. "Ze delen de kernboodschap van Trump. Ze zeggen op te komen voor hun eigen groep. Amerika voor de Amerikanen, Nederlanders in Nederland of Duitsers in Duitsland. Die groep staat altijd centraal en wordt volgens hen bedreigd door migranten, de 'elite' of klimaatbeleid."

"Maar nu zitten ze in een spagaat. Als Trump de VS wil beschermen met importheffingen hebben de kleinere landen daar last van. Dan staat het Amerikaanse 'eigen groep eerst' haaks op hun belangen. Dat zorgt voor spanningen."

De steun voor Amerika is in Europese landen flink afgenomen, ook onder de achterban van de radicaal- en extreemrechtse partijen. "Je ziet overal hetzelfde verschijnsel. President Meloni in Italië, Jordan Bardella van Rassemblement National in Frankrijk en zelfs Nigel Farage in het Verenigd Koninkrijk zijn er dubbel over. Ze hebben goed contact met Trump, maar ze proberen zich op de vlakte te houden en het niet te veel over hem te hebben omdat een steeds groter deel van hun achterban dat niet waardeert."

Europese middenpartijen én uiterst rechts, iedereen worstelt met een passend antwoord op Trumps 'sloopkogelpolitiek'. In München wordt opnieuw een poging gedaan het te formuleren.

Zuid-Afrika zet leger in tegen bendegeweld en illegale mijnbouw

1 hour 53 minutes ago

De Zuid-Afrikaanse president Ramaphosa zet het leger in om de politie te ondersteunen bij de bestrijding van georganiseerde misdaad. Ramaphosa zei in zijn jaarlijkse 'state of the nation'-toespraak dat criminele bendes de meest directe bedreiging zijn voor "de democratie, de samenleving en de economische ontwikkeling" in het land.

Het leger wordt de komende dagen ingezet in de provincies West-Kaap en Gauteng, waar Kaapstad en Johannesburg liggen. In West-Kaap zijn schietpartijen tussen drugsbendes aan de orde van de dag. In Gauteng kampen autoriteiten vooral met gewelddadige groepen die actief zijn in de illegale mijnbouw.

Zuid-Afrika heeft een van de hoogste moordcijfers ter wereld. Gemiddeld worden er gemiddeld ongeveer zestig mensen per dag gedood. Vuurwapens zijn het meest gebruikte wapen bij geweldsdelicten, vaak gaat het om illegale wapens. In Kaapstad raken geregeld ook omstanders, onder wie kinderen, gewond bij schietpartijen tussen rivaliserende bendes.

Naast de inzet van het leger kondigde Ramaphosa aan dat er 5500 extra politieagenten worden aangenomen en dat de inlichtingendiensten worden versterkt. Ook worden bepaalde misdaadsyndicaten specifiek aangepakt.

Regering onder druk

De president erkende dat criminaliteit niet alleen levens kost, maar ook economische gevolgen heeft. Volgens hem zorgt het geweld voor angst in de samenleving en houdt het investeerders tegen.

Ramaphosa staat sinds 2018 aan het hoofd van Zuid-Afrika en leidt sinds juni 2024 een coalitieregering. De regering staat onder druk om de veiligheid en de dienstverlening te verbeteren, terwijl het land ook kampt met hoge werkloosheid en problemen met de watervoorziening.

Noorse oud-premier Jagland aangeklaagd om banden met Epstein

2 hours 58 minutes ago

De Noorse oud-premier Thorbjørn Jagland is aangeklaagd voor "grove corruptie" vanwege zijn banden met de Amerikaanse zedendelinquent Jeffrey Epstein. Dat meldt de Noorse politie.

Uit recent vrijgegeven e-mails uit de zogenoemde Epstein-files blijkt dat Jagland meerdere keren contact had met Epstein en plannen maakte voor reizen naar zijn huizen in Parijs, New York en Palm Beach. Een familievakantie naar Epsteins privé-eiland in 2014 ging niet door omdat Epstein ziek werd. Ook zou Jagland Epstein hebben gevraagd om hulp bij een banklening voor een huis in Oslo.

De Noorse financiële opsporingsdienst doorzocht deze week drie woningen van Jagland. Het onderzoek moet uitwijzen of hij voordelen, zoals geschenken of reizen, heeft ontvangen.

Jagland was premier van 1996 tot 1997, oud-voorzitter van het Noorse Nobelcomité en van 2009 tot 2019 secretaris-generaal van de Raad van Europa. Die laatste functie gaf hem immuniteit, waardoor hij niet strafrechtelijk vervolgd of onderzocht kon worden.

De Raad van Europa had woensdag aangekondigd dat Jaglands diplomatieke immuniteit zou worden opgeheven vanwege de documenten.

Jagland heeft eerder al gezegd dat het contact met Epstein onverstandig is geweest, maar dat hij nooit op het privé-eiland of in de privéjet van Epstein is geweest. Ook heeft hij verklaard dat hij niet betrokken is geweest bij Epsteins privéleven en zijn misdaden.

Groter Noors onderzoek

Het onderzoek naar Jagland past in een bredere schokgolf in Noorwegen na de vrijgave van de documenten. Ook prinses Mette-Marit, diplomaat Mona Juul, haar partner Terje Rød-Larsen en WEF-topman Børge Brende zijn onder de loep genomen vanwege contacten met Epstein.

Prinses Mette-Marit bood eerder al een "diepe verontschuldiging" aan voor haar vriendschap met Epstein, die plaatsvond nadat hij al was veroordeeld voor seksueel misbruik.

Wie was Jeffrey Epstein?

Jeffrey Epstein (1953-2019) was een steenrijke Amerikaanse zakenman die bekend werd door zijn invloedrijke contacten en ernstige (seksuele) misdrijven. Hij vergaarde zijn fortuin onder meer door investeringen en het beheren van vermogen van extreem rijke cliënten. Dankzij zijn rijkdom en netwerk had hij toegang tot politici, beroemdheden en royals over de hele wereld.

In 2008 werd Epstein veroordeeld voor gedwongen prostitutie. Hij werd toen ook verdacht van het misbruiken van tientallen minderjarige meisjes, maar daarvoor werd hij niet vervolgd vanwege een deal met de openbaar aanklager. Hierdoor ontliep hij een jarenlange gevangenisstraf.

In 2019 werd hij opnieuw gearresteerd op verdenking van seksueel misbruik van minderjarigen. Een maand later werd hij dood aangetroffen in zijn cel, vermoedelijk door zelfdoding, nog voordat zijn proces kon beginnen.

De vrijgegeven Epstein-files hebben wereldwijd tot onderzoeken geleid naar mensen met banden met Epstein, waaronder prominente politici en publieke figuren. Zijn zaak staat symbool voor machtsmisbruik en het uitbuiten van kwetsbaren door invloedrijke personen.

Kritiek op T-shirts met afbeelding Spelen nazi-Duitsland, IOC verdedigt verkoop

5 hours 50 minutes ago

Het Internationaal Olympisch Comité (IOC) ligt onder vuur vanwege de verkoop in de officiële fanshop van T-shirts met een ontwerp van de Olympische Zomerspelen in 1936 in Berlijn. Die Spelen werden door het naziregime van Adolf Hitler gebruikt als propagandamiddel om het idee van 'Arische superioriteit' uit te dragen.

Het bewuste shirt toont het originele afficheontwerp van kunstenaar Franz Würbel: een mannelijke figuur met lauwerkrans, boven zijn hoofd de olympische ringen en daaronder de Brandenburger Tor met de tekst "Germany Berlin 1936 Olympic Games". Het T-shirt is inmiddels uitverkocht.

In Duitsland klinkt kritiek op de verkoop. Klara Schedlich, sportwoordvoerder van de Groenen in het Berlijnse deelstaatparlement, noemt de keuze voor het ontwerp "problematisch en ongeschikt voor een T-shirt zonder context". Volgens haar reflecteert het IOC onvoldoende op zijn eigen geschiedenis en de rol die de Spelen van 1936 speelden als centraal propagandamiddel van het naziregime.

Het IOC heeft in een verklaring de verkoop verdedigd door te zeggen dat het shirt deel uitmaakt van een zogeheten 'Heritage Collection', waarin originele affiches, emblemen en andere ontwerpen uit alle edities van de Olympische Spelen zijn opgenomen. Volgens het comité wordt daarmee "130 jaar aan olympische kunst en vormgeving belicht".

Historische context

Tegelijkertijd wijst het IOC erop dat tijdens de Spelen van 1936 ongeveer 4500 atleten uit 49 landen deelnamen aan 149 medaille-evenementen. Onder hen was ook de Amerikaanse atleet Jesse Owens, die vier gouden medailles won en daarmee het nazistische idee van rassensuperioriteit ondermijnde.

Volgens het IOC wordt in het Olympisch Museum in Lausanne uitgebreid stilgestaan bij de historische context van de Spelen van 1936.

Bekijk hieronder een terugblik op de Olympische Spelen van 1936:

Nationalistische Partij wint eerste verkiezingen in Bangladesh na val premier Hasina

6 hours 32 minutes ago

De Nationalistische Partij van Bangladesh (BNP) heeft de eerste verkiezingen in Bangladesh sinds de studentenopstand van 2024 overtuigend gewonnen. Volgens lokale media koerst BNP af op ongeveer tweederde van de in totaal 299 zetels die te verdelen zijn.

De stembusgang volgde op de val van premier Sheikh Hasina, die vorig jaar na massale studentenprotesten het land ontvluchtte. Meer dan duizend demonstranten kwamen daarbij om het leven. Hasina werd later bij verstek ter dood veroordeeld voor haar rol bij het neerslaan van de protesten. Haar partij, de Awami League, mocht niet deelnemen aan de verkiezingen.

De aanloop naar de verkiezingen was onrustig. Minderheden waren de afgelopen maanden doelwit van geweld en tijdens de campagne vonden gewelddadige confrontaties plaats tussen politieke groeperingen. In totaal werden meer dan 150.000 agenten en 100.000 militairen ingezet om de verkiezingsdag veilig te laten verlopen. Volgens lokale media bleef het op de dag zelf grotendeels rustig.

De opkomst lag volgens lokale media rond de 60 procent, hoger dan bij de vorige verkiezingen.

De belangrijkste tegenstander van de BNP was het streng-islamitische Jamaat-e-Islami. De partij deed voor het eerst in jaren weer mee en ligt ideologisch ver af van de BNP. Jamaat geldt als conservatief-islamitisch en wil een grotere rol voor religie in het bestuur. Jamaat komt uit op ongeveer 70 zetels.

Herstel van democratie

BNP-leider Tarique Rahman, zoon van oud-premier Khaleda Zia, zal naar verwachting premier worden. Rahman keerde onlangs terug uit zelfverkozen ballingschap in Londen, waar hij verbleef nadat hij onder Hasina werd vervolgd voor onder meer corruptie.

Naast de parlementsverkiezingen werd in een referendum ook gestemd over grondwetswijzigingen, waaronder een versterking van de onafhankelijkheid van de rechterlijke macht en een beperking van het aantal termijnen voor de premier. Een officiële uitslag daarvan is nog niet bekend.

De verkiezingen worden gezien als een belangrijke stap in het herstel van de democratie in het Zuid-Aziatische land. Interim-premier Muhammad Yunus sprak na afloop van een vreedzame en feestelijk verlopen verkiezingsdag en prees de inzet van kiezers en instellingen.

EU wil snel interne markt versterken, desnoods eerst met minder landen

8 hours 53 minutes ago

De EU wil vaart maken met het versterken van de interne markt. Als het niet lukt om met alle 27 EU-landen op korte termijn vooruitgang te boeken, wil de Europese Commissie kijken of er een begin kan worden gemaakt met een kleinere groep landen. Nederland ziet het wel zitten om zich bij zo'n kopgroep aan te sluiten.

De interne markt was een van de belangrijkste agendapunten op de informele top vandaag in een kasteel in het Belgische Alden Biesen. Die locatie werd speciaal gekozen om vrijuit te kunnen praten over de concurrentiekracht van de EU. Veel EU-leiders maken zich grote zorgen hierover. Zij vrezen dat Europa economisch te ver achteropraakt op China en de Verenigde Staten.

Een van de ideeën is daarom om regels voor bedrijven in alle EU-landen gelijk te trekken. Op die manier hebben bedrijven geen last van verschillen tussen EU-landen.

Deadline

De Europese Commissie wil het om te beginnen makkelijker maken om te investeren en te beleggen in bedrijven in andere lidstaten. Ook daarvoor hebben nu alle EU-landen eigen regels. Het voordeel van het gelijktrekken van die regels is dat jonge bedrijven in de hele EU op zoek kunnen naar investeringen om hun bedrijf te laten groeien.

Die bedrijven dragen dan meer bij aan de Europese economie en zullen minder snel de EU verlaten om zich bijvoorbeeld in de Verenigde Staten te vestigen, is de gedachte.

Het idee om barrières tussen lidstaten weg te nemen is niet nieuw. EU-landen praten er al tientallen jaren over. Maar als puntje bij paaltje komt stuiten concrete voorstellen vaak op verzet, omdat lidstaten vrezen dat het hun nationale markt schaadt en ze geen bevoegdheden af willen staan.

Daarom stelt Von der Leyen nu een deadline. Als in juni nog niet alle 27 EU-landen bereid zijn een begin te maken om de regels voor investeringen in andere lidstaten gelijk te trekken, dan stelt ze voor met een kleine groep welwillende landen van start te gaan.

Nederland in kopgroep?

Nederland staat positief tegenover de optie om met een kleine groep te beginnen. Andere landen kunnen dan later aansluiten.

Demissionair minister van Financiën Eelco Heinen overlegt nu al regelmatig met Duitsland, Frankrijk, Spanje, Polen en Italië om de mogelijkheden voor zo'n samenwerking te verkennen.

Mochten deze landen bereid zijn aan zo'n kopgroep deel te nemen, dan zijn er wel nog minstens drie deelnemers nodig. Volgens de Europese regels mag intensievere samenwerking binnen EU-verband alleen met minstens negen lidstaten.

Op de top spraken de leiders ook over andere mogelijkheden om de Europese concurrentiekracht te versterken. Zo moeten er plannen komen om de energieprijzen te verlagen en administratieve lasten voor bedrijven weg te nemen.

Omdat deze top informeel was, staan er geen conclusies op papier. Eind maart praten de EU-leiders opnieuw over concurrentiekracht, maar dan op een reguliere top. Daar moeten de vandaag uitgewisselde ideeën concreter worden.

De Europese Commissie zal in aanloop naar die top met een concreet stappenplan komen om de interne markt te versterken. Demissionair premier Schoof, die vandaag zijn laatste Europese top had, zal er dan niet meer bij zijn.

'Op korte termijn maatregelen voor vol stroomnet', zeggen provincies en brancheclubs

9 hours 13 minutes ago

Verschillende organisaties en politici maken zich "grote zorgen" over de situatie op het elektriciteitsnet in Flevoland, Utrecht en Gelderland.

Vandaag werd duidelijk dat als er niet krachtig wordt ingegrepen er vanaf de zomer in die provincies geen nieuwe aansluitcontracten voor woningen afgegeven kunnen worden.

Volgens Vereniging Eigen Huis (VEH) vormt het volle stroomnet "een van de grootste risico's voor de realisatie van nieuwe woningen". Als huizen niet meer kunnen worden aangesloten op het net komt de leefbaarheid volgens de VEH "direct onder druk te staan". Er moeten daarom op korte termijn maatregelen worden genomen.

'Groter belang'

Daar zijn veel politici het mee eens. De Gelderse gedeputeerde Ans Mol (BBB) wil "koste wat het kost" voorkomen dat de bouw van woningen in Gelderland stil komt te vallen, ook als dat betekent dat er bijvoorbeeld minder inspraak komt voor omwonenden van nieuwe wijken. "We hebben geen gelegenheid om langer te wachten", zegt Mol tegen Omroep Gelderland.

"Het is van nationaal belang. Daar moet iedereen zich van bewust zijn. Dan komt er misschien wel een ontwikkeling in je achtertuin die niet zo leuk is. Maar als we straks geen woningen meer kunnen bouwen voor onze kinderen en de toekomst van Gelderland, dan is dat een groter belang."

Meer hoogspanning, snellere vergunningen

Ook Tennet zegt dat er snel maatregelen nodig zijn voor het overbelaste stroomnet. Volgens de netbeheerder zijn daar "meerdere knoppen" voor, zoals mensen belonen die geen elektriciteit verbruiken in de piekuren tussen 16.00 uur en 21.00 uur.

Tennet wil sneller hoogspanningsstations kunnen bouwen, die zijn nodig om het net uit te breiden. Een alternatief is het zwaarder belasten van het energienet, maar daardoor is er meer risico op overbelasting met stroomstoringen tot gevolg. Die komen nu zelden voor.

Bouwend Nederland, de branchevereniging voor de bouwsector, wijst erop dat in de drie provincies naar schatting de komende tien jaar tot bijna 240.000 woningen moeten worden gebouwd met een aansluiting op het stroomnet. Om dat voor elkaar te krijgen moeten bijvoorbeeld vergunningen sneller worden uitgegeven. Bouwend Nederland wil dat de nieuwe minister de regie over het dossier neemt.

Brandbrief

Tegen RTV Utrecht zegt gedeputeerde van de provincie Utrecht Huib van Essen (GroenLinks) zo snel mogelijk in gesprek te willen met Stientje van Veldhoven, de nieuwe minister van Klimaat en Groene Groei. De crisiswet die het nieuwe kabinet wil invoeren moet er zo snel mogelijk komen.

"Hiervoor sturen we samen met de provincies Flevoland en Gelderland een brandbrief naar het Rijk, waarin wij aandringen op snelle duidelijkheid en concrete maatregelen."

Hongaarse oppositieleider: 'Partij van Orbán gaat een sekstape van mij publiceren'

9 hours 22 minutes ago

De Hongaarse oppositieleider Péter Magyar beschuldigt de partij van premier Viktor Orbán ervan een lastercampagne tegen hem voor te bereiden met een in het geheim opgenomen sekstape. Magyar is bij de parlementsverkiezingen in april de belangrijkste tegenstander van premier Orbán en staat voor in de peilingen.

"Ik vermoed dat ze van plan zijn een opname vrij te geven, gemaakt met apparatuur van de geheime dienst en mogelijk vervalst, waarop mijn toenmalige vriendin en ik te zien zijn tijdens intieme momenten," schrijft Magyar op zijn sociale media. Daarmee neemt hij een vlucht naar voren en wacht hij niet tot de sekstape wordt gepubliceerd.

Deze week stuurden onbekenden een link naar een site naar Hongaarse journalisten. Op die site is een zwartwitfoto van een slaapkamer te zien. Magyar spreekt van een smeercampagne in Russische stijl.

Orbán en zijn Fidesz-partij zijn al bijna zestien jaar aan de macht. In die jaren hebben ze de democratische rechtstaat steeds verder afgebroken.

De verkiezingen in Hongarije zijn op 12 april. In opiniepeilingen van onafhankelijke bureaus heeft Magyars centrumrechtse Tisza-partij bij kiezers die hun keuze hebben gemaakt een voorsprong van 8 tot 16 procentpunt op Orbáns partij.

De verschillen tussen de partijprogramma's zijn groot. Tisza wil een pro-westerse koers varen en zich onafhankelijk maken van fossiele energie uit Rusland. Orbán vaart een pro-Russische koers, ondanks het lidmaatschap van de EU en de NAVO. Ook de afbraak van de rechtstaat en de vrije pers in Hongarije leidt keer op keer tot conflicten met Brussel.

Correspondent Midden- en Oost-Europa Christiaan Paauwe:

"In Hongarije wachtte iedereen gisteren met spanning op de publicatie van de video, maar die kwam niet. Nu gaat Magyar zelf alsnog in op wat volgens hem te zien is in de video, ook al is die nog niet gepubliceerd. Het laat zien dat hij een mogelijk schandaal voor wil zijn.

De ex met wie hij op de video te zien zou zijn, lekte eerder al audio-opnames uit die door staatsmedia gebruikt werden voor een campagne tegen Magyar. Zij ontkent betrokken te zijn bij de illegale opname en wil samen met Magyar actie ondernemen.

Het echte schandaal hier, benadrukt Magyar, is dat de regering bereid is om dit soort tactieken toe te passen. Het zou een afleiding zijn voor een doofpotaffaire rond een batterijfabriek waarbij medewerkers giftige stoffen zouden hebben ingeademd.

Als de video daadwerkelijk online komt, zou het Magyar eerder kunnen helpen dan schaden. Voor zijn aanhangers is het verder bewijs hoe wanhopig Orbán op het moment is."

Manuscript Jan Wolkers geveild: 'Stukje literaire geschiedenis'

9 hours 37 minutes ago

In IJsselstein is vanmiddag een manuscript van Jan Wolkers geveild. Het gaat om een ruwe versie van de roman De walgvogel uit 1974. De nieuwe eigenaar heeft 1900 euro neergeteld voor het manuscript.

Volgens het veilinghuis zijn manuscripten van Wolkers (1925-2007) bijzonder. "Een tijdje ging het verhaal dat Wolkers zijn manuscripten verbrandde, maar dat werd ontkracht in zijn biografie", vertelt taxateur Michael Meijering.

"Er komen weinig originele manuscripten van Wolkers op de markt. Dit zijn kleine parels die op je pad komen. Het is een stukje Nederlandse literaire geschiedenis."

Gevonden

Het manuscript is per toeval ontdekt door een erfgenaam van Joost de Wit, directeur van de Stichting ter Bevordering van Vertaling van Nederlands Werk, die het manuscript had gekregen van Wolkers. In het manuscript staan aantekeningen voor de drukker.

De Walgvogel gaat over een onmogelijke liefde tussen Lien en de ik-persoon. Het verhaal speelt zich af in Nederland en in Nederlands-Indië.

Wie het manuscript gekocht heeft, is niet bekengemaakt. De koper moest naast 1900 euro ook 25 procent veilingkosten betalen en heeft dus in totaal 2375 euro voor het manuscript betaald. Het kan een particuliere koper zijn of een organisatie. "Mogelijk door de universiteitsbibliotheek in Leiden, die meer van Jan Wolkers in bezit heeft", zegt Meijering. "Of een andere verzamelaar of liefhebber heeft dit nu aangeschaft."

Turks Fruit

Wolkers is een van de bekendste en invloedrijkste naoorlogse Nederlandse schrijvers. Zijn beroemdste romans, Turks Fruit (1969) en Terug naar Oegstgeest (1965), worden nog altijd veel gelezen. Naast schrijver, was hij ook beeldhouwer en schilder. Hij overleed in 2007 op 81-jarige leeftijd.

Na 600 dagen formeren eindelijk akkoord over regering Brusselse Gewest

9 hours 59 minutes ago

Na een formatie van meer dan 600 dagen is er een nieuwe regering in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Vlak nadat de knoop was doorgehakt, plaatste formateur Georges-Louis Bouchez een afbeelding van witte rook op X. "We zijn opgelucht dat we na meer dan 600 dagen weer een regering hebben in de hoofdstad van Europa", zei Bouchez tegen de VRT.

In de nieuwe Brusselse regering komen zeven partijen: MR, PS, Les Engagés, Groen, Vooruit, Anders en CD&V. Wie minister-president wordt, is nog niet bekend. "Misschien komen we dat vanavond nog te weten", zegt politiek verslaggever van de VRT Benedikte Coussement.

Volgens formateur Bouchez zitten er veel "vernieuwingen" in het regeerakkoord. De partijen moeten onder meer aan de slag met een nieuw mobiliteitsplan, de begroting en de aanpak van drugsproblemen.

Voorzitters van partijen reageren positief. Frédéric De Gucht, van Anders, vindt dat er een ambitieus project voor Brussel op tafel ligt. "Ik ben zeer moe, maar zeer tevreden", zegt hij. Bejamin Dall van CD&V zegt: "Er komt een daadkrachtige regering met een sterk regeerakkoord."

Premier De Wever sceptisch

De Belgische premier De Wever zei op de EU-top in Alden Biesen dat hij vooral benieuwd is naar de inhoud. "Wat mij vooral interesseert, is de besparingsoperatie, want de Brusselse begroting is totaal ontspoord. Daar ga ik vooral op letten: of er een geloofwaardige sanering is, of niet. Ik ben daar nogal sceptisch over."

Al de hele dag hing in de lucht dat er vandaag een akkoord zou komen. Dat zeiden journalisten, maar ook partijleiders lieten zich er over uit.

Brussels Hoofdstedelijk Gewest

Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest bestaat uit de hoofdstad en omliggende gemeenten. Het heeft een eigen parlement met een vast aantal zetels voor Vlaamse en Franstalige politici.

België heeft zowel een landelijke regering als aparte regeringen voor de deelstaten. Er zijn zes deelstaten: drie gewesten en drie gemeenschappen. De gewesten zijn Vlaanderen, Wallonië en Brussel. De gemeenschappen de Vlaamse gemeenschap, de Franstalige gemeenschap en de Duitstalige gemeenschap.

Alle deelstaten hebben een eigen regering. Behalve het gewest Vlaanderen en de Vlaamse gemeenschap: die vormen samen één Vlaamse regering.

En dan is er nog de federale regering, waarvan Bart De Wever premier is.

Amerikaans milieuagentschap ontkent wetenschappelijke basis van klimaatbeleid

10 hours 12 minutes ago

De Amerikaanse regering trekt het wetenschappelijk uitgangspunt voor klimaatwetgeving in. Het gaat om de 'endangerment finding', waarin staat dat zes broeikasgassen, waaronder CO2 en methaan, de gezondheid en het welzijn van mensen schaden.

Het is de rechtvaardiging van bijvoorbeeld regels voor de uitstoot van auto's en energiecentrales. Die uitstoot moest door het Amerikaanse milieuagentschap EPA beperkt worden, om de gezondheid en het welzijn van de Amerikanen te beschermen.

Maar bij de EPA waait sinds de terugkeer van Trump als president een andere wind. De EPA trekt de 'endangerment finding' nu terug.

President Trump sprak van een "rampzalig beleidsstuk uit de Obama-periode die de Amerikaanse auto-industrie ernstig beschadigde en de prijzen voor Amerikaanse consumenten enorm heeft opgedreven."

Aan het terugdraaien van dit wetenschappelijk fundament van de Amerikaanse klimaatregelgeving is op de achtergrond lang gewerkt. EPA- baas Lee Zeldin noemde het eerder "de grootste dereguleringsactie in de geschiedenis van de Verenigde Staten".

"Er zullen geen klimaatparticipatietrofeeën meer worden uitgereikt aan fabrikanten die ervoor zorgen dat Amerikaanse auto's bij elk rood licht en elk stopbord stilvallen", zei Zeldin op de persconferentie waar het besluit werd aangekondigd.

Gedwongen door de rechter

De EPA stelde de 'endangerment finding' op in 2009, nadat de organisatie een rechtszaak verloor van Amerikaanse Staten die vonden dat de centrale overheid niet genoeg deed tegen de uitstoot van broeikasgassen. Bij conservatieve politici en bedrijven leidde dit toen al tot veel weerstand.

Bij de rechter vingen ze echter bot. De Democratische presidenten Obama en Biden gebruikten de 'endangerment finding' als basis voor de verplichte uitstootreductie van broeikasgassen en andere groene regels.

Nu valt het wettelijke fundament onder heel veel van die regels weg. Ook kunnen de regels daardoor beter aangevochten worden bij de rechter.

Ingewikkeld en tijdrovend

Het terugtrekken zal waarschijnlijk worden aangevochten door onder meer milieuorganisaties. "De beslissing van de EPA is op geen enkele manier te verenigen met de wet, de wetenschap en de realiteit van rampen die ons elk jaar harder treffen. Earthjustice en onze partners zullen de regering-Trump voor de rechter dagen", liet het non-profit advocatenkantoor Earthjustice weten aan persbureau AP.

Mocht het besluit standhouden, dan kan dat grote gevolgen hebben. Niet alleen schrapt Trump veel milieuregels, een volgende regering heeft ook geen mogelijkheid meer om dit ongedaan te maken en zal als ze broeikasgassen wil reguleren opnieuw een wettelijke basis moeten creëren. En dat is een ingewikkeld en tijdrovend juridisch proces.

VS-correspondent Sjoerd den Daas:

"In het afgelopen jaar ging Trump al met de sloopkogel door het klimaatbeleid, wat Trump ondanks alle wetenschappelijk bewijs ziet als hoax. Een winterstorm eerder deze maand zag hij als bewijs voor zijn onjuiste claim dat global warming een verzinsel is van alarmisten.

Stijgende zeespiegels zouden leiden tot meer vastgoedkansen aan de stranden, grapte hij eerder al eens. Eerder stelde het Witte Huis al dat het schrappen van de regel '1.300 miljard aan lastenverlichting' zal betekenen. Trump sprak over 'duizenden miljarden' aan kostenbesparingen. Van beide bedragen werd niet gezegd hoe de sommen gemaakt zijn.

Trump gaat in tegen de heersende consensus in de wetenschap, en de geldende praktijk in vrijwel de hele wereld. Naar eigen zeggen kiest hij nu voor hardwerkende Amerikaanse families. Waar het hem vooral om te doen lijkt is de industrie: milieuregels staan vooral in de weg. Gevolgen voor het milieu en de volksgezondheid, extra kosten, zijn er volgens Trump niet.

In de komende periode zullen er ongetwijfeld veel rechtszaken volgen, aangespannen door voor- en tegenstanders van deze ongekende koerswijziging. Individuele staten kunnen tot op zekere hoogte hun eigen klimaatbeleid voeren, en doen dat ook, zoals bijvoorbeeld in Californië."

Al tijdens zijn eerste termijn was Trump een fervent tegenstander van klimaatbeleid. Maar sinds zijn herverkiezing gaat hij veel verder in het afbreken van het bestaande beleid. Veel beleid van zijn voorganger Biden werd teruggedraaid. Denk aan subsidies voor elektrische auto's en zonne- en windenergie. Lopende projecten, bijvoorbeeld voor offshore windenergie, worden zoveel mogelijk gefnuikt.

De VS trok zich sinds Trumps aantreden niet alleen terug uit het klimaatverdrag van Parijs. Het land nam ook afscheid van het IPCC, de internationale organisatie die alle wetenschappelijke kennis over klimaatverandering bundelt.

Ook stapte de VS uit het VN-klimaatverdrag uit 1992, waardoor een volgende regering niet meer zomaar kan toetreden tot het klimaatverdrag van Parijs.

Blunder politie en OM: onschuldige vrouw was als verdachte te zien op televisie

10 hours 57 minutes ago

Een onschuldige vrouw is als verdachte te zien geweest in de televisieprogramma's Opsporing Verzocht en het regionale opsporingsprogramma Plaats Delict, van de omroepen RTV Oost en Omroep Gelderland.

De tv-programma's besteedden begin deze maand aandacht aan het oplichten van een hoogbejaarde vrouw in het Overijsselse Nieuwleusen door een nepagent.

In het item waren bewakingsbeelden te zien waarop de onschuldige vrouw herkenbaar was, omdat zij voldeed aan het signalement van een verdachte in de oplichtingszaak. Dat was een verkeerde en te snel getrokken conclusie, zeggen de politie en het Openbaar Ministerie nu.

De vrouw stapte na de uitzendingen zelf naar de politie om opheldering te vragen.

Excuses gemaakt

De politie en het Openbaar Ministerie hebben in een persoonlijk gesprek excuses aangeboden aan de vrouw. De gepubliceerde bewakingsbeelden zijn offline gehaald en de regionale en landelijke opsporingsprogramma's zullen in de komende uitzending aandacht besteden aan de fout.

De politie maakt na toestemming van het Openbaar Ministerie regelmatig beelden openbaar in opsporingsprogramma's en op social media, in de hoop dat kijkers het onderzoek verder kunnen helpen. En met succes: jaarlijks lost de politie naar eigen zeggen honderden zaken op dankzij kijkerstips.

De zaak van de oplichting in Nieuwleusen door een nepagent is nog niet opgelost, het onderzoek loopt nog.